Resmi Gazete Dışındaki Kaynak
No.:
2020/51
Kurum:
Sosyal Güvenlik Kurumu
Kabul Tarihi:
11.12.2020
Yürürlüğe Giriş Tarihi:
11.12.2020
Bu doküman Resmi Gazete dışında bir kaynakta yayınlanmıştır. Konsolide metin çalışmaları ilgili kaynak güncellendikçe sağlanabilmektedir.
Sayı: E-40552758-010.06.01-15585944
Konu: Kısa Süreli Çalışmaya Tabi İşler
GENELGE
2020/51
7247 sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 3 üncü maddesi ile 3201 sayılı Yurtdışında Bulunan Türk Vatandaşlarının Yurtdışında Geçen Sürelerinin Sosyal Güvenlikleri Bakımından Değerlendirilmesi Hakkında Kanunun 6 ncı maddesine; "(C) Yurt dışında zorunlu sigortalılığa tabi olsalar dahi kısa süreli olarak adlandırılan işlerde çalışanların aylıkları bu madde kapsamında değerlendirilmez ve kesilmez. Bu maddede geçen kısa süreli çalışmaya tabi işler yönetmelikle belirlenir." hükmü eklenmiş ve eklenen bu hüküm 26/6/2020 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Anılan maddenin gerekçesinde, "... yurt dışında bulunan vatandaşlarımızın, zorunlu sigorta kapsamında olmakla birlikte sigorta primi ödemesinden muaf olacak şekilde kısa süreli çalışabildiği ve bu çalışmaların da hizmet belgelerinde gösterildiği, yapılan düzenleme ile bu kapsamda çalışan vatandaşlarımıza aylık bağlanabilmesi, aylık alanların ise aylıkları kesilmeksizin ödenmesine devam edilmesinin amaçlandığı," belirtilmiştir.
Yapılan düzenlemede, kısa süreli çalışmaya tabi işlerin yönetmelikle belirleneceği öngörülmüştür. 6/11/2020 tarihli ve 31296 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yurtdışında Geçen Sürelerin Borçlandırılması ve Değerlendirilmesine İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 3 üncü ve 12 nci maddeleri ile 6/11/2008 tarihli ve 27046 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yurtdışında Geçen Sürelerin Borçlandırılması ve Değerlendirilmesine İlişkin Yönetmeliğin;
- 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (d) bendine “bulunanların” ibaresinden sonra gelmek üzere “kısa süreli çalışmaya tabi işler hariç olmak üzere” ibaresi eklenmiş, kısa süreli çalışmaya tabi işler ise aynı fıkraya eklenen (k) bendi ile "Yurtdışında zorunlu sigortalılığa tabi olsalar dahi, Ülkemiz dış temsilciliklerince veya sosyal güvenlik sözleşmesi imzalanmış ülke sigorta kurumlarınca düzenlenmiş hizmet belgesinde kayıtlı olan ve ilgili ülke mevzuatına göre elde edilen kazanç üzerinden çalışandan zorunlu sigorta prim kesintisi yapılmadığı bildirilen süreleri" şeklinde tanımlanmış,
- 15 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde yer alan “herhangi bir ülkede” ibaresi “yurtdışında kısa süreli çalışmaya tabi işler hariç olmak üzere” şeklinde değiştirilmiştir.
Sosyal güvenlik sözleşmesi akdedilmiş olan Almanya ve İsviçre sigorta kurumlarınca düzenlenen hizmet belgelerinde kısa süreli çalışmaya tabi işler belirtilmektedir.
Kısa süreli çalışmaya tabi işler;
- Almanya hizmet belgelerinde, geringfügige versicherungsfreie beschäftigung (sigortadan muaf kısa süreli çalışma), geringfügige beschäftigung nicht versicherungspflichtig (sigorta zorunluluğu olmayan düşük değerli çalışma süresi), geringfügige nicht versicherungspflichtige beschäftigung (sigorta zorunluluğu olmayan düşük değerli çalışma süresi) ve versicherungszeiten aufgrund einer geringfügige versicherungsfreie beschäftigung (sigortadan muaf cüzi çalışma),
- İsviçre hizmet belgelerinde ise 4 kodlu hizmet (İsviçre sigorta kurumunca hizmet süreleri bildirilirken kullanılmakta olan hizmet cetvellerinde (E-205-CH formu) kısa süreli çalışmaya tabi işlerde geçen süreler nevi belirtilmeksizin 4 kodu ile bildirilmektedir.)
olarak gösterilmektedir.
3201 sayılı Kanun hükümleri uygulanarak aylık bağlanacak olanlar ile aylık bağlananların yurt dışında zorunlu sigortaya tabi olmakla birlikte, çalışanın sigorta primi kesintisinden muaf olacak şekilde kısa süreli çalışmaya tabi işlerde geçen sürelerinin (Genelgede bundan sonra "kısa süreli çalışma" olarak anılacaktır.) bulunması halinde yapılacak iş ve işlemler aşağıda açıklanmıştır.
1. Kanun Değişikliği Sonrasında Aylık Talebinde Bulunanlar
Ülkemiz dış temsilciliklerince veya sosyal güvenlik sözleşmesi imzalanmış ülke sigorta kurumlarınca düzenlenmiş hizmet belgelerinde kısa süreli çalışması bulunduğu belirtilenlerden, Kanun değişikliğinin yürürlüğe girdiği 26/6/2020 (dahil) tarihinden sonra aylık talebinde bulunanların tahsis talepleri reddedilmeyecek ve aylık bağlanması için aranan diğer şartları taşıyor olmaları kaydıyla talepleri cari usullere göre sonuçlandırılacaktır.
2. Aylık Almaktayken Kanun Değişikliği Sonrasında İlk Defa Kısa Süreli Çalışmaya Başlayanlar
3201 sayılı Kanuna göre borçlandığı hizmetlerle aylık almakta iken, 26/6/2020 tarihinden sonra ilk defa kısa süreli çalışmaya başladığı tespit edilenlerin aylıkları kesilmeksizin ödenmeye devam edilecektir.
3. Kanun Değişikliği Öncesi Kısa Süreli Çalıştığı Kanun Değişikliği Sonrası Tespit Edilenler
3.1. Sadece Kanun Değişikliği Öncesi Kısa Süreli Çalışması Bulunanlar
Sadece 26/6/2020 tarihinden önce kısa süreli çalışması bulunduğunun bu tarihten sonra tespit edilmesi durumunda, 6/11/2018 tarihli ve 2018/38 sayılı Genelgenin İkinci Kısım Altıncı Bölüm "5. Aylıkların Kesilmesi ve Yeniden Bağlanması" başlığı altında yer alan "5.1. 3201 Sayılı Kanuna göre" alt başlığındaki açıklamalar doğrultusunda işlem tesis edilecektir.