71/1 Yabancıların Ölüm Olaylarının Bildirilmesi ve Ölen Yabancıların Terekelerine Uygulanacak Esaslar Hakkında Genelge

I - YABANCI UYRUKLULARIN ÖLÜM OLAYLARININ BİLDİRİLMESİ

(1) Tarafı olduğumuz “Konsolosluk İlişkileri Hakkında Viyana Sözleşmesi"nin 37nci maddesi, “Kabul Eden Devlet” yetkili makamı olarak “Gönderen Devlet"in bir vatandaşının vefatı halinde ölüm olayının ilgili konsolosluğa bildirilmesini amir bulunmakta, benzer hükümler Ülkemizin taraf bulunduğu ikili Konsolosluk Sözleşmelerinde de yer almaktadır. “Konsolosluk İlişkileri Hakkında Viyana Sözleşmesi"ne taraf devletlerin listesi (EK-1)’de, ikili konsolosluk sözleşmesi akdetmiş olduğumuz ülkelerin listesi ise (EK-2)’de gösterilmiştir,

(2) Bu bağlamda, adlî bir olay sonucu yabancı uyrukluların vefatı halinde;

a) Ölü muayene ve otopsi işlemlerinin Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 87 ila 89’uncu maddelerinde ve Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun 18/10/2011 tarihli ve B.03.1.HSK.0.70.12.04-010.06.02-165-2011 sayılı “Ölü muayene ve otopsi işlemleri” konulu 9 numaralı Genelgesinde belirtilen esaslar dairesinde icrası,

b) Ekte bulunan “1963 Viyana Konsolosluk Sözleşmesi’nin 37 ncı maddesine göre, ölen yabancılar hakkında bildirim formu”nun (EKG) olayın nerede, nasıl ve ne zaman vuku bulduğunun ve varsa faillerin açıklama bölümünde ayrıntılı olarak gösterilmek suretiyle eksiksiz doldurularak “http://www.mfa.gov.tr/verlesik-diplomatik-ve-konsuler-misyonlar.tr.mfa” adresinde faks numaraları bulunan ilgili konsolosluklara doğrudan iletilmesi ve Dışişleri Bakanlığı Konsolosluk Genel Müdürlüğünün (0 312 292 27 20) numaralı faksına bilgi verilmesi, ayrıca; Bakanlığımızın UYAP Sistemi üzerinden bilgilendirilmesi,

Gerekmektedir,

(3) Cumhuriyet başsavcılığınca ilgili konsolosluğa göndereceği evraka, ayrıca;

a) Ölümün ne şekilde meydana geldiği bildirilecek, olayla ilgili otopsi raporu, ölü muayene tutanağı, trafik kaza raporu gibi belgelerin birer örneği,

b) Ölümün, ölenin memleketinde nüfusa işlenebilmesi için iki nüsha ölüm belgesi,

c) Ölenin kimliğini ve adresini tespite yarar pasaport, ehliyet, kimlik kartı v.s. belgelerin aslı veya örneği,

d) Ölenin cesedi konsoloslukça teslim alınmamışsa cesedin ne yapıldığını, gömülmüşse mezarın yerini bildiren bir yazı,

e) Tereke eşyasının yabancı ve Türk paralan dahil listesi ile birlikte bu eşyanın ne şekilde teslim alınacağının sorulduğu bir yazı,

Eklenecektir.

(4) Ölüm, trafik kazası sonucu meydana gelmiş ise;

a) Kazada birden fazla ölü veya yaralı varsa, olay yerindeki eşya, para ve belgeler birbirine karıştırılmadan, kimin üstünden çıktığı veya kime ait olduğu belli olanlar belirtilerek ayrı torba ve zarflarda korunacak, kişiler üzerinde çıkmayıp da olay yerinde bulunan eşyanın bütün nitelikleri, ne şekilde ve nerede bulundukları belirtilecek ve mümkünse kime ait oldukları araştırılıp saptanarak, tutanaklara geçirilecektir.

b) Trafik kazasına karışan diğer kişilerin açık kimlik ve adresleri de tespit edilerek, kime ait olduğu belli olmayıp diğerlerine karışmış tereke eşyası hakkında bilgileri sorulacak, bütün eşya ve paraların ayrı ayrı sahiplerinin bulunmasına çalışılacaktır.

(5) Diğer taraftan, “Konsolosluk İlişkileri Hakkında Viyana Sözleşmesi”nde sadece yabancı uyruklu şahsın ölümünün bildirilmesi öngörülmüş olup, cesedin teslimi ve ülkesine nakline ilişkin bir düzenleme mevcut değildir.

Buna göre, konuyla ilgili ikili ve çok taraflı sözleşme ve bu çerçevede Cenazelerin Nakline Dair Anlaşma hükümleri saklı kalmak kaydıyla, iç hukukumuz hükümleri uyarınca, bu bağlamda Adli Tıp Kurumu Kanunu Uygulama Yönetmeliğinin 10’uncu maddesinin (c) bendinde belirtildiği şekilde işlem yapılması gerekmektedir.

II. CENAZELERİN NAKLİNE DAİR ANLAŞMA HÜKÜMLERİNİN UYGULANMASI

(6) Avrupa Konseyi bünyesinde gerçekleştirilen ve (EK-4)’de taraf ülkelerin gösterildiği Ülkemizin de taraf olduğu “Cenazelerin Nakline Dair Anlaşma” ile; cenazelerin uluslararası nakli için gerekli formaliteler basitleştirilmiştir. Anılan Anlaşmaya taraf ülke vatandaşı olsun veya olmasın, adlî bir olay sonucu vefat eden yabancı uyruklu şahsın cenazesinin Başkonsolosluk mensubuna teslimi suretiyle ülkesine nakli mümkün olup, bu durumda 1593 sayılı Umumî Hıfzısıhha Kanunu’nun 230 ila 233üncü maddeleri hükümleri ile Sağlık Bakanlığınca Belediyelere verilen talimatlar esas alınacaktır.

(7) Ölen ve kimlik tespiti yapılan yabancı uyruklu kişinin naaşının ailesi, yakınları veya ilgili diplomatik ve konsolosluk temsilciliklerince teslim alınmaması halinde, iç hukukumuz hükümleri çerçevesinde defin işlemlerinin yapılması gerekmektedir.