Kafkas Üniversitesi Sosyal Bilimleri Enstitüsü Lisansüstü Eğitim - Öğretim ve Sınav Yönetmeliği

I. Genel Hükümler

Amaç ve Kapsam

a) Bu Yönetmelik, 2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanunu, Yükseköğretim Kurulu ve Üniversitelerarası Kurulca yayınlanan Yönetmeliklere bağlı olarak Kafkas Üniversitesi Sosyal Bilimleri Enstitüsü’nde lisansüstü eğitim ve öğretimin düzenlenmesini kapsar.

b) Bu Yönetmelik, Kafkas Üniversitesi Lisansüstü Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği’ne dayanılarak hazırlanmıştır. (6/1/1997 tarih ve 22869 sayılı Resmi Gazete ile 3/7/1997 tarih ve 23038 sayılı Resmi Gazete).

Öğrenci Kontenjanlarının Tespiti ve İlanı

Lisansüstü programlara alınacak öğrenci sayıları anabilim dalı kurulunun görüşü alınarak Enstitü Yönetim Kurulu tarafından tespit edilir ve Rektör tarafından onaylanır.

Sosyal Bilimleri Enstitüsünün öğrenci alacağı programların adları (tezli ya da tezsiz yüksek lisans ve doktora), her programa alınacak öğrenci sayısı, son başvuru tarihi, yabancı dil ve bilim sınavı tarihleri, başvuru ve kayıt sırasında istenilecek belgeler, Rektörlük tarafından her yarıyıl başında ilan verilerek duyurulur.

Başvuru, Öğrenci Kabulü ve Giriş Sınavları

Lisansüstü öğretime giriş için gerekli başvuru, ilanda belirtilen şartlar çerçevesinde, istenilen belgelerle birlikte, bir dilekçe ile Enstitü Müdürlüğü’ne yapılır.

Yüksek lisans ve doktora programlarına, aşağıdaki şartları taşıyanlar ve yazılı giriş sınavlarını başaranlar kabul edilir.

a) Yüksek lisans programlarına lisans başarı ortalaması tam not üzerinden en az % 60 olan ve Lisansüstü Eğitim Giriş Sınavı (LES) puan türlerinden birinden en az % 55 almış olanlar başvurabilirler.

b) Tezli ve tezsiz yüksek lisans sınavı, yabancı dil ve bilim sınavlarından oluşur. Başarılı olabilmek için yabancı dil sınavından tam not üzerinden en az % 60 ve bilim sınavından da % 65 alınması gerekir.

c) Tezli ve tezsiz yüksek lisans programlarına başvuran adaylardan Kamu Personeli Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tesbit Sınavına girip de tam not üzerinden en az % 50 almış olanlar yabancı dil sınavından muaf tutulurlar.

d) Doktora programına başvurabilmek için adayların bir yüksek lisans derecesine sahip olması gerekir.

e) Doktora programlarına, lisans başarı ortalaması tam not üzerinden en az % 60, tezli ve tezsiz yüksek lisans başarı ortalaması tam not üzerinden % 70 olanlar ile ÖSYM ’nce Merkezi olarak yapılan Lisansüstü Eğitim Giriş Sınavı (LES) puan türlerinden birinden en az % 60 almış olanlar başvurabilirler.

f) Öğrenim süresi 5 yıl ya da daha fazla süreli olup da doktora programına girmek isteyenlerin ise başarı ortalamasının tam not üzerinden % 65 olması gerekir.

g) Doktora giriş sınavı yabancı dil ve bilim sınavlarından oluşur. Başarılı olabilmek için yabancı dil sınavından tam not üzerinden en az % 70 ya da Kamu Personeli Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tesbit Sınavından tam not üzerinden en az % 60 alınması bilim sınavından ise tam not üzerinden % 75 alınması gerekir.

h) Yabancı uyruklu adaylarla yurt dışında ikamet eden Türk adayların lisansüstü programlara kabulü için diplomalarının ilgili alanla eşdeğerliliğinin onaylanmış olması gerekir. Diğer koşullar Türk yükseköğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerin koşullarıyla aynıdır.

ı) Yüksek lisans ve doktora programlarına giriş için nihai başarı puanı yabancı dil puanı ’nın % 40’ı bilim sınavının % 40’ı ve LES puanının % 20’si toplanarak belirlenir.

i) Giriş sınavı jürileri, sınav konuları, sınav tarihleri, sınav yeri ve saati, soruların tespiti ve sınav kâğıtlarının değerlendirilmesi gibi işlemler Enstitü Yönetim Kurulu tarafından düzenlenir; Enstitü Müdürü tarafından yürütülür ve denetlenir.

a) Yabancı dil ve bilim sınavlarının süresi ayrı ayrı 2 saattir. Yabancı dil sınavında adaydan bilim alanı ile ilgili 200 (±10) kelimelik bir metnin, anlamına sadık kalınarak Türkçe’ ye yazılı tercümesini yapması istenir. Sözlük kullanılabilir.

b) Enstitü Yönetim Kurulu bilim ve yabancı dil sınavlarını yapmak üzere, her anabilim dalı ve her yabancı dil için ayrı olmak üzere, o anabilim dalının yoksa yakın anabilim dallarının öğretim üyeleri arasından 3 ya da 5’i asıl, 2’si yedek birer jüri seçer. Yabancı dil jürileri anabilim dalları için müşterek kurulabilirler.

Tezsiz yüksek lisans programından mezun olanlar da aynı koşullarda doktora programlarına başvurabilirler.

a) Lisansüstü öğrenime kabul edileceklerin listeleri Enstitü Yönetim Kurulu kararıyla kesinleştikten sonra ilan edilir.

b) Adayların kayıt işlemleri Enstitü tarafından belirlenen günlerde yapılır. Zamanında kayıt için şahsen başvurmayan ve istenilen belgeleri tamamlamayan ya da Enstitü Yönetim Kurulu tarafından mazereti kabul edilmeyen adaylar, bu haklarını kaybederler.

c) Bir öğrenci lisansüstü programlardan sadece birine kayıtlı olabilir.

Özel Öğrenci

a) Özellikle belirli bir konuya ilgi duyup da bilgisini arttırmak isteyenlerle, lisansüstü programlara süresi içerisinde başvurmayan adaylar özel öğrenci olarak kabul edilir.

b) Özel Öğrenci kabul koşulları Madde 3 ve 4’deki esaslara göredir. Özel öğrencilik süresi en çok iki yarıyıldır. Bunlar öğrencilik haklarından yararlanamazlar. Derslere devam etmek, verilen ödevleri yapmak, sınavlara girmek zorundadırlar.

Yatay Geçiş

İlgili Üniversite veya Yüksek Teknoloji Enstitüsü içindeki başka bir Enstitü anabilim dalında veya başka bir yükseköğretim kurumunun lisansüstü programında en az bir yarıyılı tamamlamış olan başarılı öğrenci, aşağıda belirtilen koşullarla lisansüstü programlara yatay geçiş yoluyla kabul edilebilir.

a) Yatay geçişler ancak eşdeğer eğitim uygulayan programlar arasında yapılabilir.

b) Yatay geçişler enstitü kurullarının belirleyeceği kontenjan dâhilinde yapılır. Kontenjanların ilan edilmesi ve başvuruların kabul edilmesinden sonra adaylar arasından disiplin cezası almamış ve not ortalamaları en yüksek olanlar seçilir.

c) Öğrenci geçiş başvurusunu, yarıyılın başlamasından en az bir ay önce geçerli nedenlerini belirterek yapmak zorundadır.

d) Yatay geçiş yapanlar, geldikleri programda sağladıkları kredi ne olursa olsun, yeni geldikleri anabilim dalının istediği kredi toplamının en çok üçte birine karşılık gelen kredi kadar ders saydırabilirler. İki takvim yılından önce alınan derslerin kredileri saydırılamaz. Bu saydırma işlemi ilgili anabilim dalının teklif ve Enstitü Yönetim Kurulu’nun onayı ile olur.

Derslerin Açılması

Anabilim dalı programlarında gösterilen derslerin hangilerinin öğretime açılacağı, anabilim dalı kurulu önerisi üzerine Enstitü Kurulunda görüşülüp karara bağlandıktan sonra, yarıyıl başında ilan edilir.

Ders Sorumluluğu

Lisansüstü düzeydeki dersler, öğretim üyeleri ve zorunlu hallerde doktoralı öğretim görevlileri tarafından verilir. Bir yarıyılda bir öğretim üyesi dokuz, bir öğretim görevlisi de altı krediden fazla ders açamaz.

Danışmanlık

Anabilim dalı başkanlığı ve Enstitü Yönetim Kurulu, lisansüstü öğretime başlamış her öğrenciye bu Yönetmeliğin ilgili bölümlerinde belirtilen esaslar çerçevesinde, Üniversite öğretim üyeleri veya doktoralı öğretim görevlileri arasından danışman tayin eder. Rektör onayı ile ek görevli, geçici süre ile görevli, yabancı uyruklu ve başka bir yükseköğretim kurumunun öğretim üyelerine de danışmanlık görevi verilebilir. Bir öğretim üyesine en çok toplam altı, zorunlu hallerde Enstitü Yönetim Kurulu kararı ile sekiz danışmanlık verilebilir. Doktoralı öğretim görevlilerine de en çok dört yüksek lisans öğrencisinin danışmanlığı verilebilir.

Öğretim Yılı

Öğretim yılı güz ve bahar olmak üzere iki yarıyıldan oluşur. Her yarıyıl, sınav tarihleri hariç en az on dört haftadır. Öğretim yılı takvimi Senato tarafından belirlenir.

Öğretim Birimi

Öğretim birimi kredidir. Sınav dönemleri hariç öğretim süresi içinde haftada bir saatlik teorik, iki saatlik laboratuvar, dört saatlik proje, atölye veya bağımsız klinik çalışmaları 1 krediye denktir.

Kayıt Yenileme

a) Öğrenciler, Enstitü Yönetim Kurulu tarafından belirlenen usullere göre her yarıyıl kayıt yaptırırlar. Yeterlik, tez ve bitirme aşamasındaki öğrenciler de kayıt yenilemek zorundadırlar. Mazeretsiz olarak süresi içinde kayıt yenilemeyen ya da mazereti Enstitü Yönetim Kurulu’nca kabul edilmeyen öğrenciler o yarıyıldaki programa katılamazlar ve bu süreyi kullanmış sayılırlar. Mazereti kabul edilen öğrenciler, yarıyılın ilk iki haftası içinde kayıt yenilerler.

b) Her programda iki yarıyıl üstüste kayıt yenilemeyen öğrencinin Enstitü ile ilişkisi kesilir.

c) Bir öğrenci bir yarıyılda en çok on beş kredilik ders alabilir.

Devam Mecburiyeti

Öğrencinin kaydolduğu bir dersin yarıyıl sonu sınavına girebilmesi için;

a) Teorik derslerin ve uygulamaların en az % 80’ine devam etmiş olması gereklidir.

b) Lisansüstü derslerde bütünleme sınavı açılamaz. Öğrenci başarısız olduğu bir dersi danışmanının ve anabilim dalı başkanlığının önerisi ve Enstitü Yönetim Kurulu’nun onayı ile azami ders alma süresi içinde bir kez daha alabilir.

Sınavlar

a) Her yarıyıl sonunda, süresi iki hafta olan bir sınav dönemi vardır. Sınav programları anabilim dalı başkanlıkları tarafından hazırlanır ve enstitü programı ilan eder.

b) Lisansüstü derslerden isteyen öğretim üyesi ara sınavı yapabilir.

c) Sınav sonuçları ve sınav evrakının, sınavı takip eden en çok üç gün içinde anabilim dalı başkanlığı aracılığıyla Enstitüye gönderilmesi gerekir. Sınav sonuçları, Enstitü tarafından ilan edilir. Sınav evrakı Enstitüde bir yıl saklanır.

d) Öğrenci, sınav sonuçlarına itiraz için, ilandan itibaren en geç bir hafta içinde Enstitü Müdürlüğü’ne başvurabilir. Sınav evrakı, ders sorumlusu ve Enstitü Müdürü tarafından tayin edilecek bir öğretim üyesi ile beraber incelenir.

e) Özel öğrencilerin 2 takvim yılını geçmemek şartıyla asıl öğrenci olmaları durumunda, özel öğrenciyken başardıkları lisansüstü derslerden, kendi anabilim veya bilim alanları ile ilgili alanlarda aldıkları krediler, izledikleri programdaki kredi toplamının üçte birini geçmemek kaydıyla danışmanı ve anabilim dalı başkanlığının önerisi ve Enstitü Yönetim Kurulu onayı ile öğrencinin devam etmekte olduğu program için gerekli sayılabilir. Sınavlar genellikle yazılı olarak yapılır. Ancak, ders sorumlusunun isteği, anabilim dalı başkanının önerisi ve Enstitü Yönetim Kurulu kararıyla sınavlar sözlü ya da hem yazılı hem sözlü yapılabilir.

Değerlendirme

a) Yüksek lisans derslerinden yarıyıl sonunda başarılı sayılmak için tam not üzerinden en az % 65, doktora sınavlarından ise en az % 75 almak gerekir.

b) Bir dersin dönem sonu başarı notu, ara sınav (yapılmışsa) notu ile yarıyıl sınav notunun aritmetik ortalaması alınarak hesaplanır.

c) Her türlü programda seminer, özel konular ders ve tez değerlendirmeleri başarılı / başarısız şeklinde yapılır.

Yarıyıl sonu sınavlarına Enstitü Yönetim Kurulu tarafından kabul edilen mazereti nedeniyle katılmayan öğrencilere bir sonraki yarıyıl başlamadan önce bir sınav hakkı verilebilir.

Tekrar edilmesi gereken dersin veya derslerin müteakip yarıyılda açılmaması halinde, Enstitü Yönetim Kurulu kararı ile tekrara kalan öğrenci en çok iki yarıyıl izinli sayılabilir. Yahut tekrar dersleri açılmayacak ise danışman ve anabilim dalı önerisiyle ve Enstitü Yönetim Kurulu kararı ile bu derslerin yerine başka dersler verilebilir.

Bilimsel Hazırlık Programları

Yüksek lisans ve doktora programlarına; nitelikleri aşağıda belirtilen adayların eksikliklerini gidermek amacıyla, anabilim dalı başkanın teklifi ve Enstitü Yönetim Kurulu kararı ile en az bir yarıyıl, en çok iki yarıyıl süreli bilimsel hazırlık programı uygulanabilir. Bu süre, dönem izinleri dışında uzatılmaz ve öğrencinin lisansüstü programının süresinden sayılmaz.

a) Lisans derecesini başvurdukları yüksek lisans ve doktora programından farklı alanda almış olan adaylar,

b) Yüksek lisans derecesini başvurdukları doktora programından farklı alanda almış olan adaylar,

c) Lisans ve yüksek lisans derecelerini Kafkas Üniversitesi dışındaki yükseköğretim kurumundan almış olan yüksek lisans ve doktora adayları.

Bilimsel hazırlık programlarına, öğrenci kabulü ve giriş sınavları ile ilgili koşulları yerine getiren öğrenciler kabul edilir. Bu programa özel öğrenci kabul edilmez.

Bilimsel Hazırlık Programında alınması zorunlu dersler, öğrencinin lisans öğreniminde aldığı dersler de göz önüne alınarak, ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığınca belirlenir. Bu zorunlu dersler, ilgili lisansüstü programı tamamlamak için gerekli görülen derslerin yerine geçemez. Ancak Bilimsel Hazırlık Programındaki bir öğrenci, bilimsel hazırlık derslerinin yanısıra ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve Enstitü Yönetim Kurulu onayı ile lisansüstü programa yönelik dersler de alabilir.

Bilimsel Hazırlık Programı ile ilgili devam, sınavlar, başarılı sayılma koşulları, ders tekrarı, kayıt silme ve diğer esaslar yüksek lisans ve doktora programında uygulananlarla aynıdır (ilgili anabilim dalının önerisi, Enstitü Kurulu / Yönetim Kurulu Kararı ile belirlenir).

Yüksek Lisans Programları

a) Yüksek lisans programı, tezli ve tezsiz olmak üzere iki şekilde yürütülebilir. Bu programların Enstitünün hangi anabilim dalında açılacağı anabilim dalının teklifi ve Enstitü Yönetim Kurulu kararı ile belirlenir.

b) Tezli ve tezsiz yüksek lisans programları arasında geçişe izin vermek, aynı anabilim dalında ve aynı müfredatı uygulayan programlar arasında danışmanın önerisi, anabilim dalının teklifi, Enstitü Yönetim Kurulu’nun kararı ve Senato onayı ile mümkün olabilir. Ancak ilgili aday ilk yarıyılda en az 12 kredilik ders alıp başarmalıdır. Tercihte, derslerdeki başarı durumu esas alınır.

c) Tezli ve tezsiz yüksek lisans programları arasındaki geçiş kontenjanı ilgili anabilim dalının önerisi ve Enstitü Yönetim Kurulu kararıyla belirlenip ilan edilir.

II. Tezli Yüksek Lisans Programı

Amaç ve Kapsam

a) Tezli yüksek lisansın amacı, öğrencinin bilimsel araştırma yaparak bilgilere erişme, bilgiyi değerlendirme ve yorumlama yeteneğini kazanmasını sağlamaktır. Bu program toplam 21 krediden az olmamak koşuluyla en az 7 adet ders, en az bir seminer ve tez çalışmasından oluşur. Seminer dersi ve tez çalışması kredisiz olup başarılı veya başarısız olarak değerlendirilir. Öğrenci, en geç üçüncü yarıyılın başından itibaren her yarıyıl tez çalışmasına kayıt yaptırmak zorundadır. Öğrenci, seminer ve derslerle ilgili çalışmalarını danışmanının istediği şekilde ve günlerde yazılı veya sözlü olarak danışmanına sunar. Aksi halde devamsızlıktan başarısız sayılır.

b) Öğrencinin alacağı derslerin en çok iki tanesi, lisans öğrenimi sırasında alınmamış olması koşuluyla lisans derslerinden seçilebilir. Ayrıca dersler ile ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve Enstitü Yönetim Kurulu onayı ile diğer yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan derslerden de seçilebilir. Diğer yükseköğretim kurumlarından alınan lisansüstü derslerin kredileri toplamı en çok 10 olabilir.

Süre

a) Tezli yüksek lisans programını tamamlama süresi dört yarıyıldır. Daha kısa sürede mezun olabilecek öğrencilerle ilgili düzenlemeler danışmanın önerisi anabilim dalı ile Enstitü Kurulu’nun kararı ve Senato onayı ile mümkün olabilir. Ancak üçüncü yarıyıl sonundan önce tez sınavına giremez.

b) Bu Yönetmelik uyarınca başarısız olan öğrencinin Enstitü ile ilişkisi dördüncü yarıyıldan önce de kesilebilir.

c) Kredili derslerini ve seminer dersini başarıyla bitiren ancak tez çalışmasını dört yarıyıl sonuna kadar tamamlayamadığı için tez sınavına giremeyen bir öğrenciye, ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve Enstitü Yönetim Kurulu’nun onayı ile tezini jüri önünde savunması için en fazla iki yarıyıl ek süre verilebilir.

Tez Danışmanı Atanması

a) Tezli yüksek lisans programında, Enstitü Anabilim Dalı Başkanlığı her öğrenci için bir tez konusu ve tez danışmanı en geç ikinci yarıyılın sonuna kadar ilgili enstitüye önerir. Tez danışmanı önerisi ilgili Enstitü Yönetim Kurulu onayı ile kesinleşir. Tez çalışmasının niteliğinin birden fazla tez danışmanı gerektirdiği durumlarda ikinci tez danışmanı anabilim dalının önerisi ve Enstitü Yönetim Kurulu’nun kararı ile atanır. Bu durumda tez sınavı jürisi beş kişiden oluşur.

b) Danışman, öğretim üyeliği veya doktora derecesine sahip öğretim görevlileri arasından seçilir.

c) Danışman, atandığı yarıyılı izleyen yarıyıl başından itibaren kredisiz, özel konular dersi açabilir. Açıldığı taktirde öğrenci bu dersi almak zorundadır. Özel konular dersi teorik dersler olup, bir öğrenci için 2 saat/hafta, iki öğrenci için 4 saat/hafta, üç veya daha fazla öğrenci için 6 saat/hafta olarak uygulanır. Sonuç Enstitüye “başarılı” veya “başarısız” olarak bildirilir. Öğrenci özel konular dersinden üstüste iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız olduğu taktirde Enstitü ile ilişkisi kesilir.

Yüksek Lisans Tezinin Sonuçlanması

a) Tezli yüksek lisans programındaki bir öğrenci, elde ettiği sonuçları ilgili enstitü tarafından belirlenen yazının kurallarına uygun biçimde yazmak ve tezini jüri önünde sözlü olarak savunmak zorundadır. Danışmanı tarafından tezi tamamlandığı kabul edilen öğrenci, tezinin ciltsiz altı kopyası ile birlikte, tez sınavına girmek üzere, Enstitü Müdürlüğü’ne, anabilim dalı başkanlığı aracılığı ile başvurur.

b) Yüksek lisans tez jürisi, ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve Enstitü Yönetim Kurulu onayı ile atanır. Jüri, bir öğrencinin tez danışmanı ve en az biri Yükseköğretim Kurumu içindeki başka bir anabilim dalından veya başka bir yükseköğretim kurumunda olmak üzere üç veya beş kişiden oluşur. Jürinin üç kişiden oluşması durumunda ikinci tez danışmanı jüri üyesi olamaz.

c) Jüri üyeleri, söz konusu tezin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde toplanarak öğrenciyi tez sınavına alır. Tez sınavı, tez çalışmasının sunulması ve bunu izleyen soru-yanıt bölümünden oluşur. Bu sınavın yapılacağı yer ve zaman önceden anabilim dalı başkanlığı tarafından duyurulur. Tez sınavı dinleyicilere açık olarak yapılabilir. Sınav süresi en çok 2 saattir.

d) Tez sınavının tamamlanmasından sonra jüri dinleyicilere kapalı olarak tez hakkında salt çoğunlukla “Kabul”, “Red” veya “Düzeltme” kararı verir. Bu karar Enstitü Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından tez sınavını izleyen üç gün içinde ilgili Enstitüye tutanakla bildirilir. Tezi reddedilen öğrencinin Yükseköğrenim Kurumu ile ilişkisi kesilir. Tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci en geç üç ay içinde gereğini yaparak tezini aynı jüri önünde yeniden savunur. Bu savunma sonunda da tezi kabul edilmeyen öğrencinin Enstitü ile ilişkisi kesilir.

Tezli Yüksek Lisans Diploması

a) Tez sınavında başarılı olmak ve diğer koşulları da sağlamak kaydıyla, yüksek lisans tezinin ciltlenmiş ve jüri üyelerince imzalanmış en az üç kopyasını tez sınavına giriş tarihinden itibaren bir ay içinde ilgili enstitüye teslim eden ve tezi şekil yönünden uygun bulunan yüksek lisans öğrencisine “Tezli Yüksek Lisans Diploması” verilir.

b) Yüksek lisans diploması üzerinde öğrencinin izlemiş olduğu enstitü anabilim dalındaki programın onaylanmış adı ve var ise verilen unvan bulunur.

III. Tezsiz Yüksek Lisans Programı

a) Tezsiz yüksek lisans programının amacı, öğrenciye mesleki konuda derin bilgi kazandırmak ve mevcut bilginin uygulamada nasıl kullanılacağını göstermektir. Tezsiz yüksek lisans programı lisansüstü ikinci öğretimde de yürütülebilir. Bu program toplam otuz krediden az olmamak koşuluyla en az on adet ders ile dönem projesi dersinden oluşur. Dönem projesi dersi kredisiz olup başarılı veya başarısız olarak değerlendirilir. Öğrenci, dönem projesinin alındığı yarıyılda dönem projesine kayıt yaptırmak ve yarıyıl sonunda yazılı bir rapor vermek zorundadır.

Aday dönem projesi dersi için danışmanının belirttiği şekilde ve günlerde çalışmalarını danışmanına yazılı veya sözlü iletir. Dönem sonunda öğrenci, proje çalışmalarını, danışmanı ve anabilim dalının önerdiği ve Enstitü Yönetim Kurulu’nun seçtiği bir jüri önünde sunar. Jüri salt çoğunlukla başarıyı belirler. Üst üste iki defa başarısız olanların Enstitü ile ilişkisi kesilir. Senato tarafından belirlenen esaslara bağlı olarak tezsiz yüksek lisans programının sonunda yeterlik sınavı uygulanabilir.

İkinci lisansüstü öğretim programlarında sadece tezsiz yüksek lisans eğitimi yürütülebilir. Bu programlarda doktora ve tezli yüksek lisans eğitimi yapılamaz.

b) Öğrenci, özel konulu dersi, danışmanının atandığı yarıyıl itibariyle kredisiz olarak alır.

c) Öğrencinin alacağı derslerin en çok üç tanesi, lisans öğrenimi sırasında alınmamış olması koşuluyla, lisans derslerinden seçilebilir. Diğer yükseköğretim kurumlarından alınan lisansüstü derslerin kredileri toplamı 12’yi geçemez.

d) Öğretim elemanları tezsiz yüksek lisans programına kayıt yaptıramaz.

e) Tezsiz yüksek lisans programının sonunda yeterlik sınavı uygulanır. Bu sınav 26 ncı maddenin (b) bendinde belirtilen usullere göre kurulan jüri tarafından o dönem mezunlarının hepsi için toplu halde yazılı veya sözlü olarak yapılır. Sonuç Enstitüye bildirilir. Sınavda başarısız olan öğrenci, üç ay içerisinde tekrar sınava alınır. İkinci kez başarısız olanın Enstitü ile ilişkisi kesilir.

Danışmanın Atanması

Tezsiz yüksek lisans programında, Enstitü Anabilim Dalı Başkanlığı her öğrenci için ders seçiminde ve dönem projesinin yürütülmesinde danışmanlık yapacak bir öğretim üyesi veya bir doktoralı öğretim görevlisini en geç birinci yarıyılın ilk iki haftası içinde belirler.

Süre

Tezsiz yüksek lisans programını tamamlama süresi en fazla altı yarıyıldır. Kaydolduğu bir dersten veya projeden iki ayrı dönemde de başarısız olan öğrencinin ilişkisi bu süreden önce kesilir.

Tezsiz Yüksek Lisans Diploması

a) Kredili derslerini ve dönem projesini başarıyla tamamlayan yüksek lisans öğrencisine “Tezsiz Yüksek Lisans” diploması verilir.

b) Yüksek lisans diploması üzerinde öğrencinin izlemiş olduğu enstitü anabilim dalındaki programın onaylanmış adı bulunur.

IV. Doktora Programı

a) Doktora programının amacı, öğrenciye bağımsız araştırma yapma, bilimsel olayları geniş ve derin bir bakış açısı ile irdeleyerek yorumlamak ve yeni sentezleri yapabilme yeteneğini kazandırmaktır.

Doktora çalışması sonunda hazırlanacak tezin, yeni yöntemler geliştirerek ve/veya bilinen bir yöntemi yeni bir alana uygulayarak bilime yenilik kazandırması gerekir.

b) Doktora programı, toplam 21 krediden az olmamak koşuluyla en az yedi adet lisansüstü düzeyde ders, yeterlik sınavı, tez önerisi ve tez çalışmasından oluşur.

c) Lisansüstü dersler doktora programı toplam kredisinin yarısını geçmemek üzere, ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü Yönetim Kurulu onayı ile diğer yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan derslerden de seçilebilir.

d) Lisans dersleri ders yüküne ve doktora kredisine sayılmaz.

e) Doktora programları, yurtiçi ve yurt dışı entegre doktora programları şeklinde de düzenlenebilir. Bu programların uygulama usul ve esasları, Üniversitenin teklifi, Öğretim Üyesi ve Araştırıcı Yetiştirme Kurulu’nun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu’nca belirlenir.

Süre

a) Doktora programını tamamlama süresi sekiz yarıyıldır. Daha kısa sürede mezun olabilecek öğrencilerle ilgili düzenlemeler danışmanın önerisi anabilim dalı ile Enstitü Kurulu’nun kararı ve Senato onayı ile mümkün olabilir. Ancak, bu süre tez önerisinin kabulünden itibaren en az iki yarıyıldır. Başarısız olan öğrencinin ilişkisi bu süreden önce kesilebilir.

b) Dört yarıyıl sonunda kredili derslerini başarıyla tamamlayamayan öğrencinin Enstitü ile ilişkisi kesilir.

c) Kredili derslerini başarıyla bitiren yeterlik sınavında başarılı bulunan ve tez önerisi kabul edilen, ancak tez çalışmasını sekiz yarıyıl sonuna kadar tamamlayamadığı için tez sınavına giremeyen bir öğrenciye, ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve Enstitü Yönetim Kurulu onayı ile tezini jüri önünde savunması için en fazla dört yarıyıl ek süre verilebilir.

Tez Danışmanı Atanması

a) Tez danışmanı öğretim üyeleri arasından seçilir. İkinci tez danışmanının en az doktora derecesine sahip olması gerekir.

b) Enstitü anabilim dalı başkanlığı her öğrenci için tez danışmanını ve danışmanın belirleyeceği tez konusunu Enstitüye önerir. Önerilen tez danışmanı, Enstitü Yönetim Kurulu kararı ile kesinleşir. Tez danışmanı birinci yarıyılın ilk haftası içinde atanması gerekir. Tez çalışmasının niteliğinin birden fazla tez danışmanı gerektirdiği durumlarda ikinci tez danışmanı atanabilir.

c) Danışman, atandığı yarıyılı izleyen yarıyıl başından itibaren kredisiz, özel konular dersi açabilir. Açıldığı taktirde öğrenci bu dersi almak zorundadır. Özel konular dersi teorik dersler olup, bir öğrenci için 2 saat/hafta, iki öğrenci için 4 saat/hafta, üç veya daha fazla öğrenci için 6 saat/hafta olarak uygulanır. Sonuç Enstitüye “başarılı” veya “başarısız” olarak bildirilir. Öğrenci özel konular dersinden üstüste iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız olduğu taktirde enstitü ile ilişkisi kesilir.

Yeterlik Sınavı

a) Yeterlik sınavının amacı, öğrencinin temel konular ve doktora çalışması ile ilgili konularda derinliğe sahip olup, olmadığının sınanmasıdır. Yeterlik sınavları yılda iki kez yapılır. Sınav tarihleri Enstitü Yönetim Kurulu tarafından belirlenip ilan edilir.

b) Doktora için gerekli dersleri ve seminerleri tamamlayan öğrenci, bu maddenin (d) bendinde belirtilen yabancı dil başarı belgesini almış olmak kaydı ile dördüncü yarıyılın sonunda yeterlik sınavına girebilir. Ancak, öğrenci en geç beşinci yarıyılın sonuna kadar yeterlik sınavına girmek zorundadır. Süresinde girmeyen öğrencinin Enstitü ile ilişkisi kesilir.

c) Yeterlik sınavları, Enstitü Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından Önerilen ve Enstitü Yönetim Kurulu tarafından onaylanan ve sürekli görev yapan beş kişilik Doktora Yeterlik Komitesi tarafından düzenlenir ve yürütülür. Komite farklı alanlardaki sınavları hazırlamak, uygulamak ve değerlendirmek amacıyla sınav jürileri kurabilir.

d) Doktora yeterlik sınavına girebilmek için Kamu Personeli Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavı’ndan tam not üzerinden en az % 60 almış olmak gerekir. Anadili girmesi gereken yabancı dille aynı olan adaylar diğer yabancı dillerden veya Türkçe’ den sınava tabi tutulurlar.

Belirtilen merkezi yabancı dil yeterlik sınavında başarısız olan doktora adayları esasları Senato tarafından belirlenmek üzere yabancı dil hazırlık programına öğrenci olarak kaydedilebilirler. Bu program süresi en çok bir takvim yılı olup, bu süre sonunda belirtilen merkezi yabancı dil yeterlik sınavında başarılı olamayan öğrencilerin ilişkileri kesilir. Aday isterse kendi olanaklarıyla yabancı dilini iyileştirmek için en çok bir takvim yılı izin isteyebilir. Bu süre sonunda söz konusu Kamu Personeli Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavı’ndan tam not üzerinden en az % 60 alamayanların Enstitü ile ilişkisi kesilir. Bu programda geçirilen süre öğrenim süresine dahil edilmez.

e) Doktora yeterlik sınavı, yazılı ve sözlü olarak iki bölüm halinde yapılır ve sınav süresi en çok 90 dakikadır. Doktora Yeterlik Komitesi, sınav jüri önerileri ve öğrencinin yazılı ve sözlü sınavlardaki başarı durumunu değerlendirerek öğrencinin başarılı veya başarısız olduğuna salt çoğunlukla karar verir. Bu karar, Enstitü Anabilim Dalı Başkanlığınca yeterlik sınavını izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir.

f) Yeterlik sınavında başarısız olan öğrenci, bir sonraki yarıyılda tekrar sınava alınır. Bu sınavda da başarısız olan öğrencinin doktora programı ile ilişkisi kesilir.

g) Doktora Yeterlik Komitesi, yeterlik sınavını başaran bir öğrencinin, ders yükünü tamamlamış olsa bile dördüncü yarıyıldan sonra da fazladan ders(ler) almasını isteyebilir. Fazladan alınacak ders(ler)i altıncı yarıyılın sonuna kadar başarıyla tamamlayamayan öğrencinin Enstitü ile ilişkisi kesilir.

Tez İzleme Komitesi

a) Yeterlik sınavında başarılı öğrenci için Enstitü Anabilim Dalı Başkanlığının önerisi ve Enstitü Yönetim Kurulu onayı ile bir ay içinde bir Tez İzleme Komitesi oluşur.

b) Tez İzleme Komitesi üç öğretim üyesinden oluşur. Komitede tez danışmanından başka ilgili enstitü anabilim dalı içinden ve dışından birer üye yer alır. İkinci tez danışmanının olması durumunda, ikinci tez danışmanı, isterse Komite toplantılarına katılabilir.

c) Tez İzleme Komitesi’nin kurulmasından sonraki dönemlerde, Enstitü Anabilim Dalı Başkanlığının önerisi ve Enstitü Yönetim Kurulu onayı ile üyelerde değişiklik yapabilir.

Tez Önerisi Savunması

a) Doktora Yeterlik Sınavını başarı ile tamamlayan öğrenci, en geç altı ay içinde, yapacağı araştırmanın amacını, yöntemini ve çalışma planını kapsayan tez önerisini Tez İzleme Komitesi önünde sözlü olarak savunur. Öğrenci, tez önerisi ile ilgili yazılı bir raporu sözlü savunmadan en az 15 gün önce Komite üyelerine dağıtır.

b) Tez İzleme Komitesi, öğrencinin sunduğu tez önerisinin kabul veya reddedileceğine salt çoğunlukla karar verir. Bu karar, Enstitü Anabilim Dalı Başkanlığınca tez önerisini izleyen üç gün içinde Enstitüye tutanakla bildirilir.

c) Tez önerisi kabul edilmeyen öğrenci, yeni bir danışman ve tez konusu seçme hakkına sahiptir. Böyle bir durumda yeni bir Tez İzleme Komitesi atanabilir. Programa aynı danışmanla, devam etmek isteyen bir öğrenci üç ay içinde, danışman ve tez konusu değiştiren bir öğrenci ise altı ay içinde tekrar tez önerisi savunmasına alınır. Tez önerisi bu savunmada da reddedilen öğrencinin Enstitü ile ilişkisi kesilir.

d) Tez önerisi kabul edilen öğrenci Tez İzleme Komitesi, Ocak-Haziran ve Temmuz- Aralık ayları arasında birer kere olmak üzere yılda iki kez toplanır. Öğrenci toplantı tarihinden en az bir ay önce Komite üyelerine yazılı bir rapor sunar. Bu raporda o ana kadar yapılan çalışmaların özeti ve bir yıl sonraki dönemde yapılacak çalışma planı belirtilir. Öğrencinin tez çalışması, Komite tarafından “başarılı” veya “başarısız” olarak belirlenir. Komite tarafından üstüste iki kez ve aralıklı olarak üç kez başarısız bulunan öğrencinin Enstitü ile ilişkisi kesilir.

Doktora Tezinin Sonuçlandırılması

a) Doktora programındaki bir öğrenci, elde ettiği sonuçları, ilgili senato tarafından kabul edilen yazım kurallarına uygun biçimde yazmak zorundadır.

b) Danışmanı tarafından tezinin tamamlandığı kabul edilen öğrenci, tezinin ciltsiz altı kopyası ile anabilim dalı aracılığı ile Enstitüye başvurur.

c) Doktora tez jürisi, ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve Enstitü Yönetim Kurulu onayı ile atanır. Jüri, üçü öğrencinin Tez İzleme Komitesi’nde yer alan öğretim üyeleri ve en az biri başka bir yükseköğretim kurumunun öğretim üyesi olmak üzere beş kişiden oluşur.

d) Jüri üyeleri, söz konusu tezin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde toplanarak öğrenciyi tez sınavına alırlar. Tez sınavı, tez çalışmasının sunulması ve bunu izleyen soru-yanıt bölümünden oluşur. Öğrenci tezini jüri önünde sözlü olarak savunmak durumundadır. Sınav süresi en çok 2 saattir.

e) Başka yükseköğretim kurumundan görevlendirilen jüri üyelerinin katılmaması durumunda, Enstitü Müdürü’nün onayı ile sınav en çok iki hafta ertelenebilir. Danışmanın veya varsa ikinci danışmanın jüri üyesi olarak bulunamayacağı durumlarda sınav, Enstitü Yönetim Kurulunun kuracağı yeni jüri tarafından danışmansız olarak yapılabilir.

f) Tez sınavının tamamlanmasından sonra jüri tez hakkında salt çoğunlukla “Kabul”, “Red” veya “Düzeltme” kararı verir. Bu karar, Enstitü Anabilim Dalı Başkanlığınca tez sınavını izleyen üç gün içinde Enstitüye tutanakla bildirilir. Tezi reddedilen öğrencinin ilişiği kesilir. Tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci en geç 6 ay içinde gereğini yaparak tezini aynı jüri önünde yeniden savunur. Bu savunma sonunda da tezi reddedilen öğrencinin Enstitü ile ilişkisi kesilir. Tez sınavı dinleyicilere açık yapılabilir.

Doktora Diploması

a) Tez sınavında başarılı olmak ve diğer koşulları da sağlamak kaydıyla doktora tezinin ciltlenmiş ve jüri üyelerine imzalanmış en az üç kopyasını tez sınavına giriş tarihinden itibaren bir ay içinde Enstitüye teslim eden ve tezi şekil yönünden uygun bulunan öğrenci “Doktora Diploması” almaya hak kazanır.

b) Doktora diploması üzerinde öğrencinin izlemiş olduğu enstitü anabilim dalındaki programın onaylanmış adı ve Ünvanı bulunur.

Kayıt Dondurma

Lisansüstü öğrencilerine aşağıdaki sebeplerden dolayı Enstitü Yönetim Kurulu Kararı ile iki yarıyıla kadar izin verilebilir. Zorunlu askerlik için bu sürenin dışında izin verilir.

a) Sürekli olarak yurtiçi veya yurt dışında öğrenim veya görevlendirme,

b) Doğal afet, hastalık, doğum yapma, anne-baba, eş ve çocuğun hastalık veya ölü ,

c) Enstitü Yönetim Kurulu’nun uygun göreceği diğer sebepler.

Ortaöğretim öğretmenlerinin özel alanlarında yetiştirilmesi amacına yönelik programlar;

a) Birleştirilmiş Lisans artı Tezsiz Yüksek Lisans Programı;

İlgili alanın bulunduğu fakülte (alan fakültesi) ile eğitim fakülteleri ve ilgili enstitü anabilim dallarınca ortak yürütülen birleştirilmiş lisans artı tezsiz yüksek lisans programları düzenlenir. Bu programların lisans kademesindeki öğrenciler ilk yedi yarıyıldaki derslerini alan fakültesinden alırlar. Bu derslerin tümünü başarıyla tamamlayan öğrenciler lisans kademesinin son yarıyılında o alanın nasıl öğreticileceğini kapsayan ders ve uygulamalarını eğitim fakültesinden alırlar ve bunları da başarı ile tamamlayan öğrencilere o alanın adını ana dal, eğitim de yan dal olarak belirtilen lisans diploması verilir.

Lisans kademesini tamamlayan öğrenciler ilgili enstitüye bağlı bir anabilim dalı olarak yürütülen tezsiz yüksek lisans kademesine doğrudan geçirilirler. En çok iki yarıyıla eş değer bir süre içinde mezuniyet için ön görülen tüm şartları tamamlayan öğrencilerle ilgili alan öğretmenliğinin adını taşıyan yüksek lisans diploması verilir.

b) Tezsiz Yüksek Lisans Programı:

Yükseköğretim Kurulu’nca tespit edilen programlardan lisans diploması almış öğrencilere; lisans diploması almış oldukları programla ilgili ortaöğretim alanında öğretmen olarak yetiştirmek amacıyla en çok üç yarıyıla eşdeğer bir süreyi kapsayan tezsiz yüksek lisans programları düzenlenir. Bu tür yüksek lisans programlarına, usul ve esasları Yükseköğretim Kurulu’nca tespit edilen sınavla öğrenci seçilir ve yerleştirilir.

Ortaöğretim alan öğretmenleri yetiştirilmesi amacıyla düzenlenen birleştirilmiş lisans artı yüksek lisans programlarına ilişkin giriş ve mezuniyet şartları ile bu programların yürütülmesine ilişkin usul ve esaslar, Üniversitelerarası Kurul’un görüşü alınarak Yükseköğretim Kurulu’nca tespit edilir. Enstitü belirlenen bu usul ve esaslara göre işlemleri yürütür.

Bu Yönetmelikte bulunmayan hususlarda 6.1.1997 tarih ve 22869 sayılı Resmî Gazete’de yayınlanan Kafkas Üniversitesi lisansüstü Eğitim-Öğretim Sınav Yönetmeliği ve Yükseköğretim Kurulu kararları uygulanır.

Yürürlük

Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Bu Yönetmelik hükümleri Kafkas Üniversitesi Rektörü tarafından yürütülür.