Aşağıda bir kısmını gördüğünüz bu dokümana sadece Profesyonel +
pakete abone olan üyelerimiz erişebilir.
Üçüncü Bölüm
Türkiye’de Siyasi Partilerin Finansmanında Sorunlu Alanlar ve Çözüm Önerileri
I. Siyaset – Para İlişkisi Üzerine
Siyasi partilerin, günümüz şartlarında faaliyet gösterebilmesi açısından sahip olması…
Siyasi faaliyetlerde emek yoğundan sermaye yoğuna doğru dönüşen kampanya teknikleri…
Siyasi yozlaşma kavramında yapısal bir problem de şu şekilde zikredilebilir. Siyasi…
Maddi kaynakların siyasi süreçlere etkisinin olumsuz manada yansıdığı hususlardan…
Siyaset içerisinde maddi kaynakların sınırsız bir biçimde kullanılmasının neden olduğu…
Siyasetin para ile olan imtihanı olarak değerlendirilebilecek yozlaşma olgusu her…
Niteliği itibarıyla ilk kaynağı bilinmeden başka bir metaya çevrilebilen, satın alınabilen…
Siyaset ve para ilişkisinde elle tutulur bir düzelme görülebilmesi esas itibarıyla…
Siyasetin finansmanı bahsinde maddi ilişkilerden yakınma ile alakalı söylenenler…
Varlığından ziyade işleyişi, unsurları ve uygulamaları sorgulanan demokrasinin, en…
Siyaset kurumumun ve doğal olarak siyasi partilerin temelden sorgulanmasına yol açan…
II. Finansman Kapsamında Sorunların Tespiti ve Öneriler
A. Gelir Bahsi
Siyasi partilerin gelir bahsi ile alakalı tartışmaların en önemlileri devlet yardımları…
- Öncelikle, demokrasi, her türlü bilgi ve düşüncenin ve özellikle karşıt görüşlerin içerisinde açıklanmasını gerektirmektedir. Bu amaçla, siyasi partiler günlük etkinliklerini ve yayın-eğitim çalışmalarını yerine getirmeleri için devlet tarafından desteklenmelidir. Ayrıca partilere ve adaylara seçim kampanyalarında görüşlerini vatandaşlara duyurabilmeleri için yeterli nakdi ve ayni kaynak sağlanmalıdır.…
- İkinci olarak, parti ve adaylar seçmenle yeterli iletişimde bulunma olanağına sahip olduğu takdirde, seçimler anlamlı olacaktır. Seçim kampanyalarının seçim sonuçları üzerindeki etkisini vurgulayan bu yaklaşıma göre, seçimlerde ciddi olarak etkili olabilecek her parti ve adaya kampanyada gerekli asli kaynaklar eşit olarak sağlanmalıdır. Örneğin, nisbî temsilin uygulandığı ülkelerde tek bir sandalyeye sahip olan bir partiye bile yardım yapılması gerekmektedir.…
- Üçüncü olarak, giderek artan kampanya giderleri nedeniyle partiler ve adaylar açıkça bağış yapanlara bağımlı hale gelmektedirler. Bu durumda, …
Çekinceler:…
- İlkin siyasi partilerin kamusal finansmanı, partilerin finansman kaynaklarına sınırlama getirse de partilerin kaçabileceği bir takım yasal boşluklar bulunmaktadır. Örneğin, partiye kayıtlı olmayan taşınır ve taşınmazlardan siyasi partilerin nasıl yararlanacağının düzenlenmemesi halinde ya da alım ve satımlarda fatura sisteminin yaygın olmadığı ülkelerde, parti yandaşı kuruluşlardan sağlanan ayni katkıların nasıl denetleneceği bir sorundur.…
- İkinci olarak, parti seçim ve seçim giderlerine getirilen sınırlamalar, partilerin seçim kampanyalarına daha fazla ağırlık vermelerine yol açmaktadır. Her yıl düzenli olarak karşılıksız, ya da fatura karşılığı sonradan ödenilen düzenli devlet yardımları partilerin merkez örgütlerine verilmektedir. Böylece devlet yardımı, partilerin taşradan çok merkez örgütlerini güçlendirmelerine neden olmaktadır. Merkez örgütünün mali durumuna göre taşra örgütlerine yapılan yardım da, büyük ölçüde merkez yöneticilerin iradesine bağlı kalmaktadır.…
- Son olarak, devlet yardımı partilerin merkez örgütlerini doğrudan ve dolaylı olarak güçlendirirken, tabanda demokrasiyi zayıflatmakta; siyasette oligarşinin tunç yasası önemini korumaktadır. Bu bağlamda, Batı Avrupa demokrasilerinde partilere yapılan düzenli devlet yardımı nedeniyle, partilerde çalışan profesyonel kadroların hızla arttığı gözlenmiştir. …
Ayrıca, yukarıdaki tespitlere ek olarak belirtilecek bir diğer husus da, siyasi partilere…
1982 Anayasası döneminde siyasi partilere yapılacak devlet yardımları ile alakalı…
Bilindiği üzere siyasi partilere yapılacak devlet yardımları ile ilgili son kanun…
AYM’ye göre; “Yeterli düzeyde” ifadesi seçimlerde toplumsal onaya ulaşmak için yapılması gereken siyasal faaliyetleri karşılamaya elverişli parasal miktar ile ilgilidir. Siyasi partilerin ulusal iradenin oluşumunu sağlarken üye aidatları ya da bağışlarla yeterli parasal kaynağa ulaşamadıkları durumda, çok partili demokratik düzenin gerekli kıldığı ölçüde devlet yardımından yararlandırılması, onların paraca güçlü bazı kişi ve kuruluşların etki ve baskısı altına düşmesini engeller. Tüm harcamaların devlet bütçesinden karşılanması da siyasal partilerin toplumla ilişkisini kopararak ulusal iradenin oluşumunu engeller. O halde yapılacak yardımın “yeterli düzeyde” olması, bir yandan siyasi partilerin devletin ya da özel kişi ve kuruluşların güdümüne girmesini engelleyici, diğer yandan toplumla ilişkisini destekleyici düzeyde olmasını ifade etmektedir. Kuşkusuz, yeterli düzeydeki parasal tutarın ne kadar olduğunun, ülkenin ekonomik, siyasal ve sosyal koşullarına göre değişkenlik göstermesi nedeniyle yasa koyucu tarafından somutlaştırılması gerekmektedir.…
(4). Finansman Paydasında Cumhurbaşkanlığı Seçim Süreci
SONUÇ
EN
TR
