Talimat (SPK Lisanslı Firmalara ve Uzmanlara Bilgi ve Belge Verilmesi)

Bu defa; Lisanslı Değerleme Şirketleri ve Değerleme Uzmanların Genel Müdürlüğümüze intikal eden taleplerinde; 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanununa ve tebliğe göre Gayrimenkul Değerleme ve Danışmanlık alanında faaliyet gösterdiklerini; şirketlere, bankalara, sigorta ve leasing şirketlerine, kamu kurum ve kuruluşlarına, SPK, BDDK, TMSF, Özelleştirme İdaresi vb. kişi ve kurumlarla ilgili mevzuatlara uygun olarak kamu hizmeti verdiklerini, ancak tapu veya kadastro müdürlüklerinden bilgi ve belge temininde zorlandıklarını gündeme getirerek Lisanslı Şirketlerin ve Uzmanların bilgi ve belge istemlerine açıklık getirilmesini talep etmişlerdir.

Bilindiği üzere; Türk Medeni Kanunun 1020 nci maddesi “Tapu sicili herkese açıktır. İlgisini inanılır kılan herkes, tapu kütüğündeki ilgili sayfanın ve belgelerin tapu memuru önünde kendisine gösterilmesini veya bunların örneklerinin verilmesini isteyebilir. Kimse tapu sicilindeki bir kaydı bilmediğini ileri süremez.”

2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanunun 38/A maddesinin 4. fıkrası “Kurul, ihraç edilecek ipotekli sermaye piyasası araçlarının dayanağı veya teminatı olan kredi ve finansal kiralama alacakları için, kredi açılması veya finansal kiralama sözleşmesi yapılması, bu alacakların konut finansman fonu portföyüne alınması ya da ipotek teminatlı menkul kıymetlere dayanak oluşturan teminat havuzuna dahil edilmesi veya fon portföyüne alınan ya da teminat havuzuna dahil edilen alacakların yeniden değerlenmesi aşamalarında, konut değerlemesinin gayrimenkul değerleme faaliyeti konusunda yetki verilmiş kişi veya kurumlar tarafından yapılmış olmasını zorunlu tutmaya yetkilidir.”

Aynı Kanunun 45. maddenin 2. fıkrası “ Kurulca görevlendirilen Kurul uzman ve uzman yardımcıları; ihraçcılar, sermaye piyasası kurumları, bunların iştirak ve kuruluşları ile diğer gerçek ve tüzel kişilerden bu Kanun ve diğer kanunların sermaye piyasasına ilişkin hükümleriyle ilgili görecekleri bilgileri istemeye, bunların tüm defter, kayıt ve belgelerini ve sair bilgi ihtiva eden vasıtalarını incelemeye ve bunların örneklerini almaya, işlem ve hesaplarını denetlemeye, ilgililerden yazılı ve sözlü bilgi almaya, gerekli tutanakları düzenlemeye yetkili olup, ilgililer de istenilen bilgi, belge, defter ve sair vasıtaların örneklerini vermek, yazılı ve sözlü bilgi vermek ve tutanakları imzalamakla yükümlüdürler.” hükmündedir.

Sermaye Piyasası Mevzuatı Çerçevesinde Değerleme Hizmeti Verecek Şirketlere ve bu Şirketlerin Kurulca listeye Alınmalarına İlişkin Esaslar Hakkında (Seri:VIII, No: 53) tebliğ 02/08/2007 tarih 26601 sayı ile Resmi Gazetede yayımlanmıştır.

Sermaye Piyasası Kurulu görevleri(Taşınmaz değerlendirilmesi) ile ilgili olarak ilgili tebliğe göre değerleme uzmanlarından hizmet alma esası getirdiğinden, sermaye piyasası mevzuatı çerçevesinde değerleme hizmeti verecek şirketlere ve bu şirketlerin Kurulca listeye alınmaları halinde, münferiden veya Değerleme Uzmanlarının tam zamanlı istihdam edilerek veya tam zamanlı istihdam edilmeksizin değerleme şirketleri ile sözleşme imzalamak suretiyle uzman değerlemesini yapabileceklerini açıklamıştır.

Ayrıca, tebliğin 15. maddesinde “ Yapılabilecek Faaliyetler ve Yasaklar” başlığında Gayrimenkul Değerleme Şirketlerinin değerleme faaliyetleri ile ilgili danışmanlık dışında emlak komisyonculuğu faaliyetinde bulunamayacağı, Değerleme Uzmanlarında sermaye piyasası kurumlarında ortak veya yönetici olamayacağını, meslekleri ile ve meslek onurlarıyla bağdaşmayan davranışlarda bulunamayacağını, müşteri ve değerlemesini yaptıkları işlerle ilgili bilgileri açıklamayacaklarını, doğrudan veya başkalarını zarara uğratma amacıyla kullanamayacaklarını ve bu yükümlülüklerin görevden ayrıldıktan sonra da devam edeceğini açıklamıştır.

Sermaye Piyasası mevzuatı çerçevesinde değerleme hizmeti verecek lisanslı şirketler veya bu şirketlerin Kurulca listeye alınmak ve sözleşme imzalanmak suretiyle Sermaye Piyasası Kurulunca Değerleme Uzmanları ile çalışmalar yapabileceği veya Değerleme Uzmanları uzmanlık alanları ile ilgili gerçek ve tüzel kişiler ile yapacağı sözleşmelere göre rapor verebileceğinden açıklanan sebeplerden dolayı aşağıda yazılı şartlar dahilinde Lisanslı şirketler veya Uzmanlar tarafından tapu ve kadastro kayıtları ve dayanak kayıtlarının incelenmesine izin verilmesi veya bilgi ve belge verilmesi gerekmektedir.