BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç ve Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve kapsam
(1) Bu Tebliğin amacı, bankaların İleri Ölçüm Yaklaşımı kullanarak operasyonel riske esas tutar hesaplamalarına ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
Dayanak
(1) Bu Tebliğ, 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanununun 43, 45 ve 93 üncü maddeleri ile 28/6/2012 tarihli ve 28337 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bankaların Sermaye Yeterliliğinin Ölçülmesine ve Değerlendirilmesine İlişkin Yönetmeliğin 23 üncü maddesi hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar ve kısaltmalar
(1) Bu Tebliğde yer alan;
a) Banka: Kanunun 3 üncü maddesinde tanımlanan bankayı,
b) Kanun: 5411 sayılı Bankacılık Kanununu,
c) Kurum: Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunu,
ç) Kredi derecelendirme kuruluşu (KDK): Yönetmeliğin 3 üncü maddesinde tanımlanan kredi derecelendirme kuruluşunu,
d) Operasyonel risk: Yönetmeliğin 3 üncü maddesinde tanımlanan operasyonel riski,
e) Risk profili: Yönetmeliğin 3 üncü maddesinde tanımlanan risk profilini,
f) Yönetmelik: 28/6/2012 tarihli ve 28337 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bankaların Sermaye Yeterliliğinin Ölçülmesine ve Değerlendirilmesine İlişkin Yönetmeliği
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
İleri Ölçüm Yaklaşımına İlişkin Hususlar
İleri Ölçüm Yaklaşımına ilişkin izin süreci
(1) İleri Ölçüm Yaklaşımının kullanılması, 5 inci maddedeki nitel ve 6 ncı maddedeki nicel şartların sağlanması, 11/7/2014 tarihli ve 29057 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bankaların İç Sistemleri ve İçsel Sermaye Yeterliliği Değerlendirme Süreci Hakkında Yönetmelik uyarınca hazırlanan iş sürekliliği planı ile acil ve beklenmedik durum planının yeterli olması ve aynı Yönetmeliğin 35 inci maddesi çerçevesinde operasyonel risk yönetimi esaslarına uyulması kaydıyla Kurumun iznine tabidir.
(2) İleri Ölçüm Yaklaşımında önemli değişiklikler veya ilaveler yapılması birinci fıkrada belirtilen şartların sağlanması kaydıyla Kurumun iznine tabidir.
(3) İleri Ölçüm Yaklaşımında yapılan her türlü değişiklik Kuruma bildirilir.
İleri Ölçüm Yaklaşımına ilişkin nitel standartlar
(1) İleri Ölçüm Yaklaşımına ilişkin olarak aşağıda belirtilen nitel standartların sağlanması şarttır:
a) Bankanın operasyonel risk ölçüm sisteminin, günlük risk yönetim süreçlerine entegre olması gerekir. Söz konusu ölçüm sisteminin, operasyonel risk için hesaplanan sermaye yükümlülüğünün faaliyet kollarına tahsisini ilgili faaliyet kollarında operasyonel risk yönetiminin geliştirilmesi için teşvikler yaratacak şekilde sağlaması ve bankanın bu amaç için kullanmak üzere özel tekniklere sahip olması gerekir.
b) Operasyonel risk yönetimi, risk yönetimi birimi ya da risk yönetimi birimi ile aynı iç sistemler sorumlusuna bağlı olarak çalışacak bankanın diğer faaliyetlerinden bağımsız olarak örgütlendirilecek bir birim tarafından gerçekleştirilir. Anılan faaliyetler, bankanın ilgili birimleri ile işbirliği içerisinde gerçekleştirilir.
c) Operasyonel riskler ve kayıplar düzenli olarak bankanın ilgili faaliyet kollarına ve üst yönetimine rapor edilir. Bu raporlarda yer alan bilgiler çerçevesinde gerekli tedbirlerin alımına yönelik prosedürlere sahip olunması gerekir.
ç) Operasyonel risk yönetim sistemlerinin yazılı hale getirilmesi ve sisteme uyumun sağlanması amacına yönelik rutin kontrollere ve uyumsuzluğun giderilmesine yönelik alınacak tedbirleri düzenleyen politikalara sahip olunması gerekir.
d) Operasyonel risk yönetim süreçleri ve ölçüm sistemleri, faaliyet kolları ve operasyonel risk fonksiyonu bazında iç denetim birimi tarafından düzenli olarak incelenir.
e) Operasyonel risk ölçüm sisteminin validasyon sürecinde; içsel validasyon süreçlerinin etkin ve yeterli, operasyonel risk ölçüm sistemine ilişkin veri akışları ve süreçlerinin, şeffaf ve erişilebilir olması gerekir. Sistemin özelliklerine ve parametrelerine Kurum tarafından kolayca erişim sağlanır.
İleri Ölçüm Yaklaşımına ilişkin nicel standartlar
(1) Risk ölçüm süreçleri, içsel veriler, dışsal veriler ile faaliyet ortamına ve iç kontrol sistemine ilişkin değerlendirme ölçütleriyle ilgili olarak iki ilâ altıncı fıkralarda belirtilen nicel standartların sağlanması şarttır.
(2) Süreçlere ilişkin olarak aşağıda belirtilen standartlara uyulur:
a) Operasyonel risk ölçümünde, kayıp dağılımının kuyruğunda yer alan, potansiyel olarak önemli etki yaratabilecek kayıp olayları dikkate alınır ve bir yıllık süre için %99,9 güven aralığına tekabül edecek şekilde ihtiyatlı davranılır.