Resmi Gazete Dışındaki Kaynak
No.:
2013-61
Kurum:
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası
Kabul Tarihi:
27.08.2013
Yürürlüğe Giriş Tarihi:
27.08.2013
Bu doküman Resmi Gazete dışında bir kaynakta yayınlanmıştır. Konsolide metin çalışmaları ilgili kaynak güncellendikçe sağlanabilmektedir.
Toplantı Tarihi: 20 Ağustos 2013
Enflasyon Gelişmeleri
1. Temmuz ayında tüketici fiyatları yüzde 0,31 oranında artmış ve yıllık enflasyon yüzde 8,88’e yükselmiştir. Bu yükselişte baz etkilerinin yanı sıra son dönemde Türk lirasında gözlenen değer kaybı belirleyici olmuştur. Temel enflasyon göstergelerinin ana eğiliminde de yükseliş gözlenmiştir.
2. Gıda grubunda yıllık enflasyon sınırlı bir düşüşle yüzde 12,72’ye gerilemiştir. İşlenmemiş gıda grubunda taze meyve ve sebze fiyatlarındaki düşüşe karşın et fiyatlarındaki artış sonucunda yıllık enflasyon önceki aydaki seviyesini korumuştur. İşlenmiş gıdada ise özellikle ekmek ve tahıllar dışında gözlenen olumlu seyre paralel olarak grup yıllık enflasyonundaki yavaşlama sürmüştür. Mevcut görünümde işlenmemiş gıda fiyatlarının yıl içindeki birikimli artışı geçmiş dönem ortalamalarının üzerinde seyretmektedir. Öncü göstergeler grup yıllık enflasyonunda bir miktar azalışa işaret etmektedir.
3. Enerji fiyatları Türk lirasındaki değer kaybı ve petrol fiyatlarındaki artışa istinaden yükselmiştir. Baz etkisi kaynaklı olarak grup yıllık enflasyonunun Ağustos ayından itibaren belirgin olarak azalacağı öngörülmektedir.
4. Hizmet fiyatları Temmuz ayında yüzde 0,79 oranında artarken grup yıllık enflasyonu haberleşme ve diğer hizmetler alt grupları kaynaklı olarak yüzde 7,97’ye yükselmiştir. Mevsimsellikten arındırılmış veriler hizmet enflasyonunda ana eğilimin yüksek seyrini bu dönemde de koruduğuna işaret etmektedir.
5. Temel mal grubu yıllık enflasyonu Temmuz ayında yaklaşık 1 puanlık artışla yüzde 4,23’e yükselmiştir. Türk lirasındaki değer kaybının etkisiyle dayanıklı tüketim mallarında yıllık enflasyon yükselmiştir. Temel malların diğer alt gruplarında ise yıllık enflasyondaki düşüş sürmüştür. Sonuç olarak bu dönemde temel mal fiyatlarının mevsimsellikten arındırılmış artış eğiliminde yükseliş kaydedilmiştir. Hizmet ve temel mal grubuna ilişkin bu görünüm çerçevesinde temel enflasyon göstergelerinin ana eğilimi de yukarı yönlü bir hareket sergilemiştir.
6. Özetle, enflasyonda Ağustos ayından itibaren düşüşün başlayacağı öngörülmekle birlikte, fiyatlama davranışları dikkatle takip edilmektedir
Enflasyonu Etkileyen Unsurlar
7. Son dönemde açıklanan veriler iç ve dış talep gelişmelerinin öngörüldüğü şekilde seyrettiğini göstermektedir. İkinci çeyrekte tüketim ve yatırım malları üretim ve ithalatındaki artışlar ilk çeyreğe göre yavaşlamakla birlikte devam ederken, otomobil satışları ve kredi büyümesi güçlü eğilimlerini korumuştur. Altın hariç ihracattaki artışın da katkısıyla sanayi üretimi ikinci çeyrekte istikrarlı artış eğilimini sürdürmüştür. Öte yandan, küresel ekonomi politikalarına dair belirsizlikler ve sermaye akımlarındaki oynaklık üçüncü çeyrek için aşağı yönlü riskleri artırmaktadır. Nitekim İktisadi Yönelim Anketi ve PMI göstergelerinde Temmuz ayında ikinci çeyrek ortalamalarına göre gerileme göze çarpmaktadır.
8. Dış ticaret ve cari dengeye ilişkin veriler öngörüler doğrultusunda gerçekleşmektedir. Altın ticareti hariç tutulduğunda cari işlemler açığında gözlenen kademeli iyileşme sürmektedir. Son dönemde sermaye hareketlerinde gözlenen yavaşlamanın, daha temkinli para politikası duruşunun ve alınan makroihtiyati tedbirlerin katkılarıyla kredi büyüme hızlarının kademeli olarak yavaşlaması beklenmektedir. Bu gelişmeler cari işlemler dengesini de olumlu yönde etkilemeye devam edecektir. Bu çerçevede, yılın ilk yarısında gözlenen talep bileşenleri arasındaki bozulmanın, üçüncü çeyrek itibarıyla iyileşme sürecine girmesi beklenmektedir.
9. Mevsimsellikten arındırılmış verilere göre tarım dışı istihdam istikrarlı artış eğilimini 2013 yılı Mayıs döneminde de sürdürmüştür. Ancak, tarım dışı işgücünün çalışma çağındaki nüfusa oranının daha fazla artması nedeni ile toplam ve tarım dışı işsizlik oranları bir önceki döneme göre yükselmiştir. Son dönemde tarım dışı istihdam artışı sanayi ve hizmetler sektörlerinden kaynaklanırken, inşaat istihdamı bir önceki döneme göre azalmıştır. TCMB İktisadi Yönelim Anketi göstergeleri arasında yer alan Toplam İstihdam Beklentisi ve PMI İstihdam Endeksi sanayi istihdamındaki artışın yılın üçüncü çeyreğinde hız kesmekle birlikte süreceğine işaret etmektedir. Küresel ekonomiye dair belirsizlikler ise önümüzdeki dönemde yatırım ve istihdam artışını sınırlayabilecek bir unsur olarak önemini korumaktadır.
Para Politikası ve Riskler
10. Toplantıda son dönemde finansal piyasalarda gözlenen oynaklıklar değerlendirilmiştir. Mayıs ayından bu yana küresel düzeyde para politikalarına ilişkin gelişmeler tüm finansal varlıkların yeniden fiyatlanmasına neden olmaktadır. Özellikle gelişmiş ülkelerdeki para politikasına yönelik belirsizliklerin devam etmesi nedeniyle finansal piyasalardaki oynaklık artmaktadır. Bu