İlgili olduğu maddeler: Vergi Usul Kanunu Mükerrer Madde 298, Geçici Madde 25,
5024 Sayılı Kanun Geçici Madde 1, 5228 Sayılı Kanun Madde 59
1. Giriş
Bakanlığımıza intikal eden olaylardan, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun geçici 25 ve mükerrer 298 inci maddelerine göre yapılacak enflasyon düzeltmesine ilişkin olarak aşağıdaki açıklamaların yapılması gerekli görülmüştür.
2. Reel Olmayan Finansman Maliyeti
2. 1. Reel Olmayan Finansman Maliyetinin Tevsik Edilebilmesi Halinde Düzeltme İşlemi
Reel olmayan finansman maliyetinin hesaplanmasında tereddütler olduğu anlaşılmış olup, konuya ilişkin olarak aşağıdaki örnekler verilmiştir.
Örnek 1
1999 yılının Ocak ayında 20 milyar TL. na bir bina satın alınmıştır. Söz konusu binanın alımında, 6 milyar TL. banka kredisi kullanılmış ve kullanılan kredi için toplam 12 milyar TL. finansman giderine katlanılmıştır. Bina her yıl yeniden değerlemeye ve normal usulde amortismana (amortisman oranı % 2) tabi tutulmuş, 163 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinde yer alan açıklamalar paralelinde binanın finansmanında kullanılan krediye ilişkin katlanılan faiz giderlerinin tamamı maliyetle ilişkilendirilmiştir.
Yıllar itibariyle gerçekleşen finansman giderleri aşağıda gösterilmiştir.
1999 yılı için, 4.000.000.000 TL.
2000 yılı için, 4.000.000.000 TL.
2001 yılı için, 4.000.000.000 TL.
Anapara ve faiz ödemeleri, yıl sonlarında ve üç eşit taksitte gerçekleşmiştir. Bu verilere göre 31/12/2003 tarihli bilançoda yer alan söz konusu binanın ve binaya ait birikmiş amortismanların düzeltilmiş tutarları aşağıdaki gibi hesaplanacaktır.
(1000 TL.)
Yıllar
Yeniden Değerlemeden Önceki Bina Maliyeti
Yeniden Değerleme Oranı (%)
Yeniden Değerlenmiş Bina Maliyeti
Finansman Gid.Eklenmiş Yen. Değ. Bina Maliyeti(1)
Üzerinden Amortisman Ayrılacak Tutar
Cari Yıl Amortisman Gideri(2)
Birikmiş Amortisman
ROFM(3)
1999
24.000.000
24.000.000
24.000.000
24.000.000
480.000
480.000
3.436.676
2000
24.000.000
56,00%
37.440.000
41.440.000
28.000.000
561.633
1.310.433
1.306.391
2001
37.440.000
53,20%
57.358.080
65.358.080
32.000.000
644.966
2.609.120
1.771.287
2002
57.358.080
59,00%
91.199.347
99.199.347
32.000.000
644.966
4.647.974
2003
91.199.347
28,50%
117.191.161
125.191.161
32.000.000
644.966
6.500.317
Buna göre, söz konusu binanın düzeltilmiş tutarı aşağıdaki gibi hesaplanacaktır.
(1000 TL.)
Düzeltmeye Konu İktisadi Kıymet
Düzeltmeye Esas Alınan Tarih
Düzeltmeye Esas Tutar
Düzeltme Katsayısı
Düzeltilmiş Tutar
Bina
1999 / Ocak
20.000.000
5,86533
117.306.600
Reel Finansman M.
1999 / Aralık
563.324
3,72928
2.100.794
Reel Finansman M.
2000 / Aralık
2.693.609
2,81116
7.572.167
Reel Finansman M.
2001 / Aralık
2.228.713
1,49082
3.322.610
Reel Finansman M.
2002 / Aralık
0
1,13942
0
Binanın Düzeltilmiş Değeri
130.302.171
Birikmiş amortismanların 328 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinde yer alan açıklamalar doğrultusunda düzeltilmesi ise aşağıdaki şekilde gerçekleştirilecektir.
Öncelikle binanın değerinde düzeltme sonrasında ortaya çıkan artış oranı bulunacaktır.
Artış Tutarı = 130.302.171.000 – 125.191.161.000 = 5.111.010.000 TL.
Artış Oranı = 5.111.010.000 / 125.191.161.000 = % 4,08256
Daha sonra söz konusu artış oranı 31/12/2003 tarihli bilançoda görünen birikmiş amortisman tutarına uygulanacak ve düzeltilmiş birikmiş amortisman tutarı bulunacaktır.
1999 yılının Ocak ayında 20 milyar TL. na bir bina satın alınmıştır. Söz konusu binanın alımında, 6 milyar TL. banka kredisi kullanılmış ve kullanılan kredi için toplam 12 milyar TL. finansman giderine katlanılmıştır. Bina her yıl yeniden değerlemeye ve normal usulde amortismana (amortisman oranı % 2) tabi tutulmuş, 163 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinde yer alan açıklamalar paralelinde binanın finansmanında kullanılan krediye ilişkin katlanılan faiz giderlerinin aktifleştirme tarihine kadar olan kısmı maliyete intikal ettirilmiş, aktifleştirildikten sonraki döneme ilişkin olanlar ise doğrudan gider yazılmıştır.