This document is published in different source than the Official Gazette. Consolidated text can be prepared as the related source is updated.
1. GENEL BİLGİLER
Başlıca Sosyal Göstergeler
| Resmi Adı |
Vietnam Sosyalist Cumhuriyeti |
| Resmi Dili |
Vietnamca |
| Yönetim Biçimi |
Tek Parti Yönetimi |
| Dini |
Yerel Halk İnanışları (%73,7) Budizm (%14,9), Hıristiyanlık (%8,5), Diğer (%2,9) |
| Etnik Yapı |
Kinh (Viet) (%85,32), Tay (%1,92), Thai (%1,89), Muong (%1,51), Hmong (% 1,45) Khmer (% 1,31), Nung (%1,13) |
| Başkenti |
Hanoi |
| Başlıca Şehirler |
Ho Chi Minh City (9,45 milyon), Hanoi (8,58 milyon), Thanh Hoa: (3,74 milyon) |
| Yüzölçümü |
331,212 km2 |
| Nüfusu |
100,31 milyon (2022) |
| Para Birimi |
Vietnam Dong’u (VND) |
| Kaynak:Vietnam Genel İstatistik Ofisi (GSO) |
|
Üyesi Olduğu Uluslararası Kuruluşlar
ADB, APEC, APT, ARF, ASEAN, CICA (Gözlemci), CP, EAS, FAO, G-77, IAEA, IBRD, ICAO, ICRM, IDA, IFAD, IFC, IFRCS, ILO, IMF, IMO, IMSO, Interpol, IOC, IOM, IPU, ISO, ITSO, ITU, MIGA, NAM,OIF, OPCW, UN, UNCTAD, UNESCO, UNIDO, UN, WTO, UPU, WCO, WFTU, WHO, WIPO, WMO,
1.1. Coğrafi Konum
Güneydoğu Asya’da Çinhindi Yarımadasının doğu kesiminde yer alan Vietnam, kuzeyde Çin Halk Cumhuriyeti, batıda Laos, Kamboçya ve Tayland Körfezi, güney ve doğuda Güney Çin Denizi ve Tonkin Körfezi ile çevrilidir. 3.444 km sahil şeridi olan Vietnam’ın Kamboçya ile 1.228km, Çin ile 1.281 km ve Laos ile 2.130 km kara sınırı bulunmaktadır.
Ülkenin güney ve kuzey kesiminde alçak ve düz deltalar, orta kısımda dağlık araziler, kuzey ve kuzeybatıda tepelikler ve dağlar yer alır. Ülkenin güneyinde tropikal, kuzeyinde ise musonal iklim tipi hakimdir. Ülkede yıl boyunca ortalama sıcaklık 22-27°C civarındadır. Güney Vietnam’da yılda iki mevsim yaşanmakta olup, Kasım ve Nisan arası serin ve kuru, Mayıs ve Ekim ayları arasında ise sıcak ve yağmurlu bir iklim hakimdir. İki mevsim arasındaki sıcaklık farkı ise sadece 3°C civarındadır. Kuzey Vietnam’da ise dört ayrı mevsim yaşanmakla birlikte sıcaklıklar kuzey bölgelerdeki dağlık alanların dışında kışın dahi 0°C’nin altına inmemektedir.
Ülkenin siyasi başkenti olan Hanoi kuzeyde Kızıl Nehir deltasında, ekonomik ve ticari başkent olarak adlandırılabilecek Ho Chi Minh City ise güneyde Mekong Nehri deltasında bulunmaktadır. Ho Chi Minh City’nin eski adı Saygon olup ülkenin siyasi birleşmesi sonrası kurucu liderleri olan Ho Chi Minh’in ismi bu şehre verilmiştir.
1.2. Siyasi ve İdari Yapı
Vietnam’da 58 eyalet ve bu eyaletler ile aynı statüde olan 5 şehir idaresine sahip merkezi yönetim birimi vardır.
Eyaletler: An Giang, Bac Giang, Bac Kan, Bac Lieu, Bac Ninh, Ba Ria-Vung Tau, Ben Tre, Binh Dinh, Binh Duong, Binh Phuoc, Binh Thuan, Ca Mau, Cao Bang, Dac Lak, Dac Nong, Dien Bien,Dong Nai, Dong Thap, Gia Lai, Ha Giang, Ha Nam, Ha Tinh, Hai Duong, Hau Giang, Hoa Binh, Hung Yen, Khanh Hoa, Kien Giang, Kon Tum, Lai Chau, Lam Dong, Lang Son, Lao Cai, Long An, Nam Dinh, Nghe An, Ninh Binh, Ninh Thuan, Phu Tho, Phu Yen, Quang Binh, Quang Nam, Quang Ngai, Quang Ninh, Quang Tri, Soc Trang, Son La, Tay Ninh, Thai Binh, Thai Nguyen, Thanh Hoa, Thua Thien-Hue, Tien Giang, Tra Vinh, Tuyen Quang, Vinh Long, Vinh Phuc ve YenBai.
Şehir idaresine sahip merkezi yönetim birimleri: Can Tho, Da Nang, Ha Noi, Hai Phong, Ho Chi Minh City.
Hükümetin planlarına göre, 2030 yılında Bac Ninh, Thua Thien-Hue ve Khanh Hoa’nın şehir idaresi statüsüne dönüştürülmesi beklenmektedir.
Vietnam Sosyalist Cumhuriyeti, Vietnam Komünist Partisi’nin büyük bir ağırlığa sahip olduğu merkezi bir sistem ile yönetilmektedir. Komünist Parti’nin yanı sıra, en önemli icra görevi devlet başkanı ve başbakana verilmiştir. Devlet başkanı, silahlı kuvvetlerin başkomutanı ve ulusal savunma ve güvenlik konseyi başkanı olarak önemli yetkilere sahiptir. Başbakan ise hükümetin işleyişinden sorumludur.
Anayasaya göre Ulusal Meclis yasama yetkisine sahip olan tek yetkili kurumdur. 500 milletvekili olan Ulusal Meclis’e üyeler 5 yılda bir yapılan genel secimler ile seçilmektedir.
Başbakan, devlet başkanı tarafından, Ulusal Meclis üyeleri arasından atanır. Başbakan yardımcıları başbakan tarafından önerilen kişiler arasından, Ulusal Meclis tarafından onaylandıktan sonra Devlet Başkanı kararıyla atanır.
Kabine üyeleri başbakanın önerisi ile devlet başkanı tarafından atanır ve Ulusal Meclis tarafından onaylanır.
Vietnam’ın en yüksek yargı mercii Vietnam Yüksek Halk Mahkemesi’dir ve üyeleri Ulusal Meclis tarafından seçilmektedir. Mahkeme başkanı devlet başkanının önerisi ile 5 yıllığına Ulusal Meclis tarafından seçilir ve Ulusal Meclis’e karşı sorumludur.
1.3. Nüfus ve İstihdam
2023 yılında 100,31 milyon kişi ile dünyada 15. sırada yer alan Vietnam nüfusunun 2027 yılında 103 milyon kişi olacağı tahmin edilmektedir. Nüfusun %38,1’ü şehirde, %61,9’si kırsal alanda yaşamaktadır. Nüfus ülkenin iki büyük pirinç üretim deltasında (Kuzeyde Kızıl Nehir, Güneyde Mekong) yoğunlaşmıştır.