Seri No: 24 Katma Değer Vergisi Genel Tebliği (mülga)

Devlet Harcama Belgeleri Yönetmeliğinin 77 nci maddesinin "Katma Değer Vergisi Kanununa göre yapılacak iadeler" bölümünün 2 nci fıkrasında 1.2.1985 tarihinden geçerli olmak üzere, yapılan değişiklikle, ihracat istisnası nedeniyle ihracatçılara iade edilmesi gereken katma değer vergisinin, ihracatçılar ile ihraç edilen mal ve hizmeti üretenlerin vergi borçlarına mahsubu imkanı sağlanmış, söz konusu yönetmeliğin aynı bölümünde 1.7.1985 tarihinden geçerli olmak üzere yapılan değişiklikle de, ihracat istisnası uygulaması nedeniyle ihracatçılara veya ihraç edilmek şartıyla ihracatçılara mal teslim eden imalatçılara yapılması gereken iadelerde: hak sahiplerince kendilerinin veya mal veya hizmet satın aldıkları mükelleflerin katma değer vergisi veya diğer vergi borçlarına mahsubu talep edildiği takdirde, inceleme raporu ve teminat aranmaksızın mahsup işleminin yapılacağı belirtilmiştir.

Ancak Bakanlığımıza intikal eden olaylardan, ihracatçılar veya ihraç edilmek kaydıyla ihracatçılara mal satan imalatçılar tarafından talep edilen mahsup işlemlerinin zamanında yerine getirilememesi sonucu, mahsubu talep edilen vergilerin ödeme sürelerinin geçtiği, bu nedenle lehine mahsup işlemi yapılan mükellefin iradesi dışında meydana gelen gecikme nedeniyle gecikme zammı uygulandığı anlaşılmaktadır.

Mükelleflerin mahsup taleplerinin zamanında yapılmış olması kaydıyla, vergi dairelerince yapılan işlemler sırasında meydana gelen gecikme nedeniyle zamanında mahsubu yapılamayan vergiler için gecikme zammı uygulanmaması gerekmektedir.

B- TAŞIMACILIK İSTİSNASI

1- Taşımacılık İstisnasında Beyan Dönemi:

21 Sert No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinde, katma değer vergisi mükellefiyeti uluslararası taşımacılık faaliyetinden ibaret olan ve işletme hesabı esasına göre defter tutanların 1 Nisan 1986 tarihinden itibaren üçer aylık vergilendirme dönemine tabi tutulacakları belirtilmiştir.

Buna göre, faaliyetlerini esas itibariyle yurt dışı taşımacılık teşkil etmekle birlikte, arızi olarak yurt içinde de taşımacılık yapan ve işletme hesabı esasına göre defter tutan katma değer vergisi mükelleflerinin 3 aylık vergilendirme dönemine tabi olmalarında sakınca bulunmamaktadır.

Ancak, üçer aylık vergilendirme dönemi kapsamına giren mükelleflerin bu durumu beyanname verme süresinden önce ilgili vergi dairelerine bildirmeleri gerekmektedir.

2- Uluslararası Taşımacılık Yapan Mükelleflerin Beyannamelerine Eklemeleri Gereken Belgeler:

Transit ve Türkiye ile yabancı ülkeler arasında deniz, hava, kara ve demiryolu ile yapılan yük ve yolcu taşıma işleri katma değer vergisinden müstesna olup, bu işlemler nedeniyle yüklenilen vergilerin 60 Seri No.lu Uygulama İç Genelgesinde belirlenen esaslar çerçevesinde iadesi gerekmektedir.

Ancak Bakanlığımıza intikal eden olaylardan, uluslararası kara taşımacılığı ile uğraşan mükelleflere yapılacak iadelerde aranacak belge konusunda tereddütler çıktığının anlaşılması üzerine, hu mükelleflerin işlemlerini kara manifestosu ile tevsik etmeleri uygun görülmüştür. Bu durumda, gerek iç gümrüklerde gerekse çıkış gümrüklerinde kara manifestosunun düzenlenmesi ve bir örneğinin mutlak surette sürücüye verilmesi gerektiği tabiidir.

Mükelleflerin beyannamelerinde gösterdikleri taşımacılık istisnası nedeniyle kendilerine iadesi gereken miktarın bir milyon liranın altında bulun¬ması halinde, transit ve Türkiye ile yabancı ülkeler arasında yük ve yolcu taşıdıklarına ilişkin kara manifestosunun noterden tasdikli bir örneğini beyannamelerine eklemeleri gerekmektedir.

İadesi gereken miktarın bir milyon liranın üzerinde olması ve inceleme gerektirmesi halinde ise söz konusu belgenin beyannameye eklenmesine gerek bulunmamakla beraber. Vergi Usul Kanununun muhafaza ve ibraz hükümleri çerçevesinde saklanması ve inceleme elemanlarınca talep edildiğinde ibrazı zorunlu bulunmaktadır.

C- KONUT İSTİSNASI

Bilindiği üzere 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 17. nci maddesinin 4 üncü fıkrasına 3099 sayılı Kanunla eklenen (ı) bendi gereğince, net alanı 150 m2'yi geçmeyen konutların teslimi 11e konut yapı kooperatiflerine yapılan inşaat taahhüt işleri vergiden istisna edilmiştir.

Katma değer Vergisi Kanununun 30/a maddesine göre, istisna kapsamına giren konut teslimleri ve konut yapı kooperatiflerine yapılan inşaat taahhüt işleri ile ilgili alış ve giderler dolayısıyla yüklenilen vergilerin, indirim konusu yapılması veya mükellefe iadesi söz konusu değildir. Bu vergiler işin mahiyetine göre gider veya maliyet unsuru olarak gözönüne alınabilecektir.