T.C. ULAŞTIRMA VE ALTYAPI BAKANLIĞI
Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç Hükümleri
Amaç
(1) Bu Talimatın amacı, 05/11/2022 tarih ve 32004 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sürekli Uçuşa Elverişlilik Yönetmeliği (SHY-CA) kapsamında hava aracı bakım eğitimi kuruluşu onayı verilmesine ve bu kuruluşların faaliyetleri ile ilgili gerekliliklere ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
(1) Bu Talimat, Türkiye'de yerleşik olan hava aracı bakım eğitimi kuruluşlarını, bu kuruluşlarda görev yapan ilgili personel ile sertifikasyon uygulanacak gerçek ve tüzel kişileri, EASA Part-147 yetkisine sahip hava aracı bakım eğitimi kuruluşlarını ve bu kuruluşlarda görev yapan ilgili personeli kapsar.
Dayanak
(1) Bu Talimat, 14/10/1983 tarihli ve 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanunu'na, 15/07/2018 tarihli ve 30479 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 4 numaralı Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'ne ve 05/11/2022 tarih ve 32004 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sürekli Uçuşa Elverişlilik Yönetmeliği'ne (SHY-CA) dayanılarak aşağıdaki uluslararası düzenlemelere uyumlu olarak hazırlanmıştır.
a) 5/6/1945 tarihli ve 4749 sayılı Kanun ile onanan 7/12/1944 tarihli Şikago Konvansiyonu’nun personel lisansları konulu Ek-1’ine,
b) Hava Aracı ve Havacılık Ürün, Parça ve Cihazlarının Sürekli Uçuşa Elverişliliği ile Bu Görevlerde Yer Alan Kuruluşlar ve Personelin Onayı konulu 26/11/2014 tarihli ve (AB) 1321/2014 sayılı Komisyon Tüzüğü ile söz konusu Tüzüğe yapılan (AB) 2018/1142, (AB) 2019/1383, (AB) 2020/270 ve (AB) 2021/700 numaralı değişiklikler ve (EASA) 2015/029/R düzenlemesi ile (EASA) 2017/016/R, (EASA) 2019/009/R, (EASA) 2019/024/R ve (EASA) 2020/002/R numaralı değişiklikler.
Tanımlar ve Kısaltmalar
(1) Bu Talimatta geçen terimlerin tanımları:
a) Alt yüklenici: Bir eğitimin; eğitmen, tesis, ekipman gibi bütün bileşenlerinin başka bir kaynaktan temin edilmesini,
b) AMC (Acceptable Means of Compliance): EASA tarafından yayımlanan ve sağlanması zorunlu olan gerekliliklerin kabul edilebilir uygulama usul ve esasları,
c) BEKAD: Bakım Eğitimi Kuruluşu Açıklamalar Dokümanını,
ç) EASA: Avrupa Birliği Havacılık Emniyeti Ajansını,
d) Genel Müdür: Sivil Havacılık Genel Müdürünü,
e) Genel Müdürlük: Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünü,
f) Gerçek bakım çalışma ortamı: Gerçek hava aracı ve/veya komponentlerini içerecek şekilde gerçek bakım ortamının canlandırıldığı bakım eğitim kuruluşunu veya eğitim kuruluşunun kendi eğitmenleri ile onaylı bir prosedürün kullanıldığı, tümüyle bakım eğitim kuruluşun kontrolünde, yazılı sözleşme ile kullanılan SHT-145 veya Part-145 bakım kuruluşunu,
g) GM (Guidance Material): EASA tarafından yayınlanan ve uygulanması gereken kararlar için rehber dokümanı,
ğ) Hava aracı: Havalanabilen ve havada seyredebilme kabiliyetine sahip her türlü aracı,
h) Hava aracı bakım lisansı: Hava araçlarına belirli tip ve kapsamda bakım yapmak üzere yetkilendirilen teknik personel için düzenlenen lisansı,
ı) ICAO: Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatını,
i) IR (Implementing Rule): EASA tarafından yayınlanan ve sağlanması zorunlu olan gereklilikleri,
j) Kuruluş: Hava aracı bakım eğitimi vermek ve bu kapsamda sınav yapmak üzere Genel Müdürlük tarafından yetkilendirilmiş gerçek ve tüzel kişileri,
k) Kurum: Hava aracı bakım eğitimi vermek ve bu kapsamda sınav yapmak üzere Genel Müdürlük tarafından yetkilendirilmiş Millî Eğitim Bakanlığı ya da Yükseköğretim Kurulu Başkanlığına bağlı kurumları,
l) Pratik değerlendirici: Temel eğitim ve tip kurslarının pratik bölümlerinin ardından kursiyerlerin hedeflenen bilgi, beceri ve doğru tavra sahip olup olmadığını tespit etmek amacıyla, uygulamalı sınav yapan ve kursiyerin başarılı olup olmadığını belirleyen personeli,
m) Pratik eğitmen: Temel eğitim ve tip kurslarında teorik bölümlerin ardından uçak, ekipman veya sentetik eğitim cihazları üzerinde uygulama yaparak bilgi, beceri ve doğru tavır kazandırmayı hedefleyen personeli,
n) Sınav gözetmeni: Herhangi bir teorik sınav esnasında sınav salonundaki disiplinin sağlanmasından sorumlu olan ve ilgili sınav için teorik sınav hazırlayıcısı olmayan personeli,
o) Sınav sorumlusu/yöneticisi: Bakım eğitim kuruluşunda sınav sistemini yöneten, soru bankasının yönetimi, sınavların planlanması ve disiplinli bir şekilde yürütülmesi, sınav sonuçlarının duyurulması, soruların istatistiki olarak değerlendirilmesi ve sınav kayıtlarının tutulmasından sorumlu olan yöneticiyi,
ö) Sivil havacılık ortamı: Alet/ekipman/test ekipmanlarının, üreticisi tarafından belirtilen şekilde kullanıldığı, bakım el kitaplarından yararlanılarak komponentlerin doğru bir şekilde sökülebildiği/takılabildiği/ayarlanabildiği, temiz çalışma koşullarının sağlandığı, gerekli emniyet tedbirlerinin tesis edildiği ve sivil havacılık kurallarının uygulanabilir olduğu sivil havacılık bakım ve/veya bakım eğitimi ortamını,
p) Tanıma Sertifikası (Form-148/149): Bakım eğitim kuruluşlarının Hava Aracı Bakım Personeli Lisansı Talimatı (SHT-66) içeriğine göre yürüttüğü hava aracı bakım eğitimlerinin ve/veya sonundaki sınav ve/veya pratik değerlendirmenin ardından başarılı olan katılımcılara verilen belgeyi,
r) Tanınan Okul Mezuniyet Sertifikası: Tanınan okulların Hava Aracı Bakım Personeli Lisansı Talimatı (SHT-66) içeriğine göre yürüttüğü hava aracı bakım eğitimleri sonundaki sınav ve pratik değerlendirmenin ardından başarılı olan katılımcılara verilen belgeyi,
s) Teorik Eğitmen: Temel eğitim ve tip kurslarında kursun teorik bölümünü öğreten, dokümanlarını ve sunumunu hazırlayan ve sorularını hazırlayıp soru bankasına eklenmesi için sınav birimine ileten personeli,
ş) Teorik Sınav Hazırlayıcı: Temel eğitim ve tip kurslarında soru bankasından uygun seviye ve sayıda soru çekerek sınav seansı oluşturan, akabinde sınavlara not verebilen ve kendi hazırladığı seanslar hariç olmak üzere sınav salonunda gözetmenlik yapabilen personeli,
ifade eder.
(2) Bu Talimatta belirtilmeyen tanımlar ve kısaltmalar için 2920 sayılı Kanun, 4 numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi, SHY-CA Yönetmeliği ve ülkemizin üyesi bulunduğu ICAO ve EASA tarafından yayımlanan dokümanlarda belirtilen tanımlar ve kısaltmalar ile Genel Müdürlük tarafından yayımlanan diğer sivil havacılık mevzuatlarında belirtilen tanımlar ve kısaltmalar esas alınır.
İKİNCİ BÖLÜM
Bakım Eğitim Kuruluşlarına (147) İlişkin Genel Hususlar
Yönetim teşkilatı ve karşılıklı tanıma
(1) EASA Part-147 yetkisine sahip olan yabancı bakım eğitim kuruluşunun bu yetkisi çerçevesinde Türkiye sınırları içinde eğitim veya sınav hizmeti vermesi Genel Müdürlük iznine tabiidir. İzinle ilgili usul ve esaslar Genel Müdürlük tarafından ayrıca belirlenir.
(2) Türkiye'nin havacılık emniyeti konusunda bir anlaşma imzalaması halinde, anlaşma imzalanan devletin sivil havacılık teşkilatı tarafından yetkilendirilen bakım eğitim kuruluşu yetkisinin kabulünde söz konusu anlaşma hükümleri uygulanır.
Uygulama esasları
(1) Bu Talimatta yer alan hükümlerle ilgili esasların uygulanmasında Ek-1'de yer alan tablolarda bulunan kuralların uygulanması zorunlu olup, bu uygulamalar sırasında AMC ve GM'lerde yer alan hususlar uygun olarak kabul edilir. AMC veya GM'de bulunmayan diğer yöntemler Genel Müdürlük onayına tabidir.
(2) Aynı hava aracı tipi için veya aynı temel eğitim kategorisi için; hem EASA Part-147 Yetkisine hem de SHT-147 Yetkisine sahip olan Türkiye'de yerleşik bakım eğitim kuruluşu bünyesinde verilen eğitim veya sınavları başarıyla tamamlayan adayın Genel Müdürlüğe SHT-66 kapsamında yapacağı başvuru için, her iki yetki kapsamında düzenlenen yeterlilik sertifikasından biri kabul edilebilir.
(3) Aynı hava aracı tipi için veya aynı temel eğitim kategorisi için; hem EASA Part-147 Yetkisine hem de SHT-147 Yetkisine sahip olan Türkiye'de yerleşik bakım eğitim kuruluşunun
EASA Part-147 Yetkisini kullanabilmek için Yabancı SHT-147 Bakım Eğitim Kuruluşu gereklilikleri kapsamında başvuru yapmasına gerek yoktur.
Başvuru
(1) İlk yetki veya mevcut yetkide değişiklik başvurusu, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-1'e göre yapılır.
Tesis gereklilikleri
(1) Yetki almak isteyen kuruluşun, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-2'de belirtilen tesis gerekliliklerini sağlaması gerekir.
Personel gereklilikleri
(1) Yetki almak isteyen kuruluşun, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-3'de belirtilen personel gerekliliklerini sağlaması gerekir.
(2) Genel Müdürlük, EASA Part-66 kapsamında düzenlenen lisansların hangi yöntemle geçerli kabul edileceği hususunda bir Genelge yayımlar. Bu kapsamda lisanslandırılan bakım personeli, söz konusu Genelge gereklerini karşıladığı takdirde lisansında yer alan yetkiler doğrultusunda SHT-147 onaylı kuruluşlarda görev alabilir.
Eğitmen kayıtları
(1) Yetki alan kuruluşun, eğitmen kayıtlarını bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-4'e göre tutması gerekir.
Eğitim teçhizatı, bakım eğitimi materyali ve kayıtlar
(1) Yetki almak isteyen kuruluşun, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-5,6 ve 7 gerekliliklerini sağlaması gerekir.
Eğitim prosedürleri ve kalite sistemi
(1) Yetki almak isteyen kuruluşun, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-8'e göre eğitim prosedürü ve kalite sistemi ile ilgili gereklilikleri sağlaması gerekir.
Sınavlar
(1) Yetki almak isteyen kuruluşun, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-9'da belirtilen sınav gerekliliklerini sağlaması gerekir.
BEKAD
(1) Yetki almak isteyen kuruluşun, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-10'a göre BEKAD hazırlaması gerekir.
İmtiyazlar
(1) Yetki alan kuruluşun, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-11'de belirtilen imtiyazları haizdir.
Kuruluştaki değişiklikler
(1) Yetki alan kuruluşun, kuruluştaki değişiklikleri bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-12'ye göre uygulaması gerekir.
Onay geçerliliğinin devamı
(1) Yetki alan kuruluşun onay geçerliliğinin devamı bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-13'te belirtilen hususlara tabidir.
Bulgular
(1) Yetkilendirilen kuruluşa yapılan denetim sırasında tespit edilen bulgular, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-14'e göre sınıflandırılır.
Onaylı temel eğitim kursu
(1) Yetki alan kuruluşun, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-15'e göre onaylı temel eğitim kursu gerekliliklerini sağlaması gerekir.
Temel bilgi sınavları
(1) Yetki alan kuruluşun, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo- 16'ya göre temel bilgi sınavları gerekliliklerini sağlaması gerekir.
Temel pratik değerlendirme
(1) Yetki alan kuruluşun, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-17'ye göre temel pratik değerlendirme gerekliliklerini sağlaması gerekir.
Hava aracı tip/task eğitimleri
(1) Yetki alan kuruluşun, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-18'e göre hava aracı tip/task eğitimi gerekliliklerinin sağlanması halinde ilgili eğitimler için Genel Müdürlükçe onaylanması gerekir.
Hava aracı tip sınavları ve task değerlendirmeleri
(1) Hava aracı tip/iş eğitimini gerçekleştirmek üzere yetki alan kuruluş, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-19'da belirtilen hava aracı tip sınavları ve task değerlendirmeleri gerekliliklerini sağlaması halinde Genel Müdürlükçe onaylanır.
Yetkili otorite
(1) Hava aracı bakım eğitimi kuruluşunun onay sürecinde, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo- 20'de belirtilen hususlar Genel Müdürlük yetkisindedir.
Kayıtların saklanması
(1) Hava aracı bakım eğitimi kuruluşunun onay sürecine ait olan ve bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-21'de belirtilen hususlarda yer alan kayıtlar Genel Müdürlük tarafından saklanır.
Muafiyetler
(1) Hava aracı bakım eğitimi kuruluşunun muafiyet talepleri, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-22'ye uygun olarak limitli bir süre için sağlanır.
Onay ve onaya ilişkin değişiklikler prosedürü
(1) Genel Müdürlük tarafından kuruluşun yetkilendirilmesi aşamasında onay ve onaya ilişkin değişiklikler, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-23'e uygun şekilde değerlendirilerek onaylanır.
Onay geçerliliğinin devamlılığı
(1) Hava aracı bakım eğitimi kuruluşu onayının devamlılığı, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-24'te belirtilen hususlara tabidir.
Bakım eğitim kuruluşu onay sertifikası
(1) Genel Müdürlük tarafından, bakım eğitim kuruluşu olarak yetkilendirilecek kuruluş için, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-25'e uygun olarak sertifika verilir.
Bulgular
(1) Genel Müdürlük tarafından, onaylı hava aracı bakım eğitimi kuruluşuna ait bulgulara ilişkin işlemler, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-26'ya göre yapılır.
İdari yaptırımlar
(1) Sürekli Uçuşa Elverişlilik Yönetmeliğinin (SHY-CA) 23’üncü maddesi kapsamında, Genel Müdürlük tarafından onaylı hava aracı bakım eğitimi kuruluşuna, bu Talimatın Ek-1'inde yer alan Tablo-27'ye uygun olarak idari yaptırım uygulanır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Tanınan Okullara İlişkin Genel Hususlar
Uygulama Esasları
(1) Bu Talimatta yer alan hükümlerle ilgili esasların uygulanmasında Ek-2'de yer alan tablolarda bulunan kuralların uygulanması zorunlu olup, bu uygulamalar sırasında AMC ve GM'lerde yer alan hususlar uygun olarak kabul edilir. AMC veya GM'de bulunmayan diğer yöntemler Genel Müdürlük onayına tabidir.
Başvuru
(1) İlk yetki veya mevcut yetkide değişiklik başvurusu, bu Talimatın Ek-2'sinde yer alan Tablo-1'e göre yapılır.
Tesis Gereklilikleri
(1) Yetki almak isteyen kurumun, bu Talimatın Ek-2'sinde yer alan Tablo-2'de belirtilen tesis gerekliliklerini sağlaması gerekir.
Personel Gereklilikleri
(1) Yetki almak isteyen kurumun, bu Talimatın Ek-2'sinde yer alan Tablo-3'te belirtilen personel gerekliliklerini sağlaması gerekir.
(2) Genel Müdürlük, EASA Part-66 kapsamında düzenlenen lisansların hangi yöntemle geçerli kabul edileceği hususunda bir Genelge yayımlar. Bu kapsamda lisanslandırılan bakım personeli, söz konusu Genelge gereklerini karşıladığı takdirde lisansında yer alan yetkiler doğrultusunda SHT-147 onaylı kuruluşlarda görev alabilir.
Eğitmen Kayıtları
(1) Yetki alan kurumun, eğitmen kayıtlarını, bu Talimatın Ek-2'sinde yer alan Tablo-4'e göre düzenlemesi gerekir.
Eğitim teçhizatı, bakım eğitimi materyali ve kayıtlar
(1) Yetki almak isteyen kurumun, bu Talimatın Ek-2'sinde yer alan Tablo-5, 6 ve 7 gerekliliklerini sağlaması gerekir.
Eğitim prosedürleri
(1) Yetki almak isteyen kurumun, bu Talimatın Ek-2'sinde yer alan Tablo-8'e göre eğitim prosedürleri ile ilgili gereklilikleri sağlaması gerekir.
Sınavlar
(1) Yetki almak isteyen kurumun, bu Talimatın Ek-2'sinde yer alan Tablo-9'da belirtilen sınav gerekliliklerini sağlaması gerekir.
İmtiyazlar
(1) Yetki alan kurumun, bu Talimatın Ek-2'sinde yer alan Tablo-10'da belirtilen imtiyazları haizdir.
Kuruluştaki değişiklikler
(1) Yetki alan kurumun, kurumdaki değişiklikleri, bu Talimatın Ek-2'sinde yer alan Tablo-11'e göre uygulaması gerekir.
Onay geçerliliğinin devamı
(1) Yetki alan kurumun onay geçerliliğinin devamı, bu Talimatın Ek-2'sinde yer alan Tablo-12'de belirtilen hususlara tabidir.
Bulgular
(1) Tanınan Okul olarak yetkilendirilen kuruma yapılan denetim sırasında tespit edilen bulgular, bu Talimatın Ek-2'sinde yer alan Tablo-13'e göre sınıflandırılır.
Onaylı teorik ve pratik eğitim
(1) Yetki alan kurumun, bu Talimatın Ek-2'sinde yer alan Tablo-14'e göre onaylı temel eğitim kursu gerekliliklerini sağlaması gerekir.
Bilgi sınavları
(1) Yetki alan kurumun, bu Talimatın Ek-2'sinde yer alan Tablo-15'e göre bilgi sınavları gerekliliklerini sağlaması gerekir.
Temel pratik değerlendirme
(1) Yetki alan kurumun, bu Talimatın Ek-2'sinde yer alan Tablo-16'ya göre pratik değerlendirme gerekliliklerini sağlaması gerekir.
Yetkili otorite
(1) Tanınan okulun onay sürecinde, bu Talimatın Ek-2'sinde yer alan Tablo-17'de belirtilen hususlar Genel Müdürlük yetkisindedir.
Kayıtların saklanması
(1) Tanınan okulun onay sürecine ait olan ve bu Talimatın Ek-2'sinde yer alan Tablo-18'de belirtilen hususlarda yer alan kayıtlar Genel Müdürlük tarafından saklanır.
Onay ve onaya ilişkin değişiklikler prosedürü
(1) Genel Müdürlük tarafından kurumun yetkilendirilmesi aşamasında onay ve onaya ilişkin değişiklikler, bu Talimatın Ek-2'sinde yer alan Tablo-19'a uygun şekilde değerlendirilerek onaylanır.
Onay geçerliliğinin devamlılığı
(1) Tanınan okul onayının devamlılığı, bu Talimatın Ek-2'sinde yer alan Tablo-20'de belirtilen hususlara tabidir.
Tanınan Okul Yetki Belgesi
(1) Genel Müdürlük tarafından, tanınan okul olarak yetkilendirilecek kuruluş için bu Talimatın Ek-2'sinde yer alan Tablo-21'e uygun olarak sertifika verilir.