Milli Eğitim Bakanlığının 25/05/2015 Tarihli Genelgesi

d) 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu

e) Bakanlar Kurulunun 3.11.2004 tarihli ve 2004/8106 sayılı kararı ile kabul edilen Özel Öğrenci Yurtları Yönetmeliği,

f) 20.03.2012 tarihli ve 28239 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği,

g) 10.8.2005 tarihli ve 25902 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik Eğitim ve öğretim faaliyetlerinin Devletin gözetim ve denetimi altında olduğu, resmi, özel ve gönüllü her kuruluşun eğitimle ilgili faaliyetlerinin Millî Eğitimin amaçlarına uygunluğu bakımından Millî Eğitim Bakanlığının denetimine tabi olduğu Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 42 nci maddesinde ve ilgi (a) Kanunun 17 nci maddesinde yer almaktadır. Ayrıca, ilgi (a) Kanun, Türk millî eğitiminin düzenlenmesinde esas olan amaç ve ilkeleri, eğitim sisteminin genel yapısını, Devletin eğitim ve öğretim alanındaki görev ve sorumluluğu ile ilgili temel hükümlerini bir sistem bütünlüğü içinde açıklamaktadır. Bu sistem bütünlüğü içinde; ilgi (b) Kanunun 2 nci maddesinde özel öğretim kurumlan tarafından verilebilecek eğitim faaliyetleri ve kurum türleri belirlenmiş, 3 üncü maddesinde de gerçek ve tüzel kişiler tarafından Kanun kapsamında belirtilen faaliyetlerin bu Kanuna göre yetkili makamlardan kurum açma izni alınmadan yapılamayacağı, her ne ad altında olursa olsun, eğitim ve öğretim sunmak amacıyla yürütülen faaliyetlerin Bakanlığın izin ve denetimine tabi olduğu, bu faaliyetleri yürütenlerin, özel öğretim kurumlan için bu Kanunda öngörülen kurallara uymakla yükümlü olduğu hüküm altına alınmıştır. İlgi (f) Yönetmeliğin 5 inci maddesinde “Gerçek ve tüzel kişiler tarafından Kanun kapsamında belirtilen faaliyetlerin Kanuna göre yetkili makamlardan kurum açma izni alınmadan veya her ne ad altında olursa olsun eğitim ve öğretim sunmak amacıyla yürütülen faaliyetlerin izinsiz yapıldığının tespiti hâlinde söz konusu yerler 10/6/1949 tarihli ve 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu hükümleri uyarınca valilikçe kapatılır.” hükmü bulunmaktadır.

Öte yandan, ilgi (c) Kanunun 1 inci maddesinde “Gerçek ve tüzel kişiler tarafından yemekli ve yemeksiz öğrenci yurtlan ve buna benzer kurumlar açılması ve işletilmesi Millî Eğitim Bakanlığının iznine bağlıdır. Millî Eğitim Bakanlığı bu gibi yurt ve kurumlan tespit edeceği esaslara göre denetler.” hükmü ile ilgi (ç) Kanun Hükmünde Kararnamenin 13 üncü maddesinde “Her kademedeki öğrencilere yönelik demek ve vakıflar ile gerçek ve diğer tüzel kişilerce açılacak veya işletilecek yurt, pansiyon ve benzeri kurumların açılması, devri, nakli ve kapatılmasıyla ilgili esasları belirlemek ve denetlemek.” hükümleri bulunmaktadır. İlgi (e) Yönetmeliğin 9 uncu maddesinde “Yurt açma izin belgesi olmadan yurda öğrenci kaydı yapılmaz. İzinsiz açılan yurtlar, 14/7/2005 tarihli ve 2005/9207 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen yetkili idareden otel, motel, pansiyon ve benzeri konaklama tesisi ruhsatı aldığı hâlde sadece öğrenci barındıran ve öğrenci yurdu gibi çalıştırılan yerler ile öğrenci evi, öğrenci pansiyonu, öğrenci apartı gibi isimlerle tabela bulunduran ve faaliyetlerini bu şekilde sürdüren yerler hakkında, il veya ilçe millî eğitim müdürlüklerince yapılacak tespitten sonra düzenlenecek rapor esas alınarak valilikçe kapatma işlemi yapılır.” hükmü yer almaktadır.

İşyeri açma ve çalışma ruhsatlarının verilmesinde uygulanacak esas ve usulleri düzenleyen ilgi (g) Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde “Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır.” hükmü bulunmaktadır.

Yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere her türlü eğitim ve öğretim faaliyeti ile öğrencilerin yurt hizmetleri Millî Eğitim Bakanlığının iznine ve denetimine tabidir. Ancak, bazı işyerlerinin gerekli izinleri almadığı veya aldığı izin ve ruhsatın çalışma konusu dışında faaliyet yürüttüğü bilgileri Bakanlığımıza ulaşmaktadır. Anayasanın, kanunların ve bunlara dayalı çıkarılan diğer mevzuat hükümlerinin sağlıklı işletilmesi, Devletin düzenleme ve denetim yetkisinin yerinde ve etkili kullanılarak sorumluluğunu yerine getirmesini sağlamak yine Devletin öncelikli görevlerindendir.