A. GENEL ESASLAR
1. Kur’an kurslarında gündüzlü veya yatılı olarak hafızlık eğitimine devam eden öğrencilerin fiziksel, zihinsel ve duygusal gelişimlerine dikkat edilerek, il genelindeki Kur’an kurslarının;
a. 9-14 yaş,
b. 15-18 yaş,
c. 18 ve üzeri yaş gruplarına göre planlanması yapılacaktır. Bu planlamanın mümkün olmaması halinde aşağıda belirtilen hususlara dikkat edilecektir:
• Kur’an kurslarındaki sınıf ve diğer mekânlar, öğrencilerin yaş seviyelerine göre ayrı ayrı düzenlenecektir.
• Ortaokul ve lise çağındaki öğrencilerin ayrı binalarda; bunun mümkün olmaması durumunda, aynı binada farklı katlarda barındırılmaları sağlanacaktır.
• Yatakhanelerde aynı odada kalacak öğrenciler arasındaki yaş farkı 2 yılı geçmeyecektir.
2. Birden fazla öğreticisi olan kurslarda bir öğretici 3 yıllığına kurs yöneticisi olarak görevlendirilecek, mahallin şartları ve ihtiyaca binaen yöneticilerin görev süreleri her seferinde 2 yılı geçmemek üzere uzatılabilecektir.
3. Diyanet İşleri Başkanlığı Kur'an Eğitim ve Öğretimine Yönelik Kurslar İle Öğrenci Yurt ve Pansiyonları Yönergesinin 22/5. maddesi gereği Kur’an kursu yönetici görevlendirmelerinde, kursta görev yapan kadrolu veya sözleşmeli öğretici varken geçici öğretici, yönetici olarak görevlendirilmeyecektir.
4. Başkanlıkça 2018 yılından itibaren hafızlık kategorisinden ataması yapılan Kur'an kursu öğreticilerinin (kadroları farklı bir Kursta olsa dahi) Hafızlık Eğitim Programları dışında farklı bir programda görevlendirmeleri yapılmayacaktır. Söz konusu personele hafızlık programında ders açmadan geçici öğretici görevlendirmesi yapılmayacaktır.
5. Hafızlık eğitimi kategorisinde ataması yapılan Kur’an kursu öğreticilerinin Diyanet İşleri Başkanlığı Görev ve Çalışma Yönetmeliği 37-39. Maddelerinde sayılan görevlerini yapmaları esastır. Kadrolu/sözleşmeli öğreticiler, geçici öğretici ihtiyacını ortaya çıkaracak şekilde başka alanlarda görevlendirilmeyecektir.
6. Kur’an kurslarında geçici öğretici görevlendirmeleri, İnsan Kaynakları Genel Müdürlüğü’nce belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde yapılacak olup İKYS programı üzerindeki işlemleri onaylanmadan ders açma işlemi gerçekleştirilemeyecektir.
7. Başkanlığımız Eğitim Hizmetleri Genel Müdürlüğü ile Milli Eğitim Bakanlığı Din Öğretimi Genel Müdürlüğü arasında “Kur’an Kursu-Okul İş Birliğine Dayalı Örgün Eğitimle Birlikte Hafızlık Projesi” kapsamında verilen hafızlık eğitiminin etkin, verimli ve sistematik bir şekilde yürütülebilmesi için;
a. EHGM ile DÖGM arasında imzalanan protokol esas kabul edilecek, mahallî protokol imzalanmayacaktır.
b. Kur’an Kursu - Okul İş Birliğine Dayalı Örgün Eğitimle Birlikte Hafızlık Projesi/Protokolü kapsamında okullarla eşleştirilmesi planlanan Kur’an kursları, Kur’an Kursu Başvuru Değerlendirme Formunda belirtilen kriterlere uygun olacaktır.
c. Kur’an Kursu Başvuru Değerlendirme Formu eksiksiz bir şekilde doldurularak her yıl Mart ayı içerisinde resmi yazı ile Başkanlığımıza gönderilecektir.
ç. Kur’an Kursu-Okul İş Birliğine Dayalı Örgün Eğitimle Birlikte Hafızlık Projesi Protokolü’nün 8. maddesi (Başkanlığın Yükümlülükleri) 1. bendi gereği, protokol kapsamındaki Kur’an kursları ile bu kurslarda görev alacak öğreticilerin niteliklerini tespit etmek ve öğreticileri görevlendirmek Başkanlığın sorumluluğundadır. Bu doğrultuda, proje kapsamında kabul edilen Kur’an kurslarında görevlendirilecek yöneticiler ve öğreticiler, il müftüleri tarafından teklif edilen personel arasından Başkanlıkça belirlenecektir.
d. 16.10.2024 tarihinden önce okullarla eşleştirilen Kur’an kursları, Başkanlıkça yeniden değerlendirilecektir. Bu değerlendirme sonucunda uygun görülmeyen Kur’an kurslarında proje uygulamasına son verilecektir.
8. 26.07.2014 tarihli ve 29072 sayılı Millî Eğitim Bakanlığı Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği 32/4 Maddesi gereği (E:RG-25/6/2015-29397) Ortaokul/ İmam Hatip Ortaokulu 5’inci, 6’ncı ve 7’nci sınıftaki öğrenciler, velisinin yazılı başvurusu ile Diyanet İşleri Başkanlığının açmış olduğu kurslardan birinde hafızlık eğitimine devam etmek şartıyla eğitim-öğretime bir (1) yıl ara verebilecektir.
9. Öğrencilerin dinlenme, beslenme ve ders çalışma süreçlerine rehberlik etmek ve örneklik teşkil etmek amacıyla nöbet görevi, Diyanet İşleri Başkanlığı ‘Kur'an Eğitim ve Öğretimine Yönelik Kurslar ile Öğrenci Yurt ve Pansiyonları Yönergesinin 17/5. maddesi gereğince öncelikle kadrolu/sözleşmeli öğreticiler tarafından yerine getirilmesi esastır. Kursta görevli kadrolu/sözleşmeli öğreticilerle nöbet görevinin karşılanamaması durumunda ise sırasıyla aşağıda belirtilen personellere nöbet görevi verilecektir:
a. Diğer Kur’an kurslarında ihtiyaç odaklı programlarda görev yapan kadrolu/sözleşmeli öğreticiler,
b. Din hizmetleri sınıfında müktesebi bulunan personel,
c. İhtiyaç hâlinde geçici öğreticiler.
10. Yatılı Kur’an kurslarında nöbet başlama saatleri;
a. İl genelinde uygulanan mesai saatleri içerisinde derslerin tamamlanması halinde; mesai saatinin bitiminden mesai saatinin başlamasına kadar,
b. İl genelinde uygulanan mesai saatleri içerisinde derslerin tamamlanmaması halinde; ders saatlerinin bitiminden mesai saatinin başlamasına kadar, olacak şekilde uygulanacaktır.
11. Başkanlığımızca, 24.11.2022 tarih ve 3114946 sayılı yazıyla uygulamaya konulan zümre toplantılarına devam edilecektir.
12. İl müftülüklerince her il/ilçede kurslar ve bu kurslardaki eğitim-öğretim faaliyetlerine yönelik tespit ve teklifleri ihtiva eden İl Eğitim Kurulu raporu Haziran ayı sonuna kadar üst yazıyla Başkanlığımıza gönderilecektir.
13. Kur’an kurslarında, eğitim-öğretim faaliyeti karşılığında öğrencilerden ücret talep edilmeyecektir. Ancak Kur’an kursunun yatılı olması ya da gündüzlü olup gün içerisinde öğrencilere yemek servisi yapılması durumunda; Diyanet İşleri Başkanlığı Kur'an Eğitim ve Öğretimine Yönelik Kurslar İle Öğrenci Yurt ve Pansiyonları Yönergesinin 51/c maddesi gereği oluşturulmuş il eğitim kurulunca, iaşe-ibate giderleri için alınacak ücretin üst sınırı belirlenecektir. Belirlenen ücret, giderlerin karşılandığı TDV veya iş birliği protokolü imzalanan özel vakıf /dernek şubelerince belgelendirilmek suretiyle öğrenciden talep edilebilecektir. Söz konusu ücreti karşılayamayacak öğrencilerin giderleri mahalli imkânlarla (vakıf, dernek vb.) karşılanacaktır.
14. Hafızlık Eğitimi Programları Öğrenci Yoklama ve Ders Defterleri Türkiye Diyanet Vakfı Yayın Matbaacılık ve Ticaret İşletmesi Müdürlüğünden müftülükler tarafından temin edilecek ve Kur’an kursu öğreticilerine ücretsiz olarak verilecektir. (TDV Yayın Matbaacılık Tel: 0312 354 91 31)
15. Uygulama esaslarında doldurulması istenen formlara https://dibbys.diyanet.gov.tr/EHYS/ProjeFaaliyet/BirimForm.aspx adresinden ulaşılabilecektir.
16. Mevzuat, eğitim programları ve materyal içeriklerine ulaşmak, ayrıca Genel Müdürlüğümüzle ilgili haber ve duyuruları takip etmek için; https://egitimhizmetleri.diyanet.gov.tr/, https://x.com/Dib_Egitim?t=9Q4Ci3rThit8P5XN1R6pKQ&s=08, https://youtube.com/@dib-egtm.hiz.genel.md.?feature=shared, https://www.instagram.com/egitim.hiz.gn.md?igsh=amZpYnl2d3oxaHQ4 https://www.facebook.com/share/U9AVMnxcbct5BCvH/?mibextid=qi2Omg, https://whatsapp.com/channel/0029VaiuHnfFi8xYsLOVDv0A, https://sosyal.teknofest.app/@egitim_hizmetleri_gnl_mdr, adreslerinden erişim sağlanabilir.
B. EĞİTİM PROGRAMLARI
Hafızlık Eğitim/Hafızlık Eğitimi Destek/ Dini Musiki ve Talim Programları Ders Açma Takvimi
| 2025-2026 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI TAKVİMİ | ||
| Dönemler | Kayıt Tarihleri | Dönem Tarihleri |
| 1. Dönem | 01-15 Eylül 2025 | 08 Eylül 2025-25 Ocak 2026 |
| Yarıyıl Tatili | 26 Ocak-01 Şubat 2026 | |
| 2. Dönem | 26 Ocak-9 Şubat 2026 | 02 Şubat-14 Haziran 2026 |
| Ramazan Bayram Tatili | 19 - 22 Mart 2026 | |
| Kurban Bayramı Tatili | 25 - 31 Mayıs 2026 | |
| 3. Dönem | 08 - 22 Haziran 2026 | 15 Haziran- 23 Ağustos 2026 |
| I-II. Ara Tatil | 24 Ağustos - 06 Eylül 2026 | |
1. HAFIZLIK EĞİTİM PROGRAMI
• Program, 3 dönem hazırlık (1 yıl) ve 6 dönem ezber (2 yıl) olmak üzere toplam 9 dönem (3 yıl) olarak uygulanmaktadır.
• Hafızlık eğitim programı, haftada 6 (altı) gün ve günde 5 (beş) saat olacak şekilde uygulanacaktır.
Öğrenci Kayıtları ve Dönem Durumları
a. Hafızlık Eğitim Programı’nda eğitim almak isteyen her öğrencinin dönem hakkı saklı olup dönem süreleri, öğrenci üzerinden bireysel olarak takip edilir.
b. Hazırlık sınıfları kendi içinde, ezber sınıfları kendi içinde olmak kaydıyla farklı dönemdeki öğrenciler aynı sınıfa kayıt olabilir.
c. Hafızlık eğitim programındaki 9 dönemi tamamlamış olmasına rağmen hıfzını tamamlayamayan öğrencilerin HETS verileri, Hafızlık Takip Komisyonlarınca incelenecektir. Bu inceleme sonucunda, telafi döneminde hıfzını tamamlayacağına kanaat getirilen veya hıfzını tamamlamış ancak yeterli tekrarı (has) yapamamış öğrencilerin, müteakip döneme (telafi dönemi) kaydı yapılabilecektir.
ç. Hafızlık Takip Komisyonu kararı doğrultusunda Hafızlık Eğitim Programının Hazırlık Bölümünden ayrılan öğrenciler, talep etmeleri halinde Yaygın Din Eğitimi Daire Başkanlığı bünyesinde yürütülen alternatif programlara kaydedilebilecektir. Ancak Hafızlık Eğitim Programının Ezber Bölümünden ayrılan öğrencilerin, Yaygın Din Eğitimi Daire Başkanlığı tarafından uygulanan İhtiyaç Odaklı Temel Öğretim (18/12) programlarına kaydı yapılamayacaktır.
d. Hafızlık Eğitim Programına kaydolduktan sonra çeşitli sebeplerle eğitimden ayrılan öğrenciler, yeniden programa kayıt olmak istediklerinde; son kayıtlı oldukları dönemin üzerinden 2 yıl (6 dönem) geçmişse, önceki dönemleri geçersiz sayılacak ve hazırlık döneminden itibaren yeniden kayıtları yapılabilecektir.
e. Sağlık problemi gibi sebeplerle hafızlık eğitimine uzun süre ara vermek zorunda kalan öğrencilerin derslerden ayrılış işlemi gerçekleştirilecektir.
Programın Uygulanacağı Sınıf ve Öğrenci Seçimi
a. Programda yer alan dönemlere ait dersler, en az 8 (sekiz) öğrenci ile açılacaktır.
b. Müftülükler, 2025-2026 eğitim-öğretim yılı başlamadan önce, ihtiyaç duyulan öğretici ve öğrencilere ait planlamayı yapacaktır.
c. Kur’an Kursu yöneticisi tarafından;
• İlk defa kaydı yapılacak öğrenciler, DİBBYS/EHYS üzerinden Kur’an kursuna (havuza) kaydedilecektir.
• Bir önceki dönemi tamamlayan öğrencilerin kaydı sistemden (havuzdan) silinmeyecek olup yeni dönemde ders açma işlemi gerçekleştirilerek onaya gönderilecektir.
ç. Dönem ve kayıt tarihleri tablosu dikkate alınarak, öğrencinin 1. dönemden itibaren eğitime başlaması esastır. Ancak 2. ve 3. dönemde kayıt yaptırmak isteyen öğrencilerin de kayıtları yapılabilecektir.
d. Hazırlık bölümünde hafızlık eğitimine başlayan öğrencilerin kalan hazırlık ve ezber dönem hakları saklı kalacaktır.
(Hafızlığa başlama tarihi, öğrencinin hafızlık ezberleme sisteminde 1.cüz’ün 1. Dönüşü olan, Bakara Suresi 135. Ayeti ile başlayan sayfayı ders olarak verdiği tarihtir.)
e. Hazırlık bölümünde Elif-Bâ ve Kur’an-ı Kerim öğretilirken, yazarak öğretme usulünden istifade edilecektir. Programda yer alan yardımcı kaynaklardan yararlanılacaktır.
f. Hazırlık bölümünden ezber dönemine kaydı yapılacak öğrencilerde aşağıda belirtilen şartlar aranacaktır;
• Hafızlık Takip Komisyonunun onay vermesi ve hazırbulunuşluk ölçeğini olumlu değerlendirmesi,
• Kur’an-ı Kerim’i yüzünden usulüne uygun okuyabilmesi, (meharic-i huruf, tecvit kuraları)
• Hazırlık bölümüne ait “Kur’an-ı Kerim Ezber” alanındaki ezberlerini tamamlamış olması,
• Günde en az 1 sayfa ezber yapabilecek hazırbulunuşluk seviyesinde olması, kurs ve sınıf içi kurallara riayet etmesi.
Görevlendirilecek Öğreticiler
a. Programda Kur’an-ı Kerim derslerinde öncelikli olarak hafız öğreticilerin görevlendirilmesi esastır. Ancak hafız öğretici bulunamaması durumunda, hazırlık bölümünde hafız olmayan öğreticiler de görevlendirilebilecektir.
b. Görme engellilere yönelik hafızlık eğitimi açılan sınıflarda, ihtiyaç duyulması halinde, Braille Alfabesi ile Dini Kavramlar Öğreticiliği (64 saatlik) sertifikasına sahip din hizmetleri uzmanı/eğitim uzmanı kadrosunda görev yapan personele sınıf açılabilecektir.
c. Programda yer alan Dini Bilgiler derslerine, imkânlar dâhilinde öncelikli olarak vaiz ünvanlı personelin görevlendirilmesi sağlanacaktır. Bu derslere sınıf öğreticilerinin girmesi durumunda ise planlama, farklı sınıfların öğreticilerinin derslere katılımını sağlayacak şekilde yapılacaktır.
ç. Hafızlık eğitimi verilen Kur’an kurslarında, imkanlar dahilinde haftada en fazla 2 (iki) gün, 40’ar dakikalık dersler şeklinde; müftü, müftü yardımcısı, vaiz ve/veya müftünün uygun gördüğü kişiler tarafından, “Kur’an’ın Temel Konuları (Her Cüzden Üç Mesaj-Rıfat Oral)” ve Riyazü’s-Salihîn adlı eserden konu bütünlüğü gözetilerek seçilen ayet ve hadisler üzerinden Kur’an’ın anlaşılmasına yönelik dersler yapılacaktır. Bu dersler, Hafızlık Eğitimi, Hafızlık Destek, Dini Musiki ve Talim Programlarına ait ders saatleri dışında gerçekleştirilecektir.
2. HAFIZLIK EĞİTİMİ DESTEK PROGRAMI
Programın, uygulama şartlarını taşıyan tüm Kur’an kurslarında açılması esastır. Uygulama şartlarını taşıdığı halde bu programı açmayan Kur’an kurslarında, farklı kurum ve kuruluşlar (özel/vakıf/dernek vb.) aracılığıyla personel görevlendirmesi yapılmayacaktır. Aynı öğrenciler için, aynı saat diliminde birden fazla öğretici görevlendirilmeyecektir.
Ders Açma İşlemleri
a. Program, Hafızlık Eğitim Programı dönem ve kayıt tarihleri dikkate alınarak aktif eğitim veren ve en az iki hafızlık dersi bulunan Kur’an kurslarında, hafta da 6 gün üzerinden 05:00-08:00 ile 14:00-22:00 saatleri arasında uygulanacaktır.
b. Kadrolu/sözleşmeli ve resmi geçici öğreticilerin saat 15:00’e kadar Kur’an kurslarında eğitime devam etmeleri esastır.
c. Alternatif 1 programında, aynı Kur’an kursunda Hafızlık Eğitim Programına devam eden iki sınıf birleştirilerek farklı saatlerde iki kez; Alternatif 2 programında ise üç sınıf birleştirilerek farklı saatlerde üç kez uygulanacaktır.
Görevlendirilecek Öğreticiler
a. Program, Başkanlıkça illere tanımlanan kontenjanlar doğrultusunda yalnızca geçici öğreticiler tarafından açılabilir. Kadrolu/sözleşmeli Kur’an kursu öğreticileri bu programda ders açamaz. Ancak ihtiyaç duyulması halinde, erkek Kur’an kurslarında kadrolu/sözleşmeli/vekil olarak görev yapan imam-hatip, müezzin- kayyım unvanlı personel bu programda görevlendirilebilecektir.
b. Programda görevlendirilecek geçici öğreticilerde, İnsan Kaynakları Genel Müdürlüğü’nce belirlenen genel şartlara ek olarak, en az İmam Hatip Lisesi mezunu olma ve Başkanlıkça verilmiş Hafızlık Belgesi/İcazetnamesine sahip olma şartları aranacaktır.
Programın Etkin ve Verimli Yürütülmesiyle İlgili Diğer Hususlar
a. Programda görevli geçici öğretici, Hafızlık Eğitim Programında Kur’an-ı Kerim dersinden sorumlu öğretici ile koordineli çalışacak ve ona bağlı kalarak görev yapacaktır.
b. Öğrenciler günlük derslerini Hafızlık Eğitim Programına kayıtlı Kur’an-ı Kerim dersi öğreticisine okuyacaktır.
c. Hafızlık Takip Komisyonları tarafından yapılacak izleme ve değerlendirmeler sonucunda, Hafızlık Eğitimi Destek Programında görevli öğreticinin başarısız olduğu tespit edilirse, geçici öğreticinin görevine son verilmesi için ilgili müftülüğe teklif sunulacak ve müftülükçe görevlendirme sonlandırılacaktır.
3. HAFIZLIK EĞİTİMİ KURSLARI DİNİ MUSİKİ PROGRAMI
Ders Açma İşlemleri
a. Program, Hafızlık Eğitim Programının dönem ve kayıt tarihleri dikkate alınarak uygulanacaktır. Buna göre; 1. dönemde Alternatif II, 2. dönemde Alternatif I, 3. Dönemde ise Alternatif III programı uygulanacaktır.
b. Program 2025-2026 eğitim öğretim yılı Hafızlık Eğitim Programı takvimine uygun olarak başlayacak ve kendi program süreci doğrultusunda tamamlanacaktır.
c. Kurum içi nakil sınavı ile dini musiki alanında ataması yapılan öğreticilerin, dini musiki programında ders açma işlemleri, öncelikle kadrosunun bulunduğu kursta yapılacak olup aylık karşılığı ve zorunlu ek ders saatini doldurmaması halinde sırasıyla
• Bağlı bulunduğu müftülükçe hafızlık eğitimi olan bütün kurslarda,
• İl müftülüğünün koordinesinde görev yaptıkları ildeki tüm hafızlık kurslarını kapsayacak şekilde planlanacaktır.
• Büyükşehirlerde ise bu planlama, il müftülüklerince diğer merkez ilçeleri kapsayacak şekilde yapılacaktır.
Programın Uygulanacağı Sınıf ve Öğrenci Seçimi
a. Programa, Hafızlık Eğitimi Daire Başkanlığı uhdesinde yer alan tüm programlara kayıtlı öğrenciler kaydedilebilecektir.
b. Sınıflar en az 8 öğrenci ile açılacaktır. Ancak sınıf mevcudu 12 öğrenciye ulaşmadan ikinci bir sınıf açılamayacaktır.
c. Birden fazla sınıf açılması durumunda, öğrencilerin bilgi düzeylerinin birbirine yakın olmasına dikkat edilecektir.
ç. Programa öğrenci kayıtları yalnızca kayıt haftalarında yapılabilecektir.
d. Aynı öğrenci, bu programa en fazla üç dönem kayıt olabilecektir.
Görevlendirilecek Öğreticiler
Programa, musiki alanında uzman olan ve müftülükçe ders vermesi uygun görülen (kurum içi veya kurum dışı) kişiler görevlendirilecektir. Bu kapsamda, müftülükçe ders vermesi uygun görülenler arasında öncelik sırasıyla şu kişiler görevlendirilecektir:
a. Kurum içi nakil sınavı sonucunda dini musiki alanından ataması yapılan öğreticiler,
b. Dini Yüksek İhtisas/Dini İhtisas ve Kur’an Eğitim Merkezi Müdürlüklerinde; müdür, eğitim görevlisi veya öğretmen kadrolarında görev yapanlar,
c. Başkanlıkça düzenlenen Dini Musiki, Kıraat (Aşere / Takrib), Tashih-i Huruf Rehber Öğreticiliği, Tashih-i Huruf / Hüsn-i Tilavet gibi hizmet içi eğitim programlarından birini başarı belgesi alarak tamamlamış olanlar,
ç. Söz konusu personel bulunmaması durumunda; dini mûsikî alanında temayüz etmiş ve müftülükçe ders işlemesi uygun görülen; kadrolu, sözleşmeli, geçici öğreticiler veya kadrolu, sözleşmeli imam-hatip/müezzin-kayyımlar görevlendirilebilecektir.
Programın Etkin ve Verimli Yürütülmesiyle İlgili Diğer Hususlar
a. Programdan hedeflenen kazanımların gerçekleşebilmesi için ihtiyaç duyulan araç ve gereçler (ses sistemi, kayıt sistemi, görsel araçlar vb.) imkânlar ölçüsünde sınıflarda bulundurulacaktır.
b. Haftalık ders programı hazırlanırken Talim ve Dini Mûsikî dersleri aynı güne denk gelmeyecek şekilde planlanacaktır.
c. Programın ders ve krediler tablosunda yer alan, yaz döneminde haftalık 4 saat olarak belirlenen Alternatif III Programı, iki farklı günde uygulanacaktır.
4. HAFIZLIK EĞİTİMİ KURSLARI TALİM PROGRAMI
Ders Açma İşlemleri
a. Program, Hafızlık Eğitim Programının dönem ve kayıt tarihleri dikkate alınarak uygulanacaktır. Buna göre; 1. dönemde Alternatif II, 2. dönemde Alternatif I, 3. Dönemde ise Alternatif III programı uygulanacaktır.
b. Program, 2025-2026 eğitim-öğretim yılı Hafızlık Eğitim Programı takvimine göre başlayacak ve kendi süreci içinde tamamlanacaktır.
c. Kurum içi nakil sınavı ile talim alanında ataması yapılan öğreticilerin, talim programında ders açma işlemleri, öncelikle kadrosunun bulunduğu kursta yapılacak olup aylık karşılığı ve zorunlu ek ders saatini doldurmaması halinde sırasıyla
• Bağlı bulunduğu müftülükçe hafızlık eğitimi olan bütün kurslarda,
• İl müftülüğünün koordinesinde görev yaptıkları ildeki tüm hafızlık kurslarını kapsayacak şekilde planlanacaktır.
• Büyükşehirlerde ise bu planlama, il müftülüklerince diğer merkez ilçeleri kapsayacak şekilde yapılacaktır.
Programın Uygulanacağı Sınıflar ve Öğrenci Seçimi
a. Programa, Hafızlık Eğitimi Daire Başkanlığı uhdesindeki tüm programlara kayıtlı öğrenciler kaydedilebilecektir.
b. Sınıflar en az 8 öğrenci ile açılacaktır. Ancak sınıf mevcudu 12 öğrenciye ulaşmadan ikinci bir sınıf açılamayacaktır.
c. Birden fazla sınıf açılması durumunda, öğrencilerin bilgi düzeylerinin birbirine yakın olmasına dikkat edilecektir.
ç. Programa öğrenci kayıtları sadece dönem başında yapılabilecektir.
d. Aynı öğrenci, bu programa en fazla üç dönem kayıt olabilecektir.
Görevlendirilecek Öğreticiler
Programa, kıraat alanında yeterliğe sahip ve müftülükçe ders vermesi uygun görülen (kurum içi veya kurum dışı) kişiler görevlendirilecektir. Bu kapsamda, müftülükçe ders vermesi uygun görülenler arasında öncelik sırasıyla şu kişiler görevlendirilecektir:
a. Kurum içi nakil sınavı ile talim alanından ataması yapılan öğreticiler,
b. Dini Yüksek İhtisas/Dini İhtisas ve Kur’an Eğitim Merkezi Müdürlüklerinde; müdür, eğitim görevlisi veya öğretmen kadrolarında görev yapanlar,
c. Kıraat (Aşere /Takrib), Tashih-i Huruf Rehber Öğreticiliği, Tashih-i Huruf / Hüsn- i Tilavet gibi hizmet içi eğitim programlarından birini başarı belgesi alarak tamamlamış olanlar,
ç. Söz konusu personel bulunmaması durumunda; kıraat alanında temayüz etmiş ve müftülükçe ders vermesi uygun görülen kadrolu, sözleşmeli ve geçici öğreticiler veya kadrolu, sözleşmeli, imam-hatip/müezzin-kayyımlar görevlendirilebilecektir.
Programın Etkin ve Verimli Yürütülmesiyle İlgili Diğer Hususlar
a. Programdan hedeflenen kazanımların gerçekleşebilmesi için ihtiyaç duyulan araç ve gereçler (ses sistemi, kayıt sistemi, görsel araçlar vb.) imkânlar ölçüsünde sınıflarda bulundurulacaktır.
b. Haftalık ders programı yapılırken Talim ve Dini Mûsikî dersleri aynı güne denk gelmeyecek şekilde planlanacaktır.
c. Programın ders ve krediler tablosunda yaz döneminde haftalık 4 saat olan Alternatif-III, iki farklı günde uygulanacaktır.
5. HAFIZLIK TEKRAR PROGRAMI
Ders Açma İşlemleri Program, 2025-2026 eğitim öğretim yılı Hafızlık Eğitim Programı takvimine göre 1., 2 ve 3. dönemlerde uygulanabilecektir.
Programın Uygulanacağı Sınıf ve Öğrenci Seçimi
a. Programa, Hafızlık Belgesi/İcazetnamesine sahip öğrenciler kaydedilebilecektir.
b. Program, hafızlık belgesine sahip olup Kur’an-ı Anlama ve Kur’an Kursları İslami İlimler Temel Öğretim Programlarına kayıtlı öğrencilere de açılabilecektir.
c. Sınıflar en az 8 öğrenci ile açılacaktır. Ancak sınıf mevcudu en az 12 olmadan ikinci bir sınıf açılamayacaktır.
ç. Program, haftada 5 (beş) gün olmak üzere toplam 18 saat olarak uygulanacaktır.
d. Aynı öğrenci, programa en fazla 3 dönem kayıt olabilecektir.
Görevlendirilecek Öğreticiler
Programa, müftülükçe ders vermesi uygun görülen din hizmetleri sınıfındaki hafız personel görevlendirilecektir.
6. KUR’AN-I ANLAMA VE KUR’AN KURSLARI İSLAMİ İLİMLER TEMEL ÖĞRETİM PROGRAMLARI
Programlar, öğrencilerin örgün veya açık öğretime devam etmelerine imkân verecek şekilde alternatifli olarak hazırlanmıştır.
Alternatif-I ile başlayanlar Alternatif-I, Alternatif-II ile başlayanların Alternatif-II ile programı tamamlamaları esastır. Eğitim öğretim yılı boyunca Alternatifler arasında geçiş yapılamayacaktır.
Ders Açma İşlemleri
Programlar, 2025-2026 eğitim öğretim yılında aşağıdaki dönem ve kayıt tarihleri tablosu dikkate alınarak uygulanacaktır.
| Dönemler | Kayıt Başlama ve Bitiş Tarihleri | Dönem Başlama ve Bitiş Tarihleri |
| 1. Dönem (Tüm Alternatifler) (18 Hafta) |
01 Eylül 2025 - 15 Eylül 2025 | 08 Eylül 2025 - 11 Ocak 2026 |
| Ara Tatil | 19 Ocak-01 Şubat 2026 | |
| 2. Dönem (Tüm Alternatifler) (16 Hafta) |
26 Ocak-9 Şubat 2026 | 02 Şubat-24 Mayıs 2026 |
| Ramazan Bayramı Tatili | 19 - 22 Mart 2026 | |
| Kurban Bayramı Tatili | 25 - 31 Mayıs 2026 | |
| 3. Dönem (Alternatif I) (8 Hafta) | 01 - 08 Haziran 2026 | 01 Haziran - 26 Temmuz 2026 |
Programların Uygulanacağı Sınıflar ve Öğrenci Seçimi
a. Programlar, öğrencilerin yaş seviyelerine göre imkânlar dâhilinde aynı yerleşke içinde farklı binalarda, mümkün olmadığı durumlarda ise aynı bina içinde farklı katlarda açılması sağlanacaktır.
b. Kur’an-ı Anlama Temel Öğretim Programına, Hafızlık İcazetnamesine sahip olanlar ile talep olması halinde Hafızlık İcazetnamesi olmayanlardan her sınıfa en fazla 5 öğrenci (yatılı/gündüzlü) kaydedilebilecektir. Hafız olmayan öğrencilerin sayısının fazla olması halinde, mahallince yapılacak seviye tespit sınavı sonucuna göre kayıt yapılacaktır.
c. Kur’an Kursları İslami İlimler Temel Öğretim Programına, Kur’an’ı Anlama Temel Öğretim Programını tamamlayan ve başarı belgesi alan öğrenciler kaydedilecektir.
ç. Sınıflar en az 12 öğrenciyle açılacaktır. Ancak sınıf mevcudunun 24 öğrenciyi geçmemesine de dikkat edilecektir.
d. Programa öğrenci kayıtları sadece 1. dönemin başında yapılabilecektir.
e. Kur’an-ı Anlama Temel Öğretim Programına yatılı olarak kayıt edilen öğrencilerde yaş sınırı; erkeklerde 20, kadınlarda 25 yaştır.
f. Kur’an-ı Anlama Temel Öğretim Programına gündüzlü olarak kaydedilecek öğrencilerde yaş sınırı aranmayacaktır.
g. Kur’an-ı Anlama Temel Öğretim Programı için öğrenci seçimleri, müftülükler bünyesinde oluşturulacak komisyonlarca mülakat şeklinde gerçekleştirilecektir. Komisyonlar; il/ilçe müftüsü, Kur’an kursu öğreticisi ve alan uzmanından oluşacaktır.
ğ. Programların hedef ve kazanımları hakkında öğrenciler bilgilendirilecektir.
h. Programlarda sınıflar oluşturulurken, seviye tespit sınavıyla öğrencilerin Arapça bilgi seviyelerinin birbirine yakın olması sağlanacaktır.
ı. Kur’an Kursları İslami İlimler Temel Öğretim Programında, örgün eğitim okurken açık öğretime geçen öğrenci, sene sonunu tamamladıktan sonra Alternatif-II programından devam edebilecektir. Ara dönemlerde alternatif programlar arası geçiş yapılamayacaktır.
Görevlendirilecek Öğreticiler
a. Bu programlarda, öğretici seçimi, il veya ilçe müftülüklerince belirli kriterlere göre yapılacaktır. Kriterler sırasıyla şunlardır:
• Öncelikli olarak, ihtisas mezunu Başkanlık personeli,
• İhtisas mezunu bulunmadığı durumlarda, Arapça öğretimi konusunda yeterliliği olan kadrolu veya sözleşmeli Başkanlık personeli,
• Başkanlık personeli arasından ihtiyacın karşılanamadığı durumlarda, üniversitelerdeki akademik personel ile İmam Hatip Lisesi Meslek Dersleri Öğretmenleri öğretici olarak görevlendirilebilir.
b. Muhadese alanında, yabancı uyruklu olup Türk vatandaşlığına geçmiş ve şartları taşıyan kişiler de söz konusu programda görevlendirilebilecektir. Bu statüde görevlendirilecek olan kişilerin ek ders ücretleri TDV şubelerince ödenecektir.
c. Programlardaki temel öğrenme alanları göz önünde bulundurularak, birden fazla öğretici görevlendirilebilecektir. Bunun mümkün olmaması halinde, aynı öğretici tüm derslere de girebilecektir.
Ölçme ve Değerlendirme
a. Dönem ve yıl sonu yazılı sınav soruları Eğitim Hizmetleri Genel Müdürlüğünce hazırlanacak, sınavlar ise mahallince yapılacaktır.
b. Programların etkin ve verimli bir şekilde yürütülebilmesi amacıyla, derslere giren öğreticiler tarafından her ay deneme sınavları yapılacaktır.
c. Eğitim öğretim yılı sonunda not ortalaması 60 puan ve üzeri olan öğrenciler başarılı sayılacak ve bu öğrencilere müftülükçe “Başarı Belgesi” verilecektir. Bu ortalamanın altında kalan öğrencilere ise “Katılım Belgesi” verilecektir.
ç. Eğitim öğretim yılı sonunda, not ortalaması 60 puanın altında olan öğrenciler için eğitim öğretim yılı sonunda telafi sınavı yapılacaktır.
d. Sınav soruları 1 (bir) yıl, sınav tutanakları ise ilgili Kur’an kursunda 5 (beş) yıl muhafaza edilecektir.
e. Dinleme- konuşma (muhadese, istima’), yazma ve Kur’an-ı Kerim dersleri için sözlü sınavlar, mahallince gerçekleştirilecektir. Muhadese dersi için yapılacak sözlü sınavda, öğrencinin metin okuma becerisini ölçmek amacıyla, programda yer alan Arapça kaynaklardan metin (ibare) okutulacaktır.
f. Sözlü sınav sonuçları, kurs yöneticisi tarafından dönemin bitiş tarihinden itibaren en geç 10 gün içerisinde DİBBYS/EHYS’ ye girilecektir.
g. Programlarda başarısız olan öğrenciler, aynı programa bir kez daha kaydedilebilecektir. İkinci kez başarısız olan öğrenci bu programa tekrardan kaydedilemeyecektir.
ğ. Sınava katılamayan öğrenciler, geçerli mazeret (sağlık raporu veya birinci dereceden yakının vefatı) sunmaları halinde, Başkanlığımızın uygun gördüğü bir tarihte yeniden sınava alınabilecektir.
Programların Etkin ve Verimli Yürütülmesiyle İlgili Diğer Hususlar
a. Programlar, il/ilçe müftülüklerince yürütülecektir.
b. Programların belirlenen hedef ve kazanımları doğrultusunda etkin ve sistemli bir şekilde yürütülmesi için kurs yöneticisi “program sorumlusu” olarak belirlenecektir.
c. Programlarda yer alan temel öğrenme alanları göz önünde bulundurularak birden fazla öğretici görevlendirilebilecektir.
ç. Kur’an Kursları İslami İlimler Temel Öğretim Programı uygulanırken öğrencinin daha önce tamamladığı “Kur’an’ı Anlama Temel Öğretim Programı” kazanımlarının korunması ile ilgili gerekli hassasiyet gösterilecektir.
d. Derslerin daha etkin ve verimli işlenmesi için görsel, işitsel ve yazılı materyallerden yararlanılacaktır.
e. Sosyal etkinlikler ve sportif faaliyetler, öğrencilerin moral ve motivasyonlarını artırmakta, sosyalleşmelerine katkı sağlamakta ve eğitimin etkinliğini ve verimliliğini yükseltmektedir. Bu tür faaliyetler, eğitim-öğretimi aksatmayacak şekilde dönem içerisinde planlanacaktır.
f. Diyanet İşleri Başkanlığı Kur’an Eğitim Ve Öğretimine Yönelik Kurslar İle Öğrenci Yurt Ve Pansiyonları Yönetmeliği’nin 12. Maddesine gereği, sınıf mevcudu 10’un altına düşmesi halinde öğreticiye ek ders ücreti ödenmeyecektir.
C. KOMİSYONLAR ve SINAVLAR
1. HAFIZLIK TAKİP KOMİSYONLARI
a. Hafızlık Takip Komisyonları, her dönem en fazla 3 (üç) haftayı geçmemek ve 1 (bir) haftası Hafızlık Tespit Sınavı başvuru tarihlerinden önce olmak üzere Kur’an kurslarına giderek sınava girecek öğrencileri değerlendirecektir.
b. Komisyon, gerçekleştirdiği izleme ve değerlendirme işlemlerini DİBBYS/EHYS üzerinden “Değerlendirme Formu” nu doldurarak kayıt altına alacaktır.
c. Hazırlık bölümünden ezber bölümüne geçecek öğrenciler, Hafızlık Takip Komisyonları raporu ile “Hazırbulunuşluk Ölçeği” esas alınarak değerlendirilecek; uygun görülen öğrencilerin ezber bölümüne geçişi Komisyon tarafından onaylanacaktır.
ç. Ezber bölümünün her döneminde Hafızlık Takip Komisyonlarınca “Değerlendirme Formu” doldurulmayan öğrenciler, bir sonraki dönemde derse kayıt edilemeyecektir.
d. Tamamlanan dönem içerisinde “Değerlendirme Formu” doldurulmamış öğrenciler için müteakip dönemde ‘Hafızlık Takip Komisyonu Onayı Bekliyor’ durumunda bu işlemi yapabileceklerdir.
e. Hazırlık bölümünün 1. (Eylül-Ocak) veya 2. (Şubat-Haziran) döneminden en az birini tamamlamış ve kendisine hafızlık başlama tarihi girilmiş olan öğrenciler, Hafızlık Takip Komisyonunun onayı ve velisinin bilgilendirilmesiyle “Ezber Bölümüne” kaydedilebilecektir. Ancak bu durumda, öğrencinin “Hazırlık Bölümündeki” eğitimleri tamamlanmış sayılır ve tekrar hazırlık bölümüne kaydı yapılamayacaktır. Bu husustaki tüm sorumluluk Hafızlık Takip Komisyonu’na aittir.
f. Hafızlık Takip Komisyonları, ilgili yönergede belirtilen yükümlülüklerini yerine getirecektir. Ayrıca;
• Kur’an Kursu-Okul İş Birliğine Dayalı Örgün Eğitimle Birlikte Hafızlık Projesi kapsamındaki öğrencilerin Eylül ve Ocak aylarındaki durumunu DİBBYS/EHYS’de yer alan “Değerlendirme Formu”na işleyecektir.
• Dini Bilgiler ve Tecvit Sınavı sonuçlarının DİBBYS/EHYS’de ilgili modüle girişlerini gerçekleştirecektir.
g. Diyanet İşleri Başkanlığı Kur'an Eğitim ve Öğretimine Yönelik Kurslar İle Öğrenci Yurt ve Pansiyonları Yönergesi Madde 27/8 gereğince hafızlık eğitiminde başarısız olduğu tespit edilen öğreticilerin, mevcut program dışında alternatif eğitim programlarına teklifini yapar. Bununla birlikte hafızlık eğitimi için uygun olmayan (ilgili yönergede şartları taşımayan) Kur’an kurslarının tespitini yapacaktır.
2. HAFIZLIK TESPİT SINAVLARI
a. Hafızlık Tespit Sınavları 2025-2026 eğitim-öğretim yıllarında Başkanlığımızca belirlenecek tarihlerde gerçekleştirilecektir.
b. Başkanlığımıza bağlı Kur’an kurslarında hafızlık eğitimini tamamlamış olmasına rağmen sınava Kur’an kursu üzerinden müracaat edemeyen kişilere, son kayıtlı oldukları kurstan sınava başvuru yapabilme imkânı sağlanacaktır.
3. DİNİ BİLGİLER-TECVİT VE MEAL SINAVI
Hafızlık Eğitim Programında yer alan derslerin etkinliğini artırmak, programın kazanımlarına yönelik ölçme-değerlendirme yaparak öğrencilerin seviyelerini tespit etmek ve dijital hafızayı oluşturmak amacıyla hafızlık eğitimi verilen Kur'an kursu öğrencilerine yönelik Dini Bilgiler-Tecvit ve Meal Sınavı Başkanlığın uygun gördüğü tarihte yapılacaktır.
4. KUR’AN KURSLARI ARASI HAFIZLIK VE KUR’AN-I KERİM’İ YÜZÜNDEN GÜZEL OKUMA YARIŞMALARI
Kur'an’ı Kerim'i güzel okumayı ve hafızlığı teşvik etmek, Kur'an kurslarındaki eğitimin niteliğini artırmak ve Kur'an hizmetlerini vatandaşlarımıza tanıtmak amacıyla Kur'an kurslarında okuyan öğrenciler arasında "Hafızlık ve Kur'an-ı Kerim'i Yüzünden Güzel Okuma Yarışmaları" Başkanlığımızca belirlenen tarihlerde düzenlenecektir.
Ç. HAFIZLIK EĞİTİMİ TAKİP SİSTEMİ (HETS)
Başkanlığımızca, Hafızlık eğitimi programlarında kayıtlı öğrencilerin ezberlerini takip etmek üzere “Hafızlık Eğitimi Takip Sistemi (HETS)” hazırlanmış ve 21.06.2021 tarihi itibariyle uygulamaya konulmuştur. Hafızlık başlama tarihinden itibaren her öğrencinin günlük ders girişlerinin yapılacağı bu uygulama, aynı zamanda her öğrenciye ait dijital bir hafıza oluşturmayı da amaçlamaktadır.
• Hafızlık Eğitim Programına devam eden öğrencinin, bölümüne (Hazırlık/Ezber) bakılmaksızın fiili olarak hafızlığa başladığı tarihten itibaren ‘Hafızlık Eğitimi Takip Sistemi’ne (HETS) veri girişi yapılmaya başlanılacaktır.
• Öğrenciler, “Hafızlık Başlama Tarihi” onaylandıktan sonra hafızlığa başlatılacak ve Hafızlık Eğitimi Takip Sistemine (HETS) veri girişleri öğreticileri tarafından yapılacaktır.
• Hafızlık Eğitim Programı hazırlık bölümüne devam eden öğrenci, ezber bölümüne başlamadan hafızlığını bitirmesi halinde Hafızlık Tespit Sınavına gönderilebilecektir.
• “Hafızlığa Başlama Tarihi” girilmeyen öğrencinin Hafızlık Eğitim Programının Ezber Bölümüne kaydı yapılamayacaktır.
• Hafızlık Eğitimi Takip Sistemi (HETS) üzerinden veri girişi tamamlanmayan öğrenciler;
Hafızlık Tespit Sınavına gönderilemeyecektir.
Dersten ayırma işlemi yapılamayacaktır.
D. SOSYAL VE SPORTİF FAALİYETLERLE İLGİLİ PROTOKOLLER
1. Kur'an kurslarında hafızlık eğitimine devam eden öğrencilerimizin hafızlık eğitimleri kadar gelişim dönemlerine uygun bir biçimde yetiştirilmeleri, sosyal ve kişisel becerilerinin güçlendirilmeleri amacıyla İl/ilçe Müftülüklerince, Halk Eğitim Merkezi Müdürlükleriyle irtibata geçilerek bir eğitim planı oluşturarak öğrencilerin ilgi ve ihtiyaçlarına uygun sanatsal ve beceri temelli mesleki eğitim kursları düzenlenecektir.
2. Diyanet İşleri Başkanlığı ile Gençlik ve Spor Bakanlığı arasında 09.12.2019 tarihinde imzalanan protokol gereği Kur'an kurslarında hafızlık eğitimine devam eden öğrencilerimize yönelik il/ilçe müftülükleri, Gençlik ve Spor il/ilçe müdürlükleriyle koordineli bir şekilde mahallinde gençlik kampları düzenleyecektir.
E. TANITICI MATERYALLER VE DİĞER HUSUSLAR
1. Diyanet İşleri Başkanlığı Eğitim Hizmetleri Genel Müdürlüğü ile Milli Eğitim Bakanlığı Din Öğretimi Genel Müdürlüğü arasında imzalanan “Eğitimde İş Birliği Protokolü” gereği, taraflarca Kur’an Eğitim Merkezleri ile ilgili bilgilendirmeler öğreticilere, velilere ve Hafızlık İcazetnamesi alan öğrencilere zamanında yapılacaktır. Ayrıca Kur’an’ı Anlama ve Kur’an Kursları İslami İlimler Temel Öğretim programlarına yönelik bilgilendirmeler müftülüklerce öğreticilere, velilere ve öğrencilere zamanında yapılacaktır.
2. Müftülüklerce, yaygın din eğitimi kapsamında uygulanan 4-6 Yaş Grubu Kur’an-ı Kerim Öğretim Programı ile 7-10 Yaş Grubu Kur’an Kursları Öğretim Programında eğitim alan öğrencilere ve velilerine yönelik hafızlık eğitiminin tanıtılması ve teşvik edilmesi amacıyla gerekli bilgilendirmeler yapılacaktır.
3. Diyanet İşleri Başkanlığı Eğitim Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Milli Eğitim Bakanlığı Din Öğretimi Genel Müdürlüğü ve Türkiye Diyanet Vakfı’nın beraber yürüttüğü “İlahiyat Odaklı Hafızlık Projesi” ne dair bilgilendirmeler müftülüklerce, öğreticilere, velilere ve Hafızlık İcazetnamesi alan öğrencilere zamanında yapılacaktır.
4. Kur’an kursu öğrenci ve öğreticilerinin Hafızlık eğitimi faaliyetleriyle ilgili tespit, teklif, sorun ve şikâyetlerini Başkanlığımıza ulaştırabilmeleri amacıyla hazırlanan “Bize Yazın” afişleri müftülüklerce Kur’an kurslarının uygun görülen yerlerine asılacaktır.
5. Rehberlik ve denetim yapmak, eğitim-öğretim faaliyetlerinin etkinliğini ve verimliliğini ölçmek amacıyla müftü, murakıp veya müftünün yetki vereceği personel tarafından eğitim öğretim yılında bir kurs, denetimlerin biri gece nöbetine denk gelecek şekilde en az üç defa denetlenecektir. Rehberlik ve denetim faaliyetlerinin yapıldığı tarih ve saatler ile kursa ait bilgiler DİBBYS/EHYS’ ye “Kurs Denetim Formu” sayfasından girilecektir.
6. Kitaplar https://egitimhizmetleri.diyanet.gov.tr/kategoriler/materyaller web adresinden indirilebilecektir. Ayrıca Tavsiye Kitap Listesine EHYS Form, Dilekçe ve Belgeler başlığından ulaşılabilecektir.
7. Başkanlığımızca yaygın din eğitimi faaliyetlerini tanıtıcı afişler https://egitimhizmetleri.diyanet.gov.tr web adresinden indirilerek çoğaltılabilecektir. Başkanlığımız tarafından hazırlanarak paylaşılan güncel afişlerden il ve ilçe müftülükleri farklı afiş ya da afişler kullanmayacaktır.
8. İl/ilçe müftülüklerince afişler, Kur’an kursları, okullar, kamu kurum ve kuruluşları, TDV kitabevleri, okuma salonları, millet kıraathaneleri, öğrenci konuk evleri, huzurevleri, gençlik merkezleri, YURTKUR, girişleri ve mescitleri vb. halkın görebileceği tüm mekânlara asılacaktır.
Kur’an kurslarında özveri ile çalışan kıymetli Kur’an kursu öğreticilerimize ve müftülük personelimize teşekkür eder, 2025-2026 eğitim-öğretim yılında başarılar dileriz.