6/3150 Sivil Savunma ile İlgili Şahsi Mükellefiyet, Tahliye ve Seyrekleştirme, Plânlama ve Diğer Hizmetler Tüzüğü

Mükellefiyet, yoklama ve muayene

Sivil Savunma Kanununun 13 üncü maddesi gereğince mükellef tutulmuş bulunan yurttaşlar; aşağıdaki maddelerde yazılı esaslar dairesinde bulundukları şehir, kasaba, mevki, köy veya daire, müessese, fabrika ve teşekkülün sivil savunma hizmet teşkilatında görevlendirilirler.

Bir şehir, kasaba, mevki veya köylerdeki mükellef yurttaşlar o yerin ihtiyacına yetmediği takdirde bu noksanlar diğer yakın mesafedeki yerlerin göreve alınmamış mükelleflerinden tamamlanır.

Sivil Savunma Hizmet Teşkilatında görevli mükellefler, lüzumu halinde yardım maksadiyle bulundukları mahaller dışındaki yerlere de gönderilebilirler.

Sivil savunma mükellefiyetinin uygulanmasında aşağıdaki sıra gözönünde tutulur.

a) İlgili Kanunlarına göre askerlik çağı dışına çıkmış ve 51 yaşını doldurmamış erkekler,

b) Askerlik çağı içindeki yedeksubay, astsubay, erbaş ve erlerden sefer görev emri verilmemiş bulunan erkekler, (Bunlar büyükten küçüğe doğru yaş sırası ile alınırlar)

c) 18 yaşını bitirmiş ve henüz silah altına çağrılmamış erkekler,

d) 18 - 40 yaşlarındaki çocuksuz kadınlar,

e) 18 - 40 yaşlarındaki bakıma muhtaç çocuğu olmayan kadınlar,

f) 41 - 50 yaşlarındaki kadınlar,

g) 51 - 65 yaşlarındaki erkekler,

h) 51 - 65 yaşlarındaki kadınlar,

i) 15 - 18 yaşlarındaki erkekler ve kadınlar.

Mükellefler yukarıdaki sıralamaya göre sivil savunma teşkillerinde yükümlü olarak görevlendirilirler.

Kadınlar, tercihen ilkyardım ve ambulans, sosyal yardım ve hastaneler servisindeki hafif hizmetlerde çalıştırılırlar. Gönüllü olarak çalışmak isteyenler yukarıda yazılı sıraya tabi değillerdir.

Sivil Savunma Hizmet Teşkilatına ayrılacak mükelleflerin tesbiti için, kadro ihtiyacının % 50 fazlası ile ve yukarıki maddede yazılı esas ve sıraya göre, mükellefiyete tabi tutulacakların listeleri ilgili mahalle ve köy muhtarlıklarından istenir. Sivil Savunma Kanununun 13 üncü maddesi gereğince muhtarlar, mükelleflerin tam listelerini ilgili sivil savunma idare makamlarına en geç 30 gün içinde vermeğe ve birer nüshalarını da kendilerinde bulundurmağa mecburdurlar.

Muhtarlardan alınan listelerde yazılı yurttaşlar, bölgelerinin iklimi ve halkın iş durumu dikkate alınarak mahalli mülki idare amirliklerince uygun görülecek zamanlarda yoklama ve muayene edilmek üzere çağrılırlar. İl ve ilçe merkezlerinde sivil savunma müdürü, mütehassısı veya memurunun, bunların bulunmadığı ilçelerde kaymakamlıkça görevlendirilecek bir memurun, bucak merkezlerinde bucak müdürlerinin, bucak merkezleri dışındaki kasabalarda belediye başkanlarının başkanlığında Hükümet veya belediye tabibi veya askeri tabip ile ilgili mahalle veya köy muhtarı veya ihtiyar heyeti veya meclisinin bir üyesinden kurulacak üç kişilik bir kurul tarafından yoklama ve muayeneden geçirilirler.

Hassas bölgeler dışında kalan ve tabibi de bulunmayan kasabalarda yalnız yoklama yapılır.

Büyük şehirlerdeki yoklama ve muayene işleri; mülki idare Amirliklerince, şehir bölgelere ayrılmak ve her bölge için o bölgedeki sivil savunma mütehassısları, okul müdürleri, emniyet veya belediye zabıta amirleri gibi kimselerin başkanlıkları altında yukarıki maddede yazılı şekilde yoklama ve muayene kurulları teşkil olunmak suretiyle bu kurullar tarafından, bulundukları bölgelerdeki okullarda veya Hükümet ve mahalli idarelere ait diğer münasip yerlerde yaptırılabilir.

Yoklama ve muayene sırasında mükelleflerin künye ve adresleri, meslek veya işleri, çalışıp çalışmadıkları, okuma yazma dereceleri, ekli kabiliyet cetveline göre hangi hizmetlere daha elverişli oldukları, "Mükellefler Yoklama ve Muayene Defteri" ne geçirilir.

Yoklama ve muayene sırasında sağlık durumlarının Sivil Savunma Teşkilatında görev yapmağa elverişli olup olmadığından şüphe edilenler veya elverişli olmadığını iddia edenler, 23 üncü maddenin (a) bendi gereğince muayene ettirilerek alacakları raporlara göre haklarında işlem yapılır.

Gözle görülür derecede hizmete mani sakatlığı olanlar, yoklama ve muayene kurulunca durumları tesbit ve kaydedilerek mükellefiyet dışı bırakılırlar.

Mükellefler; yoklama ve muayene bittikten sonra, "Mükellefler Yoklama ve Muayene Defteri" ile tesbit edilen meslek, sanat, iş ve kabiliyetlerine, yaş ve sağlık durumlarına göre % 15 yedeği ile sivil savunma teşkillerine ayrılırlar. Bu ayrım sırasında sivil savunma servislerinin başkanları veya temsilcileri de bulunabilirler.