7/14561 Denizde Çatışmayı Önleme Tüzüğü

22/9/1965 talih ve 6/5243 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Denizde Çatışmayı Önleme Tüzüğü yerine kaim olmak üzere, Hükümetlerarası istişari Denizcilik Teşkilâtı (IMGO)'nın 4-20 Ekim 1972 tarihleri arasında Londra'da düzenlediği Konferansta kabul edilen 1972 Uluslararası Denizde Çatışmayı önleme Sözleşmesinin uygulanmasıyla ilgili ilişik Denizde Çatışmayı Önleme Tüzüğü'nün 15 Temmuz 1977 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere, onaylanması; Ulaştırma Bakanlığının uygun görüşüne dayanan, Dışişleri Bakanlığının 19/8/1977 tarih ve ÇSUD: 1128 sayılı yazısı üzerine, 31/5/1963 tarihli ve 244 sayılı Kanunun 3 üncü ve 5 inci maddelerine göre, Bakanlar Kurulunca 12/12/1977 tarihinde kararlaştırılmıştır.

Denizde Çatışmaya Önleme Tüzüğü

BÖLÜM A - GENEL

KURAL: 1

Uygulama

(a) Bu kurallar, açık denizlerde ve açık denizlerle bağlantılı olan ve açık deniz gemilerinin seyredebileceği sularda bulunan gemilerin tümüne uygulanacaktır.

(b) Bu kurallarda bulunan hiçbir hüküm, açık denizlerle bağlantılı olan ve açık deniz gemilerinin seyrettiği demir yerleri, limanlar, göller, iç su yolları için yetkili makamlarca yapılan özel kuralların çalışması ile çelişki halinde bulunmayacaktır. Bu gibi özel kurallar, olanağı nisbetinde, bu Kurallara uyacaktır.

(c) Bu kurallarda bulunan hiçbir hüküm, herhangi bir Devletin Hükümeti tarafından konulacak olan Savaş gemilerine veya konvoy halinde seyreden gemilere özgü ek ışıklı işaret veya düdükle verilen işaret veya filo halinde balıkçılıkla uğraşan balıkçı teknelerine özgü ek istasyon veya ışıklı işaret kuralları ile çelişki halinde bulunmayacaktır. Bu ek istasyon veya ışıklı işaretler veya düdükle verilen işaretler, olanağı kadar, bu kurallar gereğince başka yerlere konulmasına yetki verilen herhangi bir ışık veya işaretle karıştırılmayacak şekilde olacaktır.

(d) Bu kuralların amacının gerçekleşmesi için Teşkilât tarafından trafik ayırım düzenleri benimsenebilir.

(e) Özel bir şekilde veya özel bir amaç için inşa edilmiş olan bir teknenin fenerlerinin sayısı, yeri, kapasitesi veya görünüş açıları veya şekillen ile sesli işaret aletlerinin yeri veya nitelikleri bakımından bu kuralların hükümlerine uymadığının ilgili hükümetçe saptanmış olması halinde, teknenin özel faaliyetine müdahale etmeden, böyle bir teknenin fenerlerinin sayısı, yeri, kapasitesi, görünüş mesafe veya açıları ile sesli işaret aletlerinin yerleri ve nitelikleri bakımından o tekne için Hükümeti bu Kurallara mümkün olduğu kadar yakın olanını saptayacaktır.

KURAL: 2

Sorumluluk

(a) Bu kurallardaki hükümlerden hiçbiri, herhangi bir tekneyi veya sahibini, Kaptanı veya gemi adamlarını, bu Kurallara uyma veya gemicilerin her zamanki görevlerinin veya özel durum ve koşullarının gerektirdiği herhangi bir tedbirin alınması hususundaki ihmallerinin sonuçlarından kurtaramaz.

(b) Bu kuralları yorumlarken ve uygularken ilgili teknelerin sınırlı oluşları hususu da dahil, ani bir tehlikeden kaçınırken bu kuralların hükümlerinden ayrılmayı gerektirebilecek olan hususlar dahil seyir ve çatışmanın ve herhangi bir özel şartın tüm tehlikeleri gözönünde tutulacaktır.

KURAL: 3

Genel Tanımlamalar

Bu Metin içinde aksine bir hüküm bulunmadıkça, bu Kuralların amacı için:

(a) "Tekne" sözcüğü: Su üstünde kalkarak seyreden ve deniz uçakları dahil, su üzerinde taşıma aracı olarak kullanılmakta olan veya kullanılmaya elverişli bulunan hertürlü deniz aracını içine alır.

(h) "Kuvvetle yürütülen tekne" deyimi: Makine ile yürütülen herhangi bir tekne anlamına gelecektir.

(c) "Yelkenli tekne deyimi": Var olsa bile yürüten makinesinin kullanılmaması şartıyla, yelken ile seyreden bir tekne anlamına gelecektir.

(d) "Balıkçılık yapan tekne" deyimi : Manevra kabiliyetini sınırlayan, ağlar, oltalar, troller veya diğer avlanma araçları ile balık avlayan bir tekne anlamına gelecek fakat manevra kabiliyetini kısıtlamayacak olan oltalar veya diğer avlanma araçları ile balık avlayan bir tekneyi kapsamıyacaktır.

(e) "Deniz uçağı" sözcüğü: Su üstünde manevra yapmak üzere inşa edilmiş hertürlü hava aracını kapsar.

(f) "Kumanda altında bulunmayan tekne" deyimi: Bazı istisnai şartlar sebebi ile bu kuralların gereğine uygun olarak manevra yapma gücü olmayan ve bu yüzden diğer bir teknenin yolundan çıkma yeteneği bulunmayan bir tekne anlamına gelecektir.

(g) "Manevra kabiliyeti sınırlı tekne" deyimi: Yaptığı iş nedeniyle bu Kuralların gereğine uygun olarak manevra yapma gücü sınırlanan ve bu yüzden diğer bir teknenin yolundan çıkma yeteneği olmayan bir tekne anlamına gelecektir.

Aşağıda yazılı olan tekneler manevra kabiliyetleri sınırlı olan tekneler olarak kabul edilecektir.

(i) Bir seyir işareti, denizaltı kablosu veya boru hattının döşenmesi, çalışması veya toplanmasında bulunan bir tekne,

(ii) Tarama, sörvey veya sualtı çalışmaları yapan bir tekne.

(iii) Üzerinde yol bulunduğu halde ikmal yapan veya insan, kumanya ve yük aktaran bir tekne,

(iv) Bir hava aracını denize indirme veya denizden alma işi ile uğraşan bir tekne,

(v) Mayın tarama işleri yapan bir tekne.

(vi) Gerek yedekleyen ve gerekse yedeklenenin rotalarından ayrılma yeteneklerini önemli bir şekilde kısıtlayan, yedekleme işiyle uğraşan bir tekne,

(h) "Su çekimi nedeniyle kısıtlı tekne" deyimi: Mevcut su derinliğinin kendi çektiği su ile ilişkisi nedeniyle izlediği rotadan ayrılma gücü önemli bir şekilde kısıtlanan, kuvvetle yürütülen bir tekne anlamına gelecektir.

(i) "Üzerinde yol bulunan" deyimi: Bir teknenin demirli olmadığı veya karaya bağlı bulunmadığı veya karaya oturmadığı anlamına gelecektir.

(j) Bir teknenin "boyu" ve "eni" sözcükleri: O teknenin tam boyu ve en geniş eni anlamlarına gelecektir.

(k) Teknelerden birinin diğeri tarafından gözle görülmesi halinde, teknelerin birbirlerini gördükleri varsayılacaktır.

(l) "Kısıtlı görüş" deyimi: Görüşün sis, pus, kar yağışı, şiddetli yağmur fırtınası, kum fırtınası veya herhangi diğer benzeri bir sebeple kısıtlı oluşu anlamına gelecektir.

BÖLÜM B - MANEVRA VE SEYİR KURALLARI

KISIM 1 - HERTÜRLÜ GÖRÜŞ KOŞULLARINDA TEKNELERİN YÖNETİMİ

KURAL: 4

Uygulama

Bu kısımdaki Kurallar hertürlü görüş koşulunda uygulanır.

KURAL: 5

Gözcülük

İçinde bulunulan durum ve koşullarda, durumun ve çatışma tehlikesinin tamamen değerlendirilmesini sağlamak üzere, elde mevcut tüm uygun araçların yanısıra her tekne her zaman tam bir görme ve işitme gözcülüğü de yapacaktır.

KURAL: 6

Emniyetli Hız

Çatışmayı önlemek üzere, uygun ve etkili harekete geçebilmek ve içinde bulunulan durum ve koşulların gerektirdiği bir mesafede durdurulabilmesi için, her tekne her zaman emniyetli bir hızla ilerleyecektir.

Emniyetli hız saptanırken aşağıda yazılı faktörler dikkate alınacaktır.

(a) Tüm tekneler tarafından :

(i) Görüş durumu,

(ii) Balıkçı tekneleri veya diğer teknelerin bir araya toplanmış durumu dahil trafik yoğunluğu,

(iii) Teknenin durdurulma mesafesine ve içinde bulunduğu koşullarda dönme kalibiyetine özel surette dikkat edilerek teknenin manevra yapabilme yeteneği,

(iv) Sahil ışıkları ve kendi ışıklarının geceleyin geriye doğru yayılması gibi arka cephe ışıklarının varlığı,

(v) Rüzgâr, deniz ve akıntının durumu ve seyir tehlikelerinin yakınlığı,

(vi) O yerde var olan su derinliği ile tekne su çekiminin ilişkisi,

(b) Çalışır radarı olan tekneler için ek olarak:

(i) Radar cihazının karakteri, yeterlilik ve sınırlılığı,

(ii) Kullanılmakta olan radar mesafe ayarının zorunlu kıldığı kısıtlamalar,

(iii) Denizin durumu, hava ve diğer müdahale kaynaklarının radar, alıcılığı üzerindeki etkisi,

(iv) Küçük tekneler buz ve diğer yüzer maddelerin yeterli bir radar mesafesinde, radar tarafından alınamaması durumu,

(v) Radarda görülen teknelerin sayısı, bulundukları yer ve hareketleri,

(vi) Yakın çevrede bulunan tekneler ve diğer maddelerin radar kullanılarak mesafesi saptanırken görüşün daha kesin olarak saptanmasına olanak bulunacağı,

KURAL: 7

Çatışma Tehlikesi

(a) Her tekne çatışma tehlikesi olup olmadığını saptamak için içinde bulunduğu durum ve koşullara uygun olan elde mevcut araçların tümünü kullanacaktır. Herhangi bir tereddüt mevcut olduğu takdirde, böyle bir tehlike varsayılacaktır.

(b) Radar varsa ve çalışıyorsa, çatışma tehlikesini önceden saptamak ve radarla ardarda mevki koymak veya buna benzer radar ekranında görülen cisimlerin usulüne uygun gözlemlerini yapmak üzere uzak mesafe taramalar da dahil radar cihazından gerekli şekilde faydalanılacaktır.

(c) Varsayımlar, yetersiz bilgi, özellikle yetersiz radar bilgisi üzerine oturtulmayacaktır.

(d) Çatışma tehlikesinin mevcut olup olmadığı saptanırken aşağıda yazılı hususlar dikkate alınacaktır:

(i) Yaklaşan bir teknenin pusula kerterizinin farkedilir derecede değişmemesi halinde tehlike var sayılacaktır.

(ii) Özellikle çok büyük bir tekneye veya yedek çekene veya yakın mesafede olan bir tekneye yaklaşırken farkedilir derecede kerteriz değişmesi görüldüğü durumlarda da çatışma tehlikesi bazen mevcut olabilir.

KURAL: 8

Çatışmayı Önleme Hareketi

(a) Olayın koşulları elverişli olduğu ve iyi gemicilik kurallarına uyularak yeterli bir süre içinde yapıldığı takdirde çatışmayı önlemek için girişilecek herhangi bir hareket olumlu olacaktır.

(b) Olayın koşulları elverişli olduğu takdirde çatışmayı önlemek üzere yapılacak her rota ve/veya hız değişimi gözle veya radarla diğer bir teknenin çabucak görebileceği kadar büyük olacak ve birbiri ardından yapılacak küçük rota ve/veya hız değişimlerinden kaçınılacaktır.

(c) Eğer manevra sahası varsa, yakın düşme durumundan sakınmak için sadece zamanında yapılmış rota değişikliği, oldukça önemli ve diğer yakın düşmelere sebep olmayan en etkili bir hareket olabilir.

(d) Diğer bir tekne ile çatışmayı önlemek üzere girişilecek hareket, bu teknenin emniyetli bir mesafeden geçmek ile sonuçlanacak harekettir. Hareketin etkili olup olmadığı diğer tekne tam olarak geçilinceye ve neta oluncaya kadar dikkatle kontrol edilecektir.

(e) Çatışmayı önlemek veya durumu değerlendirmek için biraz daha zaman kazanmak üzere, bir tekne gerekiyorsa yürütücü kuvvetlerini durdurarak veya geri çalıştırarak hızını azaltacak veya ilerleyişini durduracaktır.

KURAL: 9

Dar Kanallar

(a) Dar bir kanal veya geçit boyunca ilerleyen bir tekne geçit veya kanalın emin ve uygulayabildiği kadar, kendi sancak tarafındaki dış sınırına yakın seyredecektir.

(b) Boyu 20 metreden az olan bir tekne veya yelkenli bir tekne dar bir kanal veya geçitte emniyetle seyreden bir teknenin geçişine engel olmayacaktır.

(c) Balıkçılıkla uğraşan bir tekne dar bir kanal veya geçitte seyreden bir teknenin geçişine engel olmayacaktır.

(d) Bir dar kanal veya geçitte karşıdan karşıya geçen bir tekne, sadece böyle bir kanalın veya geçidin içinde emniyetle seyredilecek bir teknenin geçişine engel olacaksa, bu geçişi yapmayacaktır. Karşıdan karşıya geçen teknenin niyetinden şüphe eden bir tekne Kural 34 (d) de belirlenen ses işaretini kullanabilir.

(e)

(i) Dar bir kanal veya geçitte, yetişen gemi, yetişilen gemiyi geçme niyetini 34 (c) (i) sayılı Kuralda belirtilen uygun ses işaretini vererek gösterirse yetişilen gemi emniyetle geçişe izin veren tedbirleri alırsa ancak o zaman geçiş yapılabilir. Mutabakata varıldığı takdirde, yetişilen gemi 34 (c) (ii) sayılı Kuralda belirtilen uygun ses işaretini verecek, emniyetli geçişe izin vermek üzere harekete geçecektir. Şüpheli durumda, yetişilen gemi 34 (d) sayılı Kuralda belirtilen ses işaretini verebilir.

(ii) Bu kural yetişen teknenin 13. ncü Kuralda belirtilen yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.

(f) Araya giren bir engel sebebiyle diğer teknelerin görülmesinin engellendiği dar bir kanal veya bir geçitin bir dönüm yerine veya bir alanına yaklaşan bir tekne özel tedbir ve dikkatle seyredecek, 34 (e) sayılı kuralda belirtilen uygun ses işaretini verecektir.

(g) Olayın koşullan elverdiği takdirde, hiçbir tekne dar bir kanalda demirlemeyecektir.

KURAL: 10

Trafik Ayırım Düzenleri

(a) Bu kural Teşkilâtın kabul ettiği trafik ayırım düzenlerine uygulanacaktır.

(b) Trafik ayırım düzenlerini kullanan bir tekne:

(i) O şeridin genel trafik akımı yönündeki uygun trafik şeridinde ilerleyecektir.

(ii) Uygulanabildiği kadar trafik ayırım hattı veya ayırım bölgesinden açık bulunacaktır.

(iii) Normal olarak, şeridin bitiminde trafik şeridine girecek veya çıkacaktır. Fakat yan tarafdan girer veya çıkarken genel trafik akım yönüne, uygulanabildiği kadar, küçük bir açı ile girip çıkacaktır.

(c) Bir tekne mümkün olduğu kadar, trafik şeritlerinde karşıdan karşıya geçmekten kaçınacaktır. Fakat böyle bir geçiş zorunluluğunda olduğu zaman, geçişi uygulayabileceği kadar genel trafik akımı yönüne dik açıya en yakın bir açı ile yapacaktır.

(d) Bitişik ayırım düzenindeki uygun trafik şeridini emniyetle kullanabilecek olan akan trafik, normal olarak kıyıya yakın trafik bölgelerini kullanmayacaktır.

(e) (i) Acil durumlarda, âni bir tehlikeden kaçınmak ve

(ii) Bir ayırım bölgesi içinde balıkçılıkla uğraşmak hariç, karşıdan karşıya geçen tekne dışında bir tekne; normal olarak, ayırım bölgesine girmeyecek ve ayırım hattını geçmeyecektir.

(f) Trafik ayırım düzeni sonlarına yakın alanlarda seyreden bir tekne özel bir dikkat gösterecektir.

(g) Bir tekne bir trafik ayırım düzeni İçinde veya bu düzenin sonlarına yakın alanlarda demirlemekten mümkün olduğu kadar kaçınacaktır.

(h) Bir trafik ayırım düzenini kullanmayan bir tekne mümkün olduğu kadar, uzak geçerek bu düzenden kaçınacaktır.

(i) Balıkçılıkla uğraşan bir tekne bir trafik şeridini takibeden herhangi bir teknenin geçişini engellemeyecektir.

(j) Boyu 20 metreden az olan bir tekne veya yelkenli bir tekne bir trafik şeridini takibeden herhangi bir kuvvetle yürütülen teknenin emniyetle geçişini engellemeyecektir.

KISIM II - BİRBİRİNİ GÖREN TEKNELERİN DAVRANIŞLARI

KURAL: 11

Bu kısımda mevcut kurallar birbirini gören tekneler için uygulanır.

KURAL: 13

Yelkenli Tekneler

(a) Çatışma tehlikesi mevcut olacak şekilde iki yelkenli tekne birbirine yaklaşırken bu teknelerden biri aşağıda yazılı olan şekilde diğerinin yolundan çıkacaktır.

(1) Rüzgârı farklı bordalardan kullanan teknelerden rüzgârı iskeleden kullanan tekne diğerinin yolundan çıkacaktır.

(ii) Her iki tekne de rüzgârı aynı taraftan kullanıyorsa rüzgâr üstünde olan tekne rüzgâr altında olan teknenin yolundan çıkacaktır.

(iii) Rüzgârı iskeleden kullanan bir tekne rüzgâr üzerinde bir tekne görür ve bu gördüğü teknenin rüzgârı iskele tarafından mı yahut sancak tarafından mı kullandığını saptayamazsa gördüğü diğer teknenin yolundan çıkacaktır.

(b) Bu kuralın amaçları için, ana yelkenin şiştiği taraf veya seren yelkenli bir teknede baştan kıça doğru olan en büyük yan yelkenin şiştiği tarafın aksi tarafı rüzgâr üstü sayılacaktır.

KURAL: 13

Yetişme

(a) Bir tekneye yetişen diğer bir tekne bu Bölümün kurallarında mevcut hükümlere bakılmaksızın yetişilen teknenin yolundan çıkacaktır.

(ta) Herhangi bir tekneye, kemeresinin 22.5 derece (2 kerte) den daha fazla gerisindeki herhangi bir yönden yaklaşan bir tekne, yani yetişmekte olduğu tekneye göre, geceleyin o teknenin sadece pupa fenerini görüp borda fenerlerinden hiçbirini göremiyecek mevkide bulunan tekne "yetişen bir tekne" sayılacaktır.

(c) Bir tekne diğer bir tekneyi yetişip geçtiği hususunda herhangi bir tereddüde düştüğü takdirde, kendini yetişen tekne sayarak buna göre hareket edecektir.

(d) İki tekne arasındaki kerterizlerde sonraki herhangi bir değişim, yetişen tekneyi bu Kurallara göre, aykırı geçen bir tekne yapmayacak veya yetişilen tekne tam olarak geçilinceye ve neta oluncaya kadar, yetişen teknenin yükümlülüğünü kaldırmayacaktır.

KURAL: 14

Pruva Pruvaya Geliş Durumu

(a) Kuvvetle yürütülen iki teknenin, çatışma tehlikesi söz konusu edilecek surette, birbirlerine karşı veya karşıya yakın birer rota ile yaklaşmaları halinde, bu teknelerden herbiri diğerinin iskelesinden geçmek üzere, rotasını sancağa değiştirecektir.

(b) Bir teknenin diğerini pruvasında veya pruvasına yakın ve gece silyon fenerlerini bir doğru üzerinde veya doğruya yakın bir halde ve/veya her iki borda fenerini birlikte gördüğü, gündüz ise, diğer tekneyi buna benzer bir durumda gördüğü zaman, yukardaki durumun mevcut olduğu varsayılacaktır.

(c) Böyle bîr durumun varlığından tereddüte düşen bir tekne bu durumun hakikaten mevcut olduğunu varsayacak ve buna uygun olarak hareket edecektir.

KURAL: 15

Aykırı Geçiş

Kuvvetle yürütülen iki teknenin çatışma tehlikesi doğuracak şekilde hiçbirini aykırı olarak geçmeleri halinde, diğer tekneyi sancak tarafından gören tekne onun yolundan çıkacak koşullar elverdiği takdirde diğerinin pruvasından geçmekten kaçınacaktır.

KURAL: 16

Yol Veren Teknenin Davranışı

Diğer bir tekneye yol vermekle yükümlü olan tekne iyice neta olmak üzere, olanağı kadar erken ve belirgin manevra yapacaktır.

KURAL: 17

Yol Verilen Teknenin Davranışı

(a) (i) İki tekneden biri diğerinin yolundan çıkmak zorunluluğunda bulunduğu yerlerde diğeri kendi rotasını ve hızını koruyacaktır.

(11) Bu kurallar uyarınca yol vermesi gereken teknenin uygun manevra yapmadığı görülür görülmez, manevra yapmakla yükümlü olmayan tekne çatışmayı sadece kendi manevrası ile önlemek üzere harekete geçebilir.

(b) (ii) Rotasını ve hızını muhafaza etmesi gereken tekne, herhangi bir sebepten dolayı, sadece yol vermesi gereken teknenin yapacağı manevra ile çatışmalarını önüne geçilemiyecek kadar kendisini yakın bulursa, çatışmayı önlemeye yardımcı olacak en İyi hareketi yapacaktır.

(c) Bir aykırı geçiş durumunda, diğer kuvvetle yürütülen bir tekne ile çatışmayı önlemek üzere, bu Kuralın (a) (ii) sayılı alt paragrafı uyarınca manevra yapan kuvvetle yürütülen bir tekne, olayın koşulları elverdiği takdirde, kendi tekele tarafından gördüğü bir tekne için rotasını iskelesine alarak değiştirmeyecektir.

(d) Bu kural, yol vermesi gereken teknenin yol verme yükümlülüğünü kaldırmaz.

KURAL: 18

Tekneler Arasındaki Sorumluluklar

9. 10 ve 13 sayılı Kuralların aykırı hükümleri hariç:

(a) Üzerinde yol bulunan Kuvvetle yürütülen bir tekne

(i) Kumanda altında bulunmayan,

(ii) Manevra yapma gücü kısıtlı olan,

(iii) Balıkçılıkla uğraşan,

(iv) Yelkenli,

bir teknenin yolundan çıkacaktır.

(b) Üzerinde yol bulunan bir yelkenli tekne,

(1) Kumanda altında bulunmayan,

(ii) Manevra yapma gücü kısıtlı olan,

(iii) Balıkçılıkla uğraşan,

Diğer bir teknenin yolundan çıkacaktır.

(c) Üzerinde yol bulunan balıkçılıkla uğraşan bir tekne olanağı kadar:

(i) Kumanda altında bulunmayan,

(ii) Manevra yapma gücü kısıtlı olan,

Bir teknenin yolundan çıkacaktır.

(d) (i) Kumanda altında olmayan veya manevra yapma gücü kısıtlı olan tür teknenin dışında hiçbir tekne, içinde bulunduğu koşulların elvermesi halinde, kendi su çekimi nedeniyle kısıtlı olan ve 28 nci kuraldaki işareti gösteren bir teknenin emniyetle geçişine engel olmayacaktır.

(ii) Kendi su çekimi nedeniyle kısıtlı olan bir tekne özel durumunu gözönünde tutarak dikkatle seyredecektir.

(e) Su üzerinde bulunan bir deniz uçağı, genellikle, bütün teknelerden tamamen neta bir halde bulunacak ve bunların seyrini engellemekten kaçınacaktır. Çatışma tehlikesinin var olduğu koşullarda bu bölümdeki kurallara uyacaktır.

KISIM III - KISITLI GÖRÜŞ KOŞULLARINDA TEKNELERİN DAVRANIŞLARI

KURAL: 19

Kısıtlı Görüş Koşullarında Teknelerin Davranışları

(a) Bu kural, görüş şartları kısıtlı olan bir alanda veya böyle bir alana yakın yerlerde seyrederken birbirini görmeyen teknelere uygulanacaktır.

(b) Her tekne, kısıtlı görüşün içinde bulunan durum ve koşullarına göre ayarlanacak olan emniyetli bir hızla derleyecektir. Kuvvetle yürütülen bir tekne, ani manevralar için makinelerini hazır bulunduracaktır.

(c) Her tekne bu Bölümün 1 nci Kısmındaki Kuralları uygularken, kısıtlı görüşün içinde bulunulan durum ve koşullarını dikkate alacaktır.

(d) Sadece radarla diğer bir teknenin varlığını anlayan bir tekne bir çatışma alanına girme halinin oluşup oluşmadığım ve/veya çatışma tehlikesinin bulunup bulunmadığını saptayacaktır. Böyle bir durumun mevcut olması halinde önleyici manevrayı zamanında yapacak, ancak, bu manevra bir rota değiştirilmesini gerektiriyorsa aşağıdaki hususlardan olanağı ölçüsünde kaçınılacaktır.

(i) Yetişilen bir tekne hariç, kemere doğrultusunun ilersinde bulunan bir tekne için rotanın iskeleye alınması,

(ii) Rotanın kemere doğrultusunda veya kemere doğrultusunun gerisinde olan bir tekneye doğru değiştirilmesi,

(e) Çatışma tehlikesinin var olmadığının saptandığı haller hariç, kendi kemere doğrultusunun ön tarafında başka bir teknenin sis işaretini duyan veya kemere doğrultusu önünde bulunan bir tekne ile yakın düşme durumlarından kaçınamıyan bir tekne hızını rotasını koruyabileceği alt düzeye indirecektir. Böyle bir tekne çatışma tehlikesi geçinceye kadar üzerindeki bütün yolu kesecek ve her dununda çok dikkatle seyir edecektir.

C - FENERLER VE ŞEKİLLER :

KURAL: 20

Uygulama

(a) Bu bölümdeki kurallara, bütün hava koşullarında uyulacaktır.

(b) Fenerlere ait Kurallar güneşin batışından doğuşuna kadar uygulanacak ve bu süre içersinde Kurallarda belirlenen fenerlerle karıştırılmayacak veya bunların görünüşlerini veya ayırıcı karakterlerini bozmayacak veya iyi bir gözcülük yapılmasını engellemeyecek olan fenerler dışında diğer hiçbir ışık gösterilmeyecektir.

(c) Bu kurallarda belirtilen fenerler, taşındığı takdirde, kısıtlı görüşlerde güneşin doğuşundan batışına kadar da, gösterilecek ve gerekli görülen diğer bütün koşullarda da gösterilebileceklerdir.

(d) Şekillerle ilgili kurallar gündüzleri uygulanacaktır.

(e) Bu kurallarda belirlenen fenerler ve şekiller bu kuralların 1 sayılı Lâhikasının hükümlerine uygun olacaktır.

KURAL: 21

Tanımlamalar

(a) "Silyon feneri" deyimi: Teknenin baş-kıç orta hattı üzerine konulan, 225 derecelik bir ufuk yayı üzerinde kesiksiz bir ışık gösteren ve teknenin her iki tarafında tam pruvadan itibaren kemerenin 22.5 derece gerisine kadar ışık gösterecek surette yerleştirilmiş beyaz bir fener anlamına gelecektir.

(b) "Borda fenerleri" deyimi: Herbiri 112,5 derecelik bir ufuk yayı üzerinde tam pruvadan kendi tarafındaki kemerenin 22,5 derece gerisine kadar kesiksiz bir ışık gösterecek surette yerleştirilmiş sancak tarafında, yeşil, iskele tarafında kırmızı fener anlamına gelecektir. Boyu 20 metreden kısa teknelerde, borda fenerleri teknenin baş-kıç orta hattı üzerinde bulunan bir fanus içinde birleşik olarak taşınabilir.

(c) "Pupa feneri" deyimi: Olanağı kadar teknenin kıç tarafına yakın bir yere konulan, ufkun 125 derecelik bir yayı üzerinde kesiksiz beyaz bir ışık gösteren, tam kıçtan itibaren geminin her iki bordasında 67,5 derecelik bir ışık göstermek üzere yerleştirilmiş beyaz ışık veren bir fener anlamına gelecektir.

(d) "Yedekleme feneri" deyimi: Bu kuralın, (c) paragrafında belirlenen "Pupa feneri" ile aynı nitelikte olan sarı ışık veren bir fener anlamına gelecektir.

(e) "Her taraftan görülür fener" deyimi: Ufkun 360 derecelik yayı üzerinde kesiksiz ışık gösteren bir fener anlamına gelecektir.

(f) "Çakar fener" deyimi: Düzenli aralıklarla dakika 120 veya daha fazla çakan bir fener anlamına gelecektir.

KURAL: 22

Fenerlerin Görünüşü

Bu kurallarda belirtilen fenerler, en az aşağıda yazılı mesafelerden görünebilmeleri için, bu Kuralların 1 inci lâhikasının 8 inci kısmında belirlenen şiddette olacaklardır.

(a) Boyları 50 metre veya daha fazla olan tekneler:

- 6 milden...

- 6 milden görünür silyon feneri,

- 3 milden görünür borda feneri,

- 3 milden görünür pupa feneri,

- 3 milden görünür yedekleme feneri,

- 3 milden ve her yönden görünür beyaz, kırmızı, yeşil veya sarı fener

(b) Boyları 12 metre veya daha fazla olan fakat 50 metreden az olan tekneler

- 2 milden görünür silyon feneri ancak boyu 20 metreden az olan teknelerde 3 milden görünür olacaktır.

- 2 milden görünür borda feneri,

- 2 milden görünür pupa feneri

- 2 milden görünür yedekleme feneri,

- 2 milden ve her yönden görünür beyaz, kırmızı, yeşil veya sarı fener.

(c) Boyu 12 metreden az olan tekneler

- 2 milden görünür silyon feneri,

- 1 milden görünür borda feneri,

- 2 milden görünür pupa feneri,

- 2 milden görünür yedekleme feneri,

- 3 milden ve her yönden görünür, beyaz, kırmızı, yeşil veya san fener.

KURAL: 23

Üzerinde yol bulunan Kuvvetle Yürütülen Tekneler

(a) Kuvvetle yürütülen bir tekne üzerinde yol olduğu zaman:

(i) Baş tarafta bir silyon feneri,

(ii) Boyları 50 metreden daha kısa olan bir teknenin gösterme yükümlülüğü bulunmaması hali hariç, kıç tarafa doğru ve baş taraftakinin yukarsında ikinci bir silyon feneri,

(iii) Borda fenerleri,

(iv) Bir pupa feneri.

(b) Bir hava yastıklı tekne su üzerinde kalkarak çalıştığı zaman, bu kuralın (a) paragrafında belirtilen fenerlere ek olarak, ufkim her tarafından görülen, sarı renkte çakar bir fener taşıyacaktır.

(c) Boyu 7 metreden kışa ve hızı en çok 7 deniz milini geçmeyen kuvvetle yürütülen bir tekne bu kuralın (a) paragrafında belirtilen fenerler yerine, ufkun her tarafından görülür beyaz bir fener gösterebilir. Uygulanabildiği takdirde böyle bir tekne borda fenerlerini de gösterecektir.

KURAL: 24

Çekerek ve iterek yedekleme

(a) Kuvvetle yürütülen bir tekne yedeklerken:

(1) Kural 23 (a) (l) d belirtilen fener yerine baş tarafta dikey bir doğru üzerinde, iki silyon feneri gösterecektir. Yedekleyen bir teknenin kıç tarafından yedek lenenin yedek boyu sonuna kadar olan mesafenin 200 metreden fazla olması halinde dikey bir doğru üzerinde üç adet adı geçen feneri gösterecektir.

(ii) Borda fenerleri,

(iii) Bir pupa feneri,

(iv) Pupa feneri üzerinde, dikey bir doğru üzerinde bir yedekleme feneri,

(v) Yedek boyu 200 metreden fazla olduğu zaman, en iyi görülebilecek bir yetinde bir eşkenar dörtgen şekil, gösterecektir.

(b) İten tekne ile ileri itilen tekne birleşik tek bir tekne gibi birbirlerine sıkıca bağlı İseler, bunlara, kuvvetle yürütülen bir tekne gözüyle bakılacak ve bu tekneler 23 ncü kuralda belirtilen fenerini göstereceklerdir.

(c) Birleşik tek bir tekne hali hariç, kuvvetle yürütülen bir tekne diğer bir tekneyi ileri itiyor veya bordasında yedekliyorsa;

(i) Kural 23 (a), (i) de, belirtilen fenerin yerine baş tarafta dikey bir doğru üzerinde iki silyon fenerini,

(ii) Borda fenerlerini.

(iii) Bir pupa fenerini, gösterecektir.

(d) Bu Kuralın (a) ve (c) paragraflarının uygulanacağı kuvvetle yürütülen bir tekne, aynı zamanda Kural 23 (a) (ii) nin hükümlerini de uygulayacaktır.

(e) Yedeklenen bir tekne veya cisim:

(i) Borda fenerlerini,

(ii) Bir pupa fenerini,

(iii) Yedek boyunun 200 metreden fazla olması halinde, en iyi görülebilecek yerinde bir eşkenar dörtgen şekli gösterecektir.

(f) Sayılan belirsiz tekneler: Bir grup halinde, bordada yedeklendiği veya itildiği zaman tek bir tekne gibi fener göstereceklerdir.

(i) Birleşik bir birimin parçası olmadığı zaman Heri itilerek, yürütülen bir tekne başucunda borda fenerlerini gösterecektir.

(ii) Diğer bir teknenin bordasında yedeklenen bir tekne pupa fenerini ve başucunda borda fenerlerlerini gösterecektir.

(g) Bir tekne veya yedekte çekilen bir cismin yeterli herhangi bir sebeple, bu kuralın (e) paragrafında önerilen fenerleri göstermesinin pratik olmayacağı yerlerde, yedekte çekilen teknenin aydınlatılması veya fenersiz tekne veya bir cismin mevcudiyetinin gösterilmesi için, olanağı bulunan, tüm tedbirler alınacaktır.

KURAL: 25

Üzerinde Yol Bulunan Yelkenli Tekneler ve Kürekli Tekneler

(a) Üzerinde yol bulunan bir yelkenli tekne:

(i) Borda fenerlerini,

(ii) pupa fenerini,

gösterecektir.

(b) Boyu 12 metreden kısa olan bir yelkenli teknede bu kuralın (a) paragrafında belirtilen fenerler, en iyi görülebilecekleri yer olan direk başı veya direk başına yakın bir yerde taşınacak olan bir fanus içinde birleşik bir halde bulunabilirler.

(c) Üzerinde yol bulunan bir yelkenli tekne bu kuralın (a) paragrafında belirtilen fenerlere ek olarak, en iyi görülebilecekleri yer olan direk başı veya direk başına yakın bir yerde dikey bir doğru üzerinde ufkun her tarafından görülür üstteki kırmızı alttaki yeşil olan iki fener taşıyabilirler.

Ancak, bu fenerler, bu Kuralın (b) paragrafında müsaade edilen birleşik fanusla bir arada gösterilmeyecektir.

(d) (i) Boyu 7 metreden kısa olan bir yelkenli tekne uygulayabildiği takdirde bu kuralın (a) veya (b) paragrafında belirtilen fenerleri gösterecektir, fakat gösteremezse çatışmayı önleyecek kadar yeterli bir sürede gösterilmek üzere bir elektrikli cep fenerini veya beyaz bir ışık gösteren ve yanık halde bulunan bir feneri el altında hazır bulunduracaktır.

(ii) Kürekli bir tekne bu Kurallarda yelkenli tekne için belirtilen fenerleri gösterebilir. Bunu yapmadığı takdirde çatışmayı önleyecek kadar yeterli bir süre içinde, gösterilmek üzere, bir elektrikli cep fenerini veya beyaz bir ışık gösteren ve yanık halde bulunan bir feneri el altında hazır bulunduracaktır.

(e) Yelkenle seyreden ve aynı zamanda makine ile de yürütülen bir tekne baş tarafında ve ufkun her tarafından en iyi görülebilecek bir yerinde sivil ucu aşağı doğru olan bir koni gösterecektir.

KURAL : 26

Balıkçı Tekneleri

(a) Balıkçılıkla uğraşan bir tekne üzerinde yol bulunduğu veya demirli olduğu zamanlarda, sadece bu Kuralda belirtilen fenerleri ve şekilleri gösterecektir.

(b) Balıkçılık takımı olarak tarama ağları veya diğer takımları kullanarak su içinde sürükleme anlamına gelen trol çekme işiyle uğraşan bir tekne;

(i) Üstteki yeşil alttaki beyaz renkte olan ve dikey bir doğru üzerinde bulunan ve ufkun her tarafından görülür iki fener veya dikey bir doğru üzerinde ve biri diğerinin üstünde tepeleri birbirine bitişik iki koni gösterecek, boyu 20 metreden kısa olan bir tekne, bu şekiller yerine bir sepet gösterebilecektir.

(ii) Ufkun her tarafından görülen yeşil fenerin üstünde ve gerisinde bir adisyon feneri gösterecek ve boyu 50 metreden kısa olan bir tekne böyle bir feneri göstermek zorunluluğunda olmayacak fakat isterse gösterebilecektir.

(iii Su üzerinde yol alırken bu paragrafta belirtilen fenerlere ek olarak borda fenerlerini ve bir pupa fenerini gösterecektir.

(c) Trol çekmek dışında balıkçılıkla uğraşan bir tekne;

(i) Üstteki kırmızı, alttaki beyaz renkte olan ve dikey bir doğru üzerinde bulunan, ufkun her tarafından görülür iki fener veya dikey bir doğrultuda ve biri diğerinin üstünde tepeleri birbirine bitişik iki koni gösterecek, boyu 20 metreden kısa olan bir tekne bu şekil yerine, bir sepet gösterebilecektir.

(ii) Denize döşedikleri takımlar tekneden yatay olarak 160 metreden daha açığa doğru uzandığı takdirde, takımlar doğrultusunda ufkun her tarafından görülür beyaz bir fener veya tepesi yukarı doğru olan bir koni şekli gösterecektir.

(iii) Su üzerinde yol alırken, bu paragrafta belirtilen fenerlere ek olarak borda fenerlerini ve pupa fenerini de gösterecektir.

(d) Balıkçılıkla uğraşan diğer teknelerin pek yakınında bulunan ve balıkçılıkla uğraşan bir tekne, bu Kuralların II sayılı lâhikasında belirlenen ek işaretleri da gösterecektir.

(e) Balıkçılıkla uğraşmadığı zaman bir tekne bu Kuralda belirtilen fener ve şekilleri göstermeyecek ve fakat ancak kendi boyundaki bir tekne için belirtilen fenerleri gösterecektir.

KURAL: 27

Kumanda Altında Bulunmayan veya Manevra Gücü Kısıtlı Olan Tekneler

(a) Klimanda altında bulunmayan bir tekne :

(i) En iyi görülebilecek yerde dikey bir doğru üzerinde ufkun, her tarafından görülür iki kırmızı fener,

(ii) En iyi görülebilecekleri yerde, dikey bir doğru üzerinde iki küre veya benzeri şekilleri,

(iii) Su üzerinde ilerlerken, bu paragrafta belirtilen fenerlere ek olarak, borda fenerleri ve bir pupa feneri gösterecektir.

(b) Mayın tarama faaliyetleri ile uğraşan bir tekne dışında manevra gücü kısıtlı bir tekne:

(i) En iyi görülebilecekleri bir yerde dikey bir doğru üzerinde ufkun her tarafından görülür, üç fener gösterecektir. Bu fenerlerden en üstteki ve en alttaki kırmızı, ortadaki beyaz olacaktır.

(ii) En iyi görülebilecekleri bir yerde, dikey bir doğru üzerinde üç şekil gösterecektir. Bu şekillerden en üstteki ve en alttaki küre, ortadaki eşkenar dörtgen şeklinde olacaktır.

(iii) Su üzerinde ilerlerken alt paragraf (i) de belirtilen fenerlere ek olarak, silyon ve borda fenerleri ile bir pupa fenerini gösterecektir.

(iv) Demirli iken bu Kuralın (i) ve (ii) sayılı alt paragraflarında belirtilen fenerler veya şekillere ek olarak, 30 ncu Kuralda belirtilen fenerleri ve şekli gösterecektir.

(c) Rotasından saptırma gücü bulunmayan yedekleme işi ile uğraşan bir tekne, bu kuralın (b) (i) ve (ii) sayılı alt paragraflarında belirtilen fenerler veya şekillere ek olarak, 24 (a) sayılı kuralda belirtilen fenerleri veya şekli gösterecektir.

(d) Tarama veya sualtı işleri ile uğraşan bir tekne manevra yapabilme gücünün kısıtlı olduğu zamanlarda, bu kuralın (b) paragrafında belirtilen fenerler ve şekilleri gösterecek ve engel mevcut olduğu zamanlarda da bunlara ek olarak:

(i) Engelin bulunduğu tarafı işaret etmek üzere dikey bir doğru üzerinde ufkun her tarafından görülür iki kırmızı fener veya iki küre.

(ii) Diğer teknenin geçebileceği tarafı işaret etmek üzere, dikey bir doğru üzerinde, ufkun her tarafından görülen iki yeşil fener veya iki eşkenar dörtgen,

(iii) Su üzerinde ilerlerken bu paragrafta belirtilen fenerler ve ek olarak silyon ve borda fenerleriyle bir pupa feneri,

(iv) Bu paragraf hükümlerinin uygulanacağı bir tekne demirli iken 30 sayılı Kuralın belirttiği fenerler ve şekil yerine (i) ve (ii) sayılı alt paragraflarda belirtilen fenerleri veya şekli,

(e) Dalgıç işleri ile uğraşan bir teknenin bu kuralın (b) paragrafında belirtilen şekilleri göstermesinin mümkün olmadığı hallerde uluslararası kodunun A flamasının yüksekliği 1 metreden az olmayan eğilmez sağlam bir kopyası gösterilecektir. Bu flama örneğinin ufkun her tarafından görülmesi için gerekli tedbirler alınacaktır.

(f) Mayın tarama işleriyle uğraşan bir tekne 23 sayılı Kuralda kuvvetle yürütülen bir tekne için belirtilen fenerlere ek olarak, ufkun her tarafından görülen, üç yeşil fener veya 3 küre gösterecektir. Bu fenerlerden veya şekillerden birisi pruva direği başı veya yakınında diğerleri de seren uçlarında gösterilecektir. Bu fenerler veya şekiller diğer bir teknenin, mayın tarayıcı teknenin kıç tarafına 1000 metre veya heriki bordasına 500 metreden fazla yaklaşmasının tehlikeli olacağını gösterecektir.

(g) Boyları 7 metreden daha kısa olan teknelerden bu kuralda belirtilen fenerleri göstermeleri istenmeyecektir.

(h) Bu Kuralda belirtilen işaretler tehlikede olan ve yardım isteyen teknelerin işaretleri değildir. Bu işaretler, bu Kuralların TV. lâhikasında bulunmaktadırlar.

KURAL: 28

Su Çekimleri Nedeniyle Seyirleri Kısıtlı Olan Tekneler

Su çekimleri nedeniyle seyirleri kısıtlı olan tekneler 23 sayılı Kuralda kuvvetle yürütülen tekneler ipin belirtilen fenerlere ek olarak, en iyi görülebilecek bir yerde, ufkun her tarafından görülen ve dikey bir doğru üzerinde bulunan üç kırmızı fener veya bir silindir gösterebilir.

KURAL: 29

Kılavuz Tekneleri

(a) Kılavuzluk görevi ile uğraşan bir tekne :

(i) Direk başı veya direk başına yakın bir yerde ufkun her tarafından görülen ve dikey bir doğru üzerinde üstteki beyaz alttaki de kırmızı olan iki fener,

(ii) Seyir halinde olduğu zaman bunlara ek olarak, borda fenerleri ile bir pupa feneri,

(iii) Demirde iken alt paragraf (i) de belirtilen fenerlere ok olarak, demir feneri veya fenerleri veya şeklini gösterecektir.

(b) Bir kılavuz teknesi kılavuzluk görevi ile uğraşmadığı zaman kendi boyundaki benzeri bir tekne için belirtilen fenerler veya şekilleri gösterecektir.

KURAL: 30

Demirli ve Karaya oturmuş Tekneler

(a) Demirli olan bir tekne en iyi görülebilecek bir yerinde:

(i) Baştarafında, ufkun her tarafından görülen bir beyaz fener veya bir küre,

(ii) Kıç veya kıç tarafa yakın bir yerinde ve alt paragraf (i) de belirtilen fenerden daha az yükseklikte ufkun her tarafından görülen bir beyaz fener, gösterecektir.

(b) Boyu 50 metreden daha kısa olan bir tekne bu kuralın (a) paragrafında belirtilen fenerler yerine en iyi görülebilecek bir yerinde ufkun her tarafından görülen bir beyaz fener gösterebilir.

(c) Demirli bir tekne isterse ve boyu 100 metre ve daha uzun olan bir tekne zorunlu olarak güvertelerini, sağlanabilen iş veya buna eşit ışıklarla aydınlatacaklardır.

(d) Karaya oturan bir tekne bu kuralın (a) veya (b) paragraflarında belirtilen fenerleri gösterecek ve bunlara ek olarak, en iyi görülebilecek yerlerinde,

(i) Dikey bir doğru üzerinde, ufkun her tarafından görülen iki kırmızı fener,

(ii) Dikey bir doğru üzerinde üç küre,

gösterecektir.

(e) Boyu 7 metreden kısa olan ve dar bir kanal veya geçit içinde veya demir yerinde ve diğer teknelerin normal olarak seyir yaptığı alanlarda veya bunlara yakın yerlerde olmamak üzere demirlemiş veya karaya oturmuş olan bir tekneden bu kuralın (a), (b) veya (d) paragraflarında belirtilen fenerleri ve şekilleri göstermesi istenmeyecektir.

KURAL: 31

Deniz Uçakları

Bir deniz uçağı için, bu bölümdeki kurallarda belirtilen özellikler veya pozisyonlardaki fenerlerin ve şekillerin konulmasının mümkün olmaması halinde, bu

özellikler ve pozisyonlardaki fenerler ve şekillere mümkün olduğu kadar yakın olan fenerleri ve şekilleri gösterecektir.

BÖLÜM D - SES VE IŞIK İŞARETLERİ

KURAL: 32

Tanımlamalar

(a) "Düdük> sözcüğü belirtilen düdük seslerini meydana getirme gücünde olan ve bu Kuralların III sayılı Lâhikası niteliklerine uyan herhangi bir sesle işaret verme aleti anlamına gelecektir.

(b) "Kısa düdük" deyimi: Bir saniye süreli bir düdük sesi anlamına gelecektir.

(c) "Uzun düdük" deyimi : 4 - 6 saniye süreli bir düdük sesi anlamına gelecektir.

KURAL: 33

Ses İşaretleri İçin Aletler

(a) Boyları 12 metre veya daha uzun olan teknelerde bir düdük ve bir kam pana ve boyları 100 metre veya daha uzun olan teknelerde bunlara ek olarak bir gong bulunacak ve bu gongun tonu ve sesi kampananınki ile karıştırılmayacak şekilde olacaktır.

Düdük, kampana ve gong bu kuralların III sayılı Lâhikası niteliklerine uyacaktır. İstenilen ses işaretlerinin elle verilmesine her zaman olanak bulunması şartıyla, kampana veya gong veya her İkisinin yerine aynı ses niteliğine sahip olan diğer bir alet konulabilir.

(b) Boyları 13 metreden daha kısa olan tekneler bu kuralın (a) paragrafında belirtilen ses ile işaret veren aletleri taşıma zorunluğunda olmayacaklardır. Böyle bir aleti bulunmayan bir teknede yeterli ses işareti verebilecek başka bir alet bulundurulacaktır.

KURAL: 34

Manevra ve Uyarma İşaretleri

(a) Kuvvetle yürütülen ve seyir halinde bulunan bir tekne diğerini görüğü zaman, bu kurallar uyarınca manevra yaptığında düdüğü ile aşağıdaki İşaretleri vererek bu manevrasını belli edecektir.

- Bir kısa düdük "Rotamı sancağa doğru değiştiriyorum".

- İki kısa düdük "Rotamı iskeleye doğru değiştiriyorum".

- Üç kısa düdük "Tornistan çalıştırıyorum". anlamına gelecektir.

(b) Herhangi bir tekne bu kuralın (a) paragrafında belirtilen düdük işaretlerine ek olarak, manevra esnasında uygun bir surette tekrarlanacak olan ışıklı bir işaret de gösterebilir.

(i) Bu ışıklı işaretler aşağıda yazılı olduğu gibi yorumlanacaktır:

- Bir çakar "Rotamı sancağa değiştiriyorum."

- İki çakar "Rotamı iskeleye değiştiriyorum".

- Üç çakar "Tornistan çalıştırıyorum"

anlamına gelecektir.

(ii) Her çakar, yaklaşık olarak bir saniye, iki çakar arasındaki süre yaklaşık olarak bir saniye sürecektir. Biribiri ardından verilecek işaretler arasındaki süre 10 saniyeden az olmayacaktır.

(iii) Var ise bu işaret için kullanılacak olan ışık ufkun her tarafından görülen beyaz bir ışık olacak ve en azından 5 milden görülecek ve Lâhika 1 hükümlerine uyacaktır.

(c) Dar bir kanal veya geçitte birbirini gören teknelerden:

9 (e) (i) sayılı kurala uyarak diğerine yetişip geçme niyetinde olan bir tekne düdükle aşağıdaki işaretleri vererek niyetini bildirecektir:

- İki uzun düdüğü takibeden bir kısa düdük:

"Senin sancak tarafından yetişip geçmek niyetindeyim"

- İki uzun düdüğü takibeden iki kısa düdük:

"Senin iskele tarafından yetişip geçmek niyetindeyim"

anlamına gelecektir.

(ii) Yetişilip geçilecek olan bir tekne 9 (e) (i) sayılı kurala uyarak hareket ediyorsa, mutabakatını aşağıda yazılı işaret düdüğü ile vererek yetişen gemiye bildirecektir:

- Bir uzun, bir kısa, bir uzun ve bir kısa sırasıyla verilecek düdük işareti.

(d) Birbrini gören iki teknenin birbirine yaklaşması ve bu teknelerden birini diğerinin niyetini ve hareketlerini anlayamaması veya çatışmayı önlemek üzere yeteri kadar harekete geçtiğinden tereddüde düşmesi halinde, tereddüde düşen tekne düdüğü ile derhal en azından beş kısa ve seri işaret vererek böyle bir tereddüt içinde olduğunu gösterecektir. Böyle bir işaret en azından beş kısa ve seri çakmalar şeklinde bir ışık işareti ile kuvvetlendirilebilir.

(e) Araya giren bir engel sebebiyle diğer teknelerin görülmesine olanak bulunmayan bir kanal veya geçidin dönüş yerine yaklaşan bir tekne uzun bir düdük çalacaktır. Dönüş yerinin öbür tarafında veya aradaki engelin arkasında olan ve düdüğün duyulabileceği mesafede bulunan herhangi bir yaklaşan tekne de uzun bir düdükle bu işarete cevap verecektir.

(f) Bir teknede aralarındaki mesafe 100 metreden fazla olan birden çok düdük mevcut olduğu takdirde manevra ve uyarma işaretleri sadece bir düdükle verilecektir.

KURAL: 35

Kısıtlı Görüş Hallerinde Verilecek Ses İşaretten

Görüş şartlan kısıtlı olan bir alan içinde veya yakınında, gece veya gündüz, bu Kuralda belirtilen işaretler aşağıda yazılı olduğu gibi kullanılacaklardır:

(a) Üzerinde yol bulunan kuvvetle yürütülen bir tekne iki fazla olmayan aralıklarla bir uzun düdük çalacaktır.

(b) Yolda olan fakat durup su üzerinde ilerlemeyen, kuvvetle yürütülen bir tekne iki dakikadan fazla olmayan aralıklarla birbiri ardından iki uzun düdük çalacak ve bu iki düdük arasında da yaklaşık iki saniyelik süre bulunacaktır.

(c) Kumanda altında bulunmayan, manevra yapma gücü kısıtlı olan, su çekimi nedeniyle kısıtlı olan, yelkenli tekne balıkçılıkla uğraşan diğer bir tekneyi çekerek veya yedekleme işi ile uğraşan bir tekne, bu kuralın (a) veya (b) paragrafl&nnda belirtilen işaretler yerine aralarında iki dakikadan fazla bir süre olmayan aralıklarla üç düdüğü birbiri ardından çalacak ve bu üç düdükten birisi uzun olacak ve bunu iki kısa düdük takip edecektir.

(d) Bir tekne veya birden fazla tekne yedekleniyorsa, yedeklenen son tekne eğer içinde adam varsa aralarında iki dakikadan fazla bir süre olmayan aralıklarla düdüğü birbiri ardından çalacak ve bu dört düdükten biri uzun olacak ve bunu üç kum düdük takibedecektir. Eğer mümkün olursa bu işaret, yedekleyen teknenin verdiği işaretten hemen sonra verilecektir.

(e) İterek yedekleyen bir tekne ile bunun önünde ileri itilerek yedeklenen bir teknenin birleşik bir birim teşkil etmek üzere birbirlerine sıkıcı bağlandıkları durumda bunlar kuvvetle yürütülen bir tekne gibi sayılacak ve bu kuralın (a) veya (b) paragraflarında belirtilen işaretleri göstereceklerdir.

(f) Demirli olan bir tekne bir dakikadan daha uzun olmayan aralıklarla, seri bir şekilde ve yaklaşık olarak beş saniye süre ile bir kampana çalacaktır. Boyları 100 metre veya daha uzun olan teknelerde kampana teknenin baş tarafından ses verecek ve kampananın çalınmasından hemen sonra teknenin kıç tarafından bir gong yaklaşık olarak, beş saniye süre ile ses verecektir. Demirli olan bir tekne ek olarak, yaklaşan bir tekneye bulunduğu yeri ve çatışma olasılığını ihtar etmek üzere, bir kısa bir uzun ve yine bir kısa olmak üzere birbiri ardından üç düdük çalabilir.

(g) Karaya oturan bir tekne bu kuralın (f) paragrafında belirtilen kampana işaretini, gerekiyorsa gong işaretini verecek, buna ek olarak, kampanasını çalmaya başlamadan hemen önce ve kampana çalınması bittikten hemen sonra kampanasına üç ayrı ve belirgin darbeli vuruşlar yapacaktır. Karaya oturan bir tekne ek olarak, uygun düdük işareti de verebilir.

(h) Boyu 12 metreden daha kısa olan bir tekne yukarda belirlenen işaretleri vermek zorunluluğunda olmayacak, vermediği takdirde, aralarında iki dakikadan fazla süre bulunmayan diğer bir yeterli ses işareti verecektir.

(i) Kılavuzluk görevi ile uğraşan bir kılavuz teknesi bu kuralın (a) (b) veya (f) paragraflarında belirtilen ses işaretlerine ek olarak, dört kıSa düdükten oluşan bir tanınma İşareti verebilir.

KURAL: 36

Dikkat çekme İşaretleri

Gerekli olduğu takdirde herhangi bir tekne bu Kurallarda verilmesi istenen işaretlerle karıştırılmamak üzere, diğer bir teknenin dikkatini çekmek için ışık ve ses işaretleri verebilir veya herhangi bir tekneyi güç duruma düşürmemek, üzere projektörünü tehlike yönüne doğru çevirebilir.

KURAL: 37

Tehlike İşaretleri

Tehlike içinde bulunan ve yardım isteyen bir tekne bu kuralların IV sayılı Lâhikasında belirtilen işaretleri kullanacak veya gösterecektir.

BÖLÜM E - İSTİSNALAR

KURAL: 38

İstisnalar

1960 Uluslararası Denizde Çatışmayı Önleme Kuralları gereklerine uyması şartıyla, bu Kuralların yürürlüğe girdiği tarihte omurgası atılmış olan veya inşa durumu buna benzer bir halde bulunan bir tekne veya bir sınıf tekneler aşağıda yazılı olduğu şekilde bu kurallara uymaktan istisna edilebilirler.

(a) Bu Kuralların yürürlüğe gireceği tarihten sonra geçecek dört yıl sonuna kadar 22 nci Kuralda mesafeleriyle birlikte belirtilen fenerlerin yerlerine konulmasından,

(b) Bu Kuralların yürürlüğe gireceği tarihten sonra geçecek dört yıl sonuna kadar, Bu Kuralların I sayılı Lâhikasının 7 nci kısmında renk nitelikleri belirtilen fenerlerin yerlerine konulmasından,

(c) İngiliz Kraliyet sisteminden metrik birim sistemine dönülmesi ve ölçü rakamlarının, yuvarlak bir hale getirilmesinin sonucu olarak, fenerlerin yeniden yerleştirilmesinden sürekli,

(d) (i) Bu Kuralların 1. Lâhikasının 3 (a) kısmında belirtilenlerin sonucu olarak boylan 150 metreden daha kısa olan teknelerde silyon fenerlerinin yeniden yerleştirilmesinden sürekli,

(ii) Bu kuralların yürürlüğe girecekleri tarihten sonra geçecek 9 yıl sonuna kadar bu Kuralların 1. Lâhikasının 3 (a) kısmında belirtilenlerin sonucu olarak boyları 150 metre veya daha uzun olan teknelerde silyon fenerlerinin yeniden yerleştirilmesinden,

(e) Bu Kuralların yürürlüğe girecekleri tarihten sonra geçecek 9 yıl sonuna kadar 1 inci Lâhika 2 (b) önerileri sonucu olarak silyon fenerlerinin yeniden yerleştirilmesinden.

(f) Bu Kuralların yürürlüğe girecekleri tarihten sonra geçecek 9 yıl sonuna kadar 1 inci Lâhika Kısım 2 (g) ve 3 (b) de belirtilenlerin sonucu olarak borda fenerlerinin yeniden yerleştirilmesinden,

(g) Bu Kuralların yürürlüğe girecekleri tarihten sonra geçecek 9 yıl sonuna kadar III. Lâhikada belirtilen ses işareti aletleri için konulan - hükümlerden istisnalar yapılabilir.

LAHİKA 1

FENERLERİN VE ŞEKİLLERİN YERLEŞTİRİLMELERİ VE TEKNİK AYRINTILARI

1. Tanımlama :

"Tekne üstünden yükseklik" deyimi : En üstteki devamlı güverte üzerinden olan yükseklik demektir:

2. Fenerlerin dikey yerleştirilmeleri ve aralarındaki mesafe:

(a) Boyları 20 metre veya daha uzun olan ve kuvvetle yürütülen teknelerin silyon fenerleri aşağıdaki şekilde yerleştirilecektir:

(i) Pruva silyon feneri, veya sadece bir silyon feneri taşıyorsa bu fener tekne den 6 metreden daha az olmayan bir yükseklikte olacak ve teknenin genişliği 16 metreden daha fazla olduğu takdirde, bu fenerin tekneden yüksekliği bu genişlikten daha az olmayacak, fakat fenerin tekneden 12 metreden daha fazla yükseklikte bulunması zorunlı olmayacaktır.

(ii) Çift silyon feneri mevcut olduğu takdirde, grandi silyonu pruva silyonundan dikey olarak en az 4,5 metre daha yüksekte olacaktır.

(b) Kuvvetle yürütülen teknelerdeki silyon fenerlerinin dikey ayırım Trimin bütün normal koşullarında deniz seviyesinden ve bodoslamanın bin metre ilerisinden bakıldığı zaman gradi silyonunun pruva silyonundan ayrı ve pruva silyonunun üzerinde görülmesini sağlayacak bir nitelikte olacaktır.

(c) Boyları 12 metre veya 25 metreden daha kısa olan ve kuvvetle yürütülen teknelerin silyon feneri küpeşteden 2,5 metreden daha az olmayan bir yüksekliğe konulacaktır.

(d) Boyu 12 metreden kısa olan, kuvvetle yürütülen bir tekne en yüksekte bulunması gerekli fenerini küpeşteden 2,5 metreden daha az yükseklikte bulundurabilir. Ancak, borda fenerleri veya pupa fenerine ek olarak bir silyon feneri mevcut olduğu zaman, bu silyon feneri, borda fenerlerinin bulunduğu yerden en azından I metre daha yükseklikte bulundurulacaktır.

(e) Diğer bir tekneyi iterek veya çekerek yedekleyen kuvvetle yürütülen bir teknede bulundurulacak olan iki veya üç silyon fenerlerinden biri, kuvvetle yürütülen bir teknenin pruva silyonu fenerinin bulunduğu yere konulacaktır.

(f) Bütün bu koşullarda silyon feneri veya fenerleri diğer fenerlerin tümünün ve engellerin üzerinde ve bunlardan neta bir yere konulacaktır.

(g) Kuvvetle yürütülen bir teknenin borda fenerleri, aynı teknenin pruva silyonu fenerinin tekneden olan yüksekliğinin dörtte üçünden daim yukarı konulmayacaktır. Bu borda fenerleri güverte ışıklarıyla karıştırılabilecekleri kadar da aşağıya konulmayacaktır.

(h) Boyu 20 metreden kısa olan ve kuvvetle yürütülen bir teknenin borda fenerleri birleşik bir fanus içinde taşındığı zaman; bu fanus bir metreden daha az olmamak üzere silyon fenerinin altına yerleştirilmiş olacaktır.

(1) Kuralların dikey bir doğru üzerinde iki veya üç fener taşınmasını belirttiği zamanlarda, bunların arasındaki mesafe, aşağıda yazılı olduğu gibi olacaktır:

(1) Boyu 20 metre veya daha fazla olan bir teknede bu fenerler, birbirinden 2 metreden daha az olmayan bir mesafeye konulacak, bir yedekleme feneri bulundurulması istenilen durum hariç bu fenerlerden en altta bulunanı tekneden olan yüksekliği 4 metreden az olmayacaktır.

(ii) Boyu 20 metreden daha kısa olan bir teknede, bu fenerler birbirinden 1 metreden daha az olmayan bir mesafeye konulacak, bir yedekleme feneri bulundurulması istenilen durum hariç bu fenerlerden en altta bulunanın küpeşteden olan yüksekliği 2 metrede az olmayacaktır.

(iii) Üç fener taşındığı zaman, bu fenerler arasındaki mesafeler eşit olacaktır.

(j) Bir balıkçı teknesinin balıkçılıkla uğraştığı zaman için belirtilen, ufkun her tarafından görülen iki fenerden altta olanı, iki dikey fener arasındaki mesafenin iki katından daha az olmamak üzere borda fenerlerinin üzerindeki bir yükseklikte olacaktır.

(k) İki demir feneri taşındığı zaman, baş taraftaki demir feneri kıç tarafta olandan en az 4,5 metre yükseklikte olacaktır. Boyu 50 metre veya daha uzun olan teknelerde bu baş taraftaki demir feneri tekneden en az 6 metre yükseklikte olacaktır.

3. Fenerlerin Yatay Yerleştirilmeleri ve Aralarındaki mesafe:

(a) Kuvvetle yürütülen bir tekne için iki silyon feneri istenildiği zaman, bunlar arasındaki yatay mesafe, gemi uzunluğunun yarısından az olmayacak fakat bu mesafenin 100 metreden fazla olmasına da gerek bulunmayacaktır. Baş taraftaki silyon feneri bodoslamadan itibaren gemi boyunun dörtte birinden daha uzağa konulmayacaktır.

(b) Boyu 30 metre veya daha fazla olan bir teknede borda fenerleri, baş taraftaki silyon fenerlerinin önünde bulunmayacaktır. Bu fenerler teknenin bordasına veya bordasına yakın bir yere konulacaktır.

4. Balıkçı tekneleri, tarak dubaları ve sualtı işleriyle uğraşan tekneler için yön gösteren fenerlerin bulunacakları yerlerin ayrıntıları:

(a) Kural 26 (c) (ii)'de belirtilen balıkçılıkla uğraşan bir teknenin denize döşediği takımların yönünü gösteren fener, ufkun her tarafından görülen biri kırmızı, biri beyaz olan iki fenerden 2 metreden az ve 6 metreden, çok olmayan yatay bir mesafeye konacaktır. Bu fener Kural 36 (c) (i) de belirtilen ufkun her tarafından görünür beyaz fenerden yukarıya, borda fenerlerinden de aşağıya konulmayacaktır.

(b) Tarama işleriyle veya sualtı işleriyle uğraşan bir teknede bulunacak olan Kural 27 (d) (i) ve (ii) de belirtildiği şekilde engelli dan veya emniyetle geçilebilecek

olan tarafı gösteren fener ve şekiller uygulanabildiği kadar en fazla yatay mesafeye konulacak fakat bunlar hiçbir zaman Kural 27 (b) (i) ve (ii) de belirtilen fener ve şekillerden 2 metreden daha yakın mesafeye konulmayacaktır. Bu fenerlerden veya şekillerden üstte bulunanı hiçbir zaman Kural 27 (b) (i) ve (ii) de belirtilen üç fener veya şeklin en altta olanından daha yüksekte olamayacaktır.

5. Borda fenerleri için Siperlikler:

Borda fenerlerinin iç kısımları bu Lâhikanın 9 uncu kısmı hükümlerine uymak üzere, mat siyah boyalı siperliklerle donatılacaktır. Bir dikey filaman kullanan ve yeşil ve kırmızı kısımları arasında çok dar bir bölme bulunan birleşik bir fanusta dış siperlikler konulmasına gerek bulunmayacaktır.

6. Şekiller :

(a) Şekiller siyah ve aşağıda yazılı ölçülerde olacaklardır:

(1) Bir kürenin 0.6 metreden daha az olmayan bir çapı olacaktır.

(ii) Bir koninin 0.6 metreden daha az olmayan bir taban çapı olacak ve yük şekliği de çapına eşit olacaktır.

(iii) Bir silindirin en az 0.6 metre olan bir çapı olacak ve yüksekliği de çapının iki katı olacaktır.

(iv) Bir eşkenar dörtgen şekli, yukarda (ii) sayılı tali paragrafta belirlenen müşterek bir taban üzerinde iki koniden oluşacaktır.

(b) Şekiller arasındaki dikey mesafe en az 1,5 metre olacaktır.

(c) Doyu 20 metreden kısa olan bir teknede daha küçük ve fakat teknenin boyutları ile orantılı şekiller kullanılabilir ve aralarındaki mesafe buna paralel olarak azaltılabilir.

7. Fener ışıklarının rengine ait teknik özellikleri:

Tüm seyir fenerlerinin rengi Uluslararası Aydınlatma Komisyonu (CIE) tarafından belirtilen renk diagramının alanının sınırları içinde bulunan aşağıda yazılı değerlere uyacaktır.

Köşe koordinatları gösterilmek suretiyle her renk alanının sınırları aşağıda gösterildiği gibidir:

(i) Beyaz

x 0.525 0.525 0.452 0.310 0.310 0.443

y 0.382 0.440 0.440 0.348 0.283 0.382

(ii) Yeşil

x 0.028 0.009 0.300 0.203

y 0.335 0.723 0.511 0.356

(iii) Kırmızı

x 0.680 0.660 0.735 0.721

y 0.320 0.320 0.265 0.259

(iv) Sarı

z 0.612 0.618 0.575 0.575

y 0.382 0.382 0.425 0.406

8. (a) Işıkların Şiddeti:

Fenerlerin minimum ışık şiddeti aşağıda yazılı formül kullanarak hesabedilecektir.

I = 3,43x10⁶ xTxD²xK^-D

Bu formülde;

I: Hizmet koşulları altında mum olarak ışık şiddetidir.

T: (2x10⁷ lüx olarak ışık şiddetinin başlangıç değeri

D: Işığın deniz mili olarak görünebilme mesafesi

K: Atmosferik geçirgenliği

Meteorolojik görüş mesafesinin yaklaşık olarak 13 deniz mili oluşuna karşılık K değeri, belirtilen fenerler için 0.8 olacaktır.

(b) Bu formülden çıkarılan rakamlar aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

NOT: Gereksiz gözkamaştırmasını önlemek amacıyla seyir fenerlerinin maksimum ışık şiddeti sınırlanmalıdır.

9. Yatay dilimler:

(a) (i) Gemilere monte edilen borda fenerleri ileri yönde istenilen ışığı minimum şiddette göstermekle yükümlüdür. Belirtilen sektörler dışında 1 ve 3 üncü dereceler arasında ışık şiddeti pratik olarak tamamen kesilmiş izlenimi verebilecek şeklide azaltılmalıdır.

(ii) Pupa fenerleri, silyon fenerleri ve borda fenerleri için de ayrı olacak kemere istikametinin 22.5 derece gerisinde, istenilen şiddetler 21 inci Kuralda belirtilen dilimlerin sınırları içinde ufuktan itibaren yzaya doğru 5 derecelik yay yapacak şekilde minimum tutulacaktır. Belirtilen sektörleri niçinde 5. dereceden sonra şiddet, belirtilen sınırlara kadar, % 50 civarında azaltılabilir. Belirtilen sınırların dışında 5. dereceyi geçmemek üzere veya pratik olarak gözle görülmeyecek hale getirilinceye kadar şiddet sürekli olarak azaltılacaktır.

(b) Tekneden pratik olmayan bir yüksekliğe konulmasına gerek bulunmayan demir fenerleri hariç, ufkim her tarafından görülecek fenerler, açı dilimleri 6 dereceden fazla olan direkler, gabya çubukları veya diğer yapıların görünüşlerini kapamayacakları yerlere konulacaktır.

10. Dikey Dilimler:

(a) Yelkenli teknelerdeki fenerler hariç, elektrikli fenerlerin dikey dilimleri,

(1) Yatak düzlemin 5 derece üstü ve 5 derece altındaki her açıda istenilen minimum şiddetin muhafaza ettirilmesini,

(ii) Ufkî açının 7,5 derece üstünde ve 7,5 derece altında istenilen minimum şiddetin %0 60’ının muhafaza ettirilmesini sağlayacak nitelikte olacaktır.

(b) Yelkenli gemilerde elektrikli fenerlerin dikey dilimleri:

(1) Yatay düzlemin 5 derece altı ve 5 derece üstündeki her açıda istenilen minimum şiddetin muhafaza ettirilmesini,

(ü) Yatay düzlemin 25 derece üstünde ve 25 derece altında istenilen minimum şiddetin %50’sinin muhafaza ettirilmesini;

sağlayacak nitelikte olacaktır.

(c) Elektrikli olmayan fenerlerde bu özelliklere mümkün olduğu kadar, uyulmaya çalışılacaktır.

11. Elektrikli olmayan fenerlerin şiddeti:

Elektrikli olmayan fenerler bu Lâhikanın 8 inci kısmındaki tabloda belirlenen minimum şiddetlere mümkün olduğu kadar uyacaklardır.

12. Bu Lâhikanın 2 (f) sayılı hükmüne bakılmaksızın 34 (b) sayılı Kuralda belirtilen manevra ışığı, uygulanabildiği kadar pruva silyon fenerinin en az 2 metre dikey olarak üstüne, ancak grandi silyon fenerinin dikey olarak 2 metre altında veya üstünde olmamak ve silyon feneri veya fenerlerinin aynı düşey düzlemi üzerinde bulunmak üzere, konulacaktır. Sadece bir silyon feneri olan teknede, varsa manevra ışığı, silyon fenerinden dikey olarak 2 metreden daha az olmamak üzere en iyi görülen yere konulacaktır.

13. Onay :

Fenerlerin ve şekillerin yapısı ve fenerlerin yerlerine konulması, teknenin tescil edildiği Devletin gerekli yetkiyi verdiği makamları tatmin edici bir tarzda olacaktır.

LÂHİKA : II

BİRBİRLERİNE YAKIN BİR HALİDE BALIKÇILIK YAPAN BALIKÇI TEKNELERİ İÇİN EK İŞARETLER

1. Genel olarak:

Burada sözkonusu edilen fenerler, Kural 26 (d) hükümlerine uygun olarak gösterildikleri takdirde, en iyi görülebilecekleri yerlere konulacaklardır. Bunlar, en azından, birbirinden 0,9 metre aralıklı olacak fakat Kural 26 (b) (i) ve (c) (i)'de belirtilen fenerlerden daha aşağı bir seviyede bulunacaklardır. Fenerler ufkun her tarafından ve en az 1 milden, fakat bu kurallarda balıkçı tekneleri için belirtilen fenerlerder daha az bir mesafeden bile görülebileceklerdir.

2. Trol için olan işaretler :

(a) İster dip veya ister yüzey ağ takımları kullansın Trol İşiyle uğraşan tekneler:

(i) Ağlarını atarken :

Dikey bir doğru üzerinde iki beyaz fener;

(ii) Ağlarını toplarken :

Dikey bir doğru üzerinde kırmızı bir fener üstünde beyaz bir fener;

(iii) Ağın bir engele takılması halinde:

Dikey bir doğru üzerinde iki kırmızı fener gösterebilirler.

(b) Birlikte trol ile uğraşan iki tekneden herbiri:

(i) Geceleyin çifti teşkil eden diğer teknenin doğrultusunda ve ileriye doğru yönetilen bir projektör ışığı ile,

(11) Ağlarını atarken veya toplarken veya ağlarının bir engele takılması halinde yukarda 2 (a) da belirtilen fenerleri; gösterebilirler.

3. Torbalı ağ için olan işaretler :

Torbalı ağ ile balıkçılık yapmakla uğraşan tekneler dikey bir doğru üzerinde iki san fener gösterebilir. Bu fenerler her saniyede bir münavabe ile parlayacak ve sönük kalma süresi ışık süresine eşit olacaktır. Bu fenerler sadece teknenin balık avlama takımları tarafından engellendiği zamanlarda gösterilebilirler.

LÂHİKA : III

SESLE İŞARET VEREN ALETLERİN TEKNİK AYRINTILARI

1. Düdükler:

(a) Frekanslar ve duyulma mesafeleri

İşaretin esas frekansı 70-700 Hz bandı içerisinde olacaktır.

Düdükten verilen işaretin duyulabilme mesafesi:

180-700 Hz (+ Yüzde 1) bandı içinde bulunan ve aşağıda yazılı 1 (c) paragrafında belirtilen ses basınç seviyelerini sağlayan esas frekansları ve/veya bir veya daha yüksek frekansları da içeren bu frekanslarla saptanacaktır.

2. (b) Başlıca frekans sınırları :

Çok çeşitli düdük özelliklerini sağlamak üzere, bir düdüğün esas frekansı aşağıda yazılı olan sınırlar içinde olacaktır:

(i) Boyları 200 metre veya daha uzun olan gemilerde 70-200 Hz.;

(ii) Boyu 75 metreden uzun, 200 metreden kısa olan gemilerde 130-350 Hz.;

(iii) Boyu 75 metreden kısa olan bir gemide 250-700 Hz.

(c) Ses işaretinin şiddeti ve duyulma mesafesi:

Bir gemiye yerleştirilmiş bir düdük, düdüğün maksimum şiddeti doğrultusunda ve düdükten 1 metre uzaklıkta 100-700 Hz. (± yüzde 1) frekans bandları içinde en azından bandın yansının 1/3'ü nisbetinde bir ses basınç seviyesi sağlayacak ve bu aşağıdaki tabloda verilen uygun rakamlardan az olmayacaktır

Yukarki tabloda belirtilen duyulma mesafesi bilgi içindir ve bu mesafe dinleme mevkilerinde mevcut fon gürültülerinin ortalama bir seviyede olduğu hallerde, geminin güvertesinde sakin hava koşullarında geminin ilerisindeki ekseninde düdüğün % 90 olasılıkla duyulabileceği bir mesafedir. 250 Hz orta frekansı olan yarım band genişliği içerisinde 68 dB olarak alındığında ve orta frekansı 500 Hz olan yarım band da 63 dB olarak alınmıştır. Uygulamada bir düdüğün duyulabileceği mesafe son derece değişiklikler gösterir ve büyük çapta hava koşullarına dayanır. Verilen değerler tipik olarak sayılabilir, fakat dinleme mevkilerinde sert rüzgâr veya çevre gürültü koşulları altında mesafe çok miktarda azalabilir.

(d) Yönsel özellikler:

Sesi yönlendirilmiş düdüklerde, bir düdüğün ses basınç seviyesi, aynı sesin herhangi bir eksen yönünde ve yatay düzleme ± 45 derece yapan yöndeki ses basınç seviyesinden 4 dB den daha fazla olmayacaktır. Yatay bir düzlem üzerinde 45 dereceden fazla herhangi bir diğer yöndeki ses basınç seviyesi, eksen üzerindeki basınç seviyesindekinden 10 dB den daha aşağı olmayacak; ön eksendekinin en az yarısı olacaktır. Ses basınç seviyesi duyulabilme mesafesini saptayan yan bandtaki 1/3 gücü olabilir.

(e) Düdüklerin yerleri:

Sesi yönlendirilmiş bir düdüğün bir teknedeki tek düdük olarak kullanılacağı hallerde, bu düdüğün maksimum şiddeti tam pruvaya yöneltilmek üzere yerine monte edilecektir.

Verilen sesin engeller tarafından durdurulmasını azaltmak gemi personelinin duyma zararı rizikosunu minimuma indirmek amacıyla bir düdük bir teknede mümkün olduğu kadar yükseğe konulacaktır. Bir teknenin kendi işaretinin dinleme mevkilerindeki ses basınç seviyesi 110 dB (A), mümkün olursa 100 dB (A) yı geçmeyecektir.

(f) Birden fazla düdükle donatma:

Düdükler, aralarında 100 metreden fazla bir mesafe bulunacak şekilde tekneye yerleştirildiği zaman, bunların aynı anda öttürülmemeleri için gerekli düzenlemeler yapılacaktır.

(g) Birleşik düdük sistemi:

Engellerin varlığı dolayısiyle yukarda 1 (f) paragrafında söz konusu edilen tek düdük veya düdüklerin ses alanı içinde ses seviyesi çok azalan bölgelerin var olması olasılığı bulunduğu takdirde, bu azalmanın üstesinden gelmek üzere birleşik düdük sisteminin yerleştirilmesi önerilebilir. Kuralların amaçları için bir birleşik düdük sistemine tek bir düdük gözü ile bakılacaktır.

Birleşik düdük sisteminde düdükler birbirlerinden 100 metreden daha uzak mesafeye konulmayacak, aynı anda öttürülmeleri için gerekli tedbirler alınacaktır. Bir düdüğün frekansı, diğerlerinin frekansından en az 10 Hz farklı olacaktır.

2. Kampana veya gong:

(a) İşaret şiddeti:

Bir kampana veya gong veya benzeri ses özelliği olan diğer herhangi bir alet, 1 metrede 110 dB den az olmayan bir ses basınç seviyesi meydana getirecek güçte olacaktır.

(b) Yapımlar :

Kampana ve ganglar paslanmaya dayanıldı bir maddeden ve berrak bir ton verebilecekleri bir şekilde yapılacaklardır.

Yapılacak kampananın ağız çapı:

Boylan 20 metreden daha fazla olan tekneler için 300 mm’den boylan 12-20 metre olan tekneler için de 200 mm’den daha az olmayacaktır. Mümkün olduğu takdirde devamlı bir tesir sağlamak üzere makine de hareket eden bir kampana vurucusu önerilebilir. Fakat elle çalıştırma her zaman mümkün olacaktır. Kampana tokmağının ağırlığı kampana ağırlığının yüzde 3‘ünden daha az olmayacaktır.

3. Onay

Ses işaret aletlerinin yapımı bunların iş görme ve yerleştirilmesi teknenin tescil edildiği Devletin yetkili kıldığı uygun makamları tatmin edici nitelikte olacaktır.

LÂHİKA: IV

TEHLİKE İŞARETLERİ

1. Aşağıda yazılı işaretler birlikte veya ayrı ayrı kullanıldığı veya gösterildiği zaman, tehlikeyi ve yardım ihtiyacını gösterecektir.

(a) Yaklaşık olarak 1'er dakika ara ile patlatılan bir top veya diğer bir patlayıcı işaret;

(b) Herhangi bir sis işaret aletinin devamlı olarak çalınması:

(c) Kısa aralıklarla her seferinde kırmızı yıldızlar saçan roket veya mermi atılması;

(d) Mors kodu ile (SOS)‘den ibaret bir grup işaretin telsiz telgraf veya herhangi bir diğer işaret verme metodu ile gönderilmesi;

(e) "Mayday" kelimesinin söylenmesinden ibaret bir işaretin telsiz telefonla gönderilmesi;

(f) N. C. harfleriyle Uluslararası Tehlike işaret kodunun gösterilmesi;

(g) Üzerinde veya altında bir küre veya küreye benzer herhangi bir bulunan dört köşe bir bayraktan ibaret bir işaret;

(h) Yanan bir katran veya yağ varili veya benzerinden çıkan alevlerin gemi üzerinde gösterilmesi;

(i) Paraşütlü bir roket maytabı veya kırmızı ışık gösteren bir el maytabı;

(j) Portakal rengi duman veren bir duman işareti;

(k) Her iki yana doğra açılan kolların ağır ağır ve tekrarlı olarak indirilip kaldırılması;

(l) Telsiz telgraf alarm işareti;

(m) Telsiz telefon alarm işareti;

(n) Acil mevkileri belirtmek üzere radyo kerterizleri yayınlayan vericiler.

2. Tehlike ve yardım istekleri hususlarının bildirilmesi hariç, yukarıda yazılı işaretlerin kullanılması veya gösterilmesi ve yukarıda yazılı bu İşaretlerle karıştırılabilecek diğer işaretlerin kullanılması yasaklanmıştır.

3. Uluslararası İşaret Kodunun ilgili bölümleri Ticaret Gemileri Arama ve Kurtarma El Kitabı ve aşağıda yazılı işaretlere

(a) Havadan bakanların tanımaları için portakal rengi bir yelken bezi üzerine ya siyah kare veya daire veya diğer bir uygun sembol;

(b) Bir boya marka edici'ye dikkat çekilir.