Diyanet İşleri Başkanlığı Teftiş Kurulu Yönetmeliği

BİRİNCİ KISIM

Genel Hükümler

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam ve Tanımlar

Amaç

Bu Yönetmeliğin amacı, Diyanet İşleri Başkanlığı hizmetlerinin etkin, verimli ve süratli bir şekilde yürütülmesini, ileri teknik ve yönetim usullerinin uygulanmasını sağlamak; Başkanlığın merkez, taşra ve yurtdışı birimlerinde çalışan personeli denetlemek, rehberlik etmek ve görevleri ile ilgili konularda yol göstermek için kurulmuş olan Teftiş Kurulunun görev ve çalışma esaslarını düzenlemektir.

Kapsam

Bu Yönetmelik, Diyanet İşleri Başkanlığı Teftiş Kurulu’nun kuruluş ve görevleri ile Teftiş Kurulu Başkanı, Başmüfettişler, Müfettişler, Müfettiş Yardımcıları ve Teftiş Kurulu Şube Müdürlüğünün görev, yetki ve sorumluluklarını, Teftiş edilenlerin yükümlülüklerini, Müfettiş ve Müfettiş Yardımcılarının sınavlarını, Teftiş Kurulu Başkanı ile Başmüfettiş, Müfettiş ve Müfettiş Yardımcılarının atanmalarım, özlük haklarını, çalışma usul ve esaslarını kapsar.

Tanımlar

Bu Yönetmelikte geçen;

Başkanlık: Diyanet İşleri Başkanlığını,

Başkan: Diyanet İşleri Başkanını,

Teftiş Kurulu: Diyanet İşleri Başkanlığı Teftiş Kurulunu,

Kurul Başkanı: Diyanet İşleri Başkanlığı Teftiş Kurulu Başkanını,

Refakat Müfettişi: Teftiş Kurulu Başkanına yardımcı olmak üzere görevlendirilen Başkanlık Müfettişlerini,

Müfettiş: Teftiş Kurulu Başkanını, Başmüfettiş ve Müfettişleri,

Müfettiş Yardımcısı: Bağımsız olarak denetim ve soruşturma yapmaya yetkili olan veya olmayan Müfettiş Yardımcılarını,

Şube Müdürlüğü: Teftiş Kurulu Başkanlığı Şube Müdürlüğünü,

Şube Müdürlüğü Personeli: Teftiş Kurulu Şube Müdürlüğünde görevli Müdür, Şef, Memurlar ile diğer büro personelini,

İfade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Kuruluş

Kuruluş ve bağlılık

Teftiş Kurulu, Kurul Başkanı ile Başmüfettiş, Müfettiş ve Müfettiş Yardımcılarından oluşur. Kurul, doğrudan Başkana bağlı olup, Başkanlık Merkez, Taşra ve Yurtdışı kuruluşları ile denetimi aynı zamanda Başkanlığa ait kuruluşlardaki teftiş, inceleme ve soruşturmalarını Başkan adına yapar. Müfettişler, Başkan ve Kurul Başkanı dışında hiç kimseden emir almazlar.

Kurulun; yazı, hesap, arşiv, kütüphane ve benzeri büro işleri Şube Müdürlüğünce yürütülür.

Görev merkezi

Kurutun görev merkezi Ankara’dır, Bu merkez, Kurulda görevli Başmüfettiş, Müfettiş ve Müfettiş Yardımcılarının da görev merkezidir.

Teftiş Kurulu Başkanı gerektiğinde, Başkanın onayını alarak Ankara dışında da görev merkezleri ve bunlara bağlı bürolar kurabilir veya aynı yolla kaldırabilir.

Merkezlerde, Kurul Başkanının teklifi ve Başkanın onayı ile bir Başmüfettiş veya kıdemli bir Müfettişin başkanlığında yeteri kadar Müfettiş, Müfettiş Yardımcısı ve büro personeli görevlendirilir.

Çalışma merkezlerinin, çalışma usul ve esasları bir yönerge ile düzenlenir.

İKİNCİ KISIM

Teftiş Kurulunun Çalışmaları

BİRİNCİ BÖLÜM

Teftiş Kurulu

Teftiş kurulunun görev ve yetkileri

Kurulun görev ve yetkileri şunlardır:

a) Başkanlığın merkez, taşra ve yurtdışı kuruluşlarının çalışmalarını, bu birimlerdeki personelin görevleri ile ilgili tutum ve davranışlarını, uygulanan yöntem ve hizmetlerin kanun, tüzük, yönetmelik, yönerge, karar, genelge ve emirlere uygunluğunu Başkan adına teftiş etmek, incelemek ve soruşturma yapmak,

b) Başkanlığın amaçlarının daha iyi gerçekleştirilmesi ve çalışmaların mevzuata uygunluğunun sağlanması için gerekti raporları hazırlayıp Başkana sunmak,

c) Başkanlığın hizmetleri ile ilgili dini konulu dernekleri teftiş etmek ve gerektiğinde ilgililer hakkında soruşturma yapmak,

d) Başkan tarafından verilecek diğer görevleri yapmak.

İKİNCİ BÖLÜM

Teftiş Kurulu Başkanının Görev, Yetki ve Sorumlulukları

Teftiş kurulu başkanının görev, yetki ve sorumlulukları

Teftiş Kurulu Başkanı, Müfettiş sıfat ve yetkilerine sahip olup, Başkan dışında hiçbir makam ve merciden emir almaz.

Teftiş Kurulu Başkanının görev ve yetkileri şunlardır:

a) Teftiş Kurulunun bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde belirtilen görevlerin yürütülmesini sağlamak,

b) Teftiş Kurulunu yönetmek, Müfettişler ile Müfettiş Yardımcılarının çalışmalarını düzenlemek ve denetlemek,

c) Gerekliğinde Müfettiş sıfatıyla bizzat teftiş, inceleme, araştırma ve soruşturma yapmak,

d) İnceleme ve araştırma konularında Müfettişlere doğrudan görev vermek,

e) Yıllık teftiş ve çalışma programlarım hazırlamak, Başkanın onayından sonra uygulanmasını sağlamak,

f) Başkandan alınan emir ve talimatları Müfettişlere bildirmek, emirlerin uygulanışlarını denetlemek,

g) Müfettişlerden gelen rapor ve fezlekeleri incelemek, eksikliklerin giderilmesini sağlamak ve ilgili mercilere göndermek, ilgililerce alınacak tedbirler ve yapılacak işlemlerle ilgili tekliflerde bulunmak,

h) Teftiş Kurulunun çalışması, Başkanlığın genel durumu, kanun, tüzük ve yönetmeliklerin uygulanması konularında gerektiğinde önerileri de kapsayan raporlar düzenlemek ve Başkana sunmak,

ı) Müfettiş ve Müfettiş Yardımcıları ile büro personelinin sicillerini düzenlemek, atama ve yükselmeleri için yazılı önerilerde bulunmak,

i) Müfettiş Yardımcılarının işe alınması ve staj döneminde yetişmelerini sağlamak Müfettiş ve Müfettiş Yardımcılarının mesleki ve bilimsel yönden yetişme ve gelişmelerini sağlayıcı çalışmalar yapmak,

j) Müfettiş Yardımcılarının hangi Müfettişlerin refakatinde çalışacaklarını ve çalışma şekillerini tespit etmek, gerektiğinde birinci ve ikinci dönem staj süresini başarı ile dolduran Müfettiş Yardımcılarına müstakil teftiş ve soruşturma yetkisi verilmesi için Başkana teklifte bulunmak,

k) Teftiş Kurulunun yazışmalarını ve Kurulun harcamalarını incelemek, harcamalara ilişkin evrakın zamanında ilgili yerlere gönderilmesini temin etmek, kurulun çalışmalarına ait yıllık faaliyet raporunu hazırlayarak yıl sonunda Başkana sunmak,

l) Teftiş Kurulu Başkanlığına intikal eden Teftiş, denetim, inceleme ve soruşturmayı gerektiren konuları Başkanlık Makamına iletmek, alınacak emir ve talimat doğrultusunda gereğini yapmak,

m) Mevzuatın, Müfettişler arasında değişik yorumlandığı hallerde görüş ve uygulama birliğinin sağlanması için gerekli tedbirleri almak,

n) Teftiş Kurulunun Görev alanı ile ilgili yönergeler hazırlamak,

o) Başkan tarafından Teftiş hizmetleri ile ilgili olarak verilecek diğer görevleri yapmak.

Refakat müfettişliğinde görevlendirme

Kurul Başkanı, kendisine yardımcı olmak üzere yeterli sayıda Başmüfettiş veya Müfettişi Başkanın onayı ite Refakat Müfettişi olarak görevlendirilebilir.

Refakat Müfettişleri yapacakları işlerden Kurul Başkanına karşı sorumludurlar.

Teftiş kurulu başkanına vekâlet

Kurul Başkanının geçici veya sürekli olarak görevden ayrılması halinde Kurul Başkanlığına atanma şartlarını taşıyan Müfettişlerden birine vekâlet görevi verilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Müfettişler

Müfettişlerin görev, yetki ve sorumlulukları şunlardır

Başkanlık Müfettişleri Başkan adına;

a) Başkanlık Merkez, Taşra ve Yurtdışı teşkilatına bağlı birimlerin her türlü faaliyet ve işlemleri ile amaç ve faaliyetleri arasında dini konu bulunan derneklerde teftiş, inceleme ve soruşturma yapmak,

b) Çalışmaları sırasında her ne suretle olursa olsun, muttali oldukları Memurin Muhakematı Hakkında Kanunun kapsamı dışında kalan ve suç konusu olan yolsuzluklar hakkında Diyanet İşleri Başkanlığı'na haber vererek derhal inceleme ve soruşturmaya başlamak ve bitirmek. Memurin Muhakematı Hakkındaki Kanun kapsamına giren hususlarda Diyanet İşleri Başkanlığına haber verip gelecek tahkik emrini beklemek, gecikmesinde zarar umulan hallerde gereken usul işlemlerini yapmak ve tahkik emri geldiğinde, soruşturmayı bitirip hazırlanacak dosyayı Diyanet İşleri Başkanlığına göndermek. Bu Kanun ve bu Kanunda açıklık olmayan hallerde Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununda yeralan hazırlık soruşturması ile ilgili usul ve esaslar uyarınca hareket etmek,

c) Mevzuatın uygulamasından doğan sonuçlar üzerinde inceleme yaparak, görülecek yanlışlık ve eksikliklerin giderilmesi ve düzeltilmesi yollarını araştırmak, işlerin istenen seviyede yürütülmesini sağlamak için alınması gereken tedbirleri ve düşüncelerini raporla Teftiş Kurulu Başkanlığına bildirmek,

d) Refakatleri ne verilecek Müfettiş Yardımcılarının meslekte yetiştirilmelerini sağlamak,

e) Çeşitli konularda yurtiçinde ve yurtdışında araştırmalar yapmak, görevlendirildikleri komisyon, kurs, seminer ve toplantılara katılmak,

f) 3628 sayılı Kanunla ilgili suçların soruşturulmasında bu Kanun hükümleri île ilgili usul ve esaslar uyarınca hareket etmek,

g) Teftişte bulundukları İl ve İlçelerde Başkanlığın görev alanı ile ilgili durumları, Başkanlık mensuplarının birbirleri ve halkla ilişkileri konularında inceleme ve araştırma yapmak, bu konulardaki düşünce ve tekliflerini raporlarında belirtmek,

h) Teftiş sırasında görevlilerin başarı durumlarını, çalışmalarını ve davranışlarını değerlendirmek, başarılarını artırmak için rehberlik yapmak ve tavsiyelerde bulunmak,

ı) Görevli olarak gittikleri yerlere varış, ayrılış ve dönüşlerini Kurul Başkanlığına bildirmek,

ı) Yürüttükleri hizmet yönünden gerekli gördükleri bilgileri, defter, her türlü evrak ve belgeleri denetim, inceleme ve soruşturma yaptıkları birim ve kuruluşlardan istemek ve görmek, bunların onaylı örneklerini, bir yolsuzluğun kanıtını oluşturanların asıllarını almak, kasa, depo ve ambarları incelemek ve saymak, bunları mühürlemek, inceleme ve sayma işlemlerinde yardım isteminde bulunmak, gerektiğinde diğer Kamu Kurum ve Kuruluşlarıyla gerçek ve tüzel kişilerden bilgi ve belge istemek,

j) Başkan ve Kurul Başkanının vereceği diğer görevleri yapmak.

Görevlendirme

Müfettişler, inceleme ve soruşturmaları Başkan onayı ile yaparlar. Ancak suç oluşturan eylemleri teftiş sırasında, ihbar veya şikayet yoluyla ödenirlerse soruşturma izni isterler. Gecikmesinde sakınca görülen durumlarda derhal soruşturmaya başlarlar.

Birden fazla Kamu Kurum ve Kuruluşlarını ilgilendiren soruşturmalarda, görevlendirilecek Müfettişlerin görevlendirme biçimleri, 7 Şubat 1983 gün ve 17952 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren yönetmelik esaslarına göre tespit edilir.

Müfettişlerin uyacakları hususlar

Müfettişler görev ve sıfatlarının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak nitelikte davranışlarda bulunamazlar.

Ayrıca

a) İcraya müdahale edemezler,

b) İnceledikleri belge ve defterlerde, işlemlerin denetlendiğini gösterir tarih ve imza dışında açıklama ve düzeltme yapamazlar,

c) Beşeri ve sosyal ilişkilerin gerektirdiği hususlar dışında, Teftiş, inceleme, araştırma ve soruşturmaya tabı tutulan kimselerle menfaate dayalı münasebetlerde bulunamazlar,

d) Teftiş, inceleme, araştırma ve soruşturma için gidecekleri yerleri, yapacakları işleri ve öğrendikleri sırları, gizli bilgi ve belgeleri açıklayamazlar,

e) Gizli yazılarını görevlilerden başkasına yazdıramazlar,

Görevden uzaklaştırma

Müfettişler görevlendirildikleri hususlarla ilgili olarak aşağıdaki şartların gerçekleşmesi halinde ilgilileri usulüne göre görevden uzaklaştırabilirler;

a) Kamu hizmetleri yönünden görevi başında kalmasında sakınca bulunmak,

b) Para ve para hükmündeki belge ve senetleri, her türlü mal ve ayniyatı, bunların hesap, belge ve defterlerini göstermekten ve bunlarla ilgili sorulan cevaplamaktan kaçınmak gibi denetim, inceleme ve soruşturmayı güçleştirecek, engelleyecek davranışlarda bulunmak,

c) 3628 sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanunu’nun 17 nci maddesine giren eylemlerde bulunmak,

d) Evrakta sahtecilik ve kayıtlarda tahribat yapmak.

Görevden uzaklaştırma tedbiri teftiş ve tahkikatın her safhasında alınabilir. Ancak görevden uzaklaştırılan kişinin görevi başında kalmasının sakıncalı olduğunun açık bir şekilde ortaya konması, (b) bendinde yazılı hususun ise bir tutanakla tespit edilmesi gerekir. Zanlıların ilgili yasalardaki susma hakkı saklıdır.

Görevden uzaklaştırmaya ilişkin işlemler

Görevden uzaklaştırma işlemi;

a) Başkanlık merkez teşkilatında Müfettiş tarafından gerekçesiyle birlikte görevden uzaklaştırılan personele, İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanlığı ile atamaya yetkili amire bilgi verilmek üzere Teftiş Kurulu Başkanlığına yazıyla hemen bildirilir.

b) Başkanlık Taşra teşkilatında Müfettiş tarafından, görevden uzaklaştırılan personele, amire, ilgili saymanlığa ve Teftiş Kurulu Başkanlığına yazıyla hemen bildirilir.

Görevden uzaklaştırılması gereken memurlar hakkında, işledikleri suçların nevi ve mahiyetine göre kanuni esaslar dahilinde başlanacak takibatın, diğer işlerden öncelikle sonuçlandırılması zorunludur.

Herhangi bir personelin görevden uzaklaştırılması sebebiyle işlerin aksamaması için gereken tedbirler, o iş yerinin amirince alınır.

Teftiş ve tahkikat neticesinde suçun işlendiğinin anlaşılmadığı veya yeterli delil bulunamadığı hallerde; görevden uzaklaştırılmış personel; Müfettişin derhal vereceği rapor üzerine, atamaya yetkili amirlerince bekletilmeksizin görevine iade edilir.

Müşterek çalışma

Teftiş, inceleme, araştırma ve soruşturma işleri gruplar halinde yürütülebilir. Bu durumda;

a) Bir bölgeye giden Müfettişlerden en kıdemlisi o grubun Başkanı olarak iş bölümü yapmak, işlerin sağlıklı ve süratle sonuçlandırılmasını sağlamak ve Başkanlık ile haberleşmeyi yapmakla,

b) Grubun iş bölümü sonucu bölünmesi halinde ortaya çıkan her grubun kıdemlisi de, grup Başkanı ile irtibatlı olarak yukarıdaki görevleri yerine getirmekle,

Görevli ve yetkilidir.

Grup Başkanları çalışmalara iştirak ederek, talep halinde çalışmaların seyri hakkında Kurul Başkanlığına özel bilgi veya ön rapor verirler. Grup faaliyetlerinin sona ermesini takiben düzenlenen raporlar, bir üst yazı ile grup Başkanınca Teftiş Kurulu Başkanlığına teslim edilir.

Müfettişlerin koordinasyon görevi

Başkanlık Müfettişleri, Diyanet İşleri Başkanından aldıkları emir üzerine, soruşturma yapmakta görevlendirildikleri yerlerdeki soruşturma konuları ile ilgili evrakı, bu evrakın bulunduğu makam ve mercilerden devren alırlar. Görevlendirildikleri konu ite ilgili olarak, mahallinde ayrıca bir soruşturma açılmış ve soruşturma tamamlanarak sonucu ilgili makama verilmemiş ise Müfettişler elde edilen bilgi, belge ve toplanan delilleri devren alırlar. Bunlardan başka hallerde, Müfettişlere soruşturma evrakının devredilmesi Diyanet İşleri Başkanının iznine bağlıdır.

İşin süresinde bitirilememesi ve işin devri

Müfettişler, başladıkları işleri ara vermeden bizzat yapıp bitirmek zorundadırlar. Geri bırakma zorunluluğu varsa durumu derhal Teftiş Kumlu Başkanlığına bildirerek alacakları emre göre hareket ederler.

Müfettişlere verilen işin devredilmemesi asıldır. Devir zorunluluğu doğarsa Müfettişler ellerindeki işleri, Başkanın onayı üzerine Teftiş Kurulu Başkanının yazılı emri ile başka bir Müfettişe devrederler.

Devredilecek işler için devri yapacak olan Müfettiş bir “devir tutanağı” hazırlar. En az üç nüsha olarak hazırlanacak bu tutanakta;

a) Devredilen işin ne olduğu,

b) Devir gününe kadar işin hangi kısmının ne dereceye kadar incelendiği,

Hususları belirtilir.

Devredilen işe ait bütün belgeler sıra ile üç nüsha halinde düzenlenecek dizi pusulasına bağlanır. Bunun bir nüshası belgelerle birlikte işi devralan Müfettişe imza karşılığı verilir. Devir tutanağının ve dizi pusulasının ikinci nüshası bir yazı ile devreden Müfettiş tarafından Teftiş Kurulu Başkanlığına verilir. Üçüncü nüsha devreden Müfettişin kendisinde kalır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Teftiş Kurulu Şube Müdürlüğü

Teftiş kurulu şube müdürlüğü ile bağlı personelin görev yetki ve sorumlulukları

Şube Müdürlüğü Kurul Başkanının emri altında bir Şube Müdürü ve yeterli sayıda personelden teşekkül eder.

Şube Müdürlüğünün görevleri şunlardır;

a) Kurulda ve şubede görevli olanların haberleşme, yazışma ve özlük işleriyle yazı, kağıt, dosya, hesap, demirbaş, ayniyat, arşiv ve benzeri idari işleri yürütmek,

b) Teftiş Kurulu Başkanlığına intikal eden her türlü evrakın kaydını tutmak, Teftiş Kurulu Başkanı ve Refakat Müfettişleri ile görüşerek gereğini yapmak,

c) Müfettişlerden gelen rapor, fezleke ve yazıları kaydetmek ve ilgili olduğu yerlere vererek takip etmek,

d) Rapor, fezleke ve evrakı düzenli bir şekilde muhafaza etmek, sonuç ve teklifleri bilgisayara işlemek,

e) Müfettişlerin çalışma ve hak ediş cetvellerini zamanında inceleyerek tahakkuka ait işlemleri tamamlamak,

f) Teftiş Kurulunun çalışmaları ile ilgili kayıt ve dosyaları tutmak,

g) Teftiş Kurutu Başkanı ve Refakat Müfettişleri tarafından verilecek diğer görevleri yapmak.

Şube müdürünün görevi, yetki ve sorumlulukları

Şube Müdürü, Müdürlüğün idaresinden, Kurul Başkanı ve Refakat Müfettişlerine karşı birinci derecede sorumludur. Ayrıca;

a) 18 inci maddede sayılan görevleri yerine getirmek,

b) Kurula gelen evrakı teslim almak,

c) Gizli İşaretli olan evrakı incelemek ve şifreleri Kurul Başkanı veya Refakat Müfettişlerine vermek, Kurul Başkanı ve Refakat Müfettişlerinden alacağı emre göre gereğini yapmak,

d) Büro personeli arasında iş bölümü yaparak hizmetlerin düzenli ve disiplinli bir şekilde yürütülmesini sağlamak,

e) Kurul Başkanı ve Refakat Müfettişlerince verilen diğer görevleri yapmak.

Şube Müdürlüğüne intikal eden ivedi işaretli yazılarla telgraf ve şifrelerin alınmasında

zimmet defterine imza ile birlikte alındığı tarih ve saat not edilir. Bu gibi evrakın tesliminde de alandan aynı şekilde imza alınır.

Büro işlerinde gizlilik esastır. Şube Müdürü ve Şube Müdürlüğü personeli görevleri dolayısıyla öğrendiklerini açıklayamazlar; her çeşit defter, yazı, evrak ve raporları Kurul Başkanı ve Refakat Müfettişlerinin izni olmaksızın hiç bir makam ve kişiye gösteremez ve veremezler.

ÜÇÜNCÜ KISIM

Müfettiş Yardımcılığına Alınma Şartları, Müfettiş Yardımcılığı Sınavı, Atanma, Yetiştirilme, Yükselme, Kıdem ve Müfettişlik Güvencesi

BİRİNCİ BÖLÜM

Müfettiş Yardımcılığına Alınma Şartları

Müfettiş yardımcılığına giriş şartları

Müfettiş Yardımcılığı sınavına gireceklerin Diyanet İşleri Başkanlığı Teftiş Kurulu Tüzüğünün 14 üncü maddesinde belirtilen şartlardan başka “İtikat, ibadet, tavır ve hareketlerinin İslam törelerine uygunluğunun çevresinde bilinir olması” gerekir.

İstenecek belgeler

Müfettiş Yardımcılığı sınavına girmek isteyenler, duyuruda yazılı süre içinde bir dilekçe ile Başkanlığa müracaat ederler. Dilekçeye, isteklinin iş ve ikamet adresleri yazılır ve aşağıdaki belgeler eklenir.

a) Tastikli Nüfus cüzdanı örneği,

b) Kendi el yazısıyla yazılmış hal tercümesi. Bu belgede baba ve annesinin varsa eşinin meslek veya işleri, öğrenim yaptığı okulların adları ve yerleri, adli ve idari yönden soruşturma geçirip geçirmediği, geçirmişse sonucu ve ayrıca hakkında açık bilgi verebilecek iki kişinin ad ve adresleri, yaptığı iş ve görevler, bildiği yabancı diller, varsa katıldığı sosyal faaliyetler, medeni hali ve ilgilinin gerekti gördüğü diğer bilgiler belirtilir.

c) Askerlik durumunu gösterir belge,

d) Dini Yüksek Öğrenimi belirten belgenin tastikli örneği,

e) İki adet fotoğraf.

Sınava gireceklere Kurul Başkanlığınca fotoğraflı giriş belgesi verilir. Sınavlara bu belge gösterilerek girilir.

İKİNCİ BÖLÜM

Müfettiş Yardımcılığı Sınavı ve Atanma

Duyurma

Müfettiş Yardımcılığı giriş sınavı ile bu sınav sonucu atama yapılacak boş kadroların ünvanı, sınıfı, derecesi ve sayısı sınava katılacaklarda aranacak genel ve özel şartlar, müracaat edilecek merci ve en son müracaat tarihi, sınav konuları, yeri ve zamanı, istenecek belgelerin neler olduğu müracaat tarihinin bitiminden en az 30 gün önce Başkanlık teşkilatına bir yazı ile duyurulur. Ayrıca; Ülke çapında yayınlanan günlük iki gazetede ilân edilir.

Sınav kurulunun görev ve yetkileri

"Diyanet İşleri Başkanlığı Teftiş Kurulu Tüzüğü"nün 15 inci maddesine göre teşkil edilen sınav kurutu, sınav sorularını ve cevap anahtarlarını hazırlamak, sınavı düzenli bir şekilde yapmak, değerlendirmek ve sınav sonuçlarına yapılabilecek itirazları inceliyerek gerekli cevapları hazırlamakla görevlidir.

Müfettiş yardımcılığı sınav şekilleri ve konuları

Müfettiş Yardımcılığı sınavı önce yazılı sonra sözlü olarak yapılır. Yazılı sınavı kazanamayanlar sözlü sınava alınmazlar.

Yazılı sınav; Anayasa, Diyanet İşleri Başkanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun ile Başkanlığın Diğer Mevzuatı, Devlet Memurları Kanunu, Memurin Muhakematı Hakkında Kanunu Muvakkat, T. Ceza Kanunu, C.M.U.K., Türkçe Kompozisyon ve Arapça'dan yapılır.

Sözlü sınav; Kur'an-ı Kerim, Tefsir, Hadis, Akaid, Fıkıh, Türk-İslam Tarihî ve Genel Kültürden yapılır. Ayrıca adayın yazılı sınav konularındaki bilgilerinin yoklanması yanında, Müfettişlik için gerekli kişisel özelliklerinin bulunup-bulunmadığı değerlendirilir.

Müfettiş yardımcılığı sınavlarının değerlendirilmesi ve atanma

Sözlü ve yazılı sınavlarda, sınav kurulu üyelerinin verdikleri puanların ortalaması alınır ve başarı notu tespit edilir. Yazılı ve sözlü sınavlarda başarı notu her sınav için 100 üzerinden 70 puandır.

Sınav sonuçları Teftiş Kurulu Başkanlığınca adaylara yazılı olarak bildirilir. Sınav sonuçlarına itiraz, adayın kendisine yapılan tebligattan itibaren 15 gün içerisinde Başkanlığa yapılır.

Müfettiş Yardımcılığına giriş sınavını kazananların atamaları, kadro imkanlarına ve sınavdaki başarı derecesine göre yapılır. Puanların eşit olması halinde yazılı sınav puanı fazla olana, bunun da eşil olması halinde kamu hizmeti süresi fazla olana öncelik verilir. Atanamayanlar için sınav sonuçları kazanılmış hak sayılmaz.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Yetiştirilme

Müfettiş yardımcılarının yetiştirilmesi

Müfettiş Yardımcılığı süresi üç yıldır. Müfettiş Yardımcıları bu süre içerisinde, mesleğin gerektirdiği formasyon ve nitelikleri kazanmak, görev alanını ilgilendiren mevzuat ile Teftiş, inceleme ve soruşturma teknikleri hususunda bilgi, tecrübe ve ihtisas sahibi olmalarını sağlamak mesleki çalışma ve araştırma yapmak gayesiyle aşağıdaki şekilde ile dönemde yetiştirilirler;

a) Birinci Dönem;

Bu dönemde, Müfettiş Yardımcıları üç ay süreyle dini, mesleki konular ile Teftiş mevzuatı ve uygulamaları konularında hazırlanacak bir program dahilinde nazari ve tatbiki eğitime tabi tutulurlar.

b) İkinci Dönem;

Bu dönemde, Müfettiş Yardımcıları birer yıl süreyle iki ayrı Müfettişin refakatinde görev yaparlar. Bu sureler içinde Müfettiş Yardımcıları teftiş, inceleme ve soruşturma konularında yetiştirilirler.

c) Üçüncü Dönem;

Birinci ve ikinci dönem çalışmalarını başarı ile bitiren Müfettiş Yardımcılarına, yanında çalıştıkları Müfettişlerin mütalaaları da alınarak Teftiş Kurulu Başkanlığının teklifi ve Başkanın onayı ile müstakil teftiş, inceleme ve soruşturma yetkisi verilebileceği gibi başka bir Müfettişin refakatine de verilebilir.

Yeterlik sınavından önce kuruldan çıkarma

Müfettiş Yardımcılığının herhangi bir döneminde Müfettiştik ehliyet ve formasyonuna sahip olmadığı ve sicillerine göre Müfettişlikte başarı gösteremiyeceği anlaşılanlar ile Müfettişlik görevi ile bağdaşmayacak tutum ve davranışları tespit edilenler, yeterlik sınavı beklenmeksizin durumlarına uygun bir başka göreve naklen atanırlar.

Müfettişliğe Giriş

Başkanlık Müfettişliğine Müfettiş Yardımcılığından girilir.

Ancak; Başkan Yardımcısı, Din İşleri Yüksek Kurulu Başkan ve Üyeleri, Mushafları İnceleme Kurulu Başkanı, Daire Başkanı, Hukuk Müşaviri ve Din Hizmetleri Müşaviri Kadrolarında az iki yıl çalışmış ve dört yıllık dini yüksek okul mezunu olanlar muvafakatlarına binaen Başmüfettişliğe atanabilirler.

Müfettişlik yeterlik sınavı ve konuları

Müfettiş Yardımcıları, üç yıllık staj dönemi sonunda Müfettişlik Yeterlik sınavına tabi tutulurlar. Bu sınava gireceklere sınavın yeri ve zamanı bir ay önceden yazılı olarak bildirilir. Ancak, Başkanlıkça kabul edilebilir mazereti nedeniyle imtihana katılamayan Müfettiş Yardımcılarının imtihanı, mazeretin ortadan kalkmasından itibaren bir ay sonra yapılır.

Yeterlik sınavı, önce yazılı sonra sözlü olarak yapılır. Sözlü sınava, yazılıda başarılı olanlar alınır.

Yazılı sınav; Anayasa, Diyanet İşleri Başkanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun ile Başkanlığın diğer mevzuatı, Devlet Memurları Kanunu, Memurin Muhakematı Hakkında Kanunu Muvakkat, Türk Ceza Kanunu, Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu, İdari Yargılama Usulü Kanunu, İl İdaresi Kanunu, Dernekler Kanunu, Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanunu ve benzeri mevzuattan yapılır.

Sözlü sınav; Kur’an-ı Kerim, Arapça, Fıkıh, Tefsir, Hadis ile Soruşturma Tekniği ve Genel Kültürden yapılır. Ayrıca adayın yazılı sınav konularındaki bilgilerinin yoklanması yanında Müfettiş Yardımcısı iken müstakil olarak düzenlediği raporlardan ikisi değerlendirilir.

Yeterlik sınavlarının değerlendirilmesi ve atanma

Sınav Kurulu Üyelerinin yazılı ve sözlü sınavlarda verdikleri puanlar ile Müfettiş Yardımcısının müstakil olarak düzenlediği raporların değerlendirilmesi suretiyle verdikleri puanların ayrı ayrı ortalaması alınır. Başarı notu, yazılı ve sözlü sınavlar ile raporlar için 100 puan üzerinden 70 puandır.

Bu sınavlarda başarı gösterenler mükteseplerine uygun Müfettişlik kadrolarına atanırlar. Sınavlarda başarı gösteremeyenler ile kabul edilebilir mazereti olmaksızın sınava girmeyenler, Başkanlık teşkilatında durumlarına uygun görevlere naklen atanırlar.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Yükselme, Kıdem ve Müfettişlik Güvencesi

Yükselme

Yeterlik sınavını başarı ile verip Müfettişliğe atanan Başkanlık Müfettişlerinin maaş dereceleri itibariyle müteakip terfileri genel hükümlere göre yapılır.

Başmüfettişliğe yükselme

Başmüfettişliğe yükselmede esas, kıdem ve başarıdır. En az uç yıl Müfettiş olarak görev yapanlar kıdem, mesleki yetenek, gayret ve görevindeki başarı derecesi gözönüne alınarak boş kadro bulunmak kaydıyla Başmüfettişliğe yükselebilirler.

Müfettiş kıdemi

Müfettişlerin kıdemleri Teftiş Kuruluna girişteki önceliğe ve Kuruldaki hizmet sürelerine göre saptanır.

Müfettişlik kıdemine esas süreleri aynı olanlar için kıdem sırası; Müfettiş Yardımcıları açısından giriş sınavındaki, Müfettişler için, yeterlik sınavındaki başarı derecelerine göre tesbit edilir.

Başmüfettişler arasındaki kıdem sırasının tesbitinde Başmüfettişliğe atanma tarihi, aynı tarihte atananlar için Müfettişlik kıdemi, Müfettişlik kıdemi de aynı olanlar için yeterlik sınavındaki başarı derecesi esas alınır. Ancak, 28 inci maddede unvanları sayılanlardan muvafakatlarına binaen doğrudan Başmüfettişliğe atananların kıdem süresi atama tarihine göre tesbit edilir.

Müfettişlik güvencesi

Teftiş hizmetleri, diğer idari görevlerden ayrı bir kariyer olarak düzenlendiğinden; Başkanlık Müfettişleri kendi istekleri dışında veya teftiş hizmetlerinin gerekleri ile bağdaşmayan sıhhi, ahlaki veya mesleki yetersizlikleri tesbit edilmedikçe görevden alınamazlar.

Sıhhi, ahlakı veya mesleki yetersizlik hallerinin; yargı kararı, sağlık kurulu raporu ve soruşturma sonucu belgelerle tevsiki esastır.

Teftiş kurulu başkanlığına atanma

Teftiş Kurulu Başkanlığına, Başkanlık Teftiş Kurulunda en az yedi yıl Müfettişlik yapmış ve bu sürenin en az üç yılını fiilen Başmüfettişlikte geçirmiş olanlar arasından atama yapılır.

Müfettişliğe yeniden atanma

Teftiş Kurulundan istifa sureti ile veya naklen ayrılan Müfettişler başvurmaları halinde gerekli nitelikleri kaybetmemiş olmaları şartıyla yeniden Müfettişliğe atanabilirler.

Müfettişlik sıfatını kazandıktan sonra bu görevden ayrılanlardan Müfettişliğe dönenlerin kıdem sırası, 33 üncü madde hükümlerine göre tesbit edilir.

DÖRDÜNCÜ KISIM

Teftiş İşlemleri ve Raporları

BİRİNCİ BÖLÜM

Teftiş Programı, Teftiş Defterleri ve Dosyası ile Denelim Sonuçları

Teftiş programı

Genel teftiş; Diyanet İşleri Başkanlığı Merkez birimleri, taşra teşkilatında yeralan İl ve İlçe Müftülükleri, eğitim merkezi müdürlükleri, dini konulu dernekler, hac ve umre hizmetleri yurtdışı teşkilatında yeralan din hizmetleri müşavirlik ve ataşelikleri ile K.K.T.C.’de yürütülen din hizmetlerinin teftişidir.

Özel teftiş; Diyanet İşleri Başkanının ihtiyaç duyduğu konularda program dışı yapılan teftiştir.

Başkanlık Merkez, taşra ve yurtdışı kurutuşlarında yapılacak teftişlerin tesirli ve verimli bir şekilde yerine getirilmesini sağlamak amacıyla her yıl Teftiş Kurulu Başkanı tarafından teftiş programı hazırlanır ve Başkanlığın onayından sonra uygulamaya konulur. Uygulama esastan programda ayrıca belirtilir. Teftişlerde bir önceki teftiş tarihi esas alınır.

Genel ve özel teftişlerle ilgili usul ve esaslar bir yönerge ile belirlenir.

Teftiş defteri ve teftiş dosyası

Teftiş edilen birimler, Başkanlıkça hazırlanan ve her sayfası numaralı ve mühürlü, son sahifesi tastikli teftiş defteri bulundurmak zorundadırlar. Her teftişe ait yazışmalar teftiş dosyasında saklanır. Müfettişler teftiş defterine; teftişe hangi tarihte başladıklarını, bitirdiklerini ve hangi tarihler arasındaki işlemleri teftiş ettiklerini, tesbitleri ile birlikte yazarak mühürleyip imza altına alırlar.

Müfettişler teftiş sırasında teftiş defteri ve dosyasını inceliyerek önceden tenkit edilen hususların ne dereceye kadar düzeltildiğini, verilen emirlerin yerine getirilip getirilmediğini değerlendirirler.

Denetim sonuçlarının takip edilmesinden ve yerine getirilmesinden birim amirleri sorumludur.

Teftiş defteri ve dosyasının tutulmasından ve korunmasından, devir teslim işleminden daire ve kurumun amiri sorumludur. Birim amiri, teftiş defteri ile birlikte Teftiş dosyasını ve bunlara ilişkin yazılı emirleri saklamak, yerine atanan amir de teftiş defteri ve dosyasını teslim almak, bu gerçekleşmediği takdirde durumu Başkanlığa bildirmekle yükümlüdür.

Teftiş defterleri sadece Müfettişler tarafından kullanılır.

İKİNCİ BÖLÜM

Raporlar, Fezleke ve Personel Denetleme Raporu

Rapor çeşitleri

Başkanlık Müfettişleri çalışmalarının neticelerini, işin özelliğine göre;

a) Cevaplı rapor,

b) İnceleme raporu,

c) Genel teftiş raporu,

d) Personel denetleme raporu,

e) Soruşturma raporu,

f) Fezleke

İle tesbit ederler.

Fezleke veya rapor düzenlenmesi gerekmeyen hallerde durum bir yazı ile Kurut Başkanlığına sunulur.

Cevaplı rapor

Cevaplı rapor, genel teftişlerde noksan ve hatalı bulunan ve ilgili birimlerce düzeltilmesi gereken önemli işlemler hakkında düzenlenen rapordur.

İnceleme raporu

İnceleme raporu, fezleke ve soruşturma raporuna konu olmayan durumlarda ve Başkanın ihtiyaç duyduğu konuların tetkik ve değerlendirilmesi maksadıyla yapılan inceleme ve araştırmalar sonucunda düzenlenen rapordur.

Genel teftiş raporu

Genel teftiş raporu, Başkanlığın merkez, taşra ve yurtdışı kuruluşlarının mevzuata uygun işleyip işlemediğini ve kuruluşlarda çalışan personelin görevlerini verimli, etkili, süratli ve düzgün olarak yapıp yapmadıklarını bir program uyarınca mahallinde incelemek, araştırmak ve denetlemek suretiyle varılan sonuçları, alınması gerekli kanuni ve idari tedbirleri ve teklifleri ihtiva eden rapordur.

Personel Denetleme Raporu

Personel denetleme raporu, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 110 uncu maddesinde öngörülen, denetlenen birimlerin amir ve memurları hakkında gerektiğinde düzenlenen ve Müfettişlerin görüş ve kanaatini belirten rapordur.

Soruşturma raporu

Soruşturma raporu, Türk Ceza Kanununa veya ceza hükmü taşıyan özel kanunlara göre suç sayılan ve Memurin Muhakematı Hakkında Kanun kapsamına girmeyen eylemlerle disiplin suçu niteliğindeki tutum ve davranışlara ilişkin olarak düzenlenen rapordur.

Fezleke

Fezleke, Memurin Muhakematı Hakkında Kanun-u Muvakkat hükümlerine göre yapılan soruşturma sonucunda düzenlenen rapordur.

Raporların düzenlenmesine ilişkin usul ve esaslar

Cevaplı rapor, inceleme raporu, genel teftiş raporu, personel denetleme raporu, fezleke ve soruşturma raporlarının bölümleri, şekilleri, usul ve esasları ile raporların düzenlenmesi sırasında uyutması gereken diğer hususlar yönerge ile düzenlenir.

Raporlar üzerinde yapılacak işlemler

Raporlar, Kurul Başkanlığınca incelenir. Usul hataları varsa Kurul Başkanlığınca tekemmül ettirilir.

BEŞİNCİ KISIM

BİRİNCİ BÖLÜM

Teftişe Tabi Olanların Ödev ve Sorumluluğu

a) Teftişe ve tahkike tabi birim ve kuruluşlarda bulunan görevli memur ve personel, para ve para hükmündeki kağıtlar ile ambar ve depolarında bulunan ayniyat ve bunlarla ilgili belge ve defterleri, gizli de olsa bütün vesikaları ilk talepte Müfettişe göstermek, saymasına ve tetkik etmesine yardımda bulunmak zorundadır.

b) Teftişe veya tahkike tabi birim ve kuruluşlarda görevli memur ve personel, müfettişin gerekli gördüğü evrak, kayıt ve belgelerin suretlerini veya asıllarını vermek zorundadır.

Aşıtları alınan evrak ve belgelerin Müfettişin mühür ve imzası ile tastik edilmiş suretleri, dosyasında saklanmak üzere, evrak ve belgelerin alındığı birim ve kuruluşlara verilir.

c) Teftişe veya tahkike tabi birim veya kuruluşların yöneticileri; teftiş hizmetlerinin gereklerine uygun biçimde yürütülebilmesi için, Müfettişlere görevleri süresince uygun bir yer sağlamak ve gerekli tedbirleri almak zorundadırlar.

d) Teftiş veya tahkike tabi birim veya kuruluşların görevlilerine verilmiş izinlerin kullanılması, hastalık ve bunun gibi mücbir sebepler dışında Müfettişin isteği üzerine teftiş veya tahkik sonuna kadar durdurulabilir.

İzni kullanmaya başlamış olan görevli, zorunlu hallerde geri çağrılır.

Teftişe tabi olanlar, Müfettişçe sorulan sözlü ve yazılı soruları da geciktirmeden cevaplandırmak zorundadırlar.

Yurtdışına gönderilme

Müfettişler Başkanlığı ilgilendiren konularda inceleme ve araştırmalar yapmak ve mesleki bilgilerini arttırmak için yurtdışına gönderilebilirler.

Yurtdışına gönderilenler döndükleri tarihten itibaren, inceleme ve araştırmalarına ilişkin olarak düzenledikleri raporları en geç bir ay içinde Başkanlığa sunarlar.

İzin ve rapor kullanılması

Müfettişlerin aldıkları izin ve raporlar genel hükümlere tabidir, Ancak, görevde iken zaruri hallerde kullanacakları izin ve raporlarla ilgili olarak görevden ayrılış ve dönüş tarihlerini en seri şekilde Teftiş Kurulu Başkanlığına bildirirler.

Yolluk ve diğer hakların alınması

Müfettiş ve Müfettiş Yardımcıları geçici görevle ilgili yolluk, yevmiye ve diğer haklarını merkezde Başbakanlık Merkez Saymanlığından, taşrada Defterdarlık ve Mal Müdürlüklerinden çekle alırlar. Bunun için kendilerine bir kredi cüzdanı ve çek karnesi verilir, Kredi cüzdanı ve çek tamamen kullanıldıktan sonra yenisi alınmak üzere Kurul Başkanlığına iade edilir.

Kredi cüzdanı ile çeklerin kaybedilmeleri halinde durum derhal Kurul Başkanlığına bildirilir.

Çekilen paranın hak edilen miktarı aşmaması asildir.

a) Müfettişler ve Müfettiş Yardımcıları çalışmalarını, yolluk, yevmiye ve diğer haklarını aylık olarak düzenleyecekleri “çalışma ve hakediş cetveli’’nde gösterirler,

b) Bu cetvellerin ait olduğu ayı takip eden ayın ilk haftası içinde hazırlanarak Kurul Başkanlığına gönderilmesi gerekir.