Aşağıda bir kısmını gördüğünüz bu dokümana sadece Profesyonel +
pakete abone olan üyelerimiz erişebilir.
Sayfa 459Şematik Özet
İfa İmkânsızlığının Tespitinde Yararlanılan Hukuki Kavramlar: Tanımlar ve Aralarındaki İlişkiler…
I. İmkânsızlığın tespitinde benimsenen temel yöntem: Edimin unsurlarına bölünmesi…
◦ Amaç: Ortaya çıkan ifa engelinin edimin hangi unsurunu veya unsurlarını…
II. Edimin unsurları…
1. Edim Konusu -› Edimin maddesel/fiziki varlığı (satım veya kira konusu kitap, at,…
2. Edim Fiili -› Edimin sözleşmeye uygun şekilde gerçekleştirilmesine yönelmiş davranışlar…
3. Edim Sonucu -› Sonucun taahhüt edildiği sözleşmelerde ifanın gerçekleştirilmesiyle…
◦ Edim: Borcun konusu . Verme, yapma, yapmama.…
◦ İfa: Alacaklının sözleşmede kararlaştırılan ifa menfaatinin (malın veya eserin teslimi, hastanın tedavi edilmesi vb.) borçlunun sözleşmeye uygun şekilde gerçekleştirdiği edim fiilleriyle…
1. Edim konusunun imkânsızlaşması: Edim konusu şeyin maddi olarak ortadan…
2. Edim sonucuna ulaşmanın imkânsızlaşması:…
a. Sonuç taahhüdü varsa: Edim sonucu da edimin parçası haline getirilmiştir.…
b. Sonuç taahhüdü yoksa: Edim sonucu edimin içeriğine dâhil edilmemiştir.…
i. Edim fiilinin tek, sürekli ve bölünemez olduğu hallerde (örneğin bir hastanın…
ii. Edim fiilinin maddi ve hukuki olarak bölünebilir ve bu surette ölçülebilir olduğu (kapsamının tam olarak belli olduğu) hallerde ise (örneğin hastaya on seans fizyoterapi yapılacağı kararlaştırılmışsa), edim sonucuna ulaşma ihtimali imkânsızlaştığı anda, edimin henüz ifa edilmemiş kısmı açısından ifa imkânsızlığı söz konusu olur. Zira burada alacaklının ifa menfaati yalnızca edim fiillerinin belli bir an itibarıyla gereği gibi yerine getirilmesinden ve buna hazır bulunulmasından ibaret
◦ Borçlu edim fiilinde bulunmaya hiç başlamadan önce edim sonucu imkânsızlaşırsa,…
3. Edim fiillerinin imkânsızlaşması: Sonuç taahhüdü olsun veya…
◦ Kural olarak edim sonucuna ulaşmak mümkünse edim fiilleri ne kadar zorlaşırsa zorlaşsın…
IV. Sözleşmenin amacı…
1.Sözleşmede amacın çeşitleri: Doğrudan amaç, dolaylı amaç ve ekonomik amaç. Sözleşme…
a. Sözleşmenin doğrudan amacı: İlgili sözleşmenin içeriğini teşkil eden asli edimlerin ifası suretiyle, tarafların karşılıklı ifa menfaatlerinin
• Doğrudan amaca ulaşmanın imkânsızlaştığı haller:…
(1)Amaca ifa dışı bir yolla ulaşılması: Sözleşmenin içeriğine göre edimin kendisi…
(2)Amacın çökmesi (ortadan kalkması):…
i. Edim fiillerinin/edim sonucunun üzerinde gerçekleştirileceği şeyin ortadan…
ii. Mutlak vadeli sözleşmelerde vadenin geçmesi: Vadenin edimin içeriğine…
iii. Vadenin, amacın içeriğine dahil edildiği kesin vadeli sözleşmelerde vadenin…
b. Sözleşmenin dolaylı amacı: Taraflardan birinin ifaya olan özel menfaatinin,…
c. Sözleşmenin ekonomik amacı: Sözleşmenin başındaki edimler arasındaki dengenin…
V. Edim fiilinin aşırı güçleşmesinin (Aşırı ifa güçlüğünün) geniş anlamda ifa imkânsızlığı teşkil etmesi…
1. Borçlunun ifa maliyetinin karşı edimin üzerine çıkması, ifa güçlüğüne hukuki anlamda aşırı ifa güçlüğü niteliğini kazandırır.2. Aşırı ifa güçlüğünün TBK m. 138’de öngörülen sonuçları doğurabilmesi için ifa…
VI. İşlem temeli…
1. Sübjektif işlem temeli: Taraflardan birinin sözleşme ilişkisine girmesindeki özel…
o Bir tarafın özel menfaatinin taraflarca sübjektif işlem temeli mertebesine yükseltilmesi,…
o Sübjektif işlem temelinin çökmesi hallerinden biri olan sözleşmeyle izlenen amacın…
2. Objektif işlem temeli: Sözleşme boyunca varlığını başlangıçtaki şekliyle devam…
o Objektif işlem temelinin çökmesi hallerinden biri olan edimler arasındaki dengenin…
o Sonuç taahhüdü olmayan ancak edim fiillerinin bölünebilir olduğu sözleşmelerde,…
VII. İmkânsızlık – Amaç Bozulmaları - İşlem Temelinin Çökmesi İlişkisi…
Sayfa 465
VIII. İfa maliyeti – Alacaklının ifa menfaati - Borçlunun ifa menfaati ilişkisi<…
1. Alacaklının ifa menfaati: Borçlunun ediminin objektif değeri (Örn: Satış sözleşmesinde…
2. Borçlunun ifa menfaati: Alacaklının ödemesi gereken karşı edim (Örn: Satış sözleşmesinde…
3. (Borçlunun) İfa maliyeti: Borçlunun ifayı gerçekleştirmek için yapmak zorunda…
o Edimler arasındaki denge bozulması, tarafların karşılıklı ifa menfaatleri (edim…
o Aşırı ifa güçlüğü, aynen ifayı gerçekleştirebilmek için borçlunun katlanmak zorunda…
√ TBK m. 138’deki sonuçlardan hangisinin uygulanacağı belirlenirken bu üç köşeli…
IX. İfa maliyetindeki artışın hukuki sonuçlarının tespitine ilişkin kıstaslar…
…
EN
TR
