Resmi Gazete Dışındaki Kaynak
Kabul Tarihi:
01.07.2022
Yürürlüğe Giriş Tarihi:
01.07.2022
Bu doküman Resmi Gazete dışında bir kaynakta yayınlanmıştır. Konsolide metin çalışmaları ilgili kaynak güncellendikçe sağlanabilmektedir.
T.C.GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
Ankara Vergi Dairesi Başkanlığı
Gelir Kanunları Usul Grup Müdürlüğü
Konu: Apartman yönetimine taahhüt edilen yıllara sari inşaat işinde tevkifat ve belge düzeni hk.
İlgide kayıtlı özelge talep formunuz ve eklerinin incelenmesinden; şirketinizin de arasında yer aldığı arsa malikleri tarafından oluşturulan yönetim ile yaptığınız "… İnşaat Yapım Sözleşmesi" kapsamında şirketinizce yapılan inşaat işinin süresinin 20 ay ve ödeme süresinin ise 30 ay olduğu, maliklerin arsa büyüklükleri (m²'leri) oranında bir ödemeyi söz konusu yönetimin hesabına yatırdığı ve yönetimin de hakedişlere göre şirketinize ödeme yapacağından bahisle, hakedişlere ait faturaların (6 pay apartman yönetimi, 1 pay limited şirket ve 1 pay da imalatı yapan ve aynı zamanda malik olan şirketiniz olmak üzere) ayrı ayrı düzenlenmesinin mümkün olup olmadığı, dolayısıyla bu kapsamda şirketinizin kendi adına fatura düzenleyip düzenleyemeyeceği ile faturalarda stopaj uygulanıp uygulanmayacağı hususunda Başkanlığımız görüşünün talep edildiği anlaşılmıştır.
I- KURUMLAR VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRME:
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 42 nci maddesinin birinci fıkrasında, "Birden fazla takvim yılına sirayet eden inşaat (dekapaj işleri de inşaat işi sayılır.) ve onarma işlerinde kâr veya zarar işin bittiği yıl kati olarak tespit edilir ve tamamı o yılın geliri sayılarak, mezkûr yıl beyannamesinde gösterilir." hükmü yer almaktadır.
Bir işin Gelir Vergisi Kanununun 42 nci maddesi kapsamında değerlendirilebilmesi için;
a) Faaliyet konusu inşaat ve onarma işi olması,
b) İnşaat ve onarım işi birden fazla yıla sirayet etmesi,
c) İnşaat ve onarım işi resmi veya özel taahhütlere bağlı olarak yapılması
gerekmektedir.
Bu bağlamda, mezkûr madde kapsamında inşaat ve onarım işleri, resmi ve özel taahhütler gereğince başkasının hesabına yapılan işlerden ibarettir. Söz konusu işin taahhüde bağlı olarak yapılması, inşaat ve onarım işinin başkasının nam ve hesabına yapılması ve karşılığında hakedişe bağlı bir istihkak ödemesinin ortaya çıkması ile mümkündür.
Bunun yanı sıra, aynı Kanunun 44 üncü maddesinin birinci fıkrası, "İnşaat ve onarma işlerinde geçici ve kesin kabul usulüne tabi olan hallerde geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın idarece onaylandığı tarih; diğer hallerde işin fiilen tamamlandığı veya fiilen bırakıldığı tarih, bitim tarihi olarak kabul edilir." hükmüne amirdir.
Ayrıca, 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 15 inci maddesinin birinci fıkrasında; kamu idare ve kuruluşları, iktisadî kamu kuruluşları, sair kurumlar, ticaret şirketleri, iş ortaklıkları, dernekler, vakıflar, dernek ve vakıfların iktisadî işletmeleri, kooperatifler, yatırım fonu yönetenler, gerçek gelirlerini beyan etmeye mecbur olan ticaret ve serbest meslek erbabı, ziraî kazançlarını bilânço veya ziraî işletme hesabı esasına göre tespit eden çiftçiler; kurumlara avanslar da dahil olmak üzere nakden veya hesaben yapılan maddede sayılan ödemeler üzerinden vergi kesintisi yapılacağı; aynı maddenin (a) bendinde de, Gelir Vergisi Kanununda belirtilen esaslara göre birden fazla takvim yılına yaygın inşaat ve onarım işleri ile uğraşan kurumlara bu işleri ile ilgili olarak yapılan hakediş ödemelerinden vergi kesintisi yapılacağı hükme bağlanmıştır. Anılan maddenin verdiği yetkiye dayanılarak çıkarılan 2009/14594 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile bahse konu vergi kesintisi oranı %3 olarak belirlenmiştir. Ancak söz konusu tevkifat oranı 4/2/2021 tarihli ve 31385 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 3491 sayılı Cumhurbaşkanı Kararıyla 1/3/2021 tarihinden itibaren yapılacak ödemelerde %5 olarak belirlenmiştir.
Öte yandan, "sair kurum" genel olarak kişilerin bazı amaçlarla birleşerek meydana getirdikleri ve kendilerinden ayrı bağımsız bir şahsiyeti olan teşekküller olarak tanımlanmaktadır.
Dolayısıyla, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu hükümlerine göre kurulan "Apartman Yöneticiliği", vergi tevkifatı yapma zorunluluğu bulunan kişi ve kurumların belirtildiği Kurumlar Vergisi Kanununun 15 inci madde içeriğinde yer alan "sair kurum" olarak değerlendirilmektedir.
Ayrıca, özelge talep formunuz ekinde yer alan 24/5/2018 tarihli ve "… İnşaat Yapım İşi Sözleşmesi"nin incelenmesinden, söz konusu sözleşmenin şirketiniz ile işveren olarak tanımlanan kat malikleri adına hareket eden apartman yönetimi arasında imzalandığı ve sözleşme süresinin 20 ay olarak belirlediği anlaşılmıştır.
Bu hüküm ve açıklamalara göre, tevkifat uygulamasında "sair kurum" olarak değerlendirilen apartman yöneticiliği ile şirketiniz arasında imzalanan sözleşmede belirtilen inşaat yapım işinin birden fazla takvim yılına sirayet etmesi nedeniyle Gelir Vergisi Kanununun 42 nci maddesi uyarınca yıllara sari inşaat işleri kapsamında değerlendirilmesi ve bu iş nedeniyle şirketinize yapılan hakediş ödemeleri üzerinden anılan Kanunun 15 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi gereğince apartman yönetimi tarafından vergi kesintisi yapılması gerekmektedir.