Talimat (Arazi Toplulaştırma Çalışmaları)

3083 sayılı Kanunun 4 üncü maddesi “Uygulama alanlarında; a) Devletin hüküm ve tasarrufu veya özel mülkiyetinde olup kamu hizmetlerinde kullanılmak üzere tahsis edilmemiş arazi uygulama kararının Resmi Gazete'de yayımı ile, .... Uygulayıcı kuruluşun tasarrufuna geçer.” denmekte olup,

Aynı Kanunun 6 ncı maddesinin, üçüncü fıkrası "Toplulaştırma alanlarında gerçek kişilerle kamu ve özel hukuk tüzel kişilerine ait araziden projenin özelliğine göre yol ve kanal gibi kamunun ortak kullanacağı yerler için % 10'a kadar katılım payı kesilir. Toplulaştırma nedeniyle kapanan yollarla, yol fazlalıkları da aynı amaç için kullanılır. Katılım payı için her hangi bir bedel ödenmez. Ancak, katılım payı dışında kesilen arazi, öncelikle varsa eşdeğer Hazine arazisinden karşılanır. Yoksa, kesilen arazi için kamulaştırma işlemi yapılır." hükmündedir.

İlgi (b) genelgenin “1- Kamu Ortak Kullanım Payı” bölümünde “Toplulaştırma nedeniyle, kapanan yol ve yol fazlalıkları, Kamu Ortak Kullanım Payı olarak öncelikle değerlendirilecektir. Bu miktarın, kamunun ortak kullanımına ait yerlerin karşılanmasında yetersiz kalması halinde, uygulama alanı içerisinde kalan gerçek kişilerle, kamu ve özel hukuk tüzel kişilerine ait taşınmaz mallardan projenin özelliğine göre (ihtiyaç oranında) % 10 a kadar katılım payı kesilebileceğinden, Tarım Reformu Genel Müdürlüğünce yapılan toplulaştırma işlemlerinin kontrolü sırasında, kapanan kadastral yol ve yol fazlalarının miktarının uygun olup olmadığı, gerçek ve tüzel kişilerden kesilen katılım payının da % 10' u geçip geçmediği hususlarına dikkat edilecektir.” denmektedir.

Bu itibarla, toplulaştırma çalışmalarında;

Kapanan yol ve yol fazlalıklarının ihdas edilmeyip direkt olarak katılım payı hesabında değerlendirilmesi gerekmektedir.

Yapılan uygulama ile tarıma elverişli hale, gelen tapulama/kadastro harici bırakılan devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler ile kapanan dere yatakları ve su arkları gibi yerlerin hazine adına ihdas edilmesi, bu yerlerden ve hazinenin özel mülkiyetindeki yerler ile gerçek ve özel hukuk tüzel kişilerine ait yerlerden %10 u geçmemek üzere projenin özelliğine göre yol ve kanal gibi kamunun ortak kullanacağı yerler için katılım payı kesilebilir.

Ancak, kamunun ortak kullanacağı yerlerin kapanan yollar ile yol fazlalıkları ve kesilen katılım payı ile karşılanamaması halinde ise öncelikle varsa eşdeğer hazine arazisinden yoksa kamulaştırma suretiyle karşılanması gerekmektedir.

Bilgi edinilmesini ve gereğini rica ederim.