2014-05 Para Politikası Kurulu Toplantı Özetine İlişkin Basın Duyurusu

2. Gıda grubunda yıllık enflasyon yüzde 9,67’ye gerilemiştir. Aralık ayında işlenmemiş gıda grubu yıllık enflasyonu yüzde 12,88 ile yatay bir seyir izlerken, taze meyve-sebze dışında kalan ürünlerde genele yayılan fiyat artışları dikkat çekmiştir. İşlenmiş gıda fiyatları ise bu dönemde ekmek ve tahıllar grubu kaynaklı olarak yüzde 0,73 oranında artarken grup yıllık enflasyonu yüzde 7,11’e gerilemiştir. Ocak ayına ilişkin öncü göstergeler, olumsuz hava koşullarının taze meyve-sebze fiyatları üzerindeki etkisi sonucunda gıda grubu yıllık enflasyonunun yüksek düzeyini koruyacağına işaret etmektedir.

3. Aralık ayında enerji fiyatları yüzde 2,35 oranında artarken; bu gelişme büyük ölçüde LPG ve tüp gaz fiyatlarındaki sert yükselişten kaynaklanmıştır. Ayrıca son dönemde Türk lirasındaki değer kaybının etkisiyle benzin ve motorin fiyatlarında da artışlar gözlenmiştir. Bu doğrultuda enerji grubu yıllık enflasyonu yüzde 5,15’e yükselmekle birlikte son dört yılın en düşük yıl sonu seviyesinde gerçekleşmiştir.

4. Aralık ayında hizmet fiyatları yüzde 0,39 oranında artmış ve grup yıllık enflasyonu yüzde 7,98 olmuştur. Para Politikası Kurulu (Kurul), yıl genelinde enerji enflasyonundaki olumlu seyre karşın ücret artışları ve iç talepteki toparlanmanın hizmet enflasyonunun yüksek seyrinde etkili olduğu değerlendirmesinde bulunmuştur. Bununla birlikte, son dönemde mevsimsellikten arındırılmış verilerin grup enflasyonu ana eğiliminde yavaşlamaya işaret ettiği not edilmiştir.

5. Öte yandan, gerek giyim fiyatlarının düşüş yönlü katkısı gerekse Türk lirasındaki değer kaybı etkilerinin zayıflamasıyla birlikte temel mal grubu yıllık enflasyonu Aralık ayında yüzde 6,20’ye gerilemiştir. Mevsimsellikten arındırılmış veriler de grup enflasyonundaki ana eğilimin aşağı yönlü olduğunu göstermiştir. Ancak, Aralık ayının ikinci yarısından itibaren Türk lirasının yeniden değer kaybı eğilimine girmesi ve Ocak ayındaki otomobillere yönelik vergi ayarlamaları temel mal grubunda enflasyon görünümünü olumsuz etkileyecektir. Nitekim öncü göstergeler son dönemde başta otomobil olmak üzere dayanıklı mal fiyatlarında belirgin bir artışa işaret etmektedir.

6. Özetle, Ocak ayında temel enflasyon göstergelerinde kayda değer bir yükseliş gözlenebileceğine dikkat çekilerek gıda fiyatlarındaki olumsuz seyrin de etkisiyle kısa vadede enflasyonun yüzde 5 hedefinin belirgin olarak üzerinde seyredeceği not edilmiştir.

Enflasyonu Etkileyen Unsurlar

7. Son dönemde açıklanan veriler yılın dördüncü çeyreğinde nihai yurt içi talebin ılımlı toparlanma eğilimini sürdürdüğüne işaret etmektedir. Ekim ayında gerileyen sanayi üretim endeksi Kasım ayında artarak bu azalışı telafi etmiştir. Son aylarda bayram etkilerinden dolayı mevsimsellikten arındırılmış sanayi üretiminde sert dalgalanmalar gözlenmiş olsa da genel olarak bakıldığında sanayi üretim endeksinin ılımlı bir artış sergilediği görülmektedir. Bu eğilimin 2012 yılı başından itibaren görülen ortalama büyüme oranına oldukça yakın olduğu not edilmelidir.

8. Yılın son çeyreğinde özel tüketim talebindeki ılımlı seyir devam etmiştir. Tüketim malları üretimi Ekim-Kasım döneminde bir önceki çeyreğe kıyasla azalırken ithalatı artış göstermiştir. Dördüncü çeyrek genelinde otomobil satışları bir önceki çeyrek ortalamasına göre artış kaydetmiştir. Otomobil ve hafif ticari araç satışlarının toplamı incelendiğinde ise son çeyrekte araç satışlarının yataya yakın bir seyir izlediği görülmektedir. Beyaz eşya satışları son çeyrekte bir önceki çeyreğe göre gerilemesine karşın yüksek düzeyini korumuştur.

9. Yatırım talebine ilişkin göstergeler son çeyrekte göreli olarak olumlu bir seyir izlemektedir. Sermaye malları üretimi Ekim-Kasım döneminde bir önceki çeyreğe göre sınırlı da olsa artış kaydetmiştir. Ana eğilime ilişkin göstergelerden taşıt hariç sermaye malları üretimi toplam sermaye mallarına kıyasla daha yüksek oranlı bir artış göstermiştir. Benzer şekilde, sermaye malları ithalatında da artış görülmektedir. İktisadi Yönelim Anketinde yer alan sabit sermaye yatırım harcama beklentisi, son dört ay üst üste artış göstermiş ve dördüncü çeyrekte bir önceki çeyreğin üzerinde gerçekleşmiştir.

10. Son çeyreğe ilişkin anket göstergeleri iktisadi faaliyetteki toparlanmanın sürdüğüne işaret etmektedir. Nitekim İktisadi Yönelim Anketi göstergelerinden son üç aydaki üretim sorusu ile PMI genel endeksi üçüncü çeyrek ortalamalarının üzerinde gerçekleşmiştir. İYA gelecek üç ay sipariş beklentileri hem iç piyasa hem de ihracat piyasası kaynaklı olmak üzere belirgin şekilde artmıştır.