Klasik Dönem Osmanlı Hukukunda Hırsızlık Suçu ve Cezası

Klasik dönem Osmanlı hukuk uygulamasında İslam hukukunun hırsızlık suçu için öngörmüş…

Görüldüğü gibi hırsızlık suçları için birbirinden farklı cezalar söz konusudur. Bu…

Osmanlı Devleti’nin el kesme cezasından ziyade hırsızlık suçunda farklı cezalar…

Kanunnamelerde öngörülmüş olan para cezaları da yönetim mekanizmasında bulunan görevlilerine…

Toplumun ve onu yöneten siyasi iktidarın ihtiyaçlarının, hukuk normlarının tespitinde…

Osmanlı hukuk sisteminin, her hırsızlık vakıasında el kesme cezasını uygulamamasının…

Diğer taraftan ise Osmanlı hukuk sisteminde el kesme cezası, tercih edilen bir ceza…

Carolina’da da görüldüğü gibi, el kesme cezasının sadece İslam hukuk sisteminde öngörülen…

Osmanlı Devleti’nin Klasik döneminde yargılamalara ve mahkeme kararlarına konu olan…

Kanunnamelerde hırsızlık suçunun diğer birçok suça göre, daha fazla sayıda hükme…

Mühimme kayıtlarında mevcut olan çoğu hükümde, emrin muhataplarına (genelde o yer…

Şu konuya da yeniden temas etmek gerekirse, şeriye sicilleri, Osmanlı Devleti kadılarının/yargıçlarının…

Şeriye sicillerinde, istisnai olarak suçun karşılığı olan ceza ile karşılaşılabildiği de belirtilmelidir. Ancak burada da çoğunlukla, Osmanlı kadısının suç için uygun bulduğu cezanın uygulanıp uygulanmadığından emin olunamamaktadır. Çünkü kadı kararından hoşnut olmayan yargılamanın tarafları, padişah divanına (Divan-ı Hümayun’a) da davalarını taşıyabilirlerdi. Bir nevi temyiz görevini de üstlenmiş olan Divan-ı Hümayun, yargılamayı yeniden yapabileceği gibi, yargılamayı yapmış olan mahkeme hakimine (kadıya) verdiği kararın doğru olmadığını ve değiştirmesi gerektiğini de söyleyebilirdi. Zira Divan-ı Hümayun’da ulema sınıfının temsilcisi olan Rumeli ve Anadolu kazaskerleri bulunmaktaydılar ve dava dinlemekteydiler. Örneğin günümüze ulaşmış konusu hırsızlık suçu olan kayıtlarından birisinde “bu fesâdı idenler muhtâc-ı arz olanlardan ise muhkem habs idüp arz eyleyesin değiller ise şer‘le haklarında lâzım geleni icrâ eyleyesin şöyle ki ol cânibde icrâ-yı hakk olunmak mümkin olmaz ise Âsitâne-i sa‘âdetü’me havâle eyleyesin ki dîvân-ı hümâyûnumda kâdîaskerlerüm huzûrlarında şer‘le görile”