I. BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Tanımlar
Amaç
Bu Yönetmeliğin amacı, Emniyet Teşkilatı kadrolarında bulunan kurtarıcı araçların kullanılmasındaki esas ve usulleri belirlemektir.
Kapsam
Bu Yönetmelik, Emniyet Teşkilatında kullanılan kurtarıcı araçlarının kullanım alanı, kullanılma koşulları, kullanan birimlerin yetki ve sorumlulukları ve bu konulara ilişkin diğer hususları kapsar.
Tanımlar
Bu Yönetmelikte geçen deyimlerden;
Kurtarıcı aracı: Araç ve malzemeyi kaldıran, istenilen yere koyan, çeken ve sürükleyen, vinç ve halat tertibatını ihtiva eden aracı,
Kurtarma: Herhangi bir sebeble devrilmiş zemine batmış veya arızalanmış araçların, kurtarıcılar yardımıyla bulundukları mahalden alınıp, uygun yere kadar götürülmesini,
Kurtarıcı Operatörü: Kurtarıcı aracı sevk ve idare eden sürücüyü,
ifade eder.
II. BÖLÜM
Tahsis ve Kullanma
Tahsis
Kurtarıcı araçları TMK’da gösterilen;
a. Trafik birimlerine
b. Asayiş birimlerine, (Çevik kuvvet)
c. Destek birimlerine Tahsis olunur.
Kurtarıcıların Trafik Birimlerinde Kullanılması
Kurtarıcılar;
a. Şehir içi trafik hizmetlerinde;
(1) Trafik Kanunu ve yönetmelik hükümlerine göre yasaklanan yerlerde ve hallerde park edilmiş olan araçların kaldırılıp götürülmesinde,
(2) Yol üzerinde devrilen, çarpışan, çalışmayan araçların kaldırılıp, uygun yere çekilmesinde kullanılır.
b. Şehir Dışı Trafik Hizmetlerinde;
(1) Trafik Kanunu ve yönetmeliğe aykırı park edilmiş araçların kaldırılıp yolun kenarına alınmasında,
(2) Karayolu üzerinde devrilen, çarpışan, hasara uğrayarak çalışmayan araçların kaldırılıp yolun kenarına alınmasında,
Kullanılır.
Kurtarıcıların Asayiş Hizmetlerinde Kullanılması
Asayiş birimlerine tahsis olunan kurtarıcılar:
a. Harekat ve operasyonu engelleyen barikatlarla, ağır malzemelerin kaldırılmasında, atılmasında ve sürüklenmesinde,
b. Asayiş hizmetlerine ilişkin diğer kurtarma hizmetlerinde,
Kullanılır.
Kurtarıcıların Destek Hizmetlerinde Kullanılması
Bakım Kademelerindeki Kurtarıcılar;
a. Bakım için kademeye gelen araçların yol denemeleri esnasında kazaya uğraması, devrilmesi, çalışmaz hale gelmesi nedeni ile kurtarılmasında,
b. Ağır malzemelerin kaldırılıp indirilmesinde,
Kullanılır.
Kurtarıcıların Diğer Birimlere Ait Araçların Kurtarılmasında Kullanılması
Birimlere tahsis edilmiş olan kurtarıcı araçların, bu yönetmelik de belirtilen hizmetler ile o birime ait araçların kurtarılmasında kullanılması esastır.
Ancak, zorunlu hallerde yapılan talep üzerine yetkili amirin vereceği talimata göre, bir birime ait kurtarıcı araç, teşkilatın diğer birimlerine ait araçların kurtarma hizmetlerinde de kullanılabilir.
Diğer Kamu Kuruluşlarına Ait Araçların Kurtarılmasında Kullanılma
Emniyet Teşkilatına ait kurtarıcı araçlar, resmi kurum ve kuruluşların yetkili amirlerinin yazılı başvurusu üzerine, birim amirinin izni ile o kuruma alt resmi araçların kurtarılmasında kullanılabilir.
Talep Üzerine Şahıs Araçlarının Kurtarılması ne Çekilmesi
Teşkilata ait kurtarıcı araçların hizmet durumu müsait olduğu takdirde:
a. Karayolu üzerinde yolun kenarına alınmış olan,
b. Devrilme veya çarpma sonucu yolun dışına düşen veya şarampole savrulan, Özel araçların kurtarma ve çekme hizmetlerinde de kullanılabilir.
Belirtilen hizmetin yapılabilmesi için; araç sahibinin yazılı (imkan olmayan hallerde sözlü) başvurusunun bulunması ve yapılan talebe göre aracın, tamirhanenin bulunduğu en yakın meskûn mahale kadar tarifesi gereğince kurtarma ve çekme masraflarının en yakın Maliye veznesine yatırılarak makbuzunun ibraz edilmesi şarttır.
III. BÖLÜM
Görevlendirme Esasları
Kamu Kuruluşlarına Ait Araçları Kurtarma Faaliyetlerinde Görevlendirme
Teşkilata ait kurtarma araçları, bu yönetmelik de belirtilen Kamu Kuruluşlarına ait araçların kurtarma hizmetlerinde, tahsis olundukları birimin en üst amirinin emri ile görevlendirilirler.
Yetkili amir ayrıca kurtarılacak aracın karıştığı olay önemli ise ilgili makam ve mercilere süratle bilgi ulaştırmak zorundadır.
Şahıslara Ait Araçların Kurtarma ve Çekme Faaliyetlerinde Görevlendirme
Kurtarma araçlarının, bu yönetmeliğin 10 uncu maddesi uyarınca özel araçların kurtarma ve çekme hizmetlerinde kullanılabilmesi için araç sahibinin veya sürücüsünün İl Emniyet Müdürlüğüne yazılı müracaatta bulunması ve bu müracaatın mülki amirce uygun görülmesi şarttır.
Kurtarılması ve çekilmesi uygun görülen aracın sahibi veya sürücüsünden kurtarma ve çekme esnasında meydana gelecek zarar ve ziyandan dolayı idareyi sorumlu tutmayacağına dair yazılı belge alınır ve kurtarma defterine gerekli kayıt düşülür.
Kurtarıcının Kullanılması Sırasında Alınacak Tedbirler
Kurtarıcının kullanılması sırasında aşağıdaki hususlar göz önünde bulundurulur:
a. Kurtarıcı araç yer desteğine alınır,
b. Gerekirse lastik havaları düşürülür,
c. Ağır araçların kurtarılmasında kurtarıcı ve kurtarılacak araç bir mesnede bağlanır,
d. Kurtarılacak aracın yükü boşaltılır,
e. Vincin altında ve civarında kimse bulundurulmaz,
f. Sigara içilmez,
g. Yangına kargı, yangın söndürme cihazları kullanılmaya hazır tutulur,
h. Kurtarılacak araca kimse bindirilmez,
ı. Kurtarılacak aracın akü kabloları akü kutup başlarından çıkarılır ve gerekiyorsa yakıtı boşaltılır,
j. Kaldırma, indirme zincirinin kendi özel kancası kullanılır,
k. Çekmede mutlaka çeki oku kullanılır,
l. Kurtarıcının kapasitesi, teknik imkanları, teçhizatı; devrilen aracı kurtarmaya yeterli değilse kurtarma işine girişilmez, durum birim amirine bildirilir.
Kurtarma ve Çekme Ücretinin Tesbiti
Kurtarma ve çekme ücreti;
a. Belediye hudutları içinde yapılacak kurtarma ve çekme hizmetlerinin yerine getirilmesinde akaryakıt bedeli ve amortisman dikkate alınmak suretiyle mahalli belediyelerce saat üzerinden verilecek tarifeye göre,
b. Belediye hudutları dışında yapılacak kurtarma ve çekme hizmetlerinde ise, saat esası üzerinden Valilikçe usulüne göre belirlenecek tarifeye göre,
Tesbit edilir.
Kurtarıcı Ücretinin Tahsili
Bu yönetmeliğe göre ücrete tabi olan kurtarma ve çekme hizmetlerine, tarifesine göre tesbit edilen ücretin en yakın Maliye veznesine yatırıldığına dair makbuz alınmaksızın bağlanamaz.
Kurtarma hizmetleri karşılığında Teşkilat mensuplarınca araç sahibi veya sürücülerinden herhangi bir nam altında para alınması yasaktır.
Kurtarma Hizmetlerinde Kullanılacak Defterler ve Belgeler
Kurtarma hizmetlerine gönderilen araçların gönderilmesine ilişkin hususlar örneği yönetmeliğe ekli kurtarıcı araç görev defterine kayıt edilir.
Ücrete tabi kurtarma hizmetleri için alınan vezne alındı makbuzları deftere kayıt edilmekle birlikte ayrıca dosyalanarak muhafaza edilir.
IV. BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Kurtarma hizmetlerinin bu Yönetmelik hükümlerine göre yerine getirilmesinden kurtarıcıyı görevlendiren amirler ile aracı kullanan personel sorumludur.
Yürürlük
Bu Yönetmelik Resmi Gazete'de yayım tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Bu Yönetmelik hükümlerini İçişleri Bakanı yürütür.