II. PROJE KREDİLERİNDEN DOĞAN İHTİLAFLARIN ÇÖZÜMÜ İÇİN TEMEL ÇERÇEVE
1. Çözüm İçin Uygulanacak Hükümler
1. Mevduat bankaları ile kalkınma ve yatırım bankalarının proje kredilerinden…
Buna göre, uygulanacak hükümler sıralaması şöyle olacaktır: …
- Emredici hükümler. …
- Emredici hükümlere aykırı olmamak ve Türk Borçlar Kanunu’nun 20. ve devamı maddelerinde…
- Kanunlardaki yedek hükümlerden ticari hüküm niteliğinde olanlar (Proje kredilerinin…
- Ticari örf ve âdet hukuku kuralları (işin ticari iş olması sebebiyle ticari örf…
- Kanunlardaki yedek hükümlerden adi hüküm niteliğinde olanlar. - Adi örf ve âdet hukuku kuralları.…
2. Uygulama tecrübelerinden edindiğimiz bilgiye göre bankalarca verilen proje kredilerinde, müşteriye, genel kredi sözleşmesinden başka, bütün ihtimallerin –üstelik tümüyle banka lehine- düşünülerek kayda geçirildiği uzun ve ayrıntılı proje kredisi sözleşmeleri imzalatılmaktadır. Dolayısıyla problem çözümünde kanunlardaki yedek hükümlere ve özellikle örf ve âdet kurallarına muhtemelen hiç sıra gelmeyecektir. Buna karşılık emredici hükümlerin ve bilhassa genel işlem şartlarının denetlenmesine dair hükümlerin yoğun bir şekilde uygulama yeri bulacağı açıktır. …
3. Bu noktada proje kredilerine ilişkin hukuki problemlerin adil çözümü için…
Değerlendirme için öncelikle kanuni hükümleri aynen verelim:…
“Tüketim Ödüncü…
A. Tanımı…
MADDE 386- Tüketim ödüncü sözleşmesi, ödünç verenin, bir miktar parayı ya da tüketilebilen bir şeyi ödünç alana devretmeyi, ödünç alanın da aynı nitelik ve miktarda şeyi geri vermeyi üstlendiği sözleşmedir.…
B. Hükümleri…
I. Faiz…
1. Genel olarak…
MADDE 387- Ticari olmayan tüketim ödüncü sözleşmesinde, taraflarca kararlaştırılmış olmadıkça faiz istenemez.…
Ticari tüketim ödüncü sözleşmesinde, taraflarca kararlaştırılmamış olsa bile faiz istenebilir.…
2. Faize ilişkin özel kurallar…
MADDE 388- Tüketim ödüncü sözleşmesinde faiz oranı belirlenmemişse, kural olarak ödünç alma zamanında ve yerinde o tür ödünçlerde geçerli olan faiz oranı uygulanır.Sözleşmede aksine bir hüküm yoksa, belirlenen faiz, yıllık olarak ödenir.…
Faizin anaparaya eklenerek birlikte yeniden faiz yürütülmesi kararlaştırılamaz…
II. Zamanaşımı…
MADDE 389- Ödünç alanın, ödünç konusunun teslimine ve ödünç verenin de bu şeyin teslim alınmasına ilişkin istemleri, diğer tarafın bu konuda temerrüde düşmesinden başlayarak altı ayın geçmesiyle zamanaşımına uğrar…
III. Ödünç alanın ödeme güçsüzlüğü…
MADDE 390- Ödünç alan, ödünç sözleşmesinin kurulmasından sonra ödeme güçsüzlüğüne düşerse ödünç veren, ödünç konusunun tesliminden kaçınabilir.…
Ödünç veren, ödünç alanın sözleşmenin kurulmasından önce ödeme güçsüzlüğüne düşmüş olduğunu daha sonra öğrenmişse, aynı hakka sahiptir.…
C. Para yerine verilen şeyler…
MADDE 391- Ödünç alana, sözleşmede kararlaştırılan para yerine, kıymetli evrak veya ticari mallar verilirse, borcun tutarı, bunların teslim zamanı ve yerindeki borsa ya da piyasa değeri üzerinden hesaplanır; aksine yapılan sözleşme geçersizdir…
D. Geri verme zamanı…
MADDE 392- Ödüncün geri verilmesi konusunda belirli bir gün ya da bildirim süresi veya borcun geri istendiği anda muaccel olacağı kararlaştırılmamışsa ödünç alan, ilk istemden başlayarak altı hafta geçmedikçe ödüncü geri vermekle yükümlü değildir.”…
Bu hükümlerde tarafımızdan yapılan görsel vurgulardan da görüleceği üzere kanun koyucu…
Bu durumun bizim ele aldığımız proje kredisi açısından sonucu ise şudur: Kredi sözleşmelerinde…
EN
TR
