B.07.1.GİB.4.34.18.01-175.02[Ek-1-2012/7-1.3.4398]-1494 Sayılı Özelge

İlgide kayıtlı özelge talep formu eki dilekçenizde, 1/4 hissesi Hazine'ye, 3/4 hissesi Üniversitenize ait İstanbul ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesinde bulunan ve tapunun ... pafta, ... ada, ... parsel sayısında kayıtlı gayrimenkul üzerinde yaptırılacak olan bina inşaatının 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu uyarınca tahsil edilmesi gereken bina inşaat harcı ile imarla ilgili diğer harçlar, harcamalara katılma payları ve ücretlerden muaf olup olmadığı hususunda Başkanlığımız görüşü sorulmaktadır.

2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununun Ek 1'inci maddesinin birinci fıkrasında, "Belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde yapılan her türlü bina inşaatı (ilave ve tadiller dahil) inşaat veya tadilat ruhsatın alınmasında Ek Madde 6'da yer alan tarifede gösterilen nispet ve hadlerde bina inşaat harcına tabidir." hükmü yer almakta olup bina inşaat harcına ilişkin istisnaları düzenleyen Ek 2 nci maddesinin (a) fıkrası ile de inşaat giderleri genel ve katma bütçeler ile il özel idareleri ve belediye bütçelerinden karşılanan her türlü binaların, bina inşaat harcından istisna tutulmuştur.

2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 3708 sayılı Kanunla değişik 56/b maddesinde, üniversitelerin ve yüksek teknoloji enstitülerinin, genel bütçeye dahil kamu kurum ve kuruluşlarına tanınan mali muafiyetlerden, istisnalardan ve diğer mali kolaylıklardan aynen yararlanacakları; Ek 7 nci maddesinde ise vakıflarca kurulacak yükseköğretim kurumlarının, bu Kanunun 56 ncı maddesinde yer alan mali kolaylıklardan, muafiyetlerden ve istisnalardan aynen istifade edecekleri ve bunların emlak vergisinden muaf tutulacakları hükme bağlanmıştır.

2464 sayılı Kanunun 80 inci maddesinde imarla ilgili harçlara ilişkin hükümlere yer verilmiş olup üniversiteler ile genel bütçeye dâhil idareler için herhangi bir istisna hükmüne yer verilmemiştir.

Aynı Kanunun 86-94 üncü maddelerinde harcamalara katılma paylarına ilişkin hükümler düzenlenmiş ve söz konusu katılma paylarının gayrimenkul sahiplerinden alınacağı; 90 ıncı maddesinde, ibadet yerlerinden harcamalara katılma payının alınmayacağı; 97 nci maddesinde de belediyelerin bu Kanunda harç ve katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı olarak ifa edecekleri her türlü hizmet için belediye meclislerince düzenlenecek tarifelere göre ücret almaya yetkili olduğu, belediyelere tekel olarak verilmiş işlerin kendi özel hükümlerine tabi olduğu belirtilmiş olup genel bütçeli idareler ile üniversitelerden ücret alınmayacağına dair bir hüküm bulunmamaktadır.

Ayrıca, özelge talep formu eki dilekçenizde, Başbakanlık Vakıflar Genel Müdürlüğü İstanbul 2. Bölge Müdürlüğünün 6/4/2010 sayılı yazısının, Gelir İdaresi Başkanlığından alınan görüş doğrultusunda yazıldığı ve söz konusu yazıda vakıflara ait taşınmazlara ilişkin işlemlerin vergi, resim, harç, ücret, katılım payı vb. adlar altında hiçbir harç talep edilmeksizin yürütüleceği ve sonuçlandırılacağının belirtildiği dolayısıyla Vakfınızın da bu muafiyetten yararlanması gerektiği belirtilmiştir.

Diğer taraftan, 5737 sayılı Vakıflar Kanununun 77 nci maddesinde; "Genel Müdürlüğe ve mazbut vakıflara ait taşınmazlar Devlet malı imtiyazından yararlanır, haczedilemez, rehnedilemezler. Tüm iş ve işlemleri, her türlü vergi, resim, harç ve katılım payından istisnadır..." hükmü yer almaktadır.

Aynı Kanunun 3 üncü maddesinde de; mazbut vakıf tanımının bu Kanun uyarınca Genel Müdürlükçe yönetilecek ve temsil edilecek vakıflar ile mülga 743 sayılı Türk Kanunu Medenisinin yürürlük tarihinden önce kurulmuş ve 2762 sayılı Vakıflar Kanunu gereğince Vakıflar Genel Müdürlüğünce yönetilen vakıfları ifade edeceği açıklanmıştır.

Bu itibarla, Başbakanlık Vakıflar Genel Müdürlüğü İstanbul 2. Bölge Müdürlüğünce yazılan ve çeşitli kurumlara dağıtımı yapılan 6/4/2010 tarihli yazıda bahsi geçen Gelir İdaresi Başkanlığı görüşü Vakıflar Genel Müdürlüğüne ve mazbut vakıflara ait taşınmazlar ile ilgili olup bu statüde olmayan Vakıf Üniversitenizin 5737 sayılı Kanunun 77 nci maddesi hükmünden yararlanmasına imkân bulunmamaktadır.

Yukarıda yer alan kanun hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, yaptırılacak olan üniversite binasının inşaat giderlerinin Üniversiteniz tarafından karşılanması kaydıyla bina inşaat harcından istisna tutulması; imar ile ilgili harçlar, harcamalara katılma payları ve ücretlerin ise alınması gerekmektedir.

Bilgi edinilmesini rica ederim.