Bu doküman Resmi Gazete dışında bir kaynakta yayınlanmıştır. Konsolide metin çalışmaları ilgili kaynak güncellendikçe sağlanabilmektedir.
Sayı : E-110451265-010.06-
Konu : Tıbbi Cihazların Planlanması ve Teminine İlişkin Usul ve Esaslar
GENELGE
2025/ 8
Sağlık teknolojisi; sağlığın korunması ve geliştirilmesi ile hastalıkların önlenmesi, teşhisi, tedavisi ve rehabilitasyonu amacıyla kullanılan ilaçlar, tıbbi cihazlar, cerrahi yöntemler ve sağlık sistemleri gibi tüm uygulamaları kapsamaktadır. Bu kapsamda yer alan tıbbi cihazlar; asli fonksiyonlarını insan vücudu içinde veya üzerinde farmakolojik, immünolojik veya metabolik etkilerle sağlamayan ancak bu etkilerden destek alabilen, üreticisi tarafından insan üzerinde tek başına veya birlikte kullanılmak üzere tasarlanan alet, aparat, teçhizat, yazılım, implant, reaktif, materyal veya diğer malzemeleri ifade etmektedir. Tıbbi cihazlar; hastalıkların veya yaralanmaların tanısı, önlenmesi, izlenmesi, tedavisi, hafifletilmesi veya kompanse edilmesi; anatominin, fizyolojik ya da patolojik süreçlerin araştırılması veya modifikasyonu; insan vücudundan alınan örneklerin in vitro incelenmesi yoluyla bilgi sağlanması; gebeliğin önlenmesi veya desteklenmesi gibi amaçlarla kullanılmaktadır. Bu cihazların temizliği, dezenfeksiyonu veya sterilizasyonu için özel olarak üretilmiş ürünler de bu kapsamda değerlendirilmektedir.
Küreselleşme, sağlık teknolojilerindeki ilerlemeler, sağlık maliyetleri ile tanı ve tedavi süreçlerindeki değişim ve dönüşümler; uygun sağlık teknolojilerinin seçimi ile bu teknolojilerin sağlık tesislerinde etkin ve sürdürülebilir kullanımını etkileyen temel faktörler arasındadır. Bu nedenle, sağlığa ayrılan kaynakların dengeli dağılımının sağlanması, yeni sağlık tesislerinde gereksiz cihaz alımlarının önlenmesi ve âtıl kapasite oluşumunun azaltılması amacıyla, tıbbi cihaz ihtiyacının gerekliliğinin değerlendirilmesi ve bu cihazların doğru zamanda, uygun maliyetle ve amaca uygun biçimde temin edilerek hizmete sunulmasını sağlayacak bir tıbbi cihaz planlamasına ihtiyaç duyulmuştur.
Bu çerçevede, özellikli sağlık hizmetlerinde kullanılan cihazlar ile sağlık hizmetlerinin kesintisiz sunulmasını sağlayan cihazlar; ülkemizin demografik yapısı ve epidemiyolojik özellikleri, sağlık tesislerinin hizmet kapasiteleri ve rolleri, sağlık insan gücü durumu, çağdaş tıbbi bilgi ve teknolojinin ülke genelinde dengeli dağılımı ile koruyucu ve acil sağlık hizmetlerinin gerektirdiği iş birliği alanlarındaki mevcut durum dikkate alınarak planlanmıştır.
Bu kapsamda tıbbi cihazların planlanması ve temini aşağıdaki usul ve esaslara göre yürütülecektir.
1. Genel Esaslar
1.1. Sağlık tesisleri bünyesinde Ek-1’de belirtilen tıbbi cihazların planlaması, izin işlemleri ve temini bu usul ve esaslar çerçevesinde yürütülür.
1.2. Sağlık hizmetlerinin kaliteli, etkili ve hakkaniyetli biçimde sunulabilmesi, bireylerin sağlığa erişiminin artırılması ve sağlık tesislerinde gereksiz, niteliksiz ya da kapasiteye uygun olmayan tıbbi cihaz alımlarının önlenmesi amacıyla, etkin bir tıbbi cihaz planlamasının yapılması zorunludur. Bu kapsamda planlamaya dahil edilen tıbbi cihazlar, özellikli sağlık hizmetlerinde kullanılan cihazlar ile sağlık hizmetlerinin kesintisiz sunulmasını sağlayan cihazlar olmak üzere iki ana grupta sınıflandırılır.
1.3. Özellikli sağlık hizmetlerinde kullanılan tıbbi cihazlara ilişkin planlama; Bakanlığa bağlı sağlık tesislerini, devlet ve vakıf üniversitelerine bağlı sağlık tesislerini ve özel sağlık tesislerini kapsar. Sağlık hizmetinin sürekliliği için gerekli olan tıbbi cihazların planlaması ise yalnızca Bakanlığa bağlı sağlık tesislerini kapsar.
1.4. Özellikli sağlık hizmetlerinde kullanılan tıbbi cihazların planlaması, her bir sağlık hizmet bölgesi temelinde ayrı ayrı yapılır.
1.5. Bu Genelgede belirtilen tıbbi cihazların alımına başlamadan önce, Bakanlığımızdan izin alınması zorunludur.
1.6. Bu Genelgede belirtilen tıbbi cihazlara ilişkin ihtiyaç tespitlerinin sağlıklı ve doğru şekilde yapılması esastır. Cihaz teminine yönelik ihtiyaç tespiti, ilgili kurum tarafından gerçekleştirilecektir. Planlama sürecinde; varsa önceki yıllara ait gerçekleşen tüketim verileri, hastanelerin hizmet rolü, cihazla ilgili hasta potansiyeli, cihazın kullanımına yönelik uzman hekim ve diğer sağlık personelinin mevcudiyeti ve yeterliliği, tetkik başına düşen birim maliyetler ile diğer istatistiksel veriler dikkate alınacaktır. Mal veya hizmet temininde ihtiyaç fazlası alımların önlenmesi amacıyla, talep tahminlerinin tüm ilgililerin katılımı ile belirlenmesine dikkat edilecektir. Bu değerlendirmeler neticesinde, tıbbi hizmet alımı, tıbbi cihaz satın alımı, hizmet alımı veya diğer sağlık kurumlarından protokol yoluyla tedarik yöntemlerinden hangisinin uygulanacağına ve miktarına karar verilecektir.
1.7. Bu Genelgede yer alan tıbbi cihazların teminine yönelik tıbbi cihaz talepleri; talepte bulunan sağlık tesisi yöneticisi aracılığıyla Bakanlıkça öngörülen fiziksel formlar ya da elektronik ortam üzerinden il sağlık müdürlüklerine yapılacaktır. Başvuru, Bakanlığa il sağlık müdürlükleri tarafından iletilecektir. Başvuruların nihai değerlendirilmesi Bakanlıkça gerçekleştirilecektir.