Başvuru
(1) 4412 sayılı Kanunla değişik 3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun, 20/10/1999 tarihli ve 99/13482 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar ve 30/10/1999 tarih ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmelik (Yönetmelik) hükümleri çerçevesinde yerli üretici Sumaş Sun’i Tahta ve Mobilya Sanayi A.Ş., ABD ve Kanada menşeli “yönlendirilmiş lif levhalar”ın (OSB-Oriented Strand Board) Türkiye’ye dampingli fiyatlarla ithal edildiği ve bu durumun yerli üretim dalında maddi zarara neden olduğu iddiasıyla bu ülkeler menşeli söz konusu maddelerin ithalatına karşı önlem alınması istemiyle başvuruda bulunmuştur.
Başvuru konusu madde
(1) Yönlendirilmiş lif levha (OSB-Oriented Strand Board) bir tür ahşap levhadır. Bu levhalar esas itibariyle odunların yongalanıp bir yapıştırıcı ile karıştırılıp basınç altında birleştirilmesi suretiyle elde edilen levhalardır.
(2) Sahip olduğu teknik özellikler nedeni ile OSB levhaların geniş bir kullanım alanı bulunmaktadır. Özellikle binalarda çatı kaplama, ara bölme, yalıtım, duvar ve yer döşemesi olarak, ambalaj sanayinde ambalaj malzemesi, mobilya sanayinde koltuk iskeleti ve arkalık olarak, inşaat sektöründe beton kalıbı, prefabrik yapı elemanı, duvar dekorasyon levhası ve reklam panosu olarak kullanılmaktadır.
(3) Başvuru konusu Yönlendirilmiş lif levhalar (OSB), 4410.12 Gümrük Tarife Pozisyonu (GTP) altında sınıflandırılmaktadır.
(4) Bu aşamada belirtilen GTP bilgi amaçlı verilmiş olup, bağlayıcı değildir.
Başvurunun desteklenmesi
(1) Başvuru aşamasında sunulan delillerden, şikâyetçi firmanın Türkiye toplam benzer mal üretiminin %100’ünü gerçekleştirdiği tespit olunmuş, böylece, Yönetmelik’in 20 nci maddesi çerçevesinde yerli üretim dalını temsil yeteneğini haiz olduğu anlaşılmıştır.
Damping iddiası
(1) 2007 yılında söz konusu ülkelerde tüketime konu olan benzer mal için normal ticari işlemler sonucunda fiilen ödenmiş veya ödenmesi gereken karşılaştırılabilir iç piyasa satış fiyatları temin edilemediğinden, normal değer yerli üretim dalının verileri esas alınarak oluşturulmuş normal değer yöntemi ile tespit edilmiştir.
(2) İhraç fiyatı hesaplanırken şikâyet konusu ürünün ilgili ülkelerden Türkiye’ye gerçekleştirilen ithalatına ilişkin resmi istatistik verilerinden elde edilen ortalama birim fiyatlar esas alınmıştır.
(3) Normal değer ile ihraç fiyatının aynı ticari aşamada karşılaştırılmasını teminen FOB ihraç fiyatı ihracatçıların lehine olmak üzere, fabrika çıkış aşaması fiyat olarak kabul edilmiştir.
(4) Normal değer ile Türkiye’ye ihraç fiyatının mümkün olduğu ölçüde aynı ticari aşamada (fabrika çıkış aşaması) karşılaştırılması yoluyla hesaplanan damping marjlarının şikayete konu ülkeler için önemli oranlarda olduğu görülmüştür.
Zarar ve nedensellik iddiası
(1) Şikâyet konusu ülkelerin her birinden yapılan ithalatın toplam ithalat içerisindeki payı, 2005-2008 ilk 3 aylık dönem arasında önemli oranda artış göstermiştir. 2006 yılında üretime başlayan yerli üretim dalının, 2007 yılında üretim ve satışları büyüme göstermekle birlikte karlılığında ciddi bir azalma tespit edilmiştir. 2008 yılına gelindiğinde pazarda devam ettiği anlaşılan büyümeye rağmen yerli üretim dalının iç piyasa satışları oransal olarak gerilemiş ve bunun sonucu olarak pazar payı önemli oranda azalmıştır. Pazar payının tamamen şikâyete konu ülkeler tarafından ele geçirildiği, dolayısıyla pazar büyümesinden esas itibariyle şikâyete konu ülkeler menşeli OSB’lerin fayda sağladığı tespit edilmiştir.
(2) 2007 yılı için hesaplanan fiyat kırılmalarının önemli oranlarda olduğu, 2008 yılında da şikâyete konu ülkeler menşeli ithalatın ortalama birim fiyatlarının düşmeye devam etmesi nedeniyle yerli üretim dalının fiyatlarının ticari maliyetlerinin altında kaldığı tespit edilmiştir.
(3) Yerli üretim dalının fiyatlarının oldukça altındaki dampingli fiyatlar sonucu şikâyete konu ülkelerden artan ithalata paralel olarak yerli üretim dalının üretim, kapasite kullanım oranı, satışlar, pazar payı, karlılık, verimlilik, maliyet yapısı ve stok göstergelerinde bozulmalar olduğu tespit edilmiştir.
(4) Başvuru aşamasında sunulan deliller ve ithalata ilişkin resmi istatistikler esas alınarak yapılan tespitler ışığında, şikâyete konu ülkeler menşeli, dampingli olduğu iddia edilen ithalatın yerli sanayinin ekonomik göstergelerinde olumsuzluklara yol açtığı değerlendirilmiştir.
Karar ve işlemler
(1) Yapılan inceleme sonucunda, başvurunun yeterli bilgi, belge ve delilleri içerdiği anlaşıldığından, ABD ve Kanada menşeli söz konusu ürün için İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu’nca 05/06/2008 tarihinde, Yönetmelik’in 20 nci maddesi çerçevesinde soruşturma açılmasına karar verilmiştir.