B.07.1.GİB.4.34.16.01-KVK 3-5 Sayılı Özelge

5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında Kanunun birinci maddesinde yazılı kurumlardan kanunî ve iş merkezlerinden her ikisi de Türkiye'de bulunmayanların, yalnız Türkiye'de elde ettikleri kazançlar üzerinden vergilendirileceği hükme bağlanmış, üçüncü fıkrasında, dar mükellefiyette kurum kazancının hangi gelir unsurlarından oluştuğu sayılmış ve Türkiye'de Vergi Usul Kanunu hükümlerine uygun iş yeri olan veya daimî temsilci bulunduran yabancı kurumlar tarafından bu yerlerde veya bu temsilciler vasıtasıyla yapılan işlerden elde edilen ticarî kazançların kurum kazancı olarak vergilendirileceği belirtilmiş; dördüncü fıkrasında ise bu maddede belirtilen kazanç ve iratlar ile gelir unsurlarının Türkiye'de elde edilmesi konusunda 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun ilgili hükümlerinin uygulanacağı hükmüne yer verilmiştir.

193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 7 nci maddesinin birinci bendinde; dar mükellefiyete tabi kimseler bakımından ticari kazancın Türkiye'de elde edilmiş sayılması için kazanç sahibinin Türkiye'de iş yerinin olması veya daimi temsilci bulundurması ve kazancın bu yerlerde veya bu temsilciler vasıtasıyla sağlanması gerektiği belirtilmiştir.

213 sayılı Vergi Usul Kanununun 156 ncı maddesinde, "Ticari, sınai, zirai ve mesleki faaliyette iş yeri; mağaza, yazıhane, idarehane, muayenehane, imalathane, şube, depo, otel, kahvehane, eğlence ve spor yerleri, tarla, bağ, bahçe, çiftlik, hayvancılık tesisleri, dalyan ve voli mahalleri, madenler, taş ocakları, inşaat şantiyeleri, vapur büfeleri gibi ticari, sınai, zirai veya mesleki bir faaliyetin icrasına tahsis edilen veya bu faaliyetlerde kullanılan yerdir." hükümlerine yer verilmiştir

Türkiye- Almanya Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşmasının "işyeri"ne ilişkin 5 inci maddesi ile "Ticari Kazançlar"a ilişkin 7 nci maddesine göre ..... Almanya'nın Türkiye'deki fabrikaya gönderilen malzemeler nedeniyle fatura edeceği kazançların Türkiye'de ticari kazanç olarak vergilendirilmemesi için bu firmanın Türkiye'deki faaliyetlerinin Anlaşmanın 5 inci maddesi kapsamında bir işyeri veya daimi temsilci vasıtasıyla yürütülmemesi gerekmektedir. Aksi takdirde, bu kazançlar iç mevzuatımız hükümleri çerçevesinde Türkiye'de vergilendirilecektir.

Bahse konu Anlaşmanın "işyeri"ni düzenleyen 5 inci maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında, Almanya'da mukim bir şirket tarafından fıkrada sayılan faaliyetlerin Türkiye'de icra edilmesi durumunda, söz konusu teşebbüs için ülkemizde bir işyerinin oluşmayacağı kabul edilecektir. Ancak bu faaliyetlerin, teşebbüsün işi için hazırlayıcı veya yardımcı nitelik taşıması ve ülkemizdeki sabit bir yerin (depo, antrepo vb.) yalnızca bu nitelikteki faaliyetlerin gerçekleştirilmesi amacıyla kullanılması gerekmektedir.

Serbest Bölgeler Genel Müdürlüğü'nce çıkarılan Depolama Faaliyetlerine İlişkin 1999/1 sayılı Genelgenin 1 inci maddesinde;

"(3) Depo Kullanma Belgesi sahibi kişiler kullanıcı statüsünde olmadığından, serbest bölge faturası, serbest bölge adresli ve antetli belge kullanamaz, kullanıcıların yararlandığı muafiyet ve teşviklerden faydalanamaz.

(4) Adına Depo Kullanma Belgesi düzenlenen kişilerin Serbest Bölgeler Mevzuatı ve ilgili diğer mevzuata aykırı davrandığının Serbest Bölge Müdürlüğü veya ilgili diğer birimlerce tespiti halinde söz konusu Belge iptal edilir ve depoda bulunan mallar Serbest Bölgeler Uygulama Yönetmeliği'nin 52 nci maddesi hükmüne tabi tutulur.