21152195-35-02-315 Sayılı Özelge

İşlenme faaliyetlerinden sonra düzenlenen işçilik tutarına ait faturadaki bedelin 8.000,00 TL'yi aşması durumunda 332 No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinde belirtildiği üzere, tahsilat ve ödemelerin banka, banka benzeri finans kurumları ve posta idareleri aracılığıyla yapılıp yapılmayacağı,

Şirketlerin geçici veya kurumlar vergisi beyanlarında enflasyon düzeltmesi uygulayıp uygulamayacağı hususlarında Başkanlığımız görüşünun talep edildiği anlaşılmıştır.

VERGİ USUL KANUNU YÖNÜNDEN:

213 sayılı Vergi Usul Kanununun 227 nci maddesinde, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça bu Kanuna göre tutulan ve üçüncü şahıslarla olan münasebet ve muamelelere ait olan kayıtların tevsikinin mecburi olduğu, 229 uncu maddesinde faturanın, satılan emtia veya yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı meblağı göstermek üzere emtiayı satan veya işi yapan tüccar tarafından müşteriye verilen ticari vesika olduğu, 231 inci maddesinde ise faturada bulunması gereken bilgiler arasında satılan malların teslim tarihinin ve irsaliye numarasının bulunmasının zorunlu olduğu ile malın alıcıya teslim edilmek üzere satıcı tarafından taşındığı veya taşıttırıldığı hallerde satıcının, teslim edilen malın alıcı tarafından taşınması veya taşıttırılması halinde alıcının, taşınan veya taşıttırılan mallar için sevk irsaliyesi düzenlenmesi ve taşıtta bulundurulmasının şart olduğu hükme bağlanmıştır.

Öte yandan, 173 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinin C/1-e bölümünde "Mükelleflerin, yarı mamul veya mamul mallarını, bazı işlemler yapılmak üzere, diğer mükelleflere göndermeleri ve bu mükelleflerden malları geri getirmeleri durumunda götürülen ve geri getirilen mallar için gidiş ve geliş taşımaları sırasında ayrı ayrı sevk irsaliyesi düzenlemeleri zorunludur.

Malların götürülmesinde düzenlenecek sevk irsaliyelerinin müşteriler bölümüne işlemi yapacak kimsenin adı ve soyadı, varsa ticaret unvanı, vergi dairesi ve hesap numarası ile, yapılacak işin türü (Mesela : "Boyatılmak, tamir ettirilmek, parça değiştirmek üzere " şeklinde bir ibare) yazılacak, işlem gördükten sonra malın tekrar taşınmasında düzenlenecek sevk irsaliyelerinin müşteriler bölümüne ise, işlem türü ile işlemi yapana ilişkin bilgiler yazılacaktır.

Ancak, söz konusu malların işlemi yapacak mükellefler tarafından taşınması veya taşıttırılması halinde sevk irsaliyesinin, yukarıda belirtilen esaslara göre bu kimseler tarafından düzenleneceği tabiidir." açıklaması yer almaktadır.

Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesinin A fıkrasının 1 inci bendinde, kazançlarını bilanço esasına göre tespit eden gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin, fiyat endeksindeki artışın, içinde bulunulan dönem dahil son üç hesap döneminde % 100'den ve içinde bulunulan hesap döneminde % 10'dan fazla olması halinde malî tablolarını enflasyon düzeltmesine tâbi tutacakları, enflasyon düzeltmesi uygulamasının her iki şartın birlikte gerçekleşmemesi halinde sona ereceği, 9 uncu bendinde ise münhasıran sürekli olarak işlenmiş; altın, gümüş alım-satımı ve imali ile iştigal eden mükelleflerin bu fıkranın 1 inci bendinde yer alan şartlara bakılmaksızın enflasyon düzeltmesi yapacakları hüküm altına alınmıştır.

Konu hakkında yayımlanan 19 No.lu Vergi Usul Kanunu Sirkülerinin "3. Münhasıran Sürekli Olarak İşlenmiş Altın, Gümüş Alım-Satımı ve îmali ile İştigal Eden Mükelleflerin Enflasyon Düzeltmesi' başlıklı bölümünde "335 ve 348 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğlerinde belirtilen esaslar dahilinde, Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesinin (A) fıkrasının (9) numaralı bendine istinaden, münhasıran sürekli olarak işlenmiş altın, gümüş alım-satımı ve imali ile iştigal eden mükellefler her halükarda enflasyon düzeltmesi yapmaya devam edeceklerdir. Ancak, söz konusu mükelleflerin düzeltilmiş bilançolarını geçici vergi beyannamelerine ekleme zorunluluğu bulunmamaktadır..." açıklaması bulunmaktadır.

Diğer taraftan, mezkûr Kanunun mükerrer 257 nci maddesinin Maliye Bakanlığına verdiği yetkiye istinaden yayımlanan 320, 323, 324, 332 ve 337 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğlerinde tahsilat ve ödemelerin tevsik zorunluluğu ve uygulamaya ilişkin esasları açıklanmıştır. Söz konusu Tebliğlerde; birinci ve ikinci sınıf tüccarlar, kazancı basit usulde tespit edilenler, defter tutmak zorunda olan çiftçiler, serbest meslek erbabı ile vergiden muaf esnafın kendi aralarında yapacakları ticari işlemleri ile nihai tüketicilerden (Türkiye'de mukim olmayan yabancılar hariç) mal ve hizmet bedeli olarak yapacakları 8.000 TL üzerindeki tahsilat ve ödemelerin bankalar, özel fınans kurumları (Katılım Bankaları) ve Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğü aracı kılınarak yapılması gerektiği belirtilmiştir.