Bu doküman Resmi Gazete dışında bir kaynakta yayınlanmıştır. Konsolide metin çalışmaları ilgili kaynak güncellendikçe sağlanabilmektedir.
Amaç
(1) Bu Prosedür’ün amacı, Borsa İstanbul Para Piyasasının işleyiş usul ve esaslarını düzenlemektir.
Kapsam
(1) Bu Prosedür, Borsa İstanbul Para Piyasasında işlem yapacak kuruluşları, geçerli emir ve işlem kurallarını ve diğer işleyiş usul ve esaslarını düzenler.
Dayanak
(1) Bu Prosedür, Borsa İstanbul A.Ş. Borsa İstanbul Para Piyasası Yönergesi’ne dayanılarak çıkarılmıştır.
Tanımlar ve kısaltmalar
(1) Bu Prosedür’de geçen;
a) Borsa: Borsa İstanbul Anonim Şirketini,
b) Borsa Yönetmeliği: 19/10/2014 tarihli ve 29150 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Borsa İstanbul A.Ş. Borsacılık Faaliyetlerine İlişkin Esaslar Yönetmeliği’ni,
c) Genel Müdür: Borsa İstanbul A.Ş. Genel Müdürünü,
ç) Piyasa: Borsa İstanbul Para Piyasasını,
d) Takasbank: İstanbul Takas ve Saklama Bankası Anonim Şirketini ifade eder.
İşlem yapabilecek kuruluşlar ve temsilciler
(1) Piyasa’da, Borsa düzenlemeleri uyarınca işlem yapma yetkisi verilmiş banka ve aracı kurumlar ile Takasbank işlem yapabilir.
(2) Borsa Yönetmeliği ve konuya ilişkin diğer Borsa düzenlemeleri uyarınca gerekli şartları yerine getirenler Piyasa’da üye temsilcisi olarak işlem yapabilir.
Piyasanın İşleyişi
(1) Piyasa’da Türk Lirası fon arz ve talep eden banka ve aracı kurumların teminatlı para alım ve para satım işlemleri yapılır.
(2) Piyasa’da üye tarafından kendi portföyüne, yatırım fonu/yatırım ortaklığı hesabına veya müşteri hesabına emir iletilebilir.
(3) Piyasa’da bu Prosedür’de düzenlenen vadelerde para alım ve para satım işlemleri yapılır.
(4) Piyasa’da gerçekleşen işlemlerde faiz 365 gün baz alınarak hesaplanır.
(5) Piyasa’da Takasbank merkezi karşı taraf olarak hizmet verir. Gerçekleşen işlemler için alıcıya karşı satıcı, satıcıya karşı da alıcı rolünü üstlenerek takasın tamamlanmasını taahhüt eder.
(6) Piyasa’da işlem yapan kuruluşlar işlem sırasında birbirlerini bilmezler. İşlem gerçekleştiren taraflara, işlemin gerçekleşmesini müteakip, işlem bilgileri ile birlikte karşı üye bilgisi de verilir. Gerçekleşen işleme taraf olmayan kuruluşlar işlem bilgilerini takip edebilir ancak işlemin taraflarını öğrenemezler.
(7) Üyeler kullanıcı terminalleri aracılığıyla gerçekleştirdikleri işlemleri takip edebilir, anlık pozisyon takibi yapabilirler.
İşlem saatleri
(1) Piyasa’da emirlerin iletimi ve işlemler hafta içi her gün saat 09.30 ile 17.30 arasında gerçekleştirilir. Aynı gün başlangıç valörlü emir iletimi ve işlemler saat 09.30 ile 15.00 arasında, ileri başlangıç valörlü emir iletimi ve işlemler ise saat 09.30 ile 17.30 arasında gerçekleştirilir.
Valör
(1) Piyasa'da aynı gün ve bir iş günü ileri başlangıç valörlü işlemler gerçekleştirilebilir. İşlemlerin bitiş valörü en fazla 3 ay olmak üzere taraflarca serbestçe belirlenebilir.
Emir tipleri
(1) Piyasa’da emirler çok fiyat yöntemiyle eşleşir. Piyasa’ya limitli emir ve piyasa emri olmak üzere iki tip emir iletilebilir.
(2) Limitli emir, faiz oranı ve miktar belirtilerek iletilir.
(3) Piyasa emri, faiz oranı belirtilmeksizin miktar belirtilerek iletilir. Sistemde bekleyen pasif emirlerle kısmen veya tamamen karşılaşabilir. Piyasa emrinin gerçekleşmeden kalan kısmı otomatik olarak iptal edilir.
(4) Limitli emir ve piyasa emri ile birlikte kullanılmak üzere aşağıda tanımlanan özel koşullarla da emir iletilebilir.
a) Kalanı iptal et: Emrin iletilmesiyle birlikte gerçekleşmeyen kısmının iptal edilmesi koşuludur.
b) Gerçekleşmezse iptal et: Emrin tamamen gerçekleşmesi koşuludur. Emrin iletilmesiyle birlikte tamamen gerçekleşmemesi halinde tümü iptal edilir.
Emir değişikliği
(1) Piyasa’ya iletilen emirlerden karşılanmamış olanlar ve kısmen karşılanmış emirlerin kalan kısımları değiştirilebilir. Ancak emrin hesap tipi, hesap kodu ve hesap no alanları değiştirilemez.
(2) Emrin faiz oranındaki değişiklik, miktarındaki artış hallerinde emrin önceliği kaybolur. Bilgi alanının değiştirilmesi ve/veya miktarın azaltılması emrin önceliğinin kaybedilmesi sonucunu doğurmaz.
Emirlerin iletilmesi, öncelik ve eşleşme kuralları
(1) Üye temsilcileri emirlerini, alım satım sistemi terminalleri veya uzak erişim arayüzü kanalıyla iletirler.
(2) Müşteri hesabına emir girişi yapılması durumunda “Emir Giriş” penceresinde hesap tipi ve hesap kodu alanlarında müşteriler için tanımlanan kodun seçilmesi ve hesap no alanına müşteriyi tanımlayıcı bilgilerin girilmesi zorunludur.
(3) Piyasa’da;
(a) Alım emirlerinde en yüksek faiz oranlı, satım emirlerinde en düşük faiz oranlı emirler önceliklidir. Aynı faiz oranlı emirlerde zaman önceliği uygulanır.
(b) Alım emirleri aynı ya da daha düşük oranlı satım emirleri ile satım emirleri aynı ya da daha yüksek oranlı alım emirleri ile eşleştirilir. Faiz oranı eşitliğinin olmadığı eşleşmelerde, sistemde öncelikle varolan emrin faiz oranı işlemin faiz oranıdır.