-
Favorilere ekle veya çıkar
-
ᴀ⇣ Yazı karakterini küçült
Salt metin olarak göster (Kelime işlemcilere uygun görünüm)
Değişikliklere ilişkin notları gizle
Konsolide metin (Sürüm: 6)
EK 2: Yerüstü Maden İşlerinin Yapıldığı İşyerlerinde Uygulanacak Asgari Özel Hükümler
EK 3: Yeraltı Maden İşlerinin Yapıldığı İşyerlerinde Uygulanacak Asgari Özel Hükümler
EK 4: Sondajla Maden Çıkarılan İşlerin Yapıldığı İşyerlerinde
Kurum: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı
Yürürlüğe Giriş Tarihi: 19.09.2013
Son Değişiklik Tarihi: 21.07.2026
Bu Sürümün Yürürlük Tarihi: 21.07.2026
Aşağıda bir kısmını gördüğünüz bu dokümana sadece Standart, Profesyonel veya Profesyonel + pakete abone olan üyelerimiz erişebilir.
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
(1) Bu Yönetmeliğin amacı; sondajla maden çıkarılan işlerin yapıldığı işyerleri ile yeraltı ve yerüstü maden işlerinin yapıldığı işyerlerinde çalışanların sağlık ve güvenliğinin korunması için uyulması gerekli asgari şartları belirlemektir.
(1) Bu Yönetmelik; 20/6/2012 tarihli ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamına giren maden işyerlerini kapsar.
Dayanak
(1) Bu Yönetmelik,
a) 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun 30 uncu maddesine dayanılarak,
b) 3/12/1992 tarihli ve 92/104/EEC sayılı Avrupa Birliği Direktifi ile 3/11/1992 tarihli ve sayılı 92/91/EEC Avrupa Birliği Direktifine paralel olarak,
hazırlanmıştır.
Tanımlar
(1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Ateşleme: Kazı işlerinde deliklere doldurulmuş olan patlayıcı maddelerin patlatılmasını,
b) Ateşleyici: Patlayıcı madde kullanılması koşullarını yerine getirmek üzere, yeterlik belgesine sahip kişiyi,
c) Ayak: Maden içerisinde iki galeri arasında cephe halinde üretim yapılan yeri,
ç) Baca: Maden içerisinden sürülen galeriyi,
d) Baraj: Yeraltında yangın, su, zararlı gaz ve diğer tehlikeleri önleyici engelleri,
e) Bür: Yerüstüyle bağlantısı olmayan kuyuyu,
f) Cep: Galeri, varagel ve vinç dip ve başlarıyla ara katlarında ve ızgaralarda görevli çalışanların ve ateşleme görevlilerinin korunmaları amacıyla serbestçe sığınabilecekleri biçimde yapılan yuvaları,
g) Çatlak: Ana kütleden ayrılmış, her an düşebilecek parçaları,
ğ) Çatlak sökümü: Bir kademenin kazı işlerinin devamı sırasında ana kitleden ayrılmış, düşebilecek durumdaki parçaların temizlenmesini,
h) Freno: Varagel üzerinde taşımayı sağlayan sistemi,
ı) Grizu: Metanın havayla karışımını,
i) Kademe: Açık işletmelerde belirli aralık, kot ve eğimlerle meydana getirilen basamak şeklindeki çalışma yerlerini,
j) Kanun: 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununu,
k) Lağım: Taş içerisinde sürülen galeriyi,
l) Nefeslik: Ocak havasının giriş ve çıkış yolunu,
m) Ocak: Kuyuları ve giriş çıkış yollarıyla yeraltındaki bütün kazıları, bu kazılardan çıkan pasanın çıkartıldığı yatımlı ve düz galerileri, diğer yolları ve üretim yerlerini, çıkarma, taşıma, havalandırma tesislerini, yeraltında kullanılan enerjinin sağlanmasında ve iletilmesinde kullanılan sabit tesisleri, açık işletmelerde giriş çıkış yolları ile tüm maden kazıları, bu kazılardan çıkan pasanın döküldüğü döküm sahalarını,
n) Röset: Kuyu ve başaşağıların dip ve başlarının katlardaki yatay yollarla olan bağlantı yerlerini,
o) Sıkılama: Lağım deliklerine patlayıcı madde konulduktan sonra kalan boşluğun gerektiği biçimde doldurulmasını,
ö) Sondajla maden çıkarma işlerinin yapıldığı işyerleri: Madenlerin sondaj kuyuları açılarak çıkarılması, arama amacıyla sondaj yapılması, çıkarılan madenlerin işlenmesi hariç satışa hazırlanması işlerini,
p) Şev: Kademe, alın ve yüzlerindeki eğimi,
r) Topuk: İşletmelerde güvenlik için bırakılan maden kısımlarını,
s) Varagel: Dolu araba aşağıya inerken boş arabanın yukarıya çıkmasını sağlayan ve karşılıklı ağırlık esasına göre, eğimli düzey üzerinde fren ve halat kullanılarak yapılan taşıma yerini,
ş) Yeraltı ve yerüstü maden işlerinin yapıldığı işyerleri: Madenlerin yeraltı veya yerüstünden çıkarılması, madenlerin çıkarma amacıyla araştırılması, çıkarılan madenlerin işlenmesi hariç, satışa hazırlanması işlerini,
t) Ana havalandırma fanı: Yeraltı maden işyerlerinde havalandırmayı sağlamak amacı ile kullanılan ana vantilatör ya da ana aspiratörü,
u) Tali havalandırma fanı: Ana havalandırma akışı ile bağlantısı bulunan hazırlık ve kurtarma çalışmalarının yapıldığı yerlerde kullanılan fanı,
ü) Yedek güç sistemi: Ana elektrik şebekesinden ve diğer dış besleme hatlarından bağımsız olarak çalışan, ana enerjinin kesilmesi halinde bağlı bulunduğu sistemleri besleyebilecek kapasitede tasarlanmış jeneratör veya jeneratör benzeri güç sistemlerini,
v) Yedek havalandırma fanı: Ana havalandırma fanının devre dışı kalması durumunda kullanılan vantilatörü ya da aspiratörü,
ifade eder.