BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
(1) Bu Yönetmeliğin amacı, Gebze Teknik Üniversitesine bağlı enstitülerde yürütülen lisansüstü eğitim ve öğretim esaslarını düzenlemektir.
Kapsam
(1) Bu Yönetmelik, Gebze Teknik Üniversitesine bağlı enstitülerde yürütülen yüksek lisans ve doktora ile bunların gerektirdiği eğitim kapsamında, bilimsel araştırma ve uygulama faaliyetlerine yönelik lisansüstü programların öğrenci kabulü, yürütülmesi, eğitim ve öğretime ilişkin hükümleri kapsar.
Dayanak
(1) Bu Yönetmelik, 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 14 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
(1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Akademik yarıyıl: Senatoca kabul edilen bir akademik takvim yarıyılını,
b) AGNO: Ağırlıklı Genel Not Ortalamasını,
c) AKTS: Avrupa Kredi Transfer Sistemini,
ç) ALES: Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavını,
d) Azami öğrenim süresi: Yabancı dil hazırlık sınıfı hariç yüksek lisans öğreniminde altı yarıyıl, doktora öğreniminde ise yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için on iki yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için on sekiz yarıyıllık süreyi,
e) Bütünleşik doktora programı: Yükseköğretim Kurulu tarafından açılması onaylanmış yüksek lisans programı ile doktora programlarının kesintisiz olarak birleştirildiği lisansüstü programını,
f) Danışman: Enstitüde kayıtlı öğrenciye ders, dönem projesi, yüksek lisans tezi, doktora tezi ve uygulaması gibi tez çalışması dönemlerinde rehberlik etmek üzere 1/7/1996 tarihli ve 22683 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliğinde belirtilen esaslar dâhilinde olan öğretim elemanlarını,
g) Doktora yeterlik komitesi: Anabilim dalı başkanı ve program yürütme kurulunun önerisi dikkate alınarak, enstitü yönetim kurulu tarafından onaylanan, beş öğretim üyesinden oluşan ve yeterlik sınavlarını düzenleyip yürüten veya bu amaçla jüri kurabilen iki yıl süreyle görev yapacak olan komiteyi,
ğ) Doktora yeterlilik sınavı: Doktora programlarındaki öğrencilerin kayıtlı oldukları programlardaki temel konularda ve tezi ile ilgili konularda yeterli bilgiye sahip olup olmadığının belirlendiği sınavı,
h) Dönem projesi: Tezsiz yüksek lisans eğitimi sırasında araştırılan ve/veya incelenen bilimsel bir konunun, bir bilimsel araştırma raporu şeklinde sunulan çalışmayı,
ı) Enstitü: Gebze Teknik Üniversitesine bağlı lisansüstü eğitim-öğretim yapan Fen Bilimleri Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Enerji Teknolojileri Enstitüsü, Biyoteknoloji Enstitüsü, Nanoteknoloji Enstitüsü, Yer ve Deniz Bilimleri Enstitüsü, Ulaşım Teknolojileri Enstitüsü, Savunma Teknolojileri Enstitüsü ve Bilişim Teknolojileri Enstitüsünü,
i) Enstitü anabilim dalı: 3/3/1983 tarihli ve 17976 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Lisansüstü Eğitim Öğretim Enstitülerinin Teşkilat ve İşleyiş Yönetmeliğinin 5 inci maddesinde enstitü için tanımlanan enstitü anabilim dalını,
j) Enstitü anabilim dalı başkanı: 3/3/1983 tarihli ve 17976 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Lisansüstü Eğitim-Öğretim Enstitülerinin Teşkilat ve İşleyiş Yönetmeliğinin 5 inci maddesinde tanımlandığı şekilde belirlenen başkanı,
k) Enstitü anabilim dalı kurulu: Anabilim dalının, bilim dalı başkanlarından oluşan kurulu; anabilim dalının, yalnız bir bilim dalını kapsadığı ve yalnız bir yüksek lisans ve/veya doktora programı içerdiği durumlarda ise lisansüstü düzeyde ders veren ve/veya tez yöneten, tam zamanlı öğretim üyelerinden ve doktora unvanına sahip öğretim görevlilerinden oluşan kurulu,
l) Enstitü koordinatörlüğü: İlgili rektör yardımcısının başkanlığında, enstitüsü müdürlerinin oluşturduğu, lisansüstü eğitimde enstitüler arasında eşgüdümü sağlayan birimi,
m) Enstitü kurulu: Enstitü müdürünün başkanlığında, enstitü müdürü, enstitü müdür yardımcıları ve enstitüde öğretim programları bulunan enstitü anabilim dalı başkanlarından oluşan ilgili kurulu,
n) Enstitü yönetim kurulu: Enstitü müdürünün başkanlığında, enstitü müdür yardımcıları ve enstitü müdürü tarafından önerilen altı aday arasından enstitü kurulu tarafından üç yıl süreyle seçilen üç öğretim üyesinden oluşan ilgili kurulu,
o) Eş danışman: Tez çalışmasının niteliğinin gerektirdiği durumlarda atanan en az doktora derecesine sahip ikinci danışmanı, 1/7/1996 tarihli ve 22683 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliğinde belirtilen esaslar dâhilinde olan öğretim elemanlarını,
ö) Giriş sınavı: Öğrencinin başvurduğu yüksek lisans ve doktora programı için gerekli bilgi altyapısına sahip olup olmadığının incelendiği değerlendirme sistemini,
p) Kredi: Kredili bir lisansüstü dersinin yarıyıl kredi değeri; bir yarıyıl devam eden bir dersin haftalık teorik ders saatinin tamamı ile haftalık uygulama, atölye çalışması veya laboratuvar saatinin yarısının toplamı olarak belirlenir ve/veya karşılık gelen AKTS kredisini,
r) Lisansüstü ikinci öğretim programı: Mesai saatleri dışında yapılan, ücreti Üniversite tarafından belirlenen öğretim programını,
s) Program: Enstitü anabilim dalında, öğrencilerin kabul edildiği, belirli sayıda ve belirli içerikte zorunlu ve seçmeli dersler ile doktora yeterlik, dönem projesi/tez ve uygulamalarından oluşan yüksek lisans ve doktora unvanlarına yönelik eğitim programını,
ş) Program akademik kurulu: Aynı enstitü anabilim dalında birden çok program olduğu durumlarda her program için kurulan, o programda lisansüstü düzeyde ders veren ve/veya tez yöneten, Üniversitedeki tam zamanlı öğretim üyelerinden ve doktora unvanına sahip öğretim görevlilerinden oluşan kurulu,
t) Program koordinatörü: Program akademik kurulu ile program yürütme kuruluna başkanlık eden, enstitü anabilim dalında yalnız bir program olduğunda anabilim dalı başkanını; birden çok program olduğu durumda anabilim dalı başkanı önerisiyle enstitü yönetim kurulu tarafından iki yıl süreyle atanan öğretim üyesini,
u) Program yürütme kurulu: Üç kişiden oluşan ve iki yıl süreyle görev yapmak üzere kurulan, ilgili lisansüstü programın yürütülmesinden ve öğrenci kabulünden sorumlu kurulu,
ü) Rektör/Rektörlük: Gebze Teknik Üniversitesi (GTÜ) Rektörünü/Rektörlüğünü,
v) Senato/Senato esasları: Gebze Teknik Üniversitesi Senatosunu / Gebze Teknik Üniversitesi Senatosunca kabul edilen bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasına ilişkin esasları,
y) Tez/Tez Jürisi/Tez izleme komitesi: Yüksek lisans tezi ve doktora tezini / Tezli yüksek lisans ve doktora öğrencisinin tez çalışmasındaki başarı durumunu belirleyen jüriyi / Doktora programlarında kayıtlı öğrencinin tez çalışmasını izleyen komiteyi,
z) Üniversite: Gebze Teknik Üniversitesini,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Lisansüstü Programlar ile İlgili Genel Esaslar
Lisansüstü programların kapsamı
(1) Lisansüstü programlar, Üniversiteye bağlı lisansüstü eğitim-öğretim yapan, Fen Bilimleri Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Enerji Teknolojileri Enstitüsü, Biyoteknoloji Enstitüsü, Nano Teknoloji Enstitüsü, Yer ve Deniz Bilimleri Enstitüsü, Ulaşım Teknolojileri Enstitüsü, Savunma Teknolojileri Enstitüsü, Bilişim Teknolojileri Enstitüsünün ilgili anabilim dalları esas alınarak açılır ve yürütülür.
(2) Lisansüstü eğitim-öğretimi, aşağıda tanımlanan yüksek lisans ve doktora düzeylerinde yapılır.
a) Yüksek lisans programı: Bir yükseköğretim kurumundan lisans diploması ya da buna eşdeğer bir derece almış olanların, bu eğitim üzerine yapacakları öğretim, bilimsel araştırma, uygulama etkinlikleri, proje raporu veya tez çalışmasını kapsar. Yüksek lisans programları tezli, tezsiz veya ikinci öğretim tezsiz olarak uygulanabilir. Bir yüksek lisans programında bu seçeneklerden hangisinin uygulanacağına ilgili program yürütme kurulunun ve/veya enstitü anabilim dalı başkanının önerisi, enstitü kurulunun uygun görüşleri ve Senatonun onayı ile karar verilir.
b) Doktora programı: Tezli yüksek lisans veya lisans eğitimi üzerine yapılacak öğretim, yeterlik sınavı, tez önerisi ve tez çalışmasından oluşur. Öğrenciye bağımsız araştırma yapma, bilimsel olayları geniş ve derin bir bakış açısı ile irdeleyerek yorum yapma ve yeni sentezlere ulaşmak için gerekli adımları belirleme yeteneğini kazandırmayı amaçlar.
c) Lisansüstü uzaktan öğretim programı: Öğretim elemanı ve öğrencilerin aynı mekânda bulunma zorunluluğu olmaksızın, bilgi ve iletişim teknolojilerine dayalı olarak öğretim faaliyetlerinin planlandığı ve yürütüldüğü öğretim programıdır. Lisansüstü uzaktan öğretim programı, 2547 sayılı Kanunun 44 üncü maddesi hükümlerine göre yürütülür. Uzaktan öğretim, birinci öğretim tezli/tezsiz veya ikinci öğretim tezsiz yüksek lisans programı biçiminde yürütülür. Bir yüksek lisans programında bu seçeneklerden hangisinin uygulanacağına, ilgili program yürütme kurulunun ve/veya enstitü anabilim dalı başkanının önerisi, enstitü kurulunun uygun görüşleri ve Senatonun onayı ile karar verilir.
ç) Ortak lisansüstü programı: Yurt içi/yurt dışı yükseköğretim kurumlarıyla ve protokollerle belirlenen kurumların desteğiyle bu fıkranın (a), (b) ve (c) bentlerinde tanımlanan ortak lisansüstü programları açılabilir.
Öğretim programlarının açılması
(1) Lisansüstü programlar, Lisansüstü Eğitim-Öğretim Enstitülerinin Teşkilat ve İşleyiş Yönetmeliğinin 7 nci maddesinde belirtildiği gibi enstitü anabilim dalları ile aynı adları taşırlar. Ancak Rektörün önerisi ve Yükseköğretim Kurulunun kararı ile bir enstitü anabilim dalında, o enstitü anabilim dalından değişik adlar taşıyan lisansüstü programlar da açılabilir.
(2) Enstitülerin anabilim dallarında lisansüstü programların açılması için Yükseköğretim Kurulunun kriterleri dikkate alınarak yapılan başvuru, öğretim üyeleri tarafından ilgili enstitü anabilim dalı başkanının onayı, enstitü kurulunun değerlendirmesi ve teklifi ile Rektörlüğe sunulur. Rektörlük, enstitü koordinatörlüğünün görüşünü alarak program önerisini sunduğu Yükseköğretim Kurulunun onayıyla program açılır. Programların yürütülmesi enstitü kurullarının teklifi ve Senatonun onayı ile kesinleşir.
(3) Lisansüstü programlar, yurt içi ve yurt dışı yükseköğretim kurumlarıyla ortak lisansüstü programları şeklinde de düzenlenebilir. Yurt dışı yükseköğretim kurumları ile 28/12/2006 tarihli ve 26390 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yükseköğretim Kurumlarının Yurtdışındaki Kapsama Dâhil Yükseköğretim Kurumlarıyla Ortak Eğitim ve Öğretim Programları Tesisi Hakkında Yönetmelik ve yurt içi yükseköğretim kurumları ile 22/2/2007 tarihli ve 26442 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yükseköğretim Kurumlarının Yurtiçindeki Yükseköğretim Kurumlarıyla Ortak Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Programları Tesisi Hakkında Yönetmelik hükümleri çerçevesinde ortak lisansüstü programlar açılır. İkinci fıkradaki süreçte açılan programlarda uygulanacak şartlar ve kurallar, ilgili yükseköğretim kurumunun görüşleri alınarak, enstitü kurullarının teklifi ve Senatonun onayı ile kesinleşir.
(4) Üniversitede bulunan enstitüler ile diğer kurumlar arasında yapılan bir protokol ile kurumsal tezsiz yüksek lisans programları açılabilir. Bunun için ilgili enstitü yönetim kurulunda karar alınır ve kurumsal programlarda da tezsiz yüksek lisans programı hükümleri uygulanır.
Lisansüstü programların yürütülmesi
(1) Lisansüstü programları enstitü anabilim dalı başkanlıklarına bağlı program yürütme kurullarınca yürütülür. Bu konu ile ilgili esaslar Senatoca belirlenir.
(2) Öğrenci, sorunları için enstitü anabilim dalı başkanlığına başvurur. Karar enstitü yönetim kurulunca verilir. Enstitü yönetim kurulu kararına itirazlar, Üniversite Yönetim Kurulunda sonuçlandırılır.
Öğretim dili
(1) Lisansüstü öğretimi Türkçe, Türkçe-İngilizce veya İngilizce dillerinde yapılır. Türkçe-İngilizce yürütülen programlarda öğrenciler, mezuniyet için gerekli toplam kredilerinin en az %30'unu İngilizce verilen derslerden almak zorundadırlar. Değişim programları çerçevesinde, eşdeğerliği kabul edilen ancak farklı yabancı dilde alınan dersler İngilizce ders kapsamında değerlendirilir. Öğretim dili ile ilgili diğer hususlar, Senato esasları ile belirlenir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Programlara Öğrenci Kabulü
Lisansüstü programlarının kontenjanları ve başvuru koşulları
(1) Öğrenci kabul edilecek lisansüstü programlar, kontenjanlar, başvuru koşulları, başvuruda gerekli tüm belgeler ile geçerlilik süreleri ve lisansüstü programlarına kabul için adaylarda aranacak nitelikler, program türüne bağlı olmak üzere, Senatoca belirlenir.
İlan
(1) Enstitüler, her yarıyıl için hangi anabilim dallarında lisansüstü öğretim yaptıracaklarını, adaylarda aranacak nitelikleri, kontenjanları, sınav programları ile birlikte son başvuru ve sınav tarihlerini tespit ederek ilan edilmek üzere, her yarıyılın sona ermesinden önce Rektörlüğe bildirir.
(2) Birinci fıkradaki başvuru bilgileri, başvuru ve kayıt sırasında istenilecek belgeler, her yarıyıl için Üniversite web sayfasında ilan edilerek duyurulur.
Programlara başvuru
(1) Lisansüstü programına başvuru, lisansüstü öğrenci kabul ilanında belirtilen usul ve şartlara uygun olarak, son başvuru tarihine kadar Öğrenci İşleri Daire Başkanlığına yapılır. Başvuru ve kayıt için istenen belgelerin aslı veya onaylı örneği kabul edilir. Askerlik durumu ve adli sicil kaydına ilişkin olarak ise adayın beyanına dayanılarak işlem yapılır. Lisansüstü programlara başvuru Senatoca belirlenir.
Değerlendirme
(1) Lisansüstü programlara yapılan başvuruların değerlendirmesinde dikkate alınacak kriterler ve bu değerlendirmelerin nasıl yapılacağı Senatoca belirlenir.
Kayıt işlemleri
(1) Lisansüstü programları kazanan ve mezuniyetini belgeleyen adaylar, akademik takvimde belirtilen süre içinde istenilen belgelerle Öğrenci İşleri Daire Başkanlığına başvurarak, kesin kayıtlarını yaptırmak zorundadırlar. Belirlenen tarihlerde kayıt için şahsen, birinci dereceden yakını veya yetkilendirdiği kişi aracılığıyla başvurmayan, istenilen belgeleri eksik olan veya enstitü yönetim kurulunca mazereti kabul edilmeyen adaylar kayıt haklarını kaybederler.
(2) Lisansüstü programları kazanan adayların aynı anda bir lisansüstü programına kayıt yapabilir.
Bilimsel hazırlık programlarına öğrenci kabulü
(1) Enstitülerin yüksek lisans ve doktora programlarına kesin kayıt yaptırmaya hak kazanan lisans/yüksek lisans derecelerini başvurdukları yüksek lisans/doktora programlarından farklı alanda almış olan adaylarla, lisans/yüksek lisans derecelerini Üniversite dışındaki yükseköğretim kurumlarından almış olan adaylara eksikliklerini gidermek veya başvurdukları programa uyumlarını sağlamak amacıyla bilimsel hazırlık programı uygulanabilir. Lisansüstü programları kazanan adaylara uygulanacak bilimsel hazırlık programı uygulama çerçevesi Senatoca belirlenir.
Özel öğrenci kabulü
(1) Bir yükseköğretim kurumu mezunu veya öğrencisi olup belirli bir konuda bilgisini artırmak isteyenler lisansüstü derslere özel öğrenci olarak kabul edilebilir. Özel öğrenci statüsünde ders alanlar öğrencilik haklarından yararlanamazlar. Özel öğrenci kabul koşulları ve bu konudaki diğer esaslar Senatoca belirlenir.
Misafir öğrenci kabulü
(1) Statüsü 15 inci maddede belirtilenler dışında kalan ve belirli bir konuda bilgisini artırmak isteyenler, enstitü yönetim kurulu kararı ile misafir öğrenci olarak kabul edilebilirler. Misafir öğrenci statüsünde ders alanlar öğrencilik haklarından yararlanamazlar. Misafir öğrenci kabul koşulları ve bu konudaki diğer esaslar Senatoca belirlenir.
Yatay geçiş yoluyla öğrenci kabulü
(1) Enstitü içindeki farklı anabilim dallarına veya başka bir yükseköğretim kurumundaki lisansüstü programlarına kayıtlı öğrenciler, yatay geçiş yoluyla aynı veya farklı adlardaki lisansüstü programlara anabilim dalı başkanlığının onayı ve enstitü yönetim kurulu kararıyla kabul edilebilirler. Bunun için başvuruda bulunacak öğrencilerin devam etmekte oldukları lisansüstü programlarında en az bir yarıyılı başarıyla tamamlamış olmaları gerekir. Yatay geçişle ilgili şartlar, enstitü kurullarının önerisi ile Senatoca belirlenir.
(2) Yatay geçiş ile kabul edilen öğrencilerin ders saydırma işlemi Senatoca belirlenir.
Yabancı uyruklu adayların kabulü
(1) Yabancı uyruklu öğrencilerin lisansüstü programlara kabul şartları ilgili mevzuat hükümleri ve Senatoca belirlenir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Eğitim-Öğretim ile İlgili Genel Esaslar
Derslerin açılması ve ders görevlendirilmeleri
(1) Her yarıyıl verilecek dersler ve bu dersleri vermek üzere görevlendirilecek öğretim elemanları; program yürütme kurulu tarafından belirlenerek, enstitü anabilim dalına sunulur. Enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ile enstitü yönetim kurulunca karara bağlanır ve ilan edilir.
(2) Lisansüstü programlarda dersler, ilke olarak öğretim üyeleri tarafından verilir. Program akademik kurulunda ilgili dersi verecek öğretim üyesinin bulunmaması durumunda Senato esaslarıyla belirlenir.
Danışman atanması
(1) Lisansüstü programlara kayıt olan öğrencilere danışman atanması, Senatoca belirlenir.
Uzmanlık alan dersi ve seminerler
(1) Öğrencilerin danışmanları tarafından açılan ve tez çalışmasına yönelik olan uzmanlık alan dersleri lisansüstü programın diğer lisansüstü dersleri ile aynı usulde ancak kredisiz olarak açılır. Uzmanlık alan derslerinin ders yükü, Senatoca belirlenir.
(2) Öğrenci tez konusunun belirlendiği yarıyıldan itibaren her yarıyıl kendi tez danışmanınca açılan uzmanlık alanı dersine kayıt yaptırmak zorundadır. Uzmanlık alan dersleri tez çalışması süresince devam eder. İlgili dönem sonunda çalışması gelişmekte (D) ya da başarısız (F) olarak değerlendirilir.
(3) Tez çalışmasının iki danışman tarafından yönetildiği durumlarda uzmanlık alan dersleri ilk danışman tarafından açılır.
(4) Üniversite kadrosunda olmayan danışmanlar için uzmanlık alan dersi açılmaz.
(5) Uzmanlık alan dersi değerlendirmesi Senato kararları çerçevesinde tanımlanır.
(6) Her tezli yüksek lisans ve doktora öğrencisi öğrenimi süresince iki seminer çalışması yapmak zorundadır. Konusu danışman tarafından belirlenen ve yürütülen seminer çalışması kredisiz olup, başarılı (P) veya başarısız (F) olarak değerlendirilir. Seminer çalışmaları, danışmanın teklifi çerçevesinde program koordinatörlerince ilan edilir.
Lisansüstü kredi sistemi ve değerleri
(1) Kredi sistemi, ulusal kredi sistemi ve AKTS’ye göre düzenlenir.
(2) Bir lisansüstü dersin yarıyıl ulusal kredi değeri, bir yarıyıl devam eden bir dersin haftalık teorik ders saatinin tamamı ile haftalık uygulama veya laboratuvar saatinin yarısının toplamıdır. Lisansüstü derslere ilişkin teorik ve uygulama saatleri ve hangi derslerin kredili veya kredisiz olacağı program yürütme kurulu ve anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü kurulu kararıyla belirlenir. Seminer, uzmanlık alanı dersi, dönem projesi ve tez çalışması kredisizdir.
(3) AKTS’de bir dersin kredisi, Türkiye Yükseköğretim Yeterlilikler Çerçevesinde yedinci ve sekizinci düzeyler için belirlenen ve program bazında öngörülen bilgi, beceri ve yetkinliklerin kazandırılmasına dayalı haftalık öğrenci iş yükünü temsil eder.
(4) AKTS kullanımı ile ilgili temel esaslar enstitü kurulu önerisiyle Senatoca belirlenir.
Kayıt yenileme ve derse kayıt
(1) Öğrenciler her akademik yarıyıl/dönem başında, akademik takvimde belirtilen tarihler içinde kayıtlarını yenilemek zorundadır. Kayıt yenileme yapılmadığında geçen süre azami öğrenim süresinden sayılır.
(2) Danışman, öğrencinin kayıtlı olduğu lisansüstü programı için enstitü yönetim kurulu tarafından kabul edilen programlardaki dersler arasından alacağı dersleri belirler ve her yarıyılın başında öğrenci ile birlikte öğrenci bilgi sistemine girerek ders seçimini yapar ve danışman onayını gerçekleştirir.
(3) İlan edilen tarihlerde kayıtlarını yenilemeyen öğrenciler, kayıt bitim tarihinden sonraki bir hafta içerisinde mazeretleri enstitü yönetim kurulunca kabul edilen öğrenciler gecikmeli kayıt yaptırabilirler.
(4) Ders ekleme, çıkarma ve ders/mazeretli ders kayıtları ile ilgili diğer durumlar Senato kararları çerçevesinde değerlendirilir.
Ders saydırma
(1) Lisansüstü programlarda kayıt yapan öğrencilerin ders saydırma işlemleri Senato kararları çerçevesinde değerlendirilir.
Ölçme ve değerlendirme
(1) Lisansüstü programlarla ilgili devam, ders sınavları, ders notları, derslerden başarılı sayılma koşulları, ders tekrarı, öğrencilerin alması gereken zorunlu, seçmeli, Türkçe, İngilizce ve benzeri ders türleri notlara ilişkin itiraz ve diğer esaslar Senatoca belirlenir.
(2) Süre ile ilgili koşulları yerine getirmeyen öğrencilerin durumları Senato Esasları ile belirlenir.
Disiplin
(1) Lisansüstü öğrencileri, disiplin iş ve işlemlerinde; 18/8/2012 tarihli ve 28388 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yükseköğretim Kurumları Öğrenci Disiplin Yönetmeliği hükümlerine tabidir.
İzin ve hakların saklı tutulması
(1) Lisansüstü eğitiminde verilebilecek izinler ile ilgili esaslar Senatoca belirlenir.
İlişik kesme ve kayıt silme
(1) Öğrencinin kendi isteği ile kaydını sildirmek isteğini yazılı olarak beyan etmesi veya Yükseköğretim Kurumları Öğrenci Disiplin Yönetmeliği hükümlerine göre yükseköğretim kurumundan çıkarma cezası alması durumunda enstitü yönetim kurulu kararı ile kaydı silinir ve ödemiş olduğu katkı payı ve öğrenim giderleri iade edilmez. Lisansüstü programından ilişik kesme ve kayıt silme ile ilgili diğer durumlar Senato kararları çerçevesinde değerlendirilir.
Tez yazımı
(1) Tez/proje yazımı ve çoğaltılması ile ilgili hususlar; Senatoca onaylanan tez yazım kılavuzu ve proje yazım kılavuzunda belirtilir.
(2) Tezler, esasları Senatoca belirlenen çerçevede Türkçe veya İngilizce yazılır.
Katkı payı ödeme
(1) Lisansüstü öğrencilerden her öğretim yılı başında Bakanlar Kurulunca belirlenen esaslar uyarınca, her bir dönem için birinci öğretimden katkı payı alınabilir, ikinci öğretimde ise öğretim ücreti alınır.
(2) Katkı payı ödemeleri ile ilgili diğer durumlar Senato kararları çerçevesinde değerlendirilir.
Mezuniyet için yayın koşulu
(1) Lisansüstü öğrencilerin danışmanı ile beraber tez çalışmasından üretmiş oldukları yayınların niteliği ve sayısı Senato kararları çerçevesinde değerlendirilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Tezli Yüksek Lisans Programı
Amaç ve kapsam
(1) Tezli yüksek lisans programının amacı; öğrencinin bilimsel araştırma yaparak bilgiye erişme, bilgiyi değerlendirme, yorumlama, kullanma ve üretme yeteneğini kazanmasını sağlamaktır.
Ders yükü
(1) Tezli yüksek lisans programı, toplam yirmi bir krediden az olmamak koşuluyla en az yedi ders, iki seminer dersi ve öğrenci tez konusunun belirlendiği yarıyıldan itibaren her yarıyıl kendi tez danışmanınca açılan uzmanlık alanı dersinden oluşur. Seminer dersi kredisiz olup, başarılı (P) veya başarısız (F) olarak değerlendirilir. Uzmanlık alan dersi kredisiz olup, tez çalışmasının gelişimine bağlı olarak Gelişmekte (D) veya Başarısız (F) ve mezuniyetinde başarılı (P) olarak değerlendirilir.
(2) Tezli yüksek lisans programı için diğer ders yükü durumları Senato kararları çerçevesinde değerlendirilir.
Tezsiz yüksek lisans programına geçiş
(1) Tezli ve tezsiz yüksek lisans programları arasında geçişe verilecek izin Senatoca belirlenir.
Süre
(1) Tezli yüksek lisans programını tüm öğrencilik haklarına sahip olarak azami tamamlama süresi altı yarıyıldır.
(2) Tezli yüksek lisans programını azami altı yarıyıl içinde başarı ile tamamlayamayan öğrencilerin durumları Senatoca belirlenir.
Tez danışmanı ataması
(1) Enstitüde kayıtlı öğrenciye ders, dönem projesi, yüksek lisans tezi, doktora tezi ve uygulaması gibi tez çalışması dönemlerinde danışmanlık yapmak üzere 1/7/1996 tarihli ve 22683 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliğinde belirtilen esaslar dâhilinde olan öğretim elemanları atanır. Tez danışmanı ataması ile ilgili diğer hususlar Senato kararlarıyla belirlenir.
Yüksek lisans tezi ve sonuçlanması
(1) Öğrenci, Senatoca belirlenen tez yazım kılavuzuna uygun biçimde yazılan ve danışmanınca onaylanan tezini jüri önünde sözlü olarak savunmak zorundadır.
(2) Yüksek lisans öğrencisinin tez jürisi enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi, enstitü yönetim kurulu onayıyla atanır. Jüri, danışmanından başka, en az biri kendi yükseköğretim kurumu dışından olmak üzere üç veya beş öğretim üyesinden oluşur. Tez jürisi ile ilgili diğer hususlar Senato kararlarıyla belirlenir.
(3) Enstitü yönetim kurulu, üyelerde değişiklik yapma yetkisine sahiptir.
(4) Jüri üyeleri, enstitü yönetim kurulu tarihinden itibaren en geç bir ay içinde toplanarak öğrenciyi tez savunmasına alır. Tez savunması, tez çalışmasının sözlü olarak sunulması ve bunu izleyen soru-cevap bölümünden oluşur.
(5) Tez savunmasının tamamlanmasından sonra jüri tez hakkında oy çokluğu veya oy birliğiyle kabul, ret veya düzeltme kararı verir. Bu karar enstitü anabilim dalı başkanlığınca tez savunmasını izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir.
(6) Tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci en geç üç ay içinde gereğini yaparak tezini aynı jüri önünde yeniden savunur.
(7) Tez çalışması başarısız bulunan öğrencilere talepleri halinde ve aynı anabilim dalında tezsiz yüksek lisans programı olması durumunda, tezsiz yüksek lisans programının ders kredi yükü ve dönem projesi gereklerini yerine getirmiş olmak kaydıyla tezsiz yüksek lisans diploması verilebilir. Bu değişikliğin nasıl yapılacağı Senatoca belirlenir.
(8) Yüksek lisans mezuniyet şartları ile ilgili hususlar Senato kararları çerçevesinde belirlenir.
Tezli yüksek lisans diploması ve mezuniyeti
(1) Tez savunmasında başarılı olan ve diğer koşulları sağlayan öğrenci, gerekli düzeltmeleri de tamamladıktan sonra Senatonun belirlediği tez yazım kılavuzuna göre yazılmış ve ciltlenmiş yüksek lisans tezinin üç kopyasını ve tezin iki elektronik kopyasını ilgili formlarla birlikte tez savunma sınavından itibaren en geç iki ay içerisinde enstitüye teslim eder.
(2) Belirtilen süre içerisinde tamamlanmış tezini teslim etmeyen öğrencilerin durumları Senato kararları çerçevesinde değerlendirilir.
(3) Mezuniyetine enstitü yönetim kurulunca karar verilen öğrenciye Senatoca uygun görülen yüksek lisans diploması verilir. Yüksek lisans diploması üzerinde öğrencinin tamamladığı enstitü anabilim dalındaki programın onaylanmış adı bulunur.
ALTINCI BÖLÜM
Tezsiz Yüksek Lisans Programı
Amaç ve kapsam
(1) Tezsiz yüksek lisans programının amacı; öğrenciye mesleki konuda bilgi kazandırmak ve mevcut bilginin uygulamada nasıl kullanılacağını göstermektir. Tezsiz yüksek lisans programı ikinci öğretimde de yürütülebilir.
(2) İkinci öğretim programlarında sadece tezsiz yüksek lisans eğitimi yürütülebilir. Bu programlarda doktora ve tezli yüksek lisans eğitimi yapılmaz.
Ders yükü
(1) Tezsiz yüksek lisans programı toplam otuz krediden az olmamak koşuluyla en az on adet ders ve dönem projesi dersinden oluşur. Dönem projesi, başarılı veya başarısız olarak değerlendirilir. Öğrenci, dönem projesinin alındığı yarıyılda dönem projesine kayıt yaptırmak ve yarıyıl sonunda yazılı bir rapor vermek zorundadır.
Danışman ataması
(1) Tezsiz yüksek lisans programında, enstitü anabilim dalı başkanlığı her öğrenci için ders seçiminde ve dönem projesinin yürütülmesinde danışmanlık yapacak bir öğretim üyesi veya Senatoca belirlenen niteliklere sahip bir öğretim görevlisini en geç birinci yarıyılın sonuna kadar belirler.
İkinci öğretim tezsiz yüksek lisans programı, ders yükleri ve süre
(1) İkinci öğretim programlarında sadece tezsiz yüksek lisans öğretimi yürütülebilir.
(2) Programı tüm öğrencilik haklarına sahip olarak azami tamamlama süresi altı yarıyıl/dönemdir. Bu sürenin aşılması durumunda ders ve sınavlara katılma hariç, öğrencilere tanınan diğer haklardan yararlandırılmadan öğrencilik statüleri devam eder.
(3) İkinci öğretim tezsiz yüksek lisans programındaki ders yükleri, süre ve mezuniyet ile ilgili diğer şartlar Senatoca belirlenir.
Dönem projesi ve sonuçlanması
(1) Öğrenci mezun olacağı yarıyılda dönem projesine kayıt yaptırmak ve yarıyıl sonunda proje raporunu danışmanına teslim etmek zorundadır. Projesi reddedilen öğrenci, danışmanını değiştirebilir. Diğer hususlar Senato kararlarıyla düzenlenir.
Tezsiz yüksek lisans diploması
(1) Derslerini ve dönem projesini başarı ile tamamlayan öğrencinin mezuniyetine enstitü yönetim kurulunca karar verilir ve tezsiz yüksek lisans diploması verilir.
(2) Tezsiz yüksek lisans diploması üzerinde öğrencinin tamamladığı enstitü anabilim dalındaki programın onaylanmış adı bulunur.
(3) Tezsiz yüksek lisans programına devam edenler, başvurdukları yükseköğretim kurumunca tezli yüksek lisans programı için belirlenmiş olan asgari şartları yerine getirmek kaydıyla, tezli yüksek lisans programına geçiş yapabilirler. Bu durumda tezsiz yüksek lisans programında alınan dersler enstitü yönetim kurulu kararıyla tezli yüksek lisans programındaki derslerin yerine sayılır.
(4) Tezsiz yüksek lisans diploması ile ilgili diğer hususlar Senatoca düzenlenir.
YEDİNCİ BÖLÜM
Doktora Programı
Amaç ve kapsam
(1) Doktora programının amacı; öğrenciye bağımsız araştırma yapma, bilimsel olayları geniş ve derin bir bakış açısı ile irdeleyerek yorum yapma ve yeni sentezlere ulaşmak için gerekli adımları belirleme yeteneği kazandırmaktır. Doktora çalışmaları sonunda hazırlanacak tezin;
(a) Bilime yenilik getirmesi,
(b) Yeni bir bilimsel yöntem geliştirmesi,
(c) Bilinen bir yöntemi yeni bir alana uygulama,
niteliklerinden birini yerine getirmesi gerekir.
Ders yükü
(1) Doktora programı, tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilen öğrenciler için toplam 21 krediden az olmamak koşuluyla en az yedi adet ders, iki adet seminer dersi, yeterlik sınavı, tez önerisi, tez izleme, uzmanlık alan dersi ve tez çalışmasından oluşur. Lisans derecesi ile kabul edilen öğrenciler için ise toplam 42 krediden az olmamak koşuluyla en az on dört adet ders, iki adet seminer dersi, yeterlik sınavı, tez önerisi, tez izleme, uzmanlık alan dersi ve tez çalışmasından oluşur.
(2) Uzmanlık alan dersi Gelişmekte (D), Başarılı (P), Başarısız (F) ve seminerler kredisiz olup Başarılı (P) ve Başarısız (F) olarak değerlendirilir.
(3) Doktora programı için diğer ders yükü durumları Senato kararları çerçevesinde değerlendirilir.
Yüksek lisans programına geçiş
(1) Doktora programına lisans derecesi ile kabul edilmiş ve en az yirmi bir kredilik dersini başarı ile tamamlamış bir öğrenci yüksek lisans programına geçebilir. Yüksek lisans programına geçiş Senatoca belirlenir.
Süre
(1) Doktora programını tüm öğrencilik haklarına sahip olarak azami tamamlama süresi yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için on iki yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için on sekiz yarıyıldır.
(2) Doktora programını azami süresi içinde tamamlayamayan öğrencilerin durumları Senatoca belirlenir.
Tez danışmanı atanması
(1) Doktora programında danışmanlık yapacak olan öğretim üyeleri ve çalışma konuları Senatoca belirlenen esaslar çerçevesinde Anabilim Dalı Başkanlıkları tarafından ilan edilir. Tez danışmanı ataması ile ilgili diğer durumlar Senatoca belirlenir.
Yeterlik sınavı
(1) Yeterlik sınavının amacı, öğrencinin bulunduğu programdaki temel konularda ve tezi ile ilgili konularda yeterli bilgiye sahip olup olmadığının sınanmasıdır. Yeterlik sınavları güz ve bahar yarıyıllarının sonunda olmak üzere yılda iki kez yapılır.
(2) Kredilerini ve seminerlerini tamamlayan, ağırlıklı genel not ortalaması (AGNO) en az 3.00 olan her öğrenci, danışmanın uygun görüşüyle en erken üçüncü yarıyılın sonunda veya ilk sınavına en geç beşinci yarıyılın sonuna kadar girmek zorundadır.
(3) Lisans derecesi ile kabul edilmiş, ağırlıklı genel not ortalaması (AGNO) en az 3.00 olan her öğrenci kredilerini ve seminerlerini tamamlamak koşuluyla, danışmanın uygun görüşüyle en erken beşinci yarıyılın sonunda veya ilk sınavına en geç yedinci yarıyılın sonuna kadar girmek zorundadır.
(4) Yeterlik sınavına girmek için başvuruda bulunan öğrenci yeterlik sınavına girmediği takdirde başarısız sayılır.
(5) Yeterlik sınavında başarısız olan öğrenci bir sonraki yarıyılda tekrar sınava alınır. Yeterlik sınavında iki kez başarısız olan öğrencinin durumu hakkında Senato kararlarına göre karar verilir.
(6) Yeterlik sınavları doktora yeterlik komitesi tarafından Senato kararlarına göre düzenlenir ve yürütülür.
Tez izleme komitesi
(1) Yeterlik sınavında başarılı bulunan öğrenci için; danışmanın önerisi, program koordinatörü ve enstitü anabilim dalı başkanının uygun görüşü ve enstitü yönetim kurulu kararı ile en geç bir ay içinde bir tez izleme komitesi oluşturulur. Sosyal Bilimler Enstitüsünde Yeterlik sınavında başarılı bulunan öğrenci için; danışmanın önerisi, enstitü anabilim dalı başkanının uygun görüşü ve enstitü yönetim kurulu kararı ile en geç bir ay içinde bir tez izleme komitesi oluşturulur.
(2) Tez izleme komitesinin kurulmasından sonraki dönemlerde enstitü yönetim kurulu kararı ile üyelerde değişiklik yapılabilir.
(3) Enstitü yönetim kurulu üyelerde değişiklik yapma yetkisine sahiptir.
(4) Tez izleme komitesinin oluşturulması ile ilgili süreç Senatoca belirlenir.