97895701-140.04.01[2025.115]-972661 Sayılı Özelge

- …….. 17. Noterliğinde düzenlenen ….. tarih ve ….. yevmiye numaralı "Düzenleme Şeklinde Ön Ödemeli Konut Satış Sözleşmesi" ile ….İnşaat Yatırım Taahhüt San. ve Tic. A.Ş.'nin adi ortaklıktan ayrılması sonrasında projeye sağlayacağı finansmana karşılık o zamana kadar satışı yapılmış ve henüz satışı yapılmamış proje kapsamındaki bağımsız bölümlere ait kat irtifaklı tapularının teminat/yediemin amaçlı olarak ….. İnşaat Yatırım Taahhüt San. ve Tic. A.Ş.'ye devredilmesine karar verildiği, ancak teminat amaçlı devir işlemlerinden sonra inşaat maliyetlerinin daha da artması ve proje ilerlemesinin yavaşlaması nedeniyle bu kez de ….. İnşaat Yatırım Taahhüt San. ve Tic. A.Ş. tarafından keşide edilen ihtarname ile teminat amaçlı taşınmaz devirlerine ilişkin olan esas sözleşmelerin tamamının tek taraflı olarak feshedildiğinin bildirildiği,

- Fesih işlemine rağmen ….. İnşaat Yatırım Taahhüt San. ve Tic. A.Ş.'ye teminat amaçlı devredilen taşınmazların şirketinize iade edilmemesi üzerine şirketinizce ……… 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin ….. Esas sayılı dosyası üzerinden tapu iptali ve tescil davası açıldığı, dava süreci devam ederken taraflar arasında ….. tarihinde imzalanan "….. Kentsel Dönüşüm Konut Projesine İlişkin Olarak Taraflar Arasında Daha Önce İmzalanmış Olan Sözleşmelerin Tadili Hakkında Sözleşmesi" kapsamında ….. İnşaat Yatırım Taahhüt San. ve Tic. A.Ş.'ye teminat amaçlı devri yapılan tüm bağımsız bölümlerin tapularının sözleşme hükümleri doğrultusunda şirketinize iadesi konusunda mutabakat sağlandığı

belirtilerek, söz konusu taşınmazların şirketinize devredilmesi işlemleri ile şirketiniz tarafından üçüncü kişilere yapılacak satış işlemlerinin 6306 sayılı Kanun kapsamında harçtan istisna  olup olmadığı hususunda görüş talep edildiği anlaşılmaktadır.

492 sayılı Harçlar Kanununun 57 nci maddesinde, tapu ve kadastro işlemlerinden bu Kanuna bağlı (4) sayılı tarifede yazılı olanların tapu ve kadastro harçlarına tabi olduğu; 63 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, gayrimenkul devir ve iktisaplarında tapu ve kadastro harcının, emlak vergisi değerinden az olmamak üzere, beyan edilen devir ve iktisap bedeli üzerinden hesaplanacağı; Kanuna bağlı (4) sayılı tarifenin I/20-a fıkrasında, gayrimenkullerin ivaz karşılığında veya ölünceye kadar bakma akdine dayanarak yahut trampa hükümlerine göre devir ve iktisabında devir eden ve devir alan için ayrı ayrı nispi harç alınacağı hükme bağlanmıştır.

Aynı Kanunun 123 üncü maddesinde ise özel kanunlarla harçtan muaf tutulan kişilerle, istisna edilen işlemlerden harç alınmayacağı hüküm altına alınmıştır.

Öte yandan, 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanunun 1 inci maddesinde, bu Kanunun amacının afet riski altındaki alanlar ile bu alanlar dışındaki riskli yapıların bulunduğu arsa ve arazilerde, fen ve sanat norm ve standartlarına uygun, sağlıklı ve güvenli yaşama çevrelerini teşkil etmek üzere iyileştirme, tasfiye ve yenilemelere dair usul ve esasların belirlenmesi olduğu hükme bağlanmıştır.

Anılan Kanunun 7 nci maddesinin dokuzuncu fıkrasında, "Bu Kanun uyarınca yapılacak olan ve Bakanlık, Başkanlık, TOKİ, İller Bankası Anonim Şirketi, İdare ve dönüşüme konu yapıların inşası işini yüklenen müteahhit ile malik ve en az bir yıldır kiracı veya sınırlı ayni hak sahibi olarak riskli yapıyı kullanan gerçek kişiler veya özel hukuk tüzel kişilerinden birinin taraf olduğu;

a) Bu Kanun kapsamındaki taşınmazların dönüşüme tabi tutulmadan önce ilk satışı, devri, tescili ve ipotek tesis edilmesi işlemleri ile bu Kanun kapsamında yapılacak uygulamalar neticesinde meydana gelen yeni yapıların malik, işi yüklenen müteahhit ve en az bir yıldır kiracı veya sınırlı ayni hak sahibi olarak riskli yapıyı kullanan gerçek kişiler veya özel hukuk tüzel kişilerine ilk satışı, devri, tescili ve ipotek tesis edilmesi işlemleri,