Aşağıda bir kısmını gördüğünüz bu dokümana sadece Profesyonel +
pakete abone olan üyelerimiz erişebilir.
Üçüncü Bölüm
ZORUNLU DİN DERSİ VE YARGI İÇTİHATLARI
Bu bölümde, önceki iki bölümde açıklanan eğitim hakkı ve zorunlu din dersinin yargı…
5. AİHM’İN İSTİKRARLI İÇTİHADI
Mahkemeye zorunlu din dersiyle ilgili olarak yapılan başvurularda, devletin okullarda…
Mahkeme tarafından doğrudan bu konuyla ilgili olarak verilen ilk karar Hasan ve Eylem Zengin kararıdır.…
Bu konuda Mahkeme tarafından verilen ikinci karar ise Mansur Yalçın ve diğerleri’dir.…
Mahkemeye yapılan başvurularda, bireysel olarak bu dersin alınması zorunluluğu ve…
5.1. Tarafların Argümanları
5.1.1. Başvurucuların İddiaları
Hasan ve Eylem Zengin dosyasında başvuranlar, dersin tarafsız, eleştirel veya çoğulcu bir şekilde işlenmediğini ve dolayısıyla Mahkeme tarafından 1 No’lu Protokolün 2. maddesi bağlamında belirlenen ölçütlere uyulmadığını iddia etmişlerdir. Tamamıyla dini bir perspektif ile öğretilen ve İslam inanç ve geleneğinin Sünni yorumunu yücelten ders programı ve Sünni İslamiyet’in geleneksel adetlerini anlatan ders kitaplarının bu eğitimin tarafsız olmadığını gösterdiğini savunmuşlardır. 7. sınıf ders kitabının on beş sayfasının Musevilik, Hıristiyanlık, İslam, Hinduizm ve Budizm gibi bazı dinleri tanıtıyor olmasının eğitim hakkına ilişkin ilkelerle uyumluluğun sağlanması konusunda ye-
Yine başvuranlara göre, dersin içeriği ve ders programı, başvuranların inancının…
Başvuranlar, dersin belli bir dinin öğretileri ve adetlerine ilişkin dini nitelikte…
Yine, başvuranlar, laiklik ilkesi ile yönetilen bir devletin, din eğitimi konusunda…
Mansur Yalçın ve diğerleri’nde ise başvurucular Mahkemeye üç tane görüş sunmuşlardır.…
İkinci raporda özetle, ders programında ve ders kitaplarında, Aleviliğin Sünnilik ve Şiilikle birlikte müstakil bir İslam mezhebi olarak kabul edilmediği, Aleviliğin sadece tasavvufi bir akım olarak sunulduğu, uyguladığı pratiklerin kültürel ve folklorik etkinlikler olarak kabul edildiği, Alevilik itikadının ve fıkhının yok farz edildiği, Aleviliğin temel ibadeti olan cemin Sünnilik ve Şiilikteki namazın, muharrem orucunun, Sünnilikteki ramazan orucunun, Alevilerin ibadethanesi olan cem evinin Sünni ve Şiilerin ibadethanesi olan caminin eşdeğeri, semahın kültürel ve folklorik bir etkinlik yahut bir tarikat zikri ve ayini değil temel bir ibadet biçimi ve saz ya da bağlamanın Alevilikte kutsal bir çalgı olduğu, Aleviliğin enstrümansız düşünülemeyeceğine ders programında yer verilmediği yönünde görüş bildirilmiştir. Son raporda da benzer görüşlere yer verilerek…
Buradan hareketle başvurucular tarafından, bilirkişilerin ders ile ilgili verilen…
Yine başvuranlara göre, bu ders kapsamında Alevilik inancı hakkında yetersiz ve gerçeklerle…
5.1.2. Hükümetin Savunması
Hasan ve Eylem Zengin dosyasında hükümet, Mahkeme içtihatlarında da kabul edilen düzenleme yetkisine dayanarak, suiistimali önlemek amacıyla eğitimin ve din ve ahlak öğretiminin devlet denetiminde yürütüldüğünü ileri sürmüştür. Devlet, bu alanda takdir yetkisine sahiptir. Hükümet, Milli Eğitim Bakanlığının dersler için belirlediği rehber ilkelerine atıfta bulunmuş ve söz konusu derslerin farklı geçmişleri olan öğrenciler arasında anlayış, hoşgörü ve saygıyı geliştirmek amacıyla ve her bireyin kimliğine, Türkiye’nin milli tarih ve değerlerine ve diğer din ve yaşam felsefelerine karşı saygı ve anlayışı geliştirmek maksadıyla düzenlendiğini vurgulamıştır.…
Hükümet, dini makamlar tarafından değil Milli Eğitim Bakanlığı tarafından düzenlenen…
Hükümet, ayrıca, derslerin nesnel, çoğulcu ve tarafsız bir şekilde verilmesi durumunda…
Ders programında, İslamiyet’in bir mezhebine veya ülkede yer alan bir tarikata mensup…
Hükümet, dersin zorunlu olmasının, çocukları, fanatizme yol açan uydurma hikâyelerden…
Mansur Yalçın ve diğerleri’nde, Hükümet, Haziran 2009 ila Mart 2011 tarihlerin arasında Alevi-Bektaşi inancına mensup olanlar ile diğer inançlara mensup olanların Alevi toplumunun sorunlarının görüşülmesini sağlamak üzere çok sayıda yuvarlak
Hükümet, Din Öğretimi Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan bir dokümanı Mahkemeye…
Hükümete göre Mahkeme, devlet okullarında okutulan ve içeriği objektif, eleştirel…
Hükümet, din eğitimi dersi kapsamında yalnızca belli bir dinle ilgili bilgiler sunan…
Hükümet, ayrıca inanç sisteminin ilköğretim ve ortaöğretim kurumlarında verilen dersler…
Hükümet, son olarak Alevilerin talep ve beklentileri bağlamında Alevilik inancına…
5.2. Mahkemenin İhlal Gerekçeleri
5.2.1. Ders Programının İçerik İncelemesi
Talim ve Terbiye Kurulunun 19 Eylül 2000 tarih ve 373 sayılı kararıyla kabul edilen…
Buna karşın Mahkemeye göre, ders kitapları dinler hakkında genel bir bilgi sağlamakla…
2010 yılında kabul edilen programlar aleyhine yapılan başvuruyu inceleyen Mahkeme,…
Böylece Mahkeme, taraflar arasındaki esas ihtilaf konusunun, zorunlu ders kapsamında…
4.3. Zorunlu Din Dersinin Amacı
Dördüncü Bölüm - SORUNA YAKLAŞIMLAR VE ÇÖZÜM YOLLARI
EN
TR
