Resmi Gazete Dışındaki Kaynak
No.:
2016-15
Kurum:
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası
Kabul Tarihi:
31.03.2016
Yürürlüğe Giriş Tarihi:
31.03.2016
Bu doküman Resmi Gazete dışında bir kaynakta yayınlanmıştır. Konsolide metin çalışmaları ilgili kaynak güncellendikçe sağlanabilmektedir.
Toplantı Tarihi: 24 Mart 2016
Enflasyon Gelişmeleri
1. Şubat ayında tüketici fiyatları yüzde 0,02 oranında düşüş kaydetmiş ve yıllık enflasyon 0,80 puan azalarak yüzde 8,78 olmuştur. Enflasyondaki düşüş işlenmemiş gıda ve enerji fiyatlarından kaynaklanmıştır. Bu dönemde, döviz kurunun gecikmeli etkileri zayıflamaya devam etmiştir. Çekirdek göstergelerin yıllık enflasyonu bir miktar yükselmiş, ana eğilimleri ise sınırlı miktarda iyileşmeye devam etmiştir.
2. Gıda ve alkolsüz içecekler grubunda yıllık enflasyon 2,86 puanlık azalışla yüzde 8,83 oranına gerilemiştir. Bu gelişmede temelde sebze grubu kaynaklı yıllık enflasyonu yüzde 8,89’a gerileyen işlenmemiş gıda grubu belirleyici olmuştur. Öte yandan, işlenmiş gıda grubu yıllık enflasyonunda ekmek-tahıl grubu kaynaklı yukarı yönlü seyir devam etmiş, grup yıllık enflasyonu yüzde 8,79’a yükselmiştir. Öncü göstergeler işlenmemiş gıda grubu enflasyonunda Mart ayında da belirgin bir düşüşe işaret etmektedir.
3. Enerji grubunda fiyatlar Şubat ayında temelde akaryakıt fiyatları kaynaklı olarak yüzde 0,56 oranında azalmış ve yıllık enflasyon yüzde 2,85’e gerilemiştir. Mart ayında enerji grubu yıllık enflasyonunun, baz etkisiyle gerileyeceği tahmin edilmektedir.
4. Hizmet fiyatları Şubat ayında yüzde 0,59 oranında artmış ve grup yıllık enflasyonu yüzde 9,06’ya gerilemiştir. Yıllık enflasyon, haberleşme ve lokanta-otel gruplarında gerilerken diğer alt gruplarda yükselmiştir. Bu dönemde kira grubu yıllık enflasyonu son altı yılın en yüksek seviyesine yükselmiştir. Enflasyon beklentilerindeki yüksek seyir, ücret gelişmeleri ve döviz kuru kaynaklı birikimli maliyet etkilerinin hizmet enflasyonundaki düşüşü geciktirdiği değerlendirilmektedir.
5. Temel mal grubu yıllık enflasyonu Şubat ayında 0,27 puan artarak yüzde 10,37 olmuştur. Bu dönemde yıllık enflasyon tüm alt gruplarda artış kaydetmiştir. Dayanıklı tüketim mallarında yıllık enflasyon yüzde 12’ler seviyesindeki yüksek seyrini korurken giyim grubu yıllık enflasyonu yüzde 9,80’e ulaşmıştır. Giyim ve dayanıklı dışı temel mal enflasyonunda ise yukarı yönlü seyir sürmüştür. Diğer taraftan, mevsimsellikten arındırılmış göstergeler, Türk lirasındaki birikimli değer kaybı etkilerinin hafiflemesine bağlı olarak temel mal grubu eğiliminde yavaşlamaya işaret etmektedir.
6. Özetle, son dönemde gıda ve enerji fiyatları enflasyonu olumlu yönde etkilerken maliyet unsurlarındaki gelişmeler çekirdek enflasyon eğilimindeki iyileşmeyi sınırlamıştır.
Enflasyonu Etkileyen Unsurlar
7. Sanayi üretimi mevsimsellikten arındırılmış verilerle Ocak ayında Aralık ayına göre yüzde 1,0 artış göstermiştir. Ocak ayı üretimi 2015 yılı son çeyreğinin yüzde 1,3 üzerinde gerçekleşmiştir. Böylelikle, 2015 yılındaki artış eğilimi Ocak ayı itibarıyla korunmuştur. Şubat ayında anket göstergeleri üretimdeki artış eğiliminin devam edebileceğine işaret etmektedir. Dış ticaret verileri de bu görünümü desteklemektedir.
8. Harcama tarafına ilişkin veriler, 2016 yılının ilk çeyreğinde özel kesim talebinin ılımlı bir seyir izlediğine işaret etmektedir. Ocak ayı itibarıyla tüketim malları üretimi geçtiğimiz çeyrek ortalamasına göre artış kaydetmiştir. Ayrıca, beyaz eşya ve otomobil satışlarında Ocak ayındaki yavaşlamanın ardından Şubat ayında toparlanma gözlenmektedir. Bu sektörlerdeki artış eğiliminin Mart ayında da devam etmesi beklenmektedir. Anketlere dayalı iç piyasa sipariş göstergeleri de iç talepte ılımlı artış eğiliminin sürdüğüne işaret etmektedir. Yatırımlara ilişkin göstergelerden sermaye malları üretimi ve ithalatında Ocak ayında sınırlı bir gerileme gerçekleşmiştir. Ancak daha çok taşıt sektörüne bağlı olan bu durumun geçici olması beklenmektedir. İnşaat yatırımlarına ilişkin gösterge niteliğinde olan metalik olmayan mineral maddeler üretimi ve ağır ticari araç satışlarında düşüş kaydedilirken, bu düşüşlerde Ocak ayındaki olumsuz hava şartlarının da rol oynadığı not edilmelidir. Diğer taraftan, tüketici güven endekslerinin ve yatırım eğiliminin seyri güven kanalının iç talebe desteğinin sınırlı olduğunu ortaya koymaktadır. Bu çerçevede, özel kesim talebinin 2016 yılı ilk çeyreğinde ılımlı bir artış kaydedeceği öngörülmektedir.
9. Dış ticaret hadlerindeki olumlu gelişmeler ve tüketici kredilerinin ılımlı seyri cari dengedeki iyileşmeyi desteklemektedir. Avrupa Birliği ülkelerinin talebindeki artışın ihracat üzerindeki olumlu etkisi sürmektedir. İhracatımızın pazar değiştirme esnekliğinin yüksek olması jeopolitik gelişmelerden kaynaklanan aşağı yönlü riskleri sınırlamaktadır. Bu çerçevede Avrupa Birliği ülkelerindeki talep artışının devamı, emtia fiyatlarındaki düşük seyir ve süregelen makroihtiyati politika tedbirleri çerçevesinde cari işlemler dengesindeki iyileşme eğiliminin sürmesi beklenmektedir.