B.07.1.GİB.4.35.16.01-176200-77 Sayılı Özelge

Konu ile ilgili olarak mükellefi olduğunuz vergi dairesi müdürlüğü ile yapılan yazışma sonucunda, zirai faaliyetiniz nedeniyle kendi isteğiniz ile gerçek usulde vergilendirildiğiniz anlaşılmıştır.

193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 52 nci maddesinde; "Zirai faaliyetten doğan kazanç zirai kazançtır. Zirai faaliyet, arazide, deniz, göl ve nehirlerde, ekim, dikim, bakım, üretme, yetiştirme ve ıslah yollarıyla veyahut doğrudan doğruya tabiattan istifade etmek suretiyle nebat, orman, hayvan, balık ve bunların mahsullerinin istihsalini, avlanmasını, avcıları ve yetiştiricileri tarafından muhafazasını, taşınmasını, satılmasını veya bu mahsullerden sair bir şekilde faydalanılmasını ifade eder." hükmü yer almaktadır.

Öte yandan Tarım Bakanlığı Tetkik ve İstişare Kurulu Başkanlığından Maliye Bakanlığına gönderilen ... tarih ve ... sayılı yazıda besiciliğin, bir çiftlikte veya bir zirai işletmede bulunan veya bu faaliyet için meydana getirilen besi ahırlarında dışardan temin edilen ve besiye gelebilecek hayvanlara ekonomik yem rasyonlarıyla veya işletmeden temin edilen yemler ile beslenerek etinin kalitesini ve miktarını artırmak için yapılan bir zirai faaliyet olduğu açıklanmıştır.

193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun "Vergi Tevkifatı" başlıklı 94 üncü maddesinin birinci fıkrası "Kamu idare ve müesseseleri, iktisadî kamu müesseseleri, sair kurumlar, ticaret şirketleri, iş ortaklıkları, dernekler, vakıflar, dernek ve vakıfların iktisadî işletmeleri, kooperatifler, yatırım fonu yönetenler, gerçek gelirlerini beyan etmeye mecbur olan ticaret ve serbest meslek erbabı, zirai kazançlarını bilanço veya ziraî işletme hesabı esasına göre tespit eden çiftçiler aşağıdaki bentlerde sayılan ödemeleri (avans olarak ödenenler dahil) nakden veya hesaben yaptıkları sırada, istihkak sahiplerinin gelir vergilerine mahsuben tevkifat yapmaya mecburdurlar." hükmündedir.

Bu çerçevede; Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesinin 11 inci bendine göre yukarıda sayılanlar tarafından çiftçilerden satın alınan zirai mahsuller ve hizmetler için yapılan ödemelerden;

c) Ziraî faaliyet kapsamında ifa edilen hizmetler için,

i) ...........

ii) Diğer hizmetler için %4 oranında gelir vergisi tevkifatı yapılacağı hükme bağlanmıştır.

Konu ile ilgili olarak 15/09/1995 tarih ve 22405 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 188 Seri No'lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinde, arazi sahiplerinin zirai faaliyete bilfiil iştirak etmeksizin üründen pay almak suretiyle yaptıkları kiralama hizmetleri hariç olmak üzere, çiftçilerin zirai işletmelerini, tarımsal alet ve makinelerini kiralamaları veya çiftçilerin zirai işletmelerini, tarımsal alet ve makinelerini el emekleriyle birleştirmek suretiyle, diğer kişilere yapmış oldukları hizmetlerin, zirai faaliyet kapsamında ifa edilen hizmet olarak kabul edileceği ifade edilmiştir.

Diğer taraftan, Vergi Usul Kanununun 229 ncu maddesinde; fatura, satılan emtia veya yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı meblağı göstermek üzere emtiayı satan veya işi yapan tüccar tarafından müşteriye verilen ticari vesika olarak tanımlandıktan sonra, aynı Kanunun 232 nci maddesinde; birinci ve ikinci sınıf tüccarlar, kazancı basit usulde tespit edilenlerle defter tutmak mecburiyetinde olan çiftçilerin: birinci ve ikinci sınıf tüccarlara, serbest meslek erbabına, kazançları basit usulde tespit olunan tüccarlara, defter tutmak mecburiyetinde olan çiftçilere ve vergiden muaf esnafa sattıkları emtia veya yaptıkları işler için fatura vermek ve bunlar da fatura istemek ve almak mecburiyetinde oldukları hükme bağlanmıştır.

Bu açıklamalar çerçevesinde; firmaların kendileri için piliç yetiştirilmesi hususunda anlaştıkları çiftçilere civciv, yem, ilaç gibi üretim girdilerinin de temin edilmesi suretiyle, civcivlerin beslenip bakımının yaptırılarak piliç haline getirilmesi ve ilgili firmalara geri verilmesi işleminin zirai faaliyet kapsamında ifa edilen hizmet olarak değerlendirilmesi ve yapılan bu zirai hizmet karşılığında çiftçiye ödenen hizmet bedeli üzerinden % 4 oranında gelir vergisi tevkifatı yapılması gerekmektedir.

Bu itibarla; yapmış olduğunuz bu hizmet karşılığında fatura düzenlemeniz gerekmekte olup, bunun karşılığında tarafınıza Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesinin birinci fıkrasında sayılanlarca yapılacak ödemelerden aynı Kanunun 94/11-c(ii) maddesi uyarınca % 4 oranında gelir vergisi tevkifatı yapılması ve tevkifat tutarının da düzenleyeceğiniz fatura üzerinde gösterilmesi gerekmektedir. Diğer taraftan, söz konusu hizmet karşılığında tarafınıza 94 üncü maddede sayılanlar dışındakilerce yapılacak ödemelerden ise gelir vergisi tevkifatı yapılmayacağı tabiidir.