Başvuru
(1) 14/6/1989 tarihli ve 3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun (Kanun), 20/10/1999 tarihli ve 99/13482 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar (Karar) ve 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmelik (Yönetmelik) hükümleri çerçevesinde, yerli üretici Anadolu Motor Üretim ve Pazarlama A.Ş. tarafından yapılan başvuruda; Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC), ve Hindistan menşeli, gücü 15kW’ı geçmeyen dizel motorların Türkiye’ye dampingli fiyatlarla ihraç edildiği ve bu durumun yerli üretim dalında zarara neden olduğu iddiasıyla anılan ülkeler menşeli söz konusu madde ithalatına karşı önlem alınması talep edilmiştir.
Başvuru konusu madde
(1) Başvuru konusu madde, 8408.90.41.90.00 Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu (GTİP) altında yer alan “(dizel veya yarı dizel) sıkıştırmayla ateşlemeli içten yanmalı pistonlu motorların, diğerlerinden gücü 15kW’ı geçmeyenler”dir.
(2) Başvuruya konu motorlar güçleri 8,5 ila 17 beygir arasında değişen, marşlı veya iple çalıştırmalı, dört zamanlı, hava soğutmalı ve tek silindirli motorlar olup çapa makinelerinde ve hafif inşaat makineleri ile motopomp ve jeneratör uygulamalarında kullanılabilmektedir.
(3) Bahse konu GTİP, yalnızca bilgi amaçlı verilmiş olup, bağlayıcı mahiyette değildir.
Başvurunun temsil niteliği
(1) Başvuru aşamasında sunulan delillerden, şikâyetçi firmanın Yönetmeliğin 20 nci maddesi çerçevesinde yerli üretim dalını temsil niteliğini haiz olduğu anlaşılmıştır.
Damping iddiası
(1) Hindistan’ın iç piyasa fiyatlarına ilişkin olarak sunulan veriler yerli üretim dalındaki zarara ilişkin değerlendirme yapılan dönem sonrasına ait olduğundan Hindistan için ayrıca şikayetçi firmanın maliyetlerinden yola çıkılarak oluşturulmuş normal değer hesaplaması yapılmıştır. Bu bağlamda, yerli üretim dalının üretim maliyetleri alınarak hammadde maliyeti, işçilik, enerji, amortisman, finansman ve diğer üretim giderlerinde adı geçen ülkenin lehine olacak şekilde ayarlamalar yapıldıktan sonra makul bir kâr oranı eklenerek normal değer oluşturulmuş ve bulunan değerin fabrika çıkış aşamasında olduğu kabul edilmiştir.
(2) ÇHC’nin piyasa ekonomisi uygulamayan bir ülke olarak değerlendirilmesi nedeniyle, normal değerin tespitinde Yönetmeliğin 7 nci maddesi hükümleri uygulanarak, Hindistan için belirlenen normal değerin ÇHC için de geçerli olduğu kabul edilmiştir.
(3) Şikâyet konusu ülkelerden, Türkiye’ye gerçekleştirilen satışların ihraç fiyatının belirlenmesinde, şikâyet konusu maddenin normal değerinin hesaplamasında kullanılan döneme ilişkin Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) verilerinden elde edilen ağırlıklı ortalama ihraç fiyatları esas alınmıştır. Söz konusu fiyatların fabrika çıkış aşamasında olduğu kabul edilmiştir.
(4) Normal değer ile Türkiye’ye ihraç fiyatlarının mümkün olduğu ölçüde aynı ticari aşamada (fabrika çıkış aşaması) karşılaştırılması yoluyla, şikayet konusu madde için hesaplanan damping marjlarının, her iki ülke menşeli ithalat için de ihmal edilebilir oranın üzerinde olduğu görülmüştür.
Zarar ve nedensellik iddiası
(1) 2009 ile 2012 yılının ilk üç aylık dönemi arasında şikayete konu ülkeler menşeli ithalat hem mutlak hem de nispi olarak artmıştır. Aynı dönemde bahse konu ülkeler menşeli ithalatın toplam tüketim içerisindeki payının da arttığı tespit edilmiştir.
(2) Şikayet konusu ülkeler menşeli ithalatın ortalama birim fiyatlarının başvuru sahibi yerli üreticinin yurt içi satış fiyatlarını önemli ölçüde kırdığı belirlenmiştir. Dampingli olduğu tespit edilen ithalatın düşük fiyatların yardımıyla Türkiye pazarındaki pazar payını ciddi ölçüde artırdığı, bu durumun sonucu olarak yerli üretim dalının büyüyen Türkiye pazarından daha fazla pay alamadığı ve hatta mevcut pazar payını da ciddi oranda yitirdiği anlaşılmıştır.
(3) Yerli üretim dalının düşük fiyatlı ithalatın hacmi nedeniyle üretim kapasitesinin büyük kısmını kullanamadığı tespit edilmiştir.
(4) Başvuru aşamasında sunulan deliller ve ithalata ilişkin resmi istatistikler esas alınarak yapılan tespitler ışığında, yerli üretim dalının yurt içi satış miktarı, stokları, stok çevrim hızı ve pazar payı gibi hayati göstergelerinde olumsuzluklar görülmesi nedeniyle maddi zarar tehdidinin söz konusu olduğu değerlendirilmiştir.
Karar ve işlemler
(1) Yapılan inceleme sonucunda; başvurunun yeterli bilgi, belge ve delilleri içerdiği anlaşıldığından, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu tarafından, ÇHC ve Hindistan menşeli söz konusu madde için, Yönetmeliğin 20 nci maddesi çerçevesinde damping soruşturması açılmasına karar verilmiştir.