Resmi Gazete Dışındaki Kaynak
No.:
2013-28
Kurum:
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası
Kabul Tarihi:
24.04.2013
Yürürlüğe Giriş Tarihi:
24.04.2013
Bu doküman Resmi Gazete dışında bir kaynakta yayınlanmıştır. Konsolide metin çalışmaları ilgili kaynak güncellendikçe sağlanabilmektedir.
Toplantı Tarihi: 16 Nisan 2013
Enflasyon Gelişmeleri
1. Mart ayında tüketici fiyatları yüzde 0,66 oranında artmış, yıllık enflasyon yüzde 7,29’a yükselmiştir. Bu yükselişte işlenmemiş gıda fiyatları etkili olurken temel enflasyon göstergeleri ise ılımlı seyrini korumuştur.
2. Gıda ve alkolsüz içecekler grubunda yıllık enflasyon yüzde 8,10’a yükselmiştir. İşlenmemiş gıda grubunda yıllık enflasyon Mart ayında temelde taze meyve- sebze fiyatları ve baz etkisiyle yaklaşık 5 puan yükselerek yüzde 6,79 olmuştur. İşlenmiş gıda grubunda ise ekmek ve tahıllar grubundaki artışların sürmesine ek olarak işlenmiş et fiyatlarında da kaydedilen yükseliş sonucunda yıllık enflasyon artmıştır. Nisan ayına ilişkin öncü göstergeler, yılın ilk çeyreğindeki yüksek oranlı artışın ardından işlenmemiş gıda fiyatlarında bir düzeltme gözleneceğine işaret etmektedir.
3. Enerji fiyatlarındaki olumlu seyir Mart ayında da sürmüştür. 2010-2012 döneminde ortalama yüzde 4,1 olan ilk çeyrek fiyat artışı, petrol fiyatları ve Türk lirasındaki istikrarlı seyir ile, bu yıl yüzde 0,86 oranında gerçekleşmiştir. Enerji grubu enflasyonunun önümüzdeki dönemde baz etkileri sebebiyle dalgalı bir seyir izleyeceği öngörülmektedir.
4. Hizmet fiyatları Mart ayında yüzde 0,42 oranında artarken grup yıllık enflasyonu yüzde 7,32’ye yükselmiştir. Alt gruplar bazında bakıldığında, yıllık enflasyondaki yükselişte kira ve ulaştırma hizmetlerindeki gelişmelerin belirleyici olduğu görülmektedir. Mevsimsellikten arındırılmış hizmet fiyat artış oranları ve yayılım endeksi de sınırlı bir yükseliş göstermiştir.
5. Temel mal grubu yıllık enflasyonu Mart ayında yüzde 4,29’a gerilemiştir. Giyim grubunda yıllık enflasyon Şubat ayının ardından bu dönemde de gerilerken giyim ve dayanıklı mallar hariç temel mal enflasyonundaki yavaşlama sürmüştür. Diğer taraftan, dayanıklı mal grubunda yıllık enflasyon otomobil ve mobilya fiyatlarına bağlı olarak Mart ayında da yükselmiştir. Mevsimsellikten arındırılmış veriler temel enflasyon göstergelerinin ana eğilimindeki göreli ılımlı seyrin korunduğuna işaret etmiştir.
Enflasyonu Etkileyen Unsurlar
6. 2013 yılı ilk çeyreğine ilişkin veriler yurt içi nihai talebin sağlıklı bir toparlanma sergilediğine işaret etmektedir. Nitekim, sanayi üretim endeksi Ocak ve Şubat aylarında üst üste artarak Aralık ayındaki keskin düşüşü telafi etmiş ve dönemlik bazda artış kaydetmiştir. Aynı dönemde, gerek tüketim gerekse yatırım malları üretiminde ve ithalatında artışlar gözlenmiştir. İlk çeyreğe ilişkin otomobil ve beyaz eşya iç satış miktarları ile kredi verileri de benzer bir eğilime işaret etmektedir. Bu bilgiler ışığında Kurul, ilk çeyrekte toplam nihai yurt içi talebin büyümeye önemli katkı yaptığı değerlendirmesinde bulunmuştur.
7. Dış ticaret ve cari dengeye ilişkin veriler öngörüler doğrultusunda gerçekleşmektedir. İhracat zayıf küresel talebin etkisiyle yavaşlamaktadır. İthalatta ise iç talepteki canlanmaya bağlı olarak artış gözlenmektedir. Bu durum cari işlemler açığında bir miktar yükselişe neden olmaktadır. Kurul, cari işlemler açığının artmaya devam edebileceğini belirtmiş ancak mevcut politika çerçevesinin ve emtia fiyatlarında gözlenen düşüşün artış eğilimini sınırlayacağı değerlendirmesinde bulunmuştur.
8. Mevsimsellikten arındırılmış verilere göre tarım dışı istihdam 2013 yılının Ocak döneminde artmaya devam etmiş, işsizlik oranları ise azalmıştır. İşsizlik oranlarının gerilemesinde tarım dışı istihdamın artması etkili olmuştur. Tarım dışı istihdam artışı asıl olarak 2012 yılı son çeyreğiyle birlikte toparlanma eğilimine giren sanayi sektöründen kaynaklanmıştır. Anket göstergeleri yılın ilk çeyreğinde sanayi istihdamında artışın sürdüğüne işaret etmektedir. Kurul, önümüzdeki dönemde toplam istihdamın ılımlı artışlar sergilemeye devam edeceğini öngörmektedir. Bununla birlikte, küresel ekonomiye dair belirsizlikler yatırım ve istihdam artışını sınırlayabilecek bir unsur olarak önemini korumaktadır.
Riskler ve Para Politikası
9. Kurul, bu değerlendirmeler çerçevesinde iç ve dış talep gelişmelerinin öngörüldüğü şekilde seyrettiğini ifade etmiştir. Yurt içi nihai talep sağlıklı bir toparlanma sergilerken, ihracat zayıf küresel talebin etkisiyle yavaşlamaktadır. Tarım dışı istihdamdaki artışlar harcanabilir gelir kanalından talebi desteklemektedir. Finansal ve parasal koşullar da iç talepteki artışı desteyici konumdadır. Bu çerçevede iç talebin büyümeye verdiği katkının kademeli olarak artacağı tahmin edilmektedir. Nitekim ilk çeyreğe dair gelişmeler özellikle yatırım talebi kaynaklı olmak üzere yurt içi nihai talepte kayda değer bir canlanmaya işaret etmektedir. Öte yandan, küresel belirsizlikler ve dış talebin zayıf seyri iktisadi faaliyetteki toparlanmayı sınırlayabilecek bir unsur olarak önemini korumaktadır.