28521120-140.04.01-23065 Sayılı Özelge

 - ….. Sulh Hukuk Mahkemesinin ….. tarih ve …..Esas, …..Karar sayılı kararıyla söz konusu anlaşma belgesine icra edilebilirlik şerhi verildiği,

 - Bu hükmün …..tarihinde kesinleşmesinden sonra ….. tarafından Müdürlüğünüze yapılan başvuru ile arabuluculuk anlaşması kapsamındaki ….. ili, …. ilçesi, …. köyü, ….. mevkii, ….. ada …. parsel; …… köyü, ….. mevkii, …. ada …., …., …. parselde kayıtlı taşınmazlarda diğer hissedarlara ait hisselerin toplamda ……….. TL bedel karşılığında kendisine devri konusunda talepte bulunulduğu,

 - Söz konusu talebe istinaden tapuda yapılacak işlemde 492 Sayılı Harçlar Kanunu çerçevesinde ne oranda harç tahsil edileceği hususunda görüş talep edildiği

 anlaşılmıştır.

 Bilindiği üzere, 492 sayılı Harçlar Kanununun 57 nci maddesinde, tapu ve kadastro işlemlerinden bu kanuna bağlı (4) sayılı tarifede yazılı olanların, tapu ve kadastro harçlarına tabi olduğu; Kanuna bağlı (4) sayılı tarifenin I/20-a bendinde, gayrimenkullerin ivaz karşılığında veya ölünceye kadar bakma akdine dayanarak yahut trampa hükümlerine göre devir ve iktisabında gayrimenkulün beyan edilen devir ve iktisap bedelinden az olmamak üzere emlak vergisi değeri üzerinden (Cebri icra ve şüyuun izalesi hallerinde satış bedeli, istimlaklerde takdir edilen bedel üzerinden) devir eden ve devir alan için ayrı ayrı nispi harç aranılacağı hüküm altına alınmıştır.

 Öte yandan, 12/3/2023 tarih ve 32130 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7440 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 14 üncü maddesi ile 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı (4) sayılı tarifenin mülga son fıkrasından önceki "Tapu ve kadastro işlemlerinde de nispî harçların en az miktarı 101,20 liradır." (2025 yılı yılı için 346,10 TL) şeklindeki fıkrasına "Şu kadar ki, I/20-a fıkrası kapsamında şüyuun izalesi yoluyla satışa konu edilen her bir taşınmaza ilişkin devir ve iktisaplarda, bu fıkraya göre alınması gereken en az maktu harç miktarı, devir ve iktisap sayısı ile ilişkilendirilmeksizin, devir eden ve devir alanın her birinden bir kez alınır." cümlesi eklenmiş olup, söz konusu hüküm 12/3/2023 tarihi itibarıyla yürürlüğe girmiştir.

 Yapılan düzenleme çerçevesinde, şüyuun izalesi yoluyla yapılan taşınmaz satışlarında, her bir devir ve iktisap işlemi için 492 sayılı Kanuna bağlı (4) sayılı tarifenin I/20-a bendine göre hesaplanan nispi harcın asgari maktu harçtan düşük olması nedeniyle asgari maktu harç alınması gereken durumlarda, devir ve iktisap sayısına bakılmaksızın her bir taşınmazda devir eden ve devir alanlardan birer adet asgari maktu harç alınması yönünde işlem yapılması gerekmekte olup, her bir devir ve iktisap işlemi için hesaplanan nispi harcın asgari maktu tutardan yüksek olması durumunda ise hesaplanan nispi harcın tahsil edilmesi suretiyle işlem yapılması yönündeki mevcut uygulamaya devam edilecektir.

 Diğer taraftan, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun "Amaç ve Kapsam" başlıklı 1 inci maddesinde,

 "(1) Bu Kanunun amacı, hukuk uyuşmazlıklarının arabuluculuk yoluyla çözümlenmesinde uygulanacak usul ve esasları düzenlemektir.

 (2) Bu Kanun, yabancılık unsuru taşıyanlar da dâhil olmak üzere, ancak tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri iş veya işlemlerden doğan özel hukuk uyuşmazlıklarının çözümlenmesinde uygulanır. Şu kadar ki, aile içi şiddet iddiasını içeren uyuşmazlıklar arabuluculuğa elverişli değildir."

 hükümlerine, "Tarafların Anlaşması" başlıklı 18 inci maddesinde,

 "(1) Arabuluculuk faaliyeti sonunda varılan anlaşmanın kapsamı taraflarca belirlenir; anlaşma belgesi düzenlenmesi hâlinde bu belge taraflar ve arabulucu tarafından imzalanır.

 (2) Taraflar arabuluculuk faaliyeti sonunda bir anlaşmaya varırlarsa, bu anlaşma belgesinin icra edilebilirliğine ilişkin şerh verilmesini talep edebilirler. Dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulmuşsa, anlaşmanın icra edilebilirliğine ilişkin şerh verilmesi, arabulucunun görev yaptığı yer sulh hukuk mahkemesinden talep edilebilir. Davanın görülmesi sırasında arabuluculuğa başvurulması durumunda ise anlaşmanın icra edilebilirliğine ilişkin şerh verilmesi, davanın görüldüğü mahkemeden talep edilebilir. Bu şerhi içeren anlaşma, ilam niteliğinde belge sayılır.