Niğde Üniversitesi Lisansüstü Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği (mülga)

BİRİNCİ BÖLÜM

Genel Hükümler

Amaç

Bu Yönetmeliğin amacı; Niğde Üniversitesine bağlı enstitülerde yürütülen lisansüstü eğitim-öğretim ve sınavlarda uygulanacak esasları düzenlemektir.

Kapsam

Bu Yönetmelik; Niğde Üniversitesine bağlı enstitülerde lisansüstü eğitim ve öğretim, doktora ve sanatta yeterlik programları ile bunların gerektirdiği eğitim, öğretim bilimsel araştırma ve uygulama etkinliklerini kapsar.

Dayanak

Bu Yönetmelik, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 14 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

Bu Yönetmelikte geçen;

a) Üniversite: Niğde Üniversitesini,

b) Senato: Niğde Üniversitesi Senatosunu,

c) Enstitü: Niğde Üniversitesine bağlı enstitüleri,

d) Müdür: Enstitü müdürlerini,

e) Enstitü Kurulu: Müdür başkanlığında, müdür yardımcıları ve enstitüde eğitim programları devam eden enstitünün anabilim dalı ve anasanat dalı başkanlarından oluşan kurulu,

f) Enstitü Yönetim Kurulu: Müdür başkanlığında, müdür yardımcıları ve müdürün göstereceği altı aday arasından enstitü kurulu tarafından üç yıl için seçilen üç öğretim üyesinden oluşan kurulu,

g) Anabilim/Anasanat dalı: 03/03/1983 tarihli ve 17976 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan "Lisansüstü Eğitim Öğretim Enstitülerinin Teşkilat ve İşleyiş Yönetmeliği"nin 5 inci maddesinde enstitüler için tanımlanan ve enstitüde eğitim-öğretim programı bulunan anabilim dalını, söz konusu program sanatla ilgili ise anasanat dalını,

h) Anabilim/Anasanat dalı başkanı: Lisansüstü Eğitim Öğretim Enstitülerinin Teşkilat ve İşleyiş Yönetmeliğinin 5 inci maddesindeki anabilim dalı için tanımlanan anabilim dalı başkanı, söz konusu eğitim-öğretim programı sanatla ilgili ise ana sanatdalı başkanını,

ı) Danışman: Enstitüde kayıtlı öğrenciye ders ve tez dönemlerinde rehberlik etmek üzere Enstitü Yönetim Kurulu tarafından atanan öğretim üyesi veya doktoralı öğretim görevlisini,

i) Öğrenci: Lisansüstü öğretim için enstitüye kayıtlı öğrenciyi,

j) Tez Yazım Kılavuzu: Tezlerin yazım şeklini, sunuşunu ve çoğaltılmasını açıklayan, Enstitü Kurulu tarafından kabul edilen Yüksek Lisans ve Doktora Tezi Yazım Kılavuzunu,

k) Tez: Yüksek lisans veya doktora tezini,

l) Yarıyıl: En az 70 (yetmiş) iş gününden oluşan eğitim-öğretim süresini,

m) Kredi: Bir yarıyıllık öğretim süresince devam eden, haftalık teorik ders saatinin tamamı ile haftalık uygulama veya laboratuvar dersinin yarısının toplamını,

n) Dönem Projesi: Tezsiz yüksek lisans programındaki öğrencilerin ders dönemi içerisinde hazırladıkları dönem projesini,

o) Seminer: Lisansüstü öğrencilerinin ders döneminde danışmanları tarafından belirlenen tez çalışmasına ilişkin olarak hazırladıkları ve seminer dersinde sözlü olarak sundukları bilimsel çalışmayı,

ö) Tam Zamanlı Öğrenci: Bir öğrencinin tam zamanlı öğrenci statüsüne sahip olabilmesi, öğrencilik haklarından ve muafiyetlerinden yararlanabilmesi için enstitü giriş sınavını kazanan, derslere yazılıp devam eden öğrenciyi,

p) Bilimsel Hazırlık Programı Öğrencileri: Enstitüye bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesine göre kabul edilen öğrencileri

ifade eder.

Lisansüstü Eğitim Programlarının İlanı ve Başvurusu

Niğde Üniversitesinde yürütülen lisansüstü eğitim programlarına öğrenci alınıp alınmayacağı, alınacaksa kontenjan tespiti, enstitü anabilim dalı başkanlığının, sanat dallarında ise enstitü anasanat dalı başkanlığının görüşü alınarak hangi anabilim ve anasanat dallarında lisansüstü öğretim yapılacağı, adaylarda aranılacak nitelikler, kontenjanlar, sınav programları ile birlikte son başvuru ve sınav tarihleri belirlenerek, enstitü yönetim kurulunun kararı ile ilan edilmek üzere her yarıyıl başında Rektörlüğe bildirilir. İlan, Rektörlükçe yapılır.

Öğrenci Kabulü

Lisansüstü öğretime başvuracak adaylar, ilânda belirtilen başvuru süresi içinde ve istenilen belgelerle birlikte ilgili enstitüye başvururlar. Lisansüstü eğitim programlarının öğrenci kontenjanlarına başvurular için aşağıdaki şartlar aranır:

a) Yüksek lisans giriş sınavına kabul edilmek için bu programa başvuracak adayların bir lisans diplomasına, doktora veya sanatta yeterlik programına başvuracak adayların ise lisans veya yüksek lisans diplomasına sahip olmaları gerekir. Farklı alanda lisans öğrenimi gören adaylara anabilim dalınca bilimsel hazırlık programı uygulanır.

b) Adayların üniversitelerin herhangi bir enstitüsünde açılmış olan lisansüstü bir programda kayıtlı olmaması gerekir.

c) Adayların ilanda belirtilen süre içinde enstitü tarafından istenilen belgeleri eksiksiz tamamlayarak ilgili enstitüye bir dilekçe ile başvurmaları gerekir.

d) Yüksek öğrenimlerini yurtdışında yapan adayların Yükseköğretim Kurulundan denklik belgesi almaları zorunludur.

e) Yüksek lisans için; lisans başarı düzeyinin en az % 65, doktora için lisans başarı düzeyinin en az % 75, doktoraya yüksek lisans derecesi ile müracaat eden adayların başarı düzeyinin en az % 70 olması gerekir. Lisansüstü Eğitim Giriş Sınavı (LES-SÖZ, LES EA ve LES-SAY) yüksek lisans için en az 45 (kırkbeş) puan; doktora için lisans diplomasıyla başvuranlardan en az 55 (ellibeş) puan, yüksek lisans derecesine sahip olanlardan en az 50 (elli) puan alanlar ile bu Yönetmeliğin 8 inci maddesinde belirlenen yabancı dil puanlarına sahip olan adaylar giriş sınavına başvurabilir.

f) Doktora programına başvuracak adayların bir tezli yüksek lisans programını tamamlamış olmaları; hazırlık sınıfları hariç en az 10 (on) yarıyıl süreli tıp, diş hekimliği ve veteriner fakülteleri diplomasına; eczacılık ile fen fakültesi mezunlarının, yüksek lisans derecesine veya Sağlık Bakanlığınca düzenlenen esaslara göre bir laboratuvar dalında kazanılan uzmanlık yetkisine sahip olmaları gerekir.

Doktora ve yüksek lisans programlarına, lisans ve yüksek lisans mezuniyet ortalaması, Lisansüstü Eğitim Giriş Sınavı (LES) ve mülakat sınavı sonuçları ile yabancı dilden aldıkları puanlar değerlendirilerek öğrenci kabul edilir. Mülakat sınavlarında sorulan sorular ve bu sorulara verilen puanlar, sınav jürisinin imzalarıyla tutanak haline getirilir. 50 (elli) standart LES puanından az olmamak koşuluyla hangi puan türünün hangi anabilim dalları için kullanılacağı enstitü yönetim kurulunun önerisi ve Üniversite Yönetim Kurulunun onayı ile belirlenir ve ilan edilir.

g) Sanatta yeterlik programlarına başvuracak adayların yüksek lisans programını bitirmiş olmaları gerekir. Lisansüstü Eğitim Giriş Sınavı (LES-SÖZ)’ndan sözel türde en az 50 (elli) standart puana sahip olması gerekir.

h) Yabancı uyruklu öğrencilerin yukarıda belirtilen programlara ait şartlara ek olarak Türkçe yeterlik belgesine sahip olmaları gerekir.

ı) Tezsiz yüksek lisans programından mezun olanlar, en çok üç yarıyılda bir yüksek lisans tezi hazırlayıp, hazırladıkları bu tezi başarılı bir şekilde bu Yönetmeliğin 20 nci maddesine göre savunduktan sonra doktora programlarına başvurabilirler.

i) Yurtdışı yükseköğretim kurumlarından alınan yüksek lisans diplomalarının denklikleri Yükseköğretim Kurumu tarafından onaylanan adaylar da doktora programına başvurabilir.

Giriş Sınavı Jürileri

Yüksek lisans, doktora ve sanatta yeterlik giriş sınavı jürileri aşağıdaki esaslar çerçevesinde belirlenir:

a) Enstitü yönetim kurulu yüksek lisans mülakat sınavını yapıp değerlendirmek üzere her anabilim dalı için öncelikle o anabilim dalı öğretim üyelerinden, yoksa yakın anabilim dallarının programlarından görevlendirilebilecek öğretim üyeleri arasından en az üç asil ve iki yedek üyeden oluşan ‘‘mülakat jürisi’’ seçer. Mülakata ilişkin tutanak jüri başkanınca en geç üç gün içinde enstitü müdürlüğüne bildirilir.

b) Enstitü yönetim kurulu, doktora mülakat sınavını yapıp değerlendirmek üzere her anabilim dalı için o anabilim dalı öğretim üyelerinden, yoksa yakın anabilim dallarından en az üç asil ve iki yedek üyeden oluşan ‘‘mülakat jürisi’’ seçer. Mülakata ilişkin tutanak jüri başkanınca en geç üç gün içinde enstitü müdürlüğüne bildirilir.

c) Jüri, ilgili anasanat/anabilim dalı başkanlığının önerisi ve yönetim kurulunun onayı ile atanır. Jüri, üçü öğrencinin tez/sergi/proje izleme komitesinde yer alan öğretim üyeleri ve en az biri başka bir yükseköğretim kurumunun aynı veya yakın anasanat/anabilim dalında görevli öğretim üyesi olmak üzere en az beş asil iki yedek üyeden oluşur.

Giriş Sınavları

Sınav jürileri, sınav tarih ve yerleri, sınavların değerlendirilmesi ve sonuçların ilânı, enstitü yönetim kurulu tarafından belirlenir.

Yüksek lisans, doktora ve sanatta yeterlik giriş sınavları ile ilgili esaslar şunlardır:

a) Yüksek Lisans: Aday öğrenciler önceden ilan edilen gün, yer ve saatlerde mülakat sınavına girerler. Adayın başarılı sayılabilmesi için; mülakat sınavında aldığı not, lisans mezuniyet ortalaması ve Lisansüstü Eğitim Giriş Sınavı (LES) puanı ile birlikte yabancı dilden aldığı puan değerlendirilir.Yüksek lisans giriş başarı notu; lisans mezuniyet ortalamasının % 25’i, Lisansüstü Eğitim Giriş Sınavı (LES) sonucunun % 50’si, yabancı dil puanının % 10’u ve mülakatta alınan notun % 15’inin toplamıdır. Bir adayın başarılı sayılabilmesi için bu notun Üniversite Senatosunun belirlediği alt giriş notu olan yüz tam not üzerinden 55 (ellibeş) puan olması gerekmektedir. Enstitü yönetim kurulu; adayları başarı notlarına göre sıralayarak daha önce ilan edilmiş olan kontenjanlar kadar asil ve yarısı kadar yedek adayı belirleyerek ilan eder. Aynı puanı alan adaylardan kontenjan sınırında olanlar için, Lisansüstü Eğitim Giriş Sınavı (LES) sonucundaki başarı puanına bakılarak tercihte bulunulur. Yüksek lisans programına, Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen yabancı dil sınavlarından en az 40 (kırk) puan alanlar ile Rektörlükçe yapılan merkezi sınavlardan aynı puanı alanlar başvurabilir.

b) Doktora: Doktora programlarına, aday öğrenciler önceden ilan edilen gün, yer ve saatlerde mülakat sınavına girerler. Doktora programlarına kabulde; yüksek lisans mezuniyet ortalamasının % 25’i, LES sonucunun % 50’si, yabancı dil puanının % 10’u ve mülakatta alınan notun % 15 inin toplamı başarı notunu oluşturur. Adayın başarılı sayılabilmesi için bu notun Üniversite Senatosunun belirlediği en alt giriş notu olan yüz tam not üzerinden 60 (altmış) puan olması gerekmektedir. Enstitü yönetim kurulu; adayları alt giriş notu olan 60 (altmış) ve daha yüksek puan alan adayları başarı puanlarına göre sıralayarak ilan eder. Aynı puanı alan adaylardan, Lisansüstü Eğitim Giriş Sınavı (LES) sonucundaki başarı puanına bakılarak tercihte bulunulur. Doktora programına, Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen yabancı dil sınavlarından en az 50 (elli) puan alanlarla, Rektörlükçe yapılan sınavlardan aynı puanı alanlar başvurabilir.

c) Sanatta Yeterlik: Aday öğrenciler önceden ilan edilen gün, yer ve saatte mülakat sınavına girerler. Yüksek lisans mezuniyet ortalamasının % 25’i, LES sonucunun % 50’si, mülakat sınavında alınan notun % 15’i ve yabancı dil puanının %10 unun toplamı başarı notunu oluşturur. Adayın başarılı sayılabilmesi için bu notun en alt giriş notu olan 100 (yüz) tam not üzerinden 60 (altmış) puan olması gerekmektedir. Enstitü yönetim kurulu; alt giriş notu olan 60 (altmış) ve daha yüksek puan alan adayları, başarı puanlarına göre sıralayarak aday listelerini ilan eder. Aynı puanı alan adaylardan, Lisansüstü Eğitim Giriş Sınavı (LES) sonucundaki başarı puanına bakılarak tercihte bulunulur. Sanatta yeterlik programına, Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen yabancı dil sınavlarından en az 50 (elli) puan alanlarla Rektörlükçe yapılan sınavlardan aynı puanı alanlar başvurabilir.

Lisansüstü Eğitim Programlarına Kayıt

Lisansüstü eğitim giriş sınavını kazanan öğrencilerin listesi, enstitü yönetim kurulu kararı ile kesinleşir ve enstitü müdürlüğü tarafından ilân edilir. Öğrenci kayıt işlemleri, yönetim kurulu tarafından kesin kayıt için belirlenen tarihlerde yapılır. Sınavı kazanan adaylar, yönetim kurulunca istenen belgeleri kayıt tarihi sonuna kadar enstitüye vererek kesin kayıtlarını yaptırırlar. Süresi içinde kesin kaydını yaptırmayan adaylar herhangi bir hak iddia edemezler. Yerlerine yedek listeden giriş sınavını kazanan adayların kayıtları yapılır. Bir öğrenci, birden fazla lisansüstü programına aynı anda kayıtlı olamaz.

Bilimsel Hazırlık Programına Öğrenci Kabulü

Bilimsel hazırlık programına öğrenci kabulü aşağıdaki esaslara göre yapılır:

a) Yüksek lisans ve doktora programlarında, nitelikleri aşağıda belirtilen adayların eksikliklerini gidermek amacıyla bilimsel hazırlık programı uygulanabilir:

1) Lisans derecesini, başvurdukları yüksek lisans veya doktora programından farklı alanlarda almış olan adaylar,

2) Lisans derecesini, başvurdukları yükseköğretim kurumu dışındaki yükseköğretim kurumlarından almış olan yüksek lisans adayları,

3) Lisans ve yüksek lisans derecelerini başvurdukları yükseköğretim kurumu dışındaki yükseköğretim kurumlarından almış olan doktora adayları,

4) Yüksek lisans derecesini, başvurdukları doktora programından farklı alanda almış olan adaylar.

b) Bilimsel hazırlık programına, bu Yönetmeliğin 6 ve 8 inci maddelerindeki esaslara göre başarılı olan öğrenciler kabul edilir. Öğrencinin alması gereken dersler, ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının teklifi ve enstitü yönetim kurulunun kararı ile belirlenir.

c) Bilimsel hazırlık programında alınması zorunlu dersler, ilgili lisansüstü programını tamamlamak için gerekli görülen derslerin yerine geçmez. Ancak, bilimsel hazırlık programındaki bir öğrenci, bilimsel hazırlık derslerinin yanı sıra ilgili danışmanın, enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile lisansüstü programa yönelik dersler de alabilir.

d) Bilimsel hazırlık programı ile ilgili derslere devam, ders sınavları, ders notları, derslerden başarılı sayılma koşulları, ders tekrarı, kayıt silme ve diğer hususlar bu Yönetmelikteki esaslara göre yapılır.

e) Bilimsel hazırlık programında geçirilecek süre en çok bir takvim yılıdır. Bu süre dönem izinleri dışında uzatılamaz. Bu programda geçirilen süre, bu Yönetmelikte belirtilen yüksek lisans veya doktora programı sürelerine dahil edilmez. Bilimsel hazırlık programlarını verilen süreler içinde başarı ile tamamlayamayan öğrencilerin ilgili enstitü ile ilişkileri kesilir.

Yatay Geçiş Yoluyla Öğrenci Kabulü

Enstitü dışındaki başka bir yükseköğretim kurumunun lisansüstü eğitim programında en az bir yarıyılını tamamlamış olan başarılı öğrenci, Üniversitesinin eş değer lisansüstü eğitim programlarına sadece kayıt dönemlerinde yatay geçiş yoluyla kabul edilebilirler. Yatay geçiş, ilgili anabilim dalı başkanlığının olumlu görüşü alınarak, enstitü yönetim kurulunun kararı ile yapılır. Yatay geçiş ile öğrenci kabulü aşağıdaki şartlara göre yapılır:

a) Başka bir yükseköğretim kurumunun lisansüstü öğretim programında en az bir yarıyılı başarı ile tamamlamış ve başvuru şartlarını taşıyan öğrencilerin, giriş sınavı başarı notunun aynı yarıyılda yatay geçiş yapmak istediği anabilim dalına kabul edilen öğrencilerin almış oldukları puandan düşük olmaması gerekir.

b) Yatay geçiş yapacak öğrenci, Üniversitenin lisansüstü eğitim programlarında belirtilen öğrenci başvuru şartlarına sahip olmalı ve yarıyıl başlangıcından bir ay önce ilgili enstitüye müracaat etmelidir.

c) Yatay geçişler, ancak ders alma süresi içinde yapılır. Tez döneminde yatay geçiş yapılamaz.

d) Tezli ve tezsiz yüksek lisans eğitim programları arasında yatay geçiş yapılamaz.

e) Açık olan her program için yatay geçiş öğrenci kontenjanları enstitü yönetim kurulu kararı ile belirlenir ve ilan edilir.

f) Yurtdışı lisansüstü eğitim programlarından yatay geçiş yapılamaz.

g) Öğrencinin kabul edileceği programdaki ders yükümlülüklerinin hangilerinden muaf tutulacağı ve alacağı dersler anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulunun kararı ile belirlenir.

Lisansüstü Eğitim Programları

Lisansüstü eğitim programları; enstitü, fakülte ve yüksekokul bölümleri esas alınarak açılır ve yürütülür. Üniversitede aynı adı taşıyan birden fazla bölüm bulunamaz. Lisansüstü eğitim programları, enstitü anabilim dalları ile aynı adı taşır. Ancak Rektörün önerisi ve Yükseköğretim Kurulunun onayı ile enstitü anabilim dallarından farklı bir ad taşıyan bir lisansüstü eğitim programı açılabilir. Yüksek eğitim lisans programları enstitülerde, tezli veya tezsiz olmak üzere iki şekilde yürütülür.

Yabancı Uyruklu Öğrenciler

Yabancı uyruklu öğrenciler, lisans veya yüksek lisans diplomasına sahip olmak ve enstitü yönetim kurulu tarafından belirlenen şartları yerine getirmek şartıyla, başvurdukları ilgili enstitünün anabilim dalı başkanlığının olumlu görüşü alınarak, Yüksek-öğretim Kurulu kararlarında belirtilen esaslar çerçevesinde, yönetim kurulu kararı ile lisansüstü eğitim programlarına kabul edilebilirler.

Türkçe sınavında başarısız olan yabancı uyruklu öğrenciye Türkçe öğrenmesi için bir yıl süre tanınır. Bu süre bir defaya mahsus olmak üzere bir yıl daha uzatılabilir.

İKİNCİ BÖLÜM

Yüksek Lisans

Yüksek Lisans Eğitim Programının Amacı

Yüksek lisans eğitim programı; en az dört yıl süreli yurtiçi veya yurtdışı bir yükseköğretim kurumundan lisans diploması veya buna eşdeğer bir derece almış ve eğitim görmüş olanların belirli bilim alanlarında, doktora düzeyine hazırlanmaları veya özel bilgi ve uygulama yeteneklerini geliştirmek amacıyla yapacakları en az 4 (dört) yarıyıllık eğitim-öğretim, bilimsel araştırma ve uygulama etkinliklerini kapsayan bir yükseköğretimdir.

Tezli Yüksek Lisans Programı

Tezli yüksek lisans programının amacı, öğrencinin bilimsel araştırma yaparak bilgilere erişme, bilgiyi değerlendirme ve yorumlama yeteneğini kazanmasını sağlamaktır. Bu program toplam 21 (yirmibir) krediden az olmamak şartıyla en az yedi adet ders, bir seminer dersi ve tez çalışmasından oluşur. Derslerin kredi değerlemesi ilgili anabilim dallarınca belirlenir. Seminer dersi ve tez çalışması kredisiz olup başarılı veya başarısız olarak değerlendirilir. Öğrenci, en geç üçüncü yarıyılın başından itibaren her yarıyıl tez çalışmasına kayıt yaptırmak zorundadır.

Öğrenim Süresi

Yüksek lisans öğrenim süresi aşağıdaki şekildedir:

a) Tezli yüksek lisans programını tamamlama süresi 4 (dört) yarıyıldır. Başarılı öğrenciler bu süreden önce mezun olabilirler. Ancak bu süre 3 (üç) yarıyıldan az olamaz.

b) Dört yarıyıl sonunda kredili derslerini ve seminer dersini başarıyla tamamlayamayan veya Yükseköğretim Kurumunun öngördüğü en az genel not ortalamasını tutturamayan öğrencinin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir.

c) Tez çalışmasından üst üste iki kez veya aralıklı olarak üç kez danışman raporları ile başarısızlığı tespit edilen öğrencinin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir.

d) Kredili derslerini ve seminer dersini başarı ile bitiren, ancak tez çalışmasını dört yarıyıl sonuna kadar tamamlayamadığı için tez sınavına giremeyen bir öğrenciye, danışmanının ve anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile tezini tamamlaması ve jüri önünde savunması için en fazla iki yarıyıl ek süre verilebilir.

Danışman

Enstitü müdürlüğü kesin kayıt yaptırmış öğrenci listelerini ilgili anabilim dallarına göndererek, her bir öğrenci için danışman öğretim üyesi önerilmesini ister. Anabilim dalı başkanlığı önerilecek danışmanları belirleyerek öğretim başlamadan önce enstitü müdürlüğüne bildirir.

Enstitü, yüksek lisans öğretimine kesin kayıt yaptıran her öğrenci için anabilim dalı başkanlığının önerisini de dikkate alarak bir danışman görevlendirir. Danışman öncelikle öğrenci sayısına göre lisans programında görevli profesör, doçent ve yardımcı doçentler ile doktoralı öğretim görevlileri arasından seçilir. Gerekli hallerde enstitü yönetim kurulu, anabilim dalı başkanlığının gerekçeli önerisi ile danışman değişikliği yapabilir.

Danışman, öğrencinin kabul edilmiş olduğu yüksek lisans programı için enstitü kurul kararı ile belirlenmiş olan dersler arasından, alacağı dersleri her yarıyılın en geç ilk iki haftası içinde belirler ve anabilim dalı başkanlığı kanalıyla enstitüye yazılı olarak bildirir. Öğrenci danışmanın belirlediği dersleri almak zorundadır. Ders değişiklikleri bu süre içinde yapılabilir. Danışman; danışmanlığını yaptığı öğrencilerin, ders kayıt formlarını, gerektiğinde kayıt dondurma, ek süre isteği gibi durumlarını anabilim dalı başkanlığı kanalıyla her yarı yılın en geç ilk iki haftası içinde enstitüye bildirir. Danışman, tez yöneticiliği görevini de yapar. Öğrenciye danışman atanıncaya kadar bu görev, anabilim dalı başkanlığı tarafından yürütülür.

Danışman; öğrencinin ve anabilim dalı başkanlığının görüşlerini alarak en geç ikinci yarıyılın sonu ile üçüncü yarıyılın başına kadar tez konusunu, bir tez öneri formu ile enstitüye bildirir. Tez önerisi, enstitü yönetim kurulu kararı ile kesinleşir. Tez çalışmasının niteliği, birden fazla tez danışmanını gerektirdiği durumlarda anabilim dalı başkanlığının önerisi ile Üniversite içinden veya diğer yükseköğretim kurumlarından ikinci bir tez danışmanı enstitü yönetim kurulu kararı ile atanabilir.

Herhangi bir sebeple danışmansız kalan öğrenciye, anabilim dalı başkanlığının teklifi ve enstitü yönetim kurulu kararı ile on beş gün içinde bir danışman atanır.

Danışman, her yarıyıl sonunda, öğrencinin başarı düzeyi hakkında ilgili anabilim dalı başkanlığının onaylayacağı bir raporu enstitü müdürlüğüne bildirmekle yükümlüdür.

Seminer Dersi

Her yüksek lisans öğrencisi, yüksek lisans öğrenimi süresince yazılı bir seminer dersi hazırlamak zorundadır. Seminer dersinin hangi dönemde yapılacağına danışman karar verir. Seminer dersinin konuları öğrencinin danışmanı tarafından belirlenerek, anabilim dalı başkanlığı kanalıyla enstitüye bildirir. Ayrıca seminer konuları, anabilim dalı başkanlarınca ilan edilir. Öğrenci seminerini 30-60 dakika içinde enstitünün belirleyeceği yerde sözlü olarak sunar. Seminer dersi kredisiz olup, danışman ve anabilim dalı başkanlığının belirleyeceği, aynı anabilim dalı veya yakın bir anabilim dalında görevli iki öğretim üyesi (zorunlu hallerde doktoralı öğretim görevlisi) tarafından başarılı veya başarısız olarak değerlendirilir. Başarısızlık halinde ya aynı konu veya değişik bir konu öğrenciye tekrar verilir. Bir sonraki yarıyılda tekrar sınava alınır. Öğrenci, seminer dersini dört yarıyıl içinde başarmak zorundadır, dördüncü yarıyılın sonunda da seminerini başaramayan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

Yüksek Lisans Tezi

Yüksek lisans öğrenimi boyunca alması gereken yarıyıl kredi değerinde ders yükünü başarıyla tamamlayan öğrenci, danışmanının yönetiminde en çok birbirini izleyen iki yarıyıl içinde, en az sınama ve inceleme niteliğini taşıyan bir tez hazırlamak zorundadır. Gerekli hallerde danışmanın gerekçeli önerisi ile enstitü yönetim kurulu bu iki yarıyıllık süreye iki yarıyıl daha ekleyebilir. Ders aşamasında iki yarıyıl ek süre verilmiş ise tez aşamasında başka ek süre verilmez.

Öğrenci, tezini ilgili enstitünün tez yazım kurallarına uygun biçimde yazmak ve jüri önünde sözlü olarak savunmak zorundadır.

Tez danışmanınca tezi kabul edilen öğrenci, tez sınavına girmek için ilgili anabilim dalı başkanlığına başvurur. Anabilim dalı başkanlığı, tez jürisi önerisiyle birlikte jüri üyelerinin sayısına göre tezin ciltlenmemiş üç veya beş kopyasını enstitüye teslim eder.

Tez Jürisi ve Tez Savunma Sınavı

Yüksek lisans tez savunma sınavı jürisi, ilgili anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu kararı ile belirlenir. Jüri; biri öğrencinin tez danışmanı, asil ve yedek üyelerden biri ise diğer üniversitelerin öğretim üyelerinden olmak üzere en az üç veya beş asil, iki yedek üyeden oluşur. Jürinin üç kişiden oluşması durumunda ikinci tez danışmanı jüri üyesi olamaz.

Jüri üyeleri söz konusu tezin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde toplanarak, öğrenciyi tez savunma sınavına alır. Tez savunma sınavı, tez çalışmasının sunulması ve bunu izleyen soru-cevap bölümünden oluşur. Süresi 45-90 dakika arasındadır. Tez savunma sınavının sunulması dinleyicilere açık olarak yapılabilir.

Tez savunma sınavının tamamlanmasından sonra jüri tez hakkında salt çoğunlukla ‘‘Kabul’’, ‘‘Red’’ veya ‘‘Düzeltme’’ kararlarından birini verir. Bu karar anabilim dalı başkanlığınca tez sınavını izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye bir tutanakla bildirilir. Tezi reddedilen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. Tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrenciye tezini düzeltmesi için en fazla üç ay düzeltme süresi verilir. Öğrenci gerekli düzeltmeleri yaparak, tezini aynı jüri önünde yeniden savunur. Bu savunma sonunda da tezi kabul edilmeyen öğrencinin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir.

Normal sürenin bitiminde tez savunma sınavına mazereti nedeniyle gelemeyen öğrenci meşru mazeretini belgelemek zorundadır. Her ne sebeple olursa olsun mazereti olmadan savunma sınavına gelemeyen veya mazeretleri enstitü yönetim kurulu tarafından kabul edilmeyen öğrencinin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir.

Yüksek Lisans Diploması

Tez sınavında başarılı olmak ve diğer koşulları da sağlamak şartıyla yüksek lisans tezinin ciltlenmiş 8-10 kopyasını tez savunma sınavına giriş tarihinden itibaren bir ay içinde enstitüye teslim eden ve tezi yönetim kurulunca şekil yönünden uygun bulunan yüksek lisans öğrencisine müdürün ve Rektörün imzasını taşıyan yüksek lisans diploması verilir.

Yüksek lisans diploması üzerinde öğrencinin izlemiş olduğu enstitü anabilim dalındaki programın onaylanmış adı bulunur. Lisans diplomasını aldığı dalda yüksek lisans programını tamamlayan öğrencinin diplomasına varsa meslek unvanı da yazılır.

Diplomanın şekli senato kararı ile belirlenir. Diploma hazırlanıncaya kadar öğrenciye müdürün imzasını taşıyan, geçici mezuniyet belgesi verilir. Bu belge, diploma verilirken geri alınır.

Tezsiz Yüksek Lisans Programı

Tezsiz yüksek lisans programının amacı, öğrenciye mesleki konuda derin bilgi kazandırmak ve mevcut bilginin uygulamada nasıl kullanılacağını göstermektir. Tezsiz yüksek lisans programı, ikinci lisansüstü öğretiminde de yürütülebilir. Bu program toplam 30 (otuz) krediden az olmamak koşuluyla en az 10 (on) ders ile dönem projesi dersinden oluşur. Dönem projesi kredisiz olup, jüri tarafından ‘‘Başarılı’’ veya ‘‘Başarısız’’ olarak değerlendirilir. Öğrenci, dönem projesinin alındığı yarıyılda bu derse kayıt yaptırmak ve yarıyıl sonunda yazılı bir rapor vermek zorundadır. Öğrencinin derslerini ve dönem projesini tamamlamasından sonra enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile belirlenen üç kişilik jüri tarafından yeterlik sınavına alınır. Sözlü olan bu sınav sonucunda jüri, başarı durumunu değerlendirerek öğrencinin başarılı veya başarısız olduğuna salt çoğunlukla karar verir. Sınav sonucu ilgili enstitüye enstitü anabilim dalı başkanlığı tarafından, yeterlik sınavını izleyen üç gün içinde bir tutanakla bildirilir. Yeterlik sınavında başarısız olan öğrenci en geç üç ay sonra tekrar sınava alınır. Bu sınavda da başarısız olan öğrencinin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir.

Lisans öğrenimi sırasında almamış olması koşuluyla öğrencinin alacağı derslerin en çok üçü, lisans derslerinden seçilebilir. Danışmanın önerisi, enstitü yönetim kurulu kararıyla diğer üniversitelerden de dersler alabilir.

Öğretim elemanları, tezsiz yüksek lisans programına kayıt yaptıramazlar.

Danışman Atanması

Tezsiz yüksek lisans programında, enstitü anabilim dalı başkanlığı her öğrenci için ders seçiminde ve dönem projesinin yürütülmesinde danışmanlık yapacak bir öğretim üyesi veya doktoralı bir öğretim görevlisini en geç birinci yarıyılın sonuna kadar belirler.

Süre

Tezsiz yüksek lisans programının dersleri, birbirini izleyen 4 (dört) yarıyıl içinde tamamlanır. Bu süre üç yarıyıldan az olamaz. Bu süre içinde, bu Yönetmeliğin 22 nci maddesinde belirtilen esaslar dahilinde başarısız olunan dersleri tekrarlayabilmek için öğrenciye 2 (iki) yarıyıl ek süre verilir. Bu süre sonunda başarılı olamayan öğrencinin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir.

Tezsiz Yüksek Lisans Diploması

Kredili derslerini, dönem projesini ve yeterlik sınavını başarıyla tamamlayan tezsiz yüksek lisans öğrencisine müdürün ve Rektörün imzasını taşıyan yüksek lisans diploması verilir.

Yüksek lisans diploması üzerinde öğrencinin izlemiş olduğu enstitü anabilim dalındaki programın onaylanmış adı ve var ise verilen unvan bulunur.

Diplomanın şekli Senato kararı ile belirlenir. Diploma hazırlanıncaya kadar öğrenciye müdürün imzasını taşıyan, geçici mezuniyet belgesi verilir. Bu belge, diploma verilirken geri alınır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Doktora Programı

Doktora Programının Amaç ve Kapsamı

Doktora programının amacı, öğrenciye bağımsız araştırma yapma, bilimsel olayları geniş ve derin bir bakış açısı ile irdeleyerek yorum yapma ve yeni sentezlere ulaşmak için gerekli adımları belirleme yeteneği kazandırmaktır.

Doktora çalışması sonunda hazırlanacak tezin;

a) Bilime yenilik getirme,

b) Yeni bir bilimsel yöntem geliştirme,

c) Bilinen bir yöntemi yeni bir alana uygulama

niteliklerinden birini yerine getirmesi gerekir.

Doktora programı; toplam 24 (yirmidört) krediden az olmamak koşuluyla en az 8 (sekiz) adet ders, semineri çalışması, yeterlik sınavı, tez önerisi savunması ve tez çalışmasından oluşur. Alınacak derslerin ikisi yüksek lisans öğrenimi sırasında alınmamış olması koşuluyla, yüksek lisans derslerinden seçilebilir. Seminer çalışması ve tez çalışması kredisizdir. Lisans derecesiyle kabul edilmiş öğrenciler için de en az 48 (kırksekiz) kredilik 18 (onsekiz) adet ders, yeterlilik sınavı, tez önerisi ve tez çalışmalarından oluşur. Bir yarıyılda 12 (oniki) krediden fazla ders alınamaz.

Doktora programları, yurtiçi ve yurtdışı entegre doktora programları şeklinde de düzenlenebilir. Bu programların uygulanma usul ve esasları, Üniversitenin teklifi, Öğretim Üyesi ve Araştırıcı Yetiştirme Kurulunun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulunca belirlenir.

Süre

Doktora programını tamamlama süresi yüksek lisans derecesiyle kabul edilenler için 8 (sekiz) yarıyıl, lisans derecesiyle kabul edilenler için 10 (on) yarıyıldır.

Doktora programı için gerekli kredili dersleri başarıyla tamamlamanın azami süresi, yüksek lisans derecesiyle kabul edilenler için 4 (dört) yarıyıl, lisans derecesiyle kabul edilenler için 6 (altı) yarıyıldır. Bu süre içinde kredili derslerini başarıyla tamamlayamayan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

Kredili derslerini ve seminerini başarıyla bitirdiği, yeterlik sınavında başarılı bulunduğu ve tez önerisi kabul edildiği halde; tez çalışmasını 8 (sekiz) yarıyılda, lisans derecesiyle kabul edilenlerde ise 10 (on) yarıyıl sonuna kadar tamamlayamadığı için tez sınavına giremeyen bir öğrenciye, ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile tezini jüri önünde savunması için en çok 4 (dört) yarıyıl ek süre verilir.

Öğrenci tez, sergi veya proje çalışmasını, tez çalışmasına başladığı tarihten itibaren 4 (dört) yarıyıldan (iki yıldan) önce enstitüye sunamaz.

Danışman Atanması

Enstitü müdürlüğü, enstitüye kayıt yaptıran öğrencilerin listesini ilgili anabilim dalı başkanlığına göndererek, her öğrenciye bir danışman önerilmesini ister. Enstitü yönetim kurulu, ilgili anabilim dalı başkanlığının önerisini ve öğrencinin çalışmak istediği konuyu dikkate alarak birinci yarıyılın başında, doktora öğrenimi yapacak öğrenciye bir danışman atar. Birinci yarıyılın başında, öğretim başlamadan önce anabilim dalı başkanlığı danışman önerisinde bulunmadığı takdirde, enstitü yönetim kurulu öğretim üyelerinin uzmanlık alanlarını ve yüklerini, öğrencinin dilekçesinde belirttiği çalışmak istediği konuyu da dikkate alarak danışman atayabilir. Tez çalışmasının niteliğinin birden fazla tez danışmanını gerektirdiği durumlarda ikinci tez danışmanı atanabilir. Tez danışmanı veya ikinci tez danışmanı diğer üniversitelerin ilgili anabilim dallarındaki görevli öğretim üyeleri arasından seçilebilir.

Tez danışmanı, programda görevli öğretim üyeleri arasından seçilir. İkinci tez danışmanı doktora derecesine sahip bir öğretim görevlisi de olabilir. Danışman, öğrencinin kabul edilmiş olduğu doktora programı için, enstitü kurulu kararı ile belirlenmiş olan dersler arasından alacağı dersleri belirler ve bu Yönetmeliğin 17 nci maddesindeki yükümlülükleri yerine getirir. Danışmanın yerine gerekli görüldüğü durumlarda, enstitü yönetim kurulunca yeni bir danışman atanabilir. Danışman aynı zamanda tez yöneticisidir.

Enstitü anabilim dalı başkanlığı her öğrenci için, öğrencinin de görüşünü alarak, danışmanının belirleyeceği tez konusunu, enstitüye en geç dördüncü yarıyılın başına kadar bildirir. Tez konusu, enstitü yönetim kurulu kararıyla kesinleşir.

Dersler

Öğrencinin alacağı dersler lisansüstü düzeyde olup, bir doktora öğrencisi, doktora öğrenimi süresince en az 24 (yirmidört) kredilik bir ders yükünü ve seminer çalışmasını, en çok 4 (dört) yarıyılda başarı ile tamamlamak zorundadır.

Lisans dersleri ders yüküne ve doktora kredisine sayılmaz.

Seminer Dersi

Her doktora öğrencisi, doktora öğrenimi süresince yazılı bir seminer dersi hazırlamak zorundadır. Seminer dersinin hangi dönemde yapılacağına danışman karar verir. Seminer dersinin konularını danışman belirleyerek, anabilim dalı başkanlığı kanalıyla enstitüye bildirir. Ayrıca seminer konuları anabilim dalı başkanlıklarınca ilan edilir. Öğrenci seminerini, 30-60 dakika içinde enstitünün belirleyeceği yerde sözlü olarak sunar. Seminer dersi kredisiz olup, danışman ve anabilim dalı başkanlığının belirleyeceği, aynı anabilim dalı veya yakın bir anabilim dalında görevli iki öğretim üyesi (zorunlu hallerde doktoralı öğretim görevlisi) tarafından başarılı veya başarısız olarak değerlendirilir. Başarısızlık halinde ya aynı konu veya değişik bir konu öğrenciye tekrar verilir. Bir sonraki yarıyılda tekrar sınava alınır. Öğrenci, seminer dersini dört yarıyıl içinde başarmak zorundadır; dördüncü yarıyılın sonunda da seminerini başaramayan öğrencinin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir.

Yeterlik Sınavı

Yeterlik sınavları ile ilgili esaslar şunlardır:

a) Yeterlik sınavının amacı, öğrencinin temel konular ve doktora çalışmasıyla ilgili konularda derinliğe sahip olup olmadığının sınanmasıdır. Yeterlik sınavları yılda iki kez olmak üzere Şubat-Eylül aylarında yapılır.

b) Doktora yeterlik sınavına girebilmek için, Üniversitelerarası Kurul Yabancı Dil Sınavında (ÜDS) 100 (yüz) üzerinden en az 50 (elli) puan almış olmak ya da Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenen yabancı dil sınavlarından birinde başarılı olmak gerekir. Yabancı uyruklular, kendi ana dili dışındaki diğer yabancı dillerden veya Türkçeden sınava tabi tutulurlar.

Söz konusu yabancı dil yeterlik sınavlarında başarısız olan doktora adayları Niğde Üniversitesi veya başka bir yükseköğretim kurumundaki yabancı dil hazırlık programına öğrenci olarak kaydedilebilirler. Bu program süresi en çok bir takvim yılı olup, bu süre sonunda belirtilen yabancı dil yeterlilik sınavında başarılı olamayan öğrencilerin ilgili enstitü ile ilişikleri kesilir. Bu programda geçirilen süre öğretim süresine dahil edilmez.

c) Yeterlik sınavları, enstitü anabilim dalı başkanlığı tarafından önerilen, enstitü yönetim kurulu tarafından onaylanan ve sürekli görev yapan beş kişilik doktora yeterlik komitesi tarafından düzenlenir ve yürütülür. Komite, farklı alanlardaki sınavları hazırlamak uygulamak ve değerlendirmek amacı ile sınav jürileri kurar. Komite en geç ikinci yarı yılın sonunda belirlenir.

d) Doktora yeterlik komitesi, derslerini başarıyla tamamlayan öğrenciye en son sınav notunun açıklanmasından itibaren bir ay içinde, üç öğretim üyesinden oluşan bir yeterlik sınav jürisi seçer. Ayrıca bu jüriye iki yedek üye seçilir. Danışman bu jürinin doğal üyesidir. Asil ve yedek üyelerden biri diğer üniversitelerin öğretim üyelerinden seçilir. Jüri üyeleri kendilerine tebligat yapıldığı tarihten itibaren, bir hafta içerisinde mazeretlerini enstitü müdürlüğüne bildirirler. Mazereti olan üyenin yerine yedek üye davet edilir. Bu sınav öğrencinin derslerinde başarılı olmasından ve yabancı dil belgesinin sunumundan sonra en geç üç ay içerisinde yapılır. Öğrencinin haklı ve geçerli bir mazereti olması halinde bu üç aylık süre mazeret ortadan kalkıncaya kadar işlemez. Öğrenci en geç beşinci yarıyılın sonuna kadar yeterlik sınavına girmek zorundadır.

e) Doktora yeterlik sınavı, yazılı ve sözlü olarak iki bölüm halinde yapılır. Doktora yeterlik komitesi, sınav jüri önerileri ve öğrencinin yazılı ve sözlü sınavlardaki başarı durumunu değerlendirerek öğrencinin başarılı veya başarısız olduğuna salt çoğunlukla karar verir. Bu karar, enstitü anabilim dalı başkanlığınca, yeterlik sınavını izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir. Olumsuz oy kullanan üyeler gerekçelerini tutanağa eklemek zorundadırlar.

f) Yeterlik sınavında başarısız olan öğrenciler, bir sonraki yarıyılda tekrar sınava alınırlar. Bu sınavda da başarısız olan öğrencinin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir.

g) Doktora yeterlik komitesi, yeterlik sınavını başaran bir öğrencinin, ders yükünü tamamlamış olsa bile, bu Yönetmeliğin 27 nci maddesinin ikinci fıkrasında öngörülen duruma düşmemesi koşuluyla dördüncü yarıyıldan sonra da yeni dersler almasını isteyebilir. Aldığı dersleri altıncı yarıyılın sonuna kadar başarıyla tamamlayamayan öğrencinin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir.

Tez İzleme Komitesi

Yeterlik sınavında başarılı olan öğrenci için, ilgili anabilim dalı kurul kararı ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile bir ay içinde bir tez izleme komitesi oluşturulur.

Tez izleme komitesi üç öğretim üyesinden oluşur. Komitede danışmandan başka ilgili enstitü anabilim dalı içinden ve Yükseköğretim Kurumuna bağlı diğer üniversitelerden birer üye yer alır. İkinci tez danışmanının olması durumunda ikinci tez danışmanı dilerse komite toplantılarına katılabilir.

Tez izleme komitesinin kurulmasından sonraki dönemlerde, ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile üyelerde değişiklik yapılabilir.

Tez Önerisi Savunması

Doktora yeterlik sınavını başarı ile tamamlayan öğrenci en geç altı ay içinde, yapacağı araştırmanın amacını, yöntemini ve çalışma planını kapsayan tez önerisini tez izleme komitesi önünde dinleyicilere açık şekilde sözlü olarak savunur. Öğrenci, danışmanının kontrolünde tez önerisi ile ilgili yazılı bir raporu sözlü savunmadan en az on beş gün önce komite üyelerine dağıtır.

Tez izleme komitesi, öğrencinin sunduğu tez önerisinin kabul veya reddedileceğine salt çoğunlukla karar verir. Bu karar, ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığınca tez önerisi savunmasını izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir.

Tez önerisi reddedilen öğrenci, yeni bir danışman ve tez konusu seçme hakkına sahiptir. Böyle bir durumda yeni bir tez izleme komitesi atanabilir. Programa aynı danışmanla devam etmek isteyen bir öğrenci üç ay içinde, danışman ve tez konusunu değiştiren bir öğrenci ise altı ay içinde tekrar tez önerisi savunmasına alınır. Tez önerisi bu savunmada da reddedilen öğrencinin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir.

Tez önerisi kabul edilen öğrenci için tez izleme komitesi, ocak-haziran ve temmuz-aralık ayları arasında birer kere olmak üzere yılda iki kez toplanır. Öğrenci, toplantı tarihinden en az bir ay önce komite üyelerine yazılı bir rapor sunar. Bu raporda o ana kadar yapılan çalışmaların özeti ve bir yıl sonraki dönemde yapılacak çalışma planı hazırlanır. Öğrencinin tez çalışması, komite tarafından "Başarılı" veya "Başarısız" olarak belirlenerek anabilim dalı başkanlığı tarafından enstitüye gönderilir. Komite tarafından raporu, üst üste iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız bulunan öğrencinin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir.

Doktora Tezinin Sonuçlandırılması

Tez önerisi kabul edilen öğrenci, programa kaydolduktan sonra en çok 8 (sekiz) yarıyıl içinde doktora tezini tamamlamak zorundadır. Bu süre içinde tezini teslim etmeyen öğrenciye, bu Yönetmeliğin 27 nci maddesinin üçüncü fıkrasına göre ek süre verilebilir. Bu süre sonunda da tezini teslim etmeyen öğrencinin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir.

Doktora programındaki bir öğrenci, elde ettiği sonuçları Senato tarafından kabul edilen ilgili enstitü tez yazım kılavuzuna uygun biçimde yazmak ve tezini jüri önünde sözlü olarak savunmak zorundadır.

Tez danışmanınca tezi kabul edilen öğrenci, tez sınavına girmek için enstitü anabilim dalı başkanlığına başvurur. Anabilim dalı başkanlığı, tez jürisi önerisiyle birlikte tezin ciltlenmemiş 8 (sekiz) kopyasını enstitüye teslim eder.

Doktora tez sınavı jürisi, ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile atanır. Jüri, üçü öğrencinin tez izleme komitesinde yer alan öğretim üyeleri ve en az biri başka bir yükseköğretim kurumunun öğretim üyesi olmak üzere beş kişiden oluşan asil ve biri başka bir yükseköğretim kurumunun öğretim üyesi olmak üzere iki yedek öğretim üyesinden oluşur. İlgili enstitü tarafından atanan jüri üyeleri kendilerine tebligat yapıldığı tarihten itibaren, bir hafta içerisinde mazeretlerini enstitü müdürlüğüne bildirirler. Mazereti olan üyenin yerine yedek üye davet edilir.

Enstitü tarafından kendilerine tez teslim edilen jüri üyeleri, tez teslim tarihinden itibaren en geç bir ay içinde, tez izleme komitesi başkanının başkanlığında toplanarak tez için "Kabul", "Ret" veya "Düzeltme "oylarından birisini kullanırlar. Düzeltme durumunda öğrenciye en fazla altı ay süre tanınır. Öğrenci bu süre içinde gereğini yaparak tezini aynı jüri önünde savunur. Bu savunma sonunda da tezi kabul edilmeyen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

Tez sınavı, tez çalışmasının sunulması ve bunu izleyen soru-cevap bölümünden oluşur. Sınav süresi 60-120 dakikadır. Tez çalışmasının sunulması dinleyicilere açık olarak yapılabilir. Tez sınavının tamamlanmasından sonra jüri dinleyicilere kapalı olarak tez hakkında salt çoğunlukla "Kabul", "Ret" veya "Düzeltme" kararı verir. "Ret", "Düzeltme" ve salt çoğunlukla "Kabul" durumlarında olumsuz oy kullanan üyeler gerekçelerini ilgili tutanağa eklerler. Bu karar, enstitü anabilim dalı başkanlığınca tez sınavını izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir. Tezi reddedilen öğrencinin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir. Tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci en geç altı ay içinde gereğini yaparak tezini aynı jüri önünde yeniden savunur. Bu savunma sonunda da tezi kabul edilmeyen öğrencinin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir.

Doktora Diploması

Tez sınavında başarılı olmak ve diğer koşulları da sağlamak kaydıyla doktora tezinin ciltlenmiş en az 8 (sekiz) kopyasını tez sınavına giriş tarihinden itibaren bir ay içinde ilgili enstitüye teslim eden ve tezi enstitü yönetim kurulunca şekil yönünden uygun bulunan öğrencinin mezuniyetine karar verilir. Öğrenci doktora diploması almaya hak kazanır.

Doktora diploması üzerinde öğrencinin izlemiş olduğu ilgili enstitü anabilim dalındaki programın onaylanmış adı, Rektörün ve enstitü müdürünün imzası bulunur. Diplomanın şekli Senato kararı ile belirlenir. Diploma hazırlanıncaya kadar öğrenciye müdürün imzasını taşıyan, geçici mezuniyet belgesi verilir. Bu belge, diploma verilirken geri alınır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Sanatta Yeterlik Çalışması

Sanatta Yeterlik Çalışmasının Amacı ve Kapsamı

Sanatta yeterlik çalışması, özgün bir sanat eserinin veya tasarımın ortaya konulmasını, müzik ve sahne dallarında ise üstün bir uygulama ve yaratıcılığı amaçlayan bir yükseköğretim programıdır.

Sanatta yeterlik programı toplam yirmi dört krediden az olmamak koşuluyla en az sekiz adet ders, seminer ve uygulamalar ile tez veya sergi, proje, gösteri, resital, konser, temsil gibi çalışmalardan oluşur.

Lisansüstü dersler ilgili anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile diğer yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan derslerden de seçilebilir.

Lisans dersleri ders yüküne ve sanatta yeterlik kredisine sayılmaz.

Süre

Sanatta yeterlilik programının normal tamamlama süresi en az 6 (altı), en fazla 8 (sekiz) yarıyıldır. Ders dönemi en az 2 (iki) yarıyıldır. En fazla 4 (dört) yarıyıl sonunda kredili derslerini, seminerini ve uygulamalarını başarı ile tamamlayamayan öğrenciye ek süre hakkı verilmez. Bu süre sonunda öğrencinin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir.

Kredili derslerini ve uygulamalarını başarı ile bitiren, ancak tez/sergi/proje çalışmasını bu Yönetmeliğin 27 nci maddesinde belirtildiği üzere sekiz yarıyıl sonuna kadar tamamlayamadığı için sınava giremeyen bir öğrenciye ilgili anasanat /anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile tez/sergi/proje çalışmasını jüri önünde savunması için en fazla 4 (dört) yarıyıl ek süre verilebilir.

Öğrenci tez, sergi veya proje çalışmasını, bu çalışmalara başladığı tarihten itibaren 4 (dört) yarıyıldan (iki yıldan) önce enstitüye sunamaz.

Danışman Atanması

İlgili enstitü anasanat /anabilim dalı başkanlığı, her öğrenci için en geç ikinci yarıyılın sonuna kadar ilgili enstitüye bir tez/sergi/proje danışmanı önerir. Danışman önerisi, ilgili enstitü yönetim kurulu kararı ile kesinleşir. Danışmanın, en geç üçüncü yarıyılın sonuna kadar atanması zorunludur. Sanatta yeterlik çalışmasının niteliğinin birden fazla danışman gerektirdiği durumlarda ikinci danışman atanabilir.

Danışman, ilgili anasanat/ anabilim dalındaki profesör, doçent ve yardımcı doçentler arasından seçilir. İkinci danışman doktora/sanatta yeterlik derecesine sahip veya o sanat dalında uzmanlığını kanıtlamış öğretim görevlileri arasından da seçilebilir.

Seminer Dersi

Sanatta yeterlik öğrencisi, öğrenimi süresince yazılı bir seminer dersi hazırlamak zorundadır. Seminer dersinin hangi dönemde yapılacağına danışman karar verir.

Seminer dersinin konularını danışman belirleyerek, anasanat/anabilim dalı başkanlığı kanalıyla enstitüye bildirir. Ayrıca seminer konuları anasanat/anabilim dalı başkanlarınca ilan edilir. Öğrenci seminerini 30-60 dakika içinde enstitünün belirleyeceği yerde sözlü olarak sunar. Seminer dersi kredisiz olup, danışman ve anasanat/anabilim dalı başkanlığının belirleyeceği, aynı anasanat/anabilim dalı veya yakın bir anasanat/anabilim dalında görevli iki öğretim üyesi (zorunlu hallerde doktoralı öğretim görevlisi) tarafından başarılı veya başarısız olarak değerlendirilir. Başarısızlık halinde ya aynı konu veya değişik bir konu öğrenciye tekrar verilir. Bir sonraki yarıyılda tekrar sınava alınır. Öğrenci, seminer dersini dört yarıyıl içinde başarmak zorundadır. Dördüncü yarıyılın sonunda da seminerini başaramayan öğrencinin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir.

Tez/Sergi/Proje İzleme Komitesi

Kredili derslerini, seminerini ve uygulamalarını başarıyla tamamlayan öğrenci için ilgili anasanat/anabilim dalı başkanlığının önerisi ve yönetim kurulunun onayı ile üç ay içinde bir tez/sergi/proje izleme komitesi oluşturulur.

Tez/sergi/proje izleme komitesi üç öğretim üyesinden oluşur. Komitede danışmandan başka ilgili anasanat /anabilim dalından ve Üniversite dışından Yüksek Öğretim Kurumuna bağlı diğer üniversitelerden birer üye yer alır. İkinci danışmanın bulunması durumunda ikinci danışman dilerse komite toplantılarına katılabilir.

Tez/sergi/proje komitesinin kurulmasından sonraki dönemlerde, ilgili anasanat dalı başkanlığının önerisi ve yönetim kurulunun onayı ile üyelerde değişiklik yapılabilir.

Tez/Sergi/Proje Önerisi Savunması

Kredili derslerini, seminerini ve uygulamalarını başarı ile tamamlayan öğrenci, en geç altı ay içinde yapacağı çalışmanın amacını, yöntemini ve çalışma planını kapsayan tez/sergi/proje önerisini bu Yönetmeliğin 40 ıncı maddesinde belirtilen izleme komitesi önünde sözlü olarak savunur. Öğrenci tez/sergi/proje önerisi ile ilgili yazılı bir raporu sözlü savunmadan en az 15 (onbeş) gün önce komite üyelerine dağıtır.

İzleme komitesi, öğrencinin sunduğu tez/sergi/proje önerisinin kabul veya reddine salt çoğunlukla karar verir. Bu karar ilgili anasanat /anabilim dalı başkanlığınca, öneriyi izleyen 3 (üç) gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir.

Tez/sergi/proje önerisi reddedilen öğrenci, ilgili enstitü yönetim kurulunca tespit edilen esaslar çerçevesinde yeni bir danışman ve tez/sergi/proje konusu seçme hakkına sahiptir. Böyle bir durumda yeni bir tez/sergi/proje izleme komitesi atanabilir. Programa aynı danışmanla devam etmek isteyen öğrenci üç ay içinde, danışman ve konu değiştiren öğrenci altı ay içinde tekrar tez/sergi/proje önerisi savunmasına alınır. Önerisi bu savunmada da reddedilen öğrencinin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir.

Tez/sergi/proje önerisi kabul edilen öğrenci için tez/sergi/proje izleme komitesi ocak-haziran ve temmuz-aralık ayları arasında birer kere olmak üzere yılda iki kez toplanır. Öğrenci toplantı tarihinden en az bir ay önce komite üyelerine yazılı bir rapor sunar. Bu raporda o ana kadar yapılan çalışmaların özeti ve bir yıl sonraki dönemde yapılacak çalışma planı belirtilir. Öğrencinin tez/sergi/proje çalışması komite tarafından "Başarılı" veya "Başarısız" olarak değerlendirilir. Komite tarafından üst üste iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız bulunan öğrencinin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir.

Sanatta Yeterlik Çalışmasının Sonuçlanması

Sanatta yeterlik çalışmasını sonuçlandırabilmek için Kamu Personeli Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavından (KPDS) den yüz üzerinden en az 60 (altmış) veya Üniversitelerarası Kurul Yabancı Dil Sınavı’nda (ÜDS) yüz üzerinden en az 50 (elli) puan almış olmak ya da Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenen yabancı dil sınavlarından birinde başarılı olmak gerekir. Yabancı uyruklular, kendi anadili dışındaki diğer yabancı dillerden veya Türkçeden sınava tabi tutulurlar. Yabancı uyruklu öğrencilerin yabancı dil sınavlarının nasıl yapılacağı Üniversitelerarası Kurul tarafından belirlenir. Belirtilen yabancı dil sınavından başarısız olan sanatta yeterlik öğrencileri, esasları Senatoca belirlenmek üzere, yabancı dil hazırlık programlarına öğrenci olarak kaydedilebilirler. Bu programın süresi en çok bir takvim yılı olup, bu süre sonunda belirtilen sınavlarda başarılı olamayan öğrencilerin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir. Bu programda geçirilen süre öğretim süresine dahil edilmez.

Tez hazırlayan öğrenci elde ettiği sonuçları; sergi veya proje hazırlayan öğrenci ise çalışmasını açıklayan ve belgeleyen bir metni ilgili kurul tarafından kabul edilen kurallara uygun biçimde yazmak ve ayrıca tezini/sergisini/projesini jüri önünde sözlü olarak savunmak zorundadır.

Jüri, ilgili anasanat /anabilim dalı başkanlığının önerisi ve yönetim kurulunun onayı ile atanır. Jüri, üçü öğrencinin tez/sergi/proje izleme komitesinde yer alan öğretim üyeleri ve en az biri başka bir yükseköğretim kurumunun aynı veya yakın anasanat dalında görevli öğretim üyesi olmak üzere beş asil iki yedek üyeden oluşur.

Jüri üyeleri, söz konusu tezin veya metnin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde toplanarak öğrenciyi sınava alır. Sınav, sanatta yeterlik çalışmasının sunulması ve bunu izleyen soru-cevap bölümünden oluşur. Sınav süresi en az 60 (altmış), en çok 120 (yüzyirmi) dakikadır. Tez çalışmasının sunulması dinleyicilere açık olarak yapılabilir.

Sınavın tamamlanmasından sonra jüri, dinleyicilere kapalı olarak, tez veya sergi, proje, gösteri, resital, konser, temsil hakkında salt çoğunlukla "Kabul", "Red" veya "Düzeltme" kararı verir. "Red", "Düzeltme" ve salt çoğunlukla "Kabul" durumlarında olumsuz oy kullanan üyeler gerekçelerini ilgili tutanağa eklerler. Bu karar, ilgili anasanat/anabilim dalı başkanlığınca sınavı izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir. Sanatta yeterlik çalışması reddedilen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. Sanatta yeterlik çalışması hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci en geç üç ay içinde gereğini yaparak tezini/sergisini/projesini aynı jüri önünde yeniden savunur. Bu sınav sonunda da sanatta yeterlik çalışması kabul edilmeyen öğrencinin ilgili enstitü ile ilişiği kesilir.

Sanatta Yeterlik Diploması

Tez/sergi/proje sınavında başarılı olmak ve diğer koşulları da sağlamak koşuluyla bu Yönetmeliğin 35 inci maddesinde belirtilen tez veya metnin ciltlenmiş 8 (sekiz) kopyasını anılan sınava giriş tarihinden itibaren bir ay içinde ilgili enstitüye teslim eden ve çalışması ilgili enstitü yönetim kurulu tarafından şekil yönünden uygun bulunan öğrenci, sanatta yeterlik diploması almaya hak kazanır.

Sanatta yeterlik diploması üzerinde, öğrencinin izlemiş olduğu enstitü anasanat dalındaki programın onaylanmış adı, enstitü müdürü ve Rektörün imzası bulunur. Diplomanın şekli Senato kararı ile belirlenir. Diploma hazırlanıncaya kadar öğrenciye müdürün imzasını taşıyan, geçici mezuniyet belgesi verilir. Bu belge, diploma verilirken geri alınır.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Ortak Hükümler

Kayıt Yenileme

Lisansüstü eğitim programlarında kayıtlı tüm öğrenciler, her yarıyılda akademik takvimde belirtilen süreler içinde enstitü kurulu kararı ile belirlenmiş dersler arasından o yarıyılda açılan ve danışmanlarınca uygun görülen dersleri, içinde bulundukları eğitim-öğretim dönemi ile ilgili program formlarına işleyerek, öğrenci katkı payının ödendiğini gösteren banka dekontu ile birlikte enstitüye teslim ederler.

Öğrenci kaydını bizzat yaptırmak ve program formlarını anabilim dalı başkanlarına imzalatarak ilgili enstitüye bizzat teslim etmek zorundadır. Süresi içinde kaydını yenilemeyen öğrenci o yarıyıl başarısız olmuş sayılır.

Lisansüstü Dersler

Her yarıyılda açılacak dersler ilgili anabilim dalı başkanlığının önerisi, enstitü kurulu ve Senato tarafından karara bağlanarak ilan edilir. Lisansüstü düzeyindeki dersler, ilke olarak öğretim üyelerince verilir. Zorunlu hallerde anabilim/anasanat dalı başkanlığının gerekçeli önerisi ve ilgili yönetim kurulunun onayı ile doktoralı öğretim görevlilerince de lisansüstü düzeyde dersler verilebilir. Lisansüstü düzeyindeki bir dersin kredi değeri üçten çok olamaz. Öğretim üyelerinden her biri ilgili enstitü bünyesinde her yarıyılda açık olan derslerden yüksek lisans ve doktorada ayrı olmak üzere yalnız iki dersi yürütebilir.

Öğrenci, danışmanın ve anabilim dalı başkanlığının önerisi ve ilgili enstitü yönetim kurulunun kararıyla izlediği programın ders yüküne sayılmak üzere Üniversite dışındaki diğer üniversitelerde verilmekte olan derslerden de alabilir. Ancak, bu derslerin kredisi 10 (on) krediyi geçemez.

Tez çalışmasına başlayan öğrenci, mezun oluncaya kadar her yarıyıl tez çalışmasına ve kendi tez danışmanlarınca açılan ‘‘Uzmanlık Alanı Dersi’’ne kayıt yaptırmak zorundadır.

Ders Ekleme, Bırakma ve Değiştirme

Öğrencinin ders seçme formuna yazmış olduğu dersleri değiştirme süresi, eğitim öğretim başladıktan sonra en geç 15 (onbeş) gündür. Bu süre içinde öğrenci, danışmanının uygun görmesi şartı ile derslerini değiştirebilir.

Yarıyıl Kredi Sınırları

Yüksek lisans ve doktora öğrencileri bir yarıyılda en çok 12 (oniki) kredilik ders yükü alabilirler. Tezli yüksek lisans öğrencileri, alacakları derslerin en çok ikisini, tezsiz yüksek lisans öğrencileri ise alacakları derslerin en çok üçünü, lisans öğrenimi sırasında almamış olmak şartı ile lisans derslerinden de seçebilirler. Tezsiz yüksek lisans öğrencileri için haftalık kredi sınırı 20 (yirmi) krediyi geçemez.

Derslere Devam Zorunluluğu

Teorik ve uygulamalı derslere, ilke olarak devam zorunludur. Teorik ve uygulamalı derslerin % 20 den fazlasına devam etmeyen öğrenci, o ders veya derslerin yarıyıl sonu sınavlarına alınmaz.

Ders Sınavları ve Değerlendirme

Öğrencinin bir yarıyılda aldığı bütün derslerin sınavı, o yarıyılın sonunda Üniversite Senatosu tarafından lisans öğrencileri için belirlenen sınav dönemi içinde yapılır. Sınav sonuçları sınav bitiminden itibaren 15 (onbeş) gün içinde ilgili enstitüye teslim edilir.

Yüksek lisans ve doktora derslerinin sınavları 100 (yüz) tam not üzerinden değerlendirilir ve her ders için her yarıyılda en az bir ara sınav yapılır. Ara sınav notu yazılı olarak değerlendirilebileceği gibi öğrencinin yarıyıl boyunca yaptığı uygulamalı çalışmalar ve hazırladığı ödevler dikkate alınmak suretiyle ve ilgili enstitü yönetim kurulu kararı ile sözlü olarak da değerlendirilebilir.

Bir yüksek lisans dersinin başarı notu, ara sınav not ortalamasının % 40’ı ile yarıyıl sonu veya yıl sonu sınav notunun % 60’ının toplamıdır. Öğrencinin ilgili dersten başarılı sayılabilmesi için bu notun 100 (yüz) tam puan üzerinden en az 65 (altmışbeş) olması gerekir.

Öğrenci başarısız olduğu derslere, o derslerin açıldığı yarıyılda veya yaz döneminde tekrar kayıt yaptırabilir. Ayrıca danışmanının ve anabilim dalı başkanlığının önerisi ile seçmeli dersler yerine danışmanının onayladığı başka lisansüstü dersler de alabilir. Öğrenci kayıtlı bulunduğu yüksek lisans programında zorunlu görülen toplam en az krediyi o programda belirtilen süre içinde tamamlamak, danışmanının tez çalışması bakımından gerekli gördüğü diğer dersleri de almak zorundadır. Aksi halde öğrencinin ilgili öğretim programından kaydı silinir.

Bir doktora dersinin başarı notu, ara sınav not ortalamasının % 40 ı ile yarıyıl sonu sınav notunun % 60’ ının toplamıdır. Öğrencinin ilgili dersten başarılı sayılabilmesi için bu notun 100 (yüz) tam puan üzerinden en az 75 (yetmişbeş) olması gerekir.

Lisansüstü derslerin sınav notlarının 100 (yüz) tam not üzerinden belirlenmesi esas olmakla beraber istenildiğinde bir öğrencinin öğrenim durumu belgesi, aşağıdaki eşdeğerlik çizelgesi dikkate alınarak harfli veya dörtlü katsayı sistemine göre de düzenlenebilir.

Harfli sisteme göre belge düzenlenirken devamsızlık DZ, kredisiz ders, seminer ve tez çalışmalarında başarılı olma hali OL (olumlu), başarısızlık hali OZ (olumsuz), tezi tamamlayarak sınavında başarılı olma hali BŞ (başarılı) işaretleriyle belirtilir.

Mazeret Sınavı

Sınava girme hakkı olduğu halde mazereti nedeniyle yarıyıl içi sınavlarına giremeyen öğrenciye mazereti, enstitü yönetim kurulu tarafından kabul edildiği takdirde yarıyıl içi sınavı yerine geçmek üzere, mazeret sınav hakkı tanınabilir. Yarıyıl sonu sınavlarının mazeret hakkı yoktur.

Sınav Sonuçlarına İtiraz

Maddi hatalar dışında sınav sonucuna itiraz edilemez. Öğrenci sınav notuna itirazını, sınav sonuçlarının ilânından itibaren en geç 15 (onbeş) gün içinde, ilgili enstitü müdürlüğüne yazılı olarak yapabilir. Bu itiraz, yeniden değerlendirme için, sınav kağıdının fotokopisi ile birlikte ders sorumlusuna verilmek üzere ilgili anabilim dalı başkanlığına iletilir. Değerlendirmede maddi hata görülürse, gerekli not düzeltmesi yapılarak en geç 7 (yedi) gün içinde enstitü müdürlüğüne bildirilir. İtiraz sonucu, enstitü yönetim kurulu kararı ile kesinleşir.