B.07.0.GEL.0.65/6508-59/41593 Sayılı Özelge

Bilindiği gibi, Katma Değer Vergisi Mükelleflerinin Ödeme Kaydedici Cihazları Kullanmaları Mecburiyeti Hakkında 3100 sayılı Kanunun 3. maddesinde, ödeme kaydedici cihaz kullanmak suretiyle verilen satış fişlerinde, diğer bilgilerin yanında "işlem tarihinin"de gösterileceği belirtilmiştir.

3100 sayılı Kanun gereğince Bakanlığımızca onaylanan ödeme kaydedici cihazların hepsi, satış fişlerinin üzerine diğer bilgilerin yanısıra işlem tarihini de yazabilecek özelliktedir. İşlem tarihi (büyük çoğunlukla) ödeme kaydedici cihazların bünyelerinde yeralan saat'e bağlı olarak 24 saatte bir kendiliğinden değişmektedir. Bazı ödeme kaydedici cihazların tarihi ise cihaz mühürü sökülmeksizin, cihaz anahtarını belirli bir konuma getirmek ve dışarıdan tuşlarına basılmak suretiyle ayarlanmaktadır.

Buna göre, cihazın çalışmasını engellememek ve hafızadaki bilgilerin silinmesi veya değiştirilmesi sonucunu doğurmamak şartıyla yalnızca ayarlama veya teknik bir hatadan kaynaklanan "tarihin, fiş üzerine yanlış yazılması" işleminin 3100 sayılı Kanunun Mükerrer 8/2. maddesinde sözü edilen "Bakanlığımızca belirlenip açıklanan usul ve esaslara uymama" veya "arızalı cihaz kullanma" fiili olarak değerlendirilmemesi ve söz konusu fiili işleyen mükelleflere anılan maddeye göre birinci derece usulsüzlük cezasının beş katı tutarındaki cezanın kesilmemesi gerekmektedir.

Diğer taraftan, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 352. maddesinin II. derece usulsüzlüklerle ilgili 7 numaralı bendinde "Vergi beyannameleri, bildirimler, evrak ve vesikaların Kanunen belli şekil ve muhteviyatı ve ekleri ile bunlarla ilgili olarak yapılan diğer düzenlemelere ilişkin hükümlere uyulmamış olması" hali ikinci derece usulsüzlük fiili olarak belirlenmiştir.

Bu nedenle, bahse konu olayın teknik bir arızadan meydana gelmesi, kasıt unsurunun bulunmaması ve vergi ziyaının da olmaması sebebiyle adı geçen mükellefe, işlem tarihi hatalı olan ödeme kaydedici cihaz fişleri ile ilgili olarak Vergi Usul Kanununun 352/II-7. maddesi uyarınca ikinci derece usulsüzlük cezasının kesilmesi gerekmektedir.

Öte yandan, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun fatura kullanma mecburiyetine ilişkin 232. maddesinde, "Birinci ve ikinci sınıf tüccarlar, kazancı basit usulde tespit edilenlerle defter tutmak mecburiyetinde olan çiftçiler;

1) Birinci ve ikinci sınıf tüccarlara;

2) Serbest meslek erbabına;

3) Kazançları basit usülde tespit olunan tüccarlara;

4) Defter tutmak mecburiyetinde olan çiftçilere;

5) Vergiden muaf esnafa.

Sattıkları emtia veya yaptıkları işler için fatura vermek ve bunlar da fatura istemek ve almak mecburiyetindedirler.

Yukarıdakiler dışında kalanların, birinci ve ikinci sınıf tüccarlardan ve defter tutmak mecburiyetinde olan çiftçilerden satın aldıkları emtia veya onların yaptıkları iş bedelinin 15.000.000 (Bu gün için 50.000.000 lira) lirayı geçmesi veya bedeli 15.000.000 liradan az olsa dahi istemeleri halinde emtiayı satanın veya işi yapanın fatura vermesi mecburidir." hükmü yer almaktadır.

Bu hükümden de anlaşılacağı üzere, gerek emtia alım satımında gerekse hizmet ifasında esas olan Vergi Usul Kanununda öngörülen belgenin düzenlenmesidir.

Bu itibarla, 15.000.000 liranın üzerindeki satışları için fatura yerine ödeme kaydedici cihaz fişi düzenleyen mükellef adına Vergi Usul Kanununun 353/1. maddesi uyarınca özel usulsüzlük cezası kesilmesi gerekmektedir.

Bilgi edinilmesini ve gereğinin buna göre yapılmasını rica ederim.