EN
TR
Kimyagerlik ve Kimya Mühendisliği hakkındaki 6269 sayılı Kanunun 6 ncı maddesi hükmü aşağıda belirtilen şekilde uygulanacaktır.
Sorumlu müdür bulundurulması lüzumlu iş yerleri ile sorumlu müdürün tarifi ve niteliği:
a) Kimya hizmetleri ile kimya teknolojisi ve uygulanmasına ilişkin işleri bulunan ek cetvelde gösterilen sınai işyerleri, bu işlerle ilgili olarak bir «Sorumlu Müdür» bulundurmak zorundadırlar.
Bu görev; her zaman müessese veya işletme müdürlüğü anlamını kapsamaz.
b) Sorumlu müdürün kimya yüksek mühendisi, kimya mühendisi veya kimyager olması şarttır. Ancak, ek cetveldeki istisnalar saklıdır.
c) Sorumlu müdür olarak, bu Yönetmeliğin kapsadığı işyerleri, (b) fıkrasında belirtilen nitelikte birini bu unvan ile işe alabileceği gibi, aynı nitelikte olmak üzere halen çalıştırdıkları bir elemanlarına da bu unvanı verebilirler.
Sorumlu müdürün görevleri:
Sorumlu müdürün görevleri şunlardır:
a) Müessesenin kimya hizmetleri ile kimya teknolojisi ve uygulanmasına ilişkin bilûmum işlerini, kimya bilimi ve kimya sanayiinin teknik icaplarına uygun olarak yürütmek,
b) Müessesenin, yukarıki fıkrada yazılı işlerine ilişkin teknik güvenliğini sağlamak,
c) Müessesede imal ve istihsal olunan mamullerin 2 nci maddenin (a) fıkrasındaki görev açısından Türk standartlarına veya bu standartlar bulunmıyorsa, mamulün kullanış maksadına uygunluğunu sağlamak,
ç) 2 nci maddenin (a) fıkrasındaki görev açısından müessesede işçilerin, personelin ve çevrede oturanların hayat ve sağlıklarını koruyucu tedbirleri almak,
Bu görevi ile ilgili olarak sorumlu müdür, gerekli tedbirlerin alınmasını en geç bir ay içinde tesbit edecektir. Bunları, yazılı olarak işverene veya vekiline veya kanuni temsilcisine bildirdiği halde sorumluluğu gerektiren bir durumun hâsıl olması takdirinde, sorumluluk işverene düşer.
d) Sorumlu müdür ile işveren arasındaki karşılıklı hak ve vecibeler, yukarıki fıkralarda zikredilen hak ve vazifeleri tahdit etmiyecek şekilde yapılacak sözleşmelerde belirtilir.
Birden çok işyerinin, bir sorumlu müdür kullanması şartı:
Bu Yönetmeliğin kapsadığı sınai işyerlerinden muharrik kuvvet kullananlarda işçi sayısı beşi, muharrik kuvvet kullanmayanlarda onu aşmıyanlar, ortak sorumlu müdür istihdam edebilirler. Bu takdirde, bir sorumlu müdür uhdesinde en çok iki işyeri bulunabilir.
Bu Yönetmelik Resmî Gazete’de yayımı tarihinden itibaren altı ay sonra uygulanır.
Bu Yönetmelik hükümlerini Sanayi, Çalışma ve Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlıkları yürütür.
CETVEL
A - Patlayıcı ve parlayıcı maddeler sanayii:
1 - Barut, dinamit, nitrogliserin gibi maddeler yapan ve bunları kullanan fişek, tapa, kapsül ve buna benzer pirotekni imalâthane ve fabrikaları.
2 - Eter, karbonsülfür, benzol, petrolden elde edilen gaz, mazot, benzin, madenî yağlar, gres ve emsali gibi parlayıcı katı, sıvı ve gaz şeklinde maddeler yapan imalâthane ve fabrikalar.
3 - İmalâtında ilkel veya yardımcı madde olarak benzin, karbonsülfür, eter, benzol, petrol ve benzeri gibi çabuk parlar maddeleri kullanan atelye, imalâthane ve fabrikalar. (Benzin istasyonları, garajlar, elbise temizleme yerleri, mayi muhallil kullanarak enerji istihsal edenler, oto tamirhaneleri hariç.)
4 - Sentetik benzin elde edilen fabrikalar ile petrolü iptidai madde olarak kullanmak suretiyle çeşitli ürünler istihsal eden fabrika ve imalâthaneler.
5 - Aldehit imalâthane ve fabrikaları. Formaldehit, asetaldehit, benzaldehit ve benzerleri.)
6 - Keton imalâthane ve fabrikaları. (Aseton, mezitiloksit ve benzerleri.)
7 - Alkol (Metil, etil, amilalkol, glikol, gliserin ve benzerleri) istihsal eden fabrika ve imalâthaneler. (Şarap, sirke, kolonya imalâthaneleri hariç)
8 - Hidrokarbonlar, halojenli hidrokarbonlar imalâthane ve fabrikaları, (Kloroform, bromoform, kloral, karbon tetraklorür, klorobenzen ve benzerleri.)
9 - Oksijen, azot, azot oksitleri, amonyak, karbon oksitleri, kükürt oksitleri ve benzeri sınai gazlar ile her cins tazyik edilmiş, sıvılaştırılmış ve çözünmüş gazlar imal ve istihsal eden fabrika ve imalâthaneler.
10 - Organik ve inorganik peroksit, persel ve hipoklorit ile her türlü madeni peroksitler, prhidrol, çamaşır suyu, kireç kaymağı ve benzeri imalâthane ve fabrikaları. (Oksijenli suyu eczacılar da yapabilir.)
11 - İstihsalinde; distilasyon, rafinasyon, hidrojenasyon ve sülfonasyon ameliyelerinden en az birisinin icra edildiği her türlü katı ve sıvı yağlarla yağ asitleri ve bunların türevlerini imal eden fabrika ve atelyelerle imalâthaneler. (Basit yağ tamirhaneleri hariç.)
12 - Uçucu yağlar, esans, ester imalâthane ve fabrikaları.
B - Yakma (Dağlama) tehlikesi olan sanayi:
1 - Asitler, bazlar ve oksitler ile her cins tuz (Kimyevi bileşikler) ları istihsal ve imal eden fabrika ve imalâthaneler, (Yalnız yemeklik olarak kullanılan tuz - sodyum klorür hariç ve fakat tuz - sodyum klorür rafinasyonu dâhil.)
2 - Deterjan ve sabun imalâthane ve fabrikaları.
3 - Kimya lâboratuvarları, (Hayati kimya lâboratuvarlarında, bu sahada ihtisası olduğu mevzuata göre tesbit edilmiş olanlar da sorumlu müdür olabilir.)
C - Zehirlenme tehlikesi olan sanayi:
1 - Zehirli gaz ve diğer zehirli maddeler imalâthane ve fabrikaları.
2 - Azot, kükürt, fosfor, arsenik, antimon, kurşun, bakır, iyot, brom, klor, flor, cıva ve bunların her türlü bileşikleri ile diğer zehirli organik ve inorganik maddeler ve benzerleri imalâthane ve fabrikaları. (Suni gübre, üre, etilasetat, anilin, fenol, kakodil, siyanür ve benzerleri.)
3 - Kalsiyum karbür (Karpit), diğer karbürler ve müştakları ile bunlardan elde edilen maddeler imalâthane ve fabrikaları, (Triklor etilen, metil asetat, sentetik gomelâk, anilin klorhidrin, poli etilen, poli vi- nilklorür, etilen bromür ve benzerleri.)
4 - Elektroliz veya elektrotermik yol ile istihsal edilen maddeler imalâthane ve fabrikaları. (Klor, kloratlar, hipokloritler, alüminyum, magnezyum ve benzerleri imalâthane ve fabrikaları)
5 - Her türlü vernik ve boyar maddeler imalâthane ve fabrikaları. (Sentetik, sellülozik ve her nevi boyalar, cilalar, lâklar, pigmentler, toz boyalar, yağlı boyalar, mensucat boyaları, sikatifler ve benzerleri.)
6 - Mensucat kimyevî yardımcı maddeleri, emülsifiyanlar, tansicaktif maddeler, binderler imalâthane ve fabrikaları.
7 - Parazit, haşarat, çekirge, diğer zararlı hayvanlar ile muzır nebatları tahribe yarayan mücadele ilâçları istihsal eden, işleyen ve bunları imalâtında iptidai veya yardımcı madde olarak kullanan imalâthane ve fabrikalar. (D.D.T., gammexnea, B.H.C. ve benzerleri.)
8 - Sentetik ham kauçuk istihsal eden fabrika ve imalâthaneler ile tabii ve sentetik kauçuktan mamul maddeler yapan müesseseler. (Otomobil lâstiği, her cins hortum, maske, conta ve benzeri fabrika ve imalâthaneleri.)
9 - Sentetik yol ile elde edilen suni reçine ve plâstik maddeler, suni elyaf imalâthane ve fabrikaları. (Viskoz, suni ipek, naylon, orlon, perlon, dakron ve benzerleri.)
10 - Kösele, deri, suni deri ve muşamba imalâthane ve fabrikaları ile debagatta kullanılıp, kimyevi yolla elde edilen yardımcı ham maddeler imalâthane ve fabrikaları. (Bikromat, zırnık, valeks ve benzerleri.)
(Basit ve küçük hacimdeki tabakhaneler hariç.)
11 - Sülfit, kraft, yarı kimyevi natron sellülozu ve benzeri sellüloz, kâğıt imalâthane ve fabrikaları. (Bu gibi fabrikalarda kâğıt mühendisleri de sorumlu müdür olabilir.)
12 - Havagazı, katran, benzol, fenol, naftalin ve benzeri gibi, kömür ve odun distilasyon ürünleri ile su gazı, sınai gaz istihsal eden fabrika, imalâthaneler ve bunları ilkel veya yardımcı madde olarak kullanan fabrika ve imalâthaneler. (Bu maddeleri yakıt olarak kullanan müesseseler hariç)
13 - Siyahlar. (Asitilen siyahı, antresen siyahı, is siyahı, hayvan siyahı - kemik siyahı ve benzerleri) imalâthane ve fabrikaları.
14 - Aktif kömür ve suni grafit fabrikaları.
15 - Diffüzyon, satürasyon, kristalizasyon, rafinasyon ile çalışan şeker fabrikaları.
16 - Pil ve akümülatör imalâthane ve fabrikaları. (Bu türlü müesseselerde elektrik mühendisleri de sorumlu müdür olabilir.)
17 - Kibrit imalâthane ve fabrikaları.
13 - Mürekkep imalâthane ve fabrikaları. (Çini, matbaa, İstampa, tükenmez mürekkep ve benzerleri.)
19 - Ultramarin - çivit imalâthane ve fabrikaları.
20 - Fotoğrafçılıkta kullanılan kimyasal ürünler ve hassaslaştırılmış filim, kâğıt (Ozalit) ve maddeler imalâthane ve fabrikaları.
21 - Umumi Hıfzıssıhha Kanununa göre kurulmuş olan şehir suları tasfiye ve kimyevi temizleme merkezleri.
D - Tefessüh ve infeksiyon tehlikesi olan sanayi:
1 - Tutkal, jelâtin imalâthane ve fabrikaları.
2 - Nişasta, glikoz ve dekstrin imalâthane ve fabrikaları.
3 - Asit sitrik, asit fumarik, asit glükonik ve benzerleri gibi fermantasyonla ele geçen kimyevi ürünler fabrika ve imalâthaneleri.
4 - Her nevi çocuk maması ve konserve fabrikaları.
E - Yüksek suhunet tekniği (Ateş tekniği) ile ilgili sanayi:
1 - Norm tuğla, su kireci, alçı, çimento fabrikaları ile her türlü ateşe dayanır malzeme ve ateş tuğlası, çini, fayans porselen, sır, emaye ve benzerleri imalâthane ve fabrikaları, (Bu türlü işyerlerinde seramik mühendisleri de sorumlu müdür olabilir.)
2 - Maden filizlerinden metal istihsal eden ve cevheri bu yolda değerlendiren imalâthane ve fabrikalar ile elektrometallürji ve her türlü maden izabe, tasfiye ve halita imalâthaneleri. (Bu türlü işyerlerinde izabe ve metallürji mühendisleri de sorumlu müdür olabilir.)
3 - Şişe ve cam imalâthane ve fabrikaları. (Cam kırıkları ve el ile çalışanlar hariç; cam kırıkları kullandığı halde, jeneratör gazı, havagazı veya mazot yakıt fırınlı ve şekillendirme makinalı olanlar dâhil.) (Bu türlü işyerlerinde seramik mühendisleri de sorumlu müdür olabilir.)
4 - Suni zımpara taşı, korendon, karburandum, sentetik kıymetli taşlar imalâthane ve fabrikaları. (Bunlarda seramik mühendisleri de sorumlu müdür olabilir.)
5 - Silis çökelekleri, silisik eterler, silikonlar, silisyum tetraklorür ve benzerleri imalâthane ve fabrikaları.
