SHT-BPC YOL BOYU Balon, Planör, Çok Hafif Hava Araçları Operasyon Uçuş Denetleme ve Değerlendirme Talimatı

Kapsam

(1) Bu Talimat, 2920 sayılı Kanuna göre ruhsat almış balon, planör ve çok hafif hava aracı işletmelerini, ilgili uçuş ekiplerini ve Genel Müdürlükte görevli ilgili kontrol pilotlarını kapsar.

Dayanak

(1) Bu Talimat, 2920 sayılı Kanuna, 15/07/2018 tarihli ve 30479 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 4 numaralı Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 437 nci ve 441 inci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar ve kısaltmalar

(1) Bu Talimatta geçen tanımlar;

a) Balon: Motorlu olmasına rağmen sıcak hava gemileri, gaz balonları, sıcak hava balonları, karma balonlar dahil olmak üzere, havadan hafif gaz ya da burner kullanılarak uçuşunu sürdüren, motorsuz, havadan hafif insanlı hava aracını,

b) Çok Hafif Hava Aracı (Sabit Kanat): Motor teçhizatına sahip, azami kalkış ağırlığı 750 kg ve altında olan sabit kanatlı hava araçlarını,

c) Çok Hafif Hava Aracı (Döner Kanat): Motor teçhizatına sahip, azami kalkış ağırlığı 600 kg ve altında olan döner kanatlı hava araçlarını,

ç) Çok Hafif Hava Aracı-Esnek Kanat (Microlight): Motor teçhizatına sahip, hareketli ağırlık merkezi ile iki eksende kumanda edilebilen azami kalkış ağırlığı 500 kg ve altında olan esnek kanatlı hava araçlarını,

d) Denetçi: Genel Müdürlük tarafından işletmelerin uçuş operasyon denetimlerini gerçekleştirmek için yetkilendirilmiş personeli,

e) Genel Müdürlük: Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünü,

f) Genel Müdür: Sivil Havacılık Genel Müdürünü,

g) Hava aracı: Havalanabilen ve havada seyredebilme kabiliyetine sahip her türlü aracı,

ğ) Hava aracı uçuş el kitabı: Hava aracına ilişkin geçerli ve kabul edilen işletim sınırlamalarını ve bilgileri içeren belgeyi,

h) Hava aracı kategorisi: Uçak, helikopter, hava gemisi, planör, serbest balon ve çok hafif hava araçları gibi belirli temel özelliklere göre hava aracının sınıflandırılmasını,

ı) Havacılık İşletmesi: Türk tescilli hava araçları ile ticari hava taşımacılığı faaliyetlerinde bulunan işletmeyi,

i) Kontrol Pilotu: Pilot adaylarının, pilotların, uçuş öğretmenlerinin ve diğer kontrol pilotlarının yeterlilik kontrolü/yetenek testlerini yapmak üzere Genel Müdürlük tarafından yetki kategorileri onaylanarak atanan ve isimleri yayımlanan öğretmen pilotları,

j) Kokpit: Pilot mahallini,

k) Uçuş süresi: Bir hava aracının kalkış yapmak maksadıyla, kendi gücü ile veya harici bir güç uygulanmak suretiyle ilk hareketine başlama anından, uçuşun veya görevin sonunda tam durarak yolcu, yük veya diğer muhteviyatı indirme ve/veya bindirme amacıyla kendisine tahsis edilen park yerine gelme anına kadar geçen toplam süreyi,

l) Uçuş Süresi (Balon): Sepetin kalkmak amacıyla yerden ayrıldığını andan uçuşun sonunda nihai durduğu ana kadar geçen toplam süreyi,

m) Yolcu: Yer ve zaman faydası sağlamaksızın herhangi bir tarihi, kültürel veya turistik bölgeyi, belirli yükseklikten seyredebilmek amacıyla balon, planör veya çok hafif hava araçları ile uçuş deneyimi yaşamak amaçlarıyla ücret karşılığında uçuşa katılım sağlayan kişiyi,

ifade eder.

(2) Bu Talimatta geçen kısaltmalar,

a) AFM: Hava aracı uçuş el kitabını,

b) ATC: Hava trafik kontrolünü,

c) BPL: Balon pilot lisansını,

ç) ÇHHA: Çok hafif hava aracını,

d) MTOW: Hava aracı maksimum kalkış ağırlığını,

e) NOTAM: Havacılara uyarı mesajını,

f) OM: İşletme el kitabını,

g) SH-BYS: Sivil Havacılık Bilgi Yönetim Sistemi,

ğ) SHT-OPS-B: 06/01/2022 tarihinde yayımlanan Balon Uçuş Operasyonlarına Yönelik Usul ve Esaslar Talimatı'nı,

h) SHY-İPC: 29/1/2013 tarihli ve 28543 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü Tarafından Verilecek İdari Para Cezaları Hakkında Yönetmeliği,

ı) SOP: Standart operasyon usullerini,

i) SPL: Planör pilot lisansını,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Uygulama Esasları

Yol boyu kontrolleri

(1) Yol boyu kontrolü, uçuş faaliyetleri sırasında uçuştan sorumlu pilotun, varsa yardımcı pilotun kokpit veya sepet gözetimi, hava aracını işletim limitleri, uçuş kontrol yöntemleri, hava aracı sistemleri ve ekipmanlarını kullanım, normal, normal olmayan ve acil durum usulleri, uçuş emniyeti uygulamaları ve yer ekibinin yeterlilikleri ile yapılan uçuş operasyonunun ilgili ulusal ve uluslar arası mevzuata, işletme el kitaplarına ve genel işletme kurallarına uygunluğunun kontrolünü içerir.