İçişleri Bakanlığı Mülkiye Teftiş Kurulu Yönetmeliği

BİRİNCİ KISIM

Genel Hükümler

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

(1) Bu Yönetmeliğin amacı, Mülkiye Teftiş Kurulu ve mülkiye müfettişlerinin görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usullerini düzenlemektir.

(2) Bu Yönetmelik, Mülkiye Teftiş Kurulu ve mülkiye müfettişlerinin görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usullerini kapsar.

(3) Bu Yönetmelik kapsamında düzenlenen hususlar bakımından 3/5/2016 tarihli ve 6713 sayılı Kolluk Gözetim Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun hükümleri saklıdır.

Dayanak

(1) Bu Yönetmelik, 9/6/1930 tarihli ve 1700 sayılı Dahiliye Memurları Kanununun 7 nci maddesi ile 10/7/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 260 ıncı maddesinin ikinci fıkrasına dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Araştırma: Bir iddia, olay veya yürütülen iş ve işlemler ile ilgili olarak memurlar ve diğer kamu görevlileri bakımından adli, idari, hukuki, mali ve disiplin işlemleri yapılmasına gerek olup olmadığının tespiti amacıyla yapılan işlem ve faaliyetleri,

b) Bağlı kuruluş: Emniyet Genel Müdürlüğü, Jandarma Genel Komutanlığı, Sahil Güvenlik Komutanlığı, Göç İdaresi Genel Müdürlüğü, Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığını,

c) Bakan: İçişleri Bakanını,

ç) Bakanlık: İçişleri Bakanlığını,

d) Başkan: İçişleri Bakanlığı Mülkiye Teftiş Kurulu Başkanını,

e) Başkanlık: İçişleri Bakanlığı Mülkiye Teftiş Kurulu Başkanlığını,

f) Birim: Bakanlık ve bağlı kuruluşların merkez ve yurt dışı teşkilatlarındaki hizmet birimlerini, valilik ve kaymakamlıklar ile merkez hizmet birimlerinin il ve ilçe düzeyindeki teşkilatlarını; il özel idaresi, belediye, köy ve bunlara bağlı veya bunların kurdukları birlik, kuruluş, işletme, müessese ve teşebbüsleri,

g) Değerlendirme: Müfettişlerce mülki idare amirleri ile diğer personelin genel tutum ve davranışları, performansları ile hizmet ve çalışmalarının tespit edilerek mevzuat, etik ilkeler ve hizmet gerekleri bakımından irdelenmesi suretiyle ortaya konulan kanaati,

ğ) Denetim: Birimlerin iş ve işlemlerinin kalitesini, verimini, etkililiğini, hukuka uygunluğunu, hizmetlerdeki eksiklikleri tespit etmek ve hizmet standartlarının iyileştirilmesini sağlamak, bu kapsamda personeli işbaşında değerlendirmek amacıyla haberli veya habersiz olarak yapılan işlem ve faaliyetleri,

h) Disiplin soruşturması: Personelin disiplin hukukundan doğan sorumluluklarının saptanması amacıyla disiplin amirleri tarafından yapılan veya yaptırılan işlem ve faaliyetleri,

ı) Elektronik belge yönetimi sistemi: Fiziksel ortamda mevcut olan belgelerin elektronik ortama geçirilmesi ya da elektronik ortamdaki belgelerin üretilmesi ve bu belgelerin kontrol edilmesi, düzenlenmesi, kullanılması ve arşivlenmesi için yapılan programları ve uygulamaları,

i) Genel teftiş: Birimlerin faaliyet ve işlemlerinde hataların önlenmesine yardımcı olmak, personelin ve birimlerin gelişmesine, yönetim ve kontrol sistemlerinin geçerli, güvenilir ve tutarlı hale gelmesine rehberlik etmek amacıyla hizmetlerin süreç ve sonuçlarını mevzuata, önceden belirlenmiş amaç ve hedeflere, performans ölçütlerine ve kalite standartlarına göre tarafsız olarak analiz etmek, karşılaştırmak ve ölçmek; kanıtlara dayalı olarak değerlendirmek suretiyle yapılan işlem ve faaliyetleri,

j) Grup başkanı: Birden fazla müfettiş tarafından yürütülen teftiş ve denetimlerde kıdemli müfettişi,

k) Haksız fiil: Kişinin diğer kişilere zarar verici nitelikteki kusurlu ve hukuka aykırı eylemlerini,

l) İhbar: Memurlar ve diğer kamu görevlilerinin hukuka aykırı eylem, tutum veya davranışlarının, herhangi bir kişi tarafından yetkili mercilere bildirilmesini,

m) İnceleme: Bakanlığın görev alanına giren konuların analiz edilmesi ve Bakanlık stratejisinin tespiti ve geliştirilmesine katkıda bulunulması, Bakanlığın kuruluş amaçlarına uygun olarak kurumsal yapıların ve süreçlerin etkinleştirilmesi ve geliştirilmesi, teftiş ve denetime ilişkin ulusal ve uluslararası gelişmelerin izlenmesi ve buna ilişkin standartların belirlenmesi ve geliştirilmesi, kurum ve kuruluşların hizmet sunum kalitesinin arttırılması, görevlilerin performanslarının iyileştirilmesi; Bakanlığın teşkilat, malzeme, kadro, hizmet standartları, çalışma yerleri, bütçe, kaynak kullanımı, mevzuat ve benzeri konularda durum ve sorunlarının tespiti ve çözüm önerilerinin ortaya konulması amacıyla yapılan çalışmaları,

n) Kamu zararı: Kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasından doğan zararı,

o) Kişilerden alacaklar hesabı: Merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri ile mahalli idarelerin muhasebelerinin hesap planlarında yer alıp, bu idarelerin faaliyet alacakları ve kurum alacakları dışında kalan ve yine bu idarelerce tespit edilen kamu zararından doğan alacaklar ile diğer alacakların izlenmesi için kullanılan hesabı,

ö) Kurul: Mülkiye Teftiş Kurulunu,

p) Kurum ve kuruluşlar: Bakanlığın merkez birimleri, bağlı kuruluşları ve bunların yurt dışı teşkilatı, il ve ilçeler ile mahalli idareleri ve yatırım izleme ve koordinasyon başkanlıkları, bunlara bağlı ve bunların kurdukları veya özel kanunlarla veya Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle kurulmuş birlik, işletme, müessese ve teşebbüsleri, eğitim ve öğretim kurumlarını,

r) Mahalli idare: İl özel idaresi, belediye ve köyler ile bunlara bağlı veya bunların kurdukları ya da üye oldukları birlik ve idareleri,

s) Mevzuat: Kanun, kanun hükmünde kararname, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi, tüzük, yönetmelik, yönerge ve diğer düzenleyici idari işlemleri,

ş) Müfettiş: Mülkiye Müfettişini, Mülkiye Başmüfettişini ve Vali-Mülkiye Başmüfettişini,

t) Mülki idare amiri: Mülki İdare Amirliği Hizmetleri Sınıfındaki memurları,

u) Ön inceleme: 2/12/1999 tarihli ve 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun uyarınca, aynı Kanun kapsamındaki suçlar bakımından yetkili idari merci tarafından personel hakkında ittihaz edilecek soruşturma izni verilmesi veya verilmemesi kararına dayanak teşkil etmek amacıyla müfettişler tarafından 4483 sayılı Kanun ve 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununa göre yapılan işlem ve faaliyetleri,

ü) Özel teftiş: Birimlerin belli konulardaki faaliyet ve işlemlerinin teftiş edilmesini,

v) Personel: Kamusal faaliyetin yürütülmesine seçilme yoluyla katılan kişiler hariç olmak üzere kurum ve kuruluşlarda istihdam edilen her statüdeki kamu hizmeti görevlilerini,

y) Sebepsiz zenginleşme: Bir kimsenin haklı bir neden olmaksızın bir başkasının mal varlığından veya emeğinden zenginleşmesini,

z) Soruşturma: 19/4/1990 tarihli ve 3628 sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanununun 18 inci maddesinin üçüncü fıkrası, 19 uncu maddesinin ikinci fıkrası ve 20 nci maddesi uyarınca memurlar ve diğer kamu görevlilerinin aynı Kanun kapsamındaki suçlar bakımından sorumluluklarının saptanmasına yönelik olarak müfettişlerce yapılan işlem ve faaliyetleri,

aa) Şikâyet: Memurlar ve diğer kamu görevlilerinin hukuka aykırı eylem, tutum veya davranışlarının, bunlardan zarar gören veya mağdur olanlar ya da bunların kanunî temsilcileri veya ikinci derece dâhil kan ve kayın hısımları tarafından, yetkili mercilere bildirilmesini,

bb) Teftiş: Genel teftişi ve özel teftişi,

cc) Yatırım izleme koordinasyon başkanlıkları: Büyükşehir belediyelerinin bulunduğu illerde kamu kurum ve kuruluşlarının yatırım ve hizmetlerinin etkin olarak yapılması, izlenmesi ve koordinasyonu, acil çağrı, afet ve acil yardım hizmetlerinin koordinasyonu ve yürütülmesi, ilin tanıtımı, gerektiğinde merkezi idarenin taşrada yapacağı yatırımların yapılması ve koordine edilmesi, temsil, tören, ödüllendirme ve protokol hizmetlerinin yürütülmesi, ildeki kamu kurum ve kuruluşlarına rehberlik edilmesi ve bunların denetlenmesini gerçekleştirmek üzere valiye bağlı olan kamu tüzel kişiliğini haiz ve özel bütçeli kuruluşları,

ifade eder.

İKİNCİ KISIM

Kuruluş, Görevler ve Yetkiler

BİRİNCİ BÖLÜM

Kurulun Kuruluşu, Bağlılığı, Görev ve Yetkileri

Kuruluş

(1) Kurul; başkan ve müfettişlerden oluşur.

(2) Kurulun idari ve mali işleri şube müdürlükleri ve bürolarca yürütülür.

Bağlılık ve yetki

(1) Kurul, doğrudan Bakana bağlıdır.

(2) Müfettişler, görevlerini Bakan adına yaparlar.

(3) Müfettişlere; Cumhurbaşkanı, Bakan ve Başkan dışında hiçbir makam veya merci emir ve talimat veremez.

Kurulun görevleri

(1) Kurul, Bakanın emri veya onayı üzerine aşağıdaki görevleri yerine getirir:

a) Kurum ve kuruluşların iş, işlem ve hesaplarını teftiş etmek ve denetlemek.

b) Kurum ve kuruluşların personeli ile mahalli idarelerin organları ve diğer kamu görevlileri hakkında işledikleri iddia edilen suçlarla ilgili olarak araştırma, ön inceleme, soruşturma ve/veya disiplin soruşturması yapmak.

c) Çeşitli konularda inceleme yapmak.

ç) Mahalli idarelerle bunlara bağlı ve bunların kurdukları veya özel kanunlarla veya Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle kurulmuş birlik, işletme, müessese ve teşebbüslerce yürütülmesi gereken yatırım ve hizmetlerin aksadığının ve bu durumun halkın sağlığı, huzur ve esenliği ile kamu düzeni ve güvenliğini olumsuz etkilediğinin tespit edilmesi halinde, aksamanın giderilmesi amacıyla Bakana önerilerde bulunmak.

d) Mevzuatla öngörülen hallerde mahalli idarelerin meclisleri ile mahalli idareler tarafından kurulan birlik meclislerinin feshi, mahalli idarelerin seçilmiş üyelerinin görevden uzaklaştırılması ile ilgili işlemleri teklif ve takip etmek.

e) Bakanlığın görev alanı kapsamında, temel hak ve özgürlüklerin korunması ve geliştirilmesi ile ilgili idari uygulamaları incelemek ve teftiş etmek.

f) Kurum ve kuruluşların iş ve işlemlerinin hukuka uygun yürütülmesine, verimlilik, etkililik ve tutumluluğun sağlanmasına yönelik rehberlik hizmetleri vermek, yürütülen eğitim ve rehberlik çalışmalarına katkı sağlamak, kurum ve kuruluşların yıllık genel hizmet içi eğitim programlarına ve bunların uygulanmasına ilişkin olarak görüş bildirmek.

g) Yönetim sistemlerinin, kurumsal yapıların ve süreçlerin geliştirilmesi ile ilgili çalışmalar yapmak ve öneriler geliştirmek.

ğ) Mevzuatın hazırlanması ve uygulanması ile ilgili çalışmalar yapmak ya da yapılan çalışmalara katılmak.

h) Özel güvenlik hizmetleri kapsamında, özel güvenlik birimlerini, özel güvenlik şirketlerini ve özel güvenlik eğitimi veren kurumları denetlemek.

ı) Dernekler ve şubelerinin, derneklerin ve vakıfların üst kuruluşlarının; 26/3/1987 tarihli ve 3335 sayılı Uluslararası Nitelikteki Teşekküllerin Kurulması Hakkında Kanuna göre kurulan teşekküllerin; yabancı dernek, vakıf ve kâr amacı gütmeyen kuruluşların Türkiye’deki şube ve temsilcilikleri ile 4/11/2004 tarihli ve 5253 sayılı Dernekler Kanununun 5 inci maddesine göre verilen her türlü izin ve faaliyetin denetimini yapmak.

i) Teftiş ve denetime ilişkin standartları belirlemek ve geliştirmek.

j) Mahalli idareler ile bunlara bağlı kurum ve kuruluşların denetim ve soruşturma birimlerinin düzenlemeleri hakkında görüş vermek.

k) Mevzuatla verilen diğer görevleri yapmak.

(2) Kurulun görev ve yetki alanı, kurum ve kuruluşların yurt dışı teşkilatını da kapsar.

Başkanın görev ve yetkileri

(1) Başkan, müfettiş sıfat ve yetkilerini haiz olup, görev ve yetkileri aşağıda gösterilmiştir:

a) Kurulu yönetmek.

b) Müfettişliğe atanacaklarla ilgili işlemleri yürütmek.

c) Teftiş ve denetim standartlarının belirlenmesine ve geliştirilmesine ilişkin çalışmalar yaptırmak.

ç) Teftiş rehberlerini hazırlatmak.

d) Başkanlığın ve müfettişlerin yıllık çalışma, teftiş ve denetim programlarını hazırlamak.

e) Bakanlık merkez birimleri ve bağlı kuruluşlarının denetim birimlerinin teftiş ve denetim programları arasında koordinasyonu sağlamak.

f) Başkanlık tarafından resen alınması uygun görülen görev onaylarını hazırlamak ve Bakana sunmak.

g) Bakanın teftiş, denetleme, inceleme, araştırma, ön inceleme ve disiplin soruşturması onayı üzerine, müfettişleri görevlendirmek, görevlerin dengeli ve adil olarak dağıtılmasını sağlamak ve emirlerin uygulanışını izlemek.

ğ) Bakanın gerekli gördüğü hallerde, bizzat teftiş, denetleme, inceleme, araştırma, ön inceleme ve disiplin soruşturması yapmak.

h) Müfettiş raporlarını incelemek ve değerlendirmek, raporlardaki eksikliklerin tamamlatılmasını ve yanlışlıkların düzeltilmesini sağlamak.

ı) Raporların ilgili yerlere gönderilmesini sağlamak.

i) Kurum ve kuruluşların iş ve işlemlerinin hukuka uygun, verimli, etkili ve tutumlu olarak yürütülmesine yönelik rehberlik hizmetlerinin verilmesine katkıda bulunmak.

j) Bakanlığın amaçlarını daha iyi gerçekleştirmek, mevzuata, plan ve programlara uygun çalışmasını temin etmek amacıyla gerekli teklifleri hazırlamak ve Bakana sunmak.

k) 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun 41 inci maddesi hükmü uyarınca faaliyet raporunu hazırlamak.

l) İnceleme yapmak ve meslek bilgilerini geliştirmek amacıyla dış ülkelere gönderilecek müfettişleri bu Yönetmelikteki esaslara göre belirlemek.

m) Müfettişlere yönelik hizmet içi eğitim programlarının hazırlanmasını ve uygulanmasını sağlamak.

n) Görevleri sebebiyle haklarında ceza ve/veya hukuk davaları açılan müfettişlere, savunma haklarını kullanmalarında ve davalarının takibinde yardımcı olmak.

o) Talepleri halinde Bakanlık teşkilatı ile bağlı kuruluşların ve mahalli idarelerin personelinin yetiştirilmelerine katkıda bulunmak.

ö) Kurulun ve müfettişlerin giderlerini incelemek ve düzen altında tutmak, bütçe teklifini hazırlamak.

p) Büro hizmetlerinin düzenli yürütülmesini sağlamak.

r) Bakan tarafından verilen diğer görevleri yapmak.

Başkan yardımcılığı

(1) Fiilen en az beş yıl müfettişlik görevi yapmış olanlar arasından Bakan onayıyla yeteri kadar başkan yardımcısı görevlendirilir.

Başkan yardımcılarının görevleri

(1) Başkan yardımcıları;

a) Rapor ve layihalarda, mevzuat hükümlerine, Kurulun yerleşik görüşlerine aykırı eleştiriler, tavsiyeler, yanlışlıklar ve eksiklikler varsa, bunların düzeltilmesi ve tamamlatılması, müfettişin bu konuda aydınlatılması ve Kurulda görüş birliğinin sağlanması,

b) Rapor ve layihaların yerlerine gönderilmesi,

c) İnceleme raporlarına ilişkin Başkanlık görüşünün belirlenmesi,

ç) Yıllık çalışma ve teftiş programlarının hazırlanması,

işlerinde ve Başkan tarafından verilecek diğer görevlerde Başkana yardımcı olarak çalışırlar.

(2) Başkan yardımcıları müfettiş sıfat ve yetkilerini haiz olup, gereken hallerde kendilerine teftiş, denetleme, inceleme, araştırma, ön inceleme, soruşturma ve disiplin soruşturması görevleri verilebilir.

Çalışma merkezleri

(1) Kurulun merkezi Ankara’dır.

(2) Bakanın onayıyla, Kurul merkezinin bulunduğu Ankara dışında da çalışma merkezleri ve bunlara bağlı bürolar kurulabilir. Çalışma merkezleri aynı usulle kaldırılabilir. Bu çalışma merkezlerindeki başmüfettişlerden biri; çalışma merkezinde Başkanlıkça verilen emirlerin yerine getirilmesi, büro hizmetlerinin yürütülmesi ve müfettişlerin büroyla ilişkilerinin düzenlenmesi amacıyla çalışma merkezi sorumlusu olarak Bakan onayı ile görevlendirilir.

(3) Müfettişlerin çalışacakları merkezler, Bakanın onayıyla belirlenir.

Başkana vekâlet

(1) Başkanın izin, hastalık gibi geçici sebeplerle görevinin başında bulunamadığı durumlarda başkan yardımcılarından biri; herhangi bir sebeple Başkanlığın boşalması halinde ise atama yapılıncaya kadar, başkan yardımcılarından biri veya bir başmüfettiş Bakan tarafından Başkan vekili olarak görevlendirilir.

İKİNCİ BÖLÜM

Müfettişlerin Görev ve Yetkileri

Görev ve yetkiler

(1) Müfettişlerin görev ve yetkileri aşağıda gösterilmiştir:

a) Kurum ve kuruluşların iş, işlem ve hesaplarını teftiş etmek ve denetlemek.

b) Mahalli idarelerle bunlara bağlı ve bunların kurdukları veya özel kanunlarla veya Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle kurulmuş birlik, işletme, müessese ve teşebbüslerce yürütülmesi gereken yatırım ve hizmetlerin aksadığının ve bu durumun halkın sağlığı, huzur ve esenliği ile kamu düzeni ve güvenliğini olumsuz etkilediğinin tespit edilmesi halinde, durumu raporla Başkanlığa bildirmek.

c) Kurum ve kuruluşların personeli ile mahalli idarelerin organları ve diğer kamu görevlileri hakkında işledikleri iddia edilen suçlarla ilgili olarak araştırma, ön inceleme, soruşturma ve/veya disiplin soruşturması yapmak.

ç) Mahalli idarelerin meclisleri ile mahalli idareler tarafından kurulan birlik meclislerinin feshini gerektiren hallere ilişkin araştırma yapmak.

d) Özel güvenlik hizmetleri kapsamında, özel güvenlik birimlerini, özel güvenlik şirketlerini ve özel güvenlik eğitimi veren kurumları denetlemek.

e) Dernekler ve şubelerinin, derneklerin ve vakıfların üst kuruluşlarının; 3335 sayılı Kanuna göre kurulan teşekküllerin; yabancı dernek, vakıf ve kâr amacı gütmeyen kuruluşların Türkiye’deki şube ve temsilcilikleri ile 5253 sayılı Kanunun 5 inci maddesine göre verilen her türlü izin ve faaliyetin denetimini yapmak.

f) Teftiş ve denetime ilişkin standartların belirlenmesi ve geliştirilmesi amacıyla incelemeler yapmak ya da yapılan çalışmalara katılmak.

g) Bakanlığın yönetim sistemlerinin gözden geçirilmesi, kurumsal yapıların ve süreçlerin etkinleştirilmesi ve geliştirilmesi amacıyla incelemeler yapmak ya da yapılan çalışmalara katılmak.

ğ) Mevzuatın hazırlanması ve uygulanması ile ilgili çalışmalar yapmak ya da yapılan çalışmalara katılmak.

h) Kurum ve kuruluşların faaliyet ve işlemlerinin hukuka uygun, verimli, etkili ve tutumlu yürütülmesine yönelik rehberlik hizmetleri vermek, bu amaçla yürütülen çalışmalara katılmak.

ı) Kurulun hizmet içi eğitim programlarının hazırlanmasına ve uygulanmasına katılmak.

i) Mesleki konularda yurt içinde ve dışında incelemeler yapmak.

j) Genel durum raporları düzenlemek.

k) Mülki idare amirleri, kurum ve kuruluşlarda yöneticilik sıfatını haiz olanlar ve gerekli hallerde diğer personel hakkında değerlendirme belgesi düzenlemek.

l) Refakatlerinde görevlendirilen personelin eğitilmelerini ve yetiştirilmelerini sağlamak.

m) Başkanın hizmetle ilgili olarak vereceği diğer görevleri yapmak.

n) Mevzuatla verilen diğer görevleri yapmak.

(2) Müfettişler, Bakanın uygun görmesi üzerine, kurum ve kuruluşların yurt dışı teşkilatında da teftiş, denetim, inceleme, araştırma, ön inceleme, soruşturma ve disiplin soruşturması yapabilirler. Bu teşkilatlar üç yıllık periyodlar halinde veya Bakanın uygun göreceği zamanlarda teftiş edilirler.

Müfettişlerin görevden uzaklaştırma yetkisi ve işlemleri

(1) Müfettişler teftiş, denetleme, inceleme, araştırma, ön inceleme, soruşturma ve disiplin soruşturmasının her evresinde geçici bir önlem niteliğinde olmak üzere, haklarında görevden uzaklaştırma işlemi uygulanabilecek görevlileri;

a) Her türlü kayıt, belge ve defterler ile mal ve eşyayı göstermekten ve soruları cevaplamaktan kaçınmaları,

b) Teftiş, denetleme, inceleme, araştırma, ön inceleme, soruşturma ve disiplin soruşturmasını engelleyecek, güçleştirecek veya yanlış yönlere sürükleyecek davranışlarda bulunmaları,

c) Açıkça ortaya konulması şartıyla kamu hizmeti gerekleri yönünden görev başında kalmalarının sakıncalı olması,

hallerinde görevden uzaklaştırabilirler.

(2) Müfettişler, ayrıca, haklarında görevden uzaklaştırma işlemi uygulanabilecek görevlileri;

a) 3628 sayılı Kanun kapsamına giren eylem ve işlemleri yaptıkları,

b) Evrakta sahtecilik, kayıtlarda tahrifat yaptıkları,

c) Ceza ve/veya disiplin soruşturmasını gerektirir, görevle ilgili, başka önemli yolsuzluklarda bulundukları,

ç) İşkence yaptıkları veya kötü muamelede bulundukları,

d) Terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatlı oldukları,

yönünde delil veya emare bulunması hallerinde de görevden uzaklaştırabilirler.

(3) Müfettişler; 4483 sayılı Kanuna göre yapılan ön inceleme veya 3628 sayılı Kanuna göre yapılan soruşturma nedeniyle mahalli idare organlarının veya bu organların üyelerinin görevden uzaklaştırılmalarını Bakanlığa teklif edebilirler.

(4) Müfettişler;

a) Görevden uzaklaştırma işlem, talep ve tekliflerini gerekçesini açıkça belirterek yaparlar.

b) Görevden uzaklaştırma işlemini, gerekçesiyle birlikte derhal görevden uzaklaştırılana, Bakanlığa, kurumuna, ilgili valiliğe veya kaymakamlığa bildirirler.

c) Görevden uzaklaştırmaya ilişkin kararlarının görevden uzaklaştırılana tebliğini, merkezde ilgili kurum ve kuruluşların amirlerinden, taşrada vali veya kaymakamlardan talep edebilirler. İlgili kurum ve kuruluşların amirleri ile vali ve kaymakamlar tarafından söz konusu talep derhal yerine getirilir.

(5) Görevden uzaklaştırma tedbiri uygulanmasını gerektiren araştırma, ön inceleme, soruşturma ve disiplin soruşturması çalışmaları öncelikle tamamlanır.

Müfettişlerin sorumlulukları ve müfettişlik güvencesi

(1) Müfettişler; 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 1700 sayılı Kanun, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ve diğer mevzuatla verilen görevleri eksiksiz yerine getirmekle ve yetkileri tam olarak kullanmakla yükümlüdürler.

(2) Müfettişler, mesleki yetersizlikleri veya meslekle bağdaşmayacak tutum ve davranışlarda bulundukları en az iki müfettiş tarafından yapılacak araştırma sonucunda düzenlenecek raporla saptanmadıkça görevlerinden alınamazlar ve kendi istekleri dışında başka görevlere atanamazlar.

(3) Müfettişler, istekleri üzerine veya ikinci fıkradaki diğer koşulların gerçekleşmesi durumunda 24/6/1986 tarihli ve 86/10782 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Mülki İdare Amirleri Atama, Değerlendirme ve Yerdeğiştirme Yönetmeliğine göre; müfettişlikte geçirdikleri süreler ayrıldıkları grup hizmeti üzerine ilave edilerek yükselmeleri gereken grup hizmetindeki görevlere atanırlar.

Görev emirleri

(1) Müfettişler, görev emirlerini Başkandan alırlar. Görevli bulundukları yerlerde, doğrudan Bakan tarafından verilen emirlerin gereğini yapar ve durumu derhal Başkanlığa bildirirler.

ÜÇÜNCÜ KISIM

Müfettişlerin Seçilmeleri, Atanmaları, Yetiştirilmeleri ve Kıdemleri

BİRİNCİ BÖLÜM

Müfettişlerin Seçilmesi, Atanması ve Yetiştirilmesi

Müfettiş alınması

(1) Kurula, gerekli görüldüğünde, kadro ve ihtiyaç durumuna göre yeterli sayıda müfettiş alınır.

(2) Müfettiş alınmasına ilişkin işlemlere Bakanın talimatı ile başlanır.

Müfettişlik sınavına başvuru koşulları

(1) Müfettişlik sınavına başvurabilmek için;

a) Kaymakam sıfatını kazandıktan sonra Bakanlığın merkez birimleri ve/veya taşra kuruluşlarında fiilen en az altı yıl çalışmış ve altıncı sınıf ilçe hizmetini bitirmiş olmak,

b) Yarışma sınavının açıldığı yılın Ocak ayının birinci gününde kırk dört yaşından gün almamış olmak,

gerekir.

İnceleme, değerlendirme ve yarışma sınavına çağırma

(1) 17 nci maddede belirtilen nitelikleri haiz mülki idare amirlerinin; varsa sicil raporları ve müfettişler tarafından düzenlenen gizli sicil raporları, müfettişlerce düzenlenmiş değerlendirme belgeleri, valilerce düzenlenmiş mülki idare amirliği değerlendirme belgeleri, varsa takdirname ve/veya başarı belgeleri ile cezaları, yabancı dil bilgileri ve Başkanın bizzat yapacağı veya müfettişlere yaptıracağı değerlendirme çalışması ile tespit edilecek çalışma ve başarı dereceleri değerlendirilir.

(2) İnceleme ve değerlendirme, ilgililerin mülki idare amirliği hizmeti sınıfında göreve başladıkları tarihten inceleme ve değerlendirme tarihine kadar geçen süreyi kapsar.

(3) İnceleme ve değerlendirme iş ve işlemleri, Başkan ve başkan yardımcıları tarafından birlikte yapılır.

(4) İnceleme ve değerlendirme sonucunda üstün başarısıyla müfettişlik hizmetinde yararlı olabileceği anlaşılanlar Bakan onayıyla yarışma sınavına çağrılırlar.

Yarışma sınavı yeri ve tarihi

(1) Yarışma sınavı Bakanlıkta yapılır.

(2) Yarışma sınavının tarihi ile başlama ve bitiş saatleri Başkanlıkça belirlenir.

Yarışma sınavı, sonuçların değerlendirilmesi ve atanma

(1) Yarışma sınavı, mesleki konularda mülakat şeklinde yapılır.

(2) Mülakat, Başkanın başkanlığında, Personel Genel Müdürü ile Başkanın görevlendireceği bir müfettişten oluşan komisyon tarafından yapılır.

(3) Mülakat sonucunda başarılı bulunanlar Cumhurbaşkanının onayıyla müfettişliğe atanırlar.

Yetişme ve deneme

(1) Yetişme ve deneme süresi altı aydır.

(2) Müfettişlerin yetiştirilmesinde; meslek bilgilerini arttırma, müfettişliğin gerektirdiği nitelikleri kazandırma, teftiş, denetleme, araştırma, ön inceleme, inceleme ve soruşturma yöntemleri ile rapor yazma yöntemlerini öğrenmelerini sağlama, bu konularda bilgi ve becerilerini geliştirme amaçları güdülür.

(3) Yetişmede kişisel çaba ve çalışma esastır. Bu konularda Başkanlıkça ve müfettişlerce alınan tedbirler yardımcı ve özendirici niteliktedir.

Rapor düzenlenmesi

(1) Yetişme ve deneme süresini tamamlayan müfettişler hakkında, yanlarına verildikleri her müfettiş tarafından birer rapor düzenlenir.

(2) Başkanlığa verilen bu raporlarda; müfettişlerin bilgi dereceleri, inceleme ve araştırma, yazılı ve sözlü anlatım yetenekleri, ahlaki durumları, alışkanlıkları ve yaptıkları çalışmalar açıklanır.

(3) Raporların sonuç bölümünde; yetişme ve deneme sürelerini tamamlayan müfettişlerin mesleki bilgileri, yetenekleri, tutum ve davranışları ile çalışmaları bakımından yeterli olup olmadıkları belirtilir.

Yeterliğin değerlendirilmesi

(1) Yetişme ve deneme süresini tamamlayan müfettişlerin yeterli olup olmadıklarını belirlemek için Başkan ve görevlendireceği iki müfettişten oluşan komisyon tarafından mülakat yapılır.

(2) Mülakat; Başkanlıkça belirlenen tarihte Bakanlıkta yapılır.

(3) Mülakat sonucunda yeterli görülenlerin müfettişlikleri Bakan tarafından onaylanır.

(4) Mülakat sonucunda yapılan değerlendirmede yeterli görülmeyenler, Mülki İdare Amirleri Atama, Değerlendirme ve Yerdeğiştirme Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde ve atanmasındaki usule göre, müfettişlikten önceki görevlerine veya eşdeğer görevlere atanırlar.

(5) Mülakat sonuçları, katılanlara yazı ile duyurulur.

Mülakat komisyonlarının çalışma esasları

(1) Mülakat komisyonları Başkanın çağrısı üzerine üye tam sayısı ile toplanır. Kararlar oy çokluğu ile alınır.

Başmüfettişliğe atanma

(1) Kurulda üç yıl görev yapmış, birinci sınıf mülki idare amirliği statüsünü kazanmış, mesleki yetenekleri yönünden üstün, iş ilişkilerinde ve iş birliğindeki tutum ve davranışlarında yapıcı ve uyumlu görülen müfettişler, kıdem sırasına göre Cumhurbaşkanının onayıyla başmüfettişliğe atanırlar.

Müfettişliğe yeniden atanma

(1) Yeterlik değerlendirmesi sonucunda başarılı sayılarak müfettişliği tasdik edilenlerden, emeklilik, çekilme ya da başka kamu görevlerine atanmak suretiyle ayrılanlar, istekleri halinde durumlarına uyan müfettiş kadrolarına, yarışma sınavı ve yeterlik değerlendirmesi ile yetiştirilme ve deneme dönemine tabî tutulmaksızın doğrudan atanabilirler.

Yurt dışına gönderilme

(1) Yarışma sınavı, yetiştirme ve deneme dönemi ile yeterlik değerlendirmesi aşamalarından geçerek müfettişliğe atanmış olanlar; mesleki bilgi ve görgülerini arttırmak ve incelemeler yapmak amacıyla bir çalışma programı dâhilinde, 21/1/1974 tarihli ve 7/7756 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Yetiştirilmek Amacıyla Yurt Dışına Gönderilecek Devlet Memurları Hakkında Yönetmeliğe göre sürekli veya aralıklı olarak en fazla bir yıl süre ile yurt dışına gönderilebilirler. Gönderilecek müfettişler kıdem tablosu esas alınmak suretiyle belirlenir.

(2) Bakanlık, yurt dışına gönderilen müfettişlere, gönderildikleri ülkede gerekli yardımın ve kolaylığın sağlanması, çalışma programlarının uygulanması bakımından ilgili kurum ve kuruluşlarla temas kurarak gereken tedbirleri alır.

(3) Müfettişler, yurt dışındaki çalışmaları sonucunda düzenleyecekleri inceleme raporlarını yurda dönüşlerinden itibaren üç ay içinde Başkanlığa verirler.

İKİNCİ BÖLÜM

Müfettişlerin Kıdemi

Kıdem

(1) Kıdem tablosunun belirlenmesinde öncelik, sırasıyla müfettişlerin atandıkları kararnamelerin tarihi, aynı kararnameyle atananların Mülki İdare Amirliği Hizmetleri Sınıfında geçen hizmet süreleri, bunun eşitliği halindeyse müfettişliğe girişte yapılan yarışma sınavındaki başarı derecesi esas alınır.

(2) Mülki İdare Amirliği Hizmetleri Sınıfında geçen hizmet süresi, ilgilinin bu sınıf içinde fiilen ifa ettiği görev süresidir. Bu sınıftayken askerlikte ya da başka kurum ve kuruluşlarda veya birimlerde geçirilmiş olan süreler Mülki İdare Amirliği Hizmetleri Sınıfında geçmiş süre olarak alınmaz. Ancak, anılan sınıfta görevdeyken;

a) Yıllık ve mazeret izinlerinde,

b) Sağlık izinlerinde veya tedavi kurumlarında raporlu olarak bulunulduğu sırada,

c) Bakanlıkça izin verilmiş olmak şartıyla yurt içi veya yurt dışı eğitim ve öğretim kurumlarında,

ç) Bakanlıkça görevlendirilmek suretiyle bilgi ve görgü arttırmak amacıyla yapılan yurt içi ve yurt dışı gezilerinde,

geçen süreler Mülki İdare Amirliği Hizmetleri Sınıfında geçmiş sayılır.

(3) Başmüfettiş unvanını haiz olanlar müfettiş unvanını haiz olanlara göre her halükârda kıdemli sayılırlar.

(4) Kıdem bakımından;

a) 29 uncu madde kapsamında bulunanlar hariç olmak üzere müfettişlikten ayrılarak Bakanlık teşkilatı ile bağlı kuruluşların kadrolarında veya başka kamu kurum ve kuruluşlarında çalışıp mesleğe geri dönenlerin bu görevlerde veya kurumlarda geçirdikleri hizmet süreleri de müfettişlik kıdeminden sayılır. Ancak, bunlar dönemlerinin sonuna alınır.

b) Emeklilik ya da çekilme sonrasında tekrar müfettişliğe atananlar da dönemlerinin sonuna alınır. Başkanlık yaptıktan sonra müfettişliğe dönenler bu madde ve 29 uncu maddede düzenlenen kıdem sıralamalarının en başında yer alırlar. Bu durumda olan birden fazla müfettiş varsa, bunların kıdem sırasının tespitinde ayrıca kendi aralarındaki kıdem esas alınır.

(5) Müfettişlerin sosyal hak ve imkânlardan yararlanmaları, kıdem tablosu esas alınarak sağlanır.

(6) Kıdem tablosu, her yıl Ocak ayı içinde müfettişlere duyurulur.

Vali-mülkiye başmüfettişlerinin kıdemi

(1) Vali-mülkiye başmüfettişliği kadrolarına atananlar için ayrı bir kıdem tablosu düzenlenir.

(2) Kıdem sırasının belirlenmesinde; valilik kadrosuna ilk atandıkları kararnamelerin tarihi, aynı kararnameyle atananların Mülki İdare Amirliği Sınıfında geçen hizmet süreleri (28 inci maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenmiş), bunun eşitliği halinde ise yaş büyüklüğü esas alınır.

(3) 28 inci madde ve bu maddenin uygulanması bakımından, il valiliği kadrosunda geçmiş süreler, müfettişlik kadrosunda geçmiş sayılır.

(4) Bu madde kapsamındaki müfettişlerin;

a) İnceleme görevlerinde istihdam edilmeleri ve birden fazla müfettişle yürütülmesi gereken işlerde ikinci fıkraya göre düzenlenen kıdem tablosundaki müfettişlerle çalışmaları esastır.

b) 28 inci madde kapsamındaki müfettişlerle bir arada çalışmaları gerektiği takdirde, müfettişlik kadrosunda geçmiş veya geçmiş sayılan süreye göre kıdemli olan müfettiş çalışmaları düzenler ve kıdemli müfettişe verilmiş diğer görev ve sorumlulukları yerine getirir. Kıdemin eşitliği halinde yaşca büyük olan kıdemli sayılır.

(5) Sosyal haklar ve imkanlardan yararlanmada Vali-mülkiye başmüfettişleri, Bakanlığın merkez birimlerinde Mülki İdare Amirliği Hizmetleri Sınıfında yer alan diğer kadrolarda bulunanlar ile aynı esaslara tabidirler.

DÖRDÜNCÜ KISIM

Kurulun Çalışma Usul ve Esasları

BİRİNCİ BÖLÜM

Yazışma Usulü, Çalışma Grupları, Müfettişlerin Genel Yetkileri ile Görev Esnasında Uyacakları Kurallar ve Müfettişlere Yardım Yükümlülüğü

Yazışma usulü

(1) Müfettişler, görevleriyle ilgili konularda, resmi ve özel tüm kurum, kuruluş ve kişilerle doğrudan yazışma yapabilirler.

(2) İçişleri Bakanlığı merkez kuruluş ve birimleriyle yazışmalar Başkanlık; diğer bakanlıklarla yazışmalar ise Bakanlık aracılığıyla yapılır.

(3) Müfettişin görevinin doğrudan merkez kuruluş ve birimleriyle ilgili olması halinde birinci fıkra hükmü uygulanır.

İşe ara vermeden bitirme

(1) Müfettişler, başladıkları işleri, ara vermeden, bizzat, yapıp bitirmekle yükümlüdürler; geri bırakma zorunluluğu doğarsa veya işlerin sonuçlandırılması başka yerlerde de çalışma yapılmasını gerektirirse, durumu, Başkanlığa bildirerek alacakları emre göre hareket ederler.

Birden çok müfettişin birlikte çalışması

(1) Görevin niteliğine göre bir işte, birden çok müfettiş görevlendirilebilir. Bu durumda çalışmaları, kıdemli müfettiş düzenler, işlerin süresinde bitirilmesini sağlayacak önlemleri alır.

(2) Düzenlenecek rapor türüne ve içeriğine ilişkin olarak, müfettişler arasında görüş ayrılığı olması halinde, çoğunluğun görüşüne uygun hareket edilir. Eşitlik halinde kıdemli müfettişin tercihine uyulur. Aykırı görüş ve önerilere raporda yer verilir.

(3) Mülkiye müfettişlerince; merkez birimleri ve bağlı kuruluşların müfettiş veya diğer denetim elemanları ile ortaklaşa yürütülen görevlerde bu Yönetmelikteki usul ve esaslar uygulanır. Ortaklaşa yürütülen görevlerde mülkiye müfettişi; birden fazla mülkiye müfettişi görevlendirilmiş ise bunlardan kıdemli olanı çalışmaları düzenler ve işlerin süresinde bitirilmesini sağlayacak önlemleri alır.

Çalışma grupları

(1) Müfettişler;

a) Genel ve özel teftiş görevlerini yürütmek üzere Teftiş Grubunda,

b) İnceleme görevlerini yürütmek üzere İnceleme Grubunda,

c) Araştırma, ön inceleme, soruşturma ve disiplin soruşturması görevlerini yürütmek üzere Soruşturma Grubunda,

görevlendirilir.

(2) Görevlendirme, her yıl Başkan tarafından yapılır ve müfettişlere duyurulur.

(3) Başkan, hizmet gerekleri veya mazeret nedeniyle müfettişlerin çalışma gruplarını değiştirebilir.

Müfettişlerin genel yetkileri ve müfettişe yardım yükümlülüğü

(1) Müfettişlerin talep etmesi halinde kurum ve kuruluşlar; her türlü gizlilik derecesini haiz olanlar dâhil, bütün belge, defter ve bilgileri ibraz etmek, para ve para hükmündeki evrakı ve ayniyatı, kasa, depo ve ambarları göstermek, sayılmasına ve incelemesine yardımcı olmak mecburiyetindedirler. Müfettişler kasa, depo, ambar, oda, dolap ve benzeri yerleri ve eşyayı mühürleyerek muhafaza altına alabilirler.

(2) Müfettişler, birinci fıkrada belirtilenler dışında kalan diğer resmi daire, kurum ve kuruluşlar ile kamuya yararlı derneklerle, gerçek ve tüzel kişilerden de gerekli yardım, bilgi, evrak, kayıt ve belgeleri istemeye yetkilidir. Kanunlarda aksine açık bir hüküm olmadıkça, söz konusu isteğin yerine getirilmesi mecburidir.

(3) Müfettişler, kurum ve kuruluşlarda kamu hizmetine tahsis edilmiş bilgisayarları, bilgisayar programlarını ve kütüklerini ve diğer dijital materyaller ile kamuya açık alanlardaki sistemlerini ve kurum ve kuruluşlara ait bina ve tesislerdeki kamera kayıtlarını muhafaza altına alabilirler; bunlar üzerinde inceleme ve kopyalama yapabilirler.

(4) Müfettişler kurum ve kuruluşların elektronik belge yönetim sistemlerine erişebilir, inceleme ve kopyalama yapabilirler. Müfettişlerin gerek görmesi halinde, kendilerine ilgili birim tarafından kurumsal ve hizmet veri tabanına erişim için yetki ve şifre verilir.

(5) Müfettişler, görevleri ile ilgili konularda uzmanlığı, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde kamu kurum ve kuruluşlarından yeterli sayıda personel görevlendirilmesini talep edebilirler. Bu talep, vali ve kaymakamlar ile ilgili kurum ve kuruluş yetkilileri tarafından gecikmeksizin yerine getirilir.

(6) Müfettişlerin, görevleriyle ilgili konularda kamu kurum ve kuruluşları bünyesindeki teknik ve kriminal laboratuvarlarından istedikleri inceleme ve tespit işlemleri öncelikli olarak sonuçlandırılır.

(7) Asılları alınan belgelerin, müfettişlerin mühür ve imzasıyla tasdik edilmiş örnekleri, dosyasında saklanmak üzere alındığı yere verilir.

(8) Kurum ve kuruluşların amirleri, müfettişlerin 5 inci maddenin ikinci fıkrasında belirtilen konumlarına ve hizmet gereklerine uygun olarak; çalışma yeri, personel ve hizmetle ilgili her türlü araç, gereç ve sair imkânları sağlamak, protokol işleriyle ilgili tedbirleri ve diğer önlemleri almakla yükümlüdürler.

(9) Müfettişlerin görev yürüttükleri kurum ve kuruluşların amirleri ile gerekli görülen diğer görevlilerin yıllık izinlerinin kullanılması müfettişin istemi üzerine ertelenebilir. İznini kullanmaya başlamış olan görevli, müfettişin istemesi halinde geri çağrılır.

(10) Müfettişlere diğer mevzuatla verilen yetkiler saklıdır.

Görevleri esnasında müfettişlerin uyacakları kurallar

(1) Müfettişler;

a) Mesleğin gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak nitelikte davranışta bulunamazlar.

b) Görevin yerine getirilmesi sırasında objektif ve adil bir sonucun ortaya çıkarılmasını esas alırlar.

c) Görev yerlerinde kurumların, yönetim ve karar alma süreçlerine müdahale edemezler.

ç) Belge ve kayıtlar üzerinde, göreve ilişkin tarih, imza ve işaret koymak suretiyle yapılan açıklamalar dışında düzeltme ve ilave yapamazlar.

d) Görevleri nedeniyle öğrendikleri gizli bilgi ve belgeler ile gizli kalması gereken bilgi kaynağını açıklayamazlar ve gizlilik dereceli yazılarını başkalarına yazdıramazlar.

e) Göreve ilişkin kanaatlerini önceden ilgililere ve üçüncü kişilere açıklayamazlar.

f) Kişilerin özel hayatına açıkça müdahale sonucunu doğuracak, kendilerinin ve ilgililerin güvenliğini tehlikeye düşürecek, görevin yürütülmesini güçleştirecek bilgi ve belgeleri başkalarına veremezler.

g) Görevleri sebebiyle, beşeri ve sosyal ilişkilerin gerektirdiği durumlar dışında, görevleri ile ilgili kişilere konuk olamazlar, ikram ve hediyelerini kabul edemezler, alışveriş yapamazlar ve borç ilişkisine giremezler.

ğ) 13/4/2005 tarihli ve 25785 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kamu Görevlileri Etik Davranış İlkeleri ile Başvuru Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik ve 14/9/2010 tarihli ve 27699 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Denetim Görevlilerinin Uyacakları Meslekî Etik Davranış İlkeleri Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun hareket etmekle yükümlüdürler.

(2) Müfettişler, boşanmış olsalar dahi eşleri veya ikinci dereceye kadar kan ve kayın hısımları olan personel hakkında herhangi bir görev yapamazlar. Kendilerine böyle bir görev verilen müfettişler durumu derhal Başkanlığa bildirmekle yükümlüdürler.

İvedi durumlar

(1) Müfettişler görevleri sırasında, derhal tedbir alınmaması halinde;

a) Can ve mal güvenliğini tehlikeye düşürecek veya temel hak ve hürriyetlerin ihlaline sebebiyet verecek ya da kamu düzeninin ciddi biçimde bozulmasına yol açacak,

b) Zamanaşımı veya hak düşürücü sürelere ilişkin hükümlerden ötürü idarenin zararına sebebiyet verecek,

nitelikte bir durum tespit ettikleri takdirde, görevin sonunu beklemeksizin, bu durumu bir araştırma raporu ile yetkili makama ve her halükârda vali ve kaymakamlara bildirirler ve bu hususu görevleri ile ilgili düzenleyecekleri raporda belirtirler.

İKİNCİ BÖLÜM

Görev Onayları

Görev onayları

(1) Bakanlık merkez birimlerinin gerekli gördükleri inceleme, araştırma, ön inceleme ve disiplin soruşturması talepleri, Bakanın onayını müteakip Başkanlığa iletilir.

(2) Kamu kurum ve kuruluşları, valilikler ve diğer gerçek ve tüzel kişiler tarafından Bakanlığa veya doğrudan Kurula yapılan inceleme, araştırma, ön inceleme, soruşturma ve disiplin soruşturması talepleri, değerlendirilmek üzere ilgili birimlere gönderilir. Yapılan değerlendirme sonucunda, mülkiye müfettişleri tarafından yerine getirilmesi uygun görülen talepler için Bakandan onay alınır ve bu onaylar Başkanlığa iletilir.

(3) Müfettişler inceleme, araştırma, ön inceleme, soruşturma ve disiplin soruşturması taleplerini Başkanlığa bildirirler. Bu talepler üzerine Başkanlıkça Bakandan onay isteminde bulunulur.

(4) Teftiş ve denetime ilişkin Bakan onayları doğrudan Başkanlıkça alınır.

(5) Önemli görülen veya acele müfettiş gönderilmesi ya da gizli tutulması gereken konularda, yukarıdaki birinci ve ikinci fıkralara bağlı olmaksızın Başkanlık doğrudan onay alabilir.

Diğer bakanlık müfettişleriyle birlikte yürütülecek görevler

(1) Diğer bakanlık ve kuruluşların, mülkiye müfettişlerinin kendi müfettişleriyle birlikte teftiş, denetleme, inceleme, araştırma, ön inceleme, soruşturma ve disiplin soruşturması yapmalarına ilişkin taleplerinin Bakan tarafından uygun görülmesi halinde Başkanlıkça görevlendirme yapılır.

BEŞİNCİ KISIM

Görev ve Raporlama

BİRİNCİ BÖLÜM

Genel ve Özel Teftiş ile Denetim ve Rehberlik Görevleri ve Raporları

Genel teftiş

(1) Genel teftiş; kurum ve kuruluşların faaliyet ve işlemlerinde hataların önlenmesine yardımcı olmak, çalışanların ve kuruluşların gelişmesine, yönetim ve kontrol sistemlerinin geçerli, güvenilir ve tutarlı hale gelmesine rehberlik etmek amacıyla hizmetlerin süreç ve sonuçlarını mevzuata, önceden belirlenmiş amaç ve hedeflere, performans ölçütlerine ve kalite standartlarına göre tarafsız olarak analiz etmek, karşılaştırmak ve ölçmek, kanıtlara dayalı olarak değerlendirmek ve elde edilen sonuçları rapor haline getirerek ilgililere duyurmak suretiyle yapılır.

(2) Rehberlik; kuruluşların ve çalışanların iş ve işlemlerinde yönetim ve kontrol sistemlerinin geçerli ve tutarlı hale gelmesine, hizmetin sunumunda en uygun seçeneğin tercih edilmesine, ayrıca mevzuatın doğru uygulanmasına katkı sağlayacak bilgi ve tecrübe aktarımında bulunulmasıdır.

Genel teftişin uygulanması

(1) Genel teftiş programları, yıllık olarak düzenlenir ve genel olarak ilgili kurum ve kuruluşların üç yılda bir teftişi esas alınarak yürütülür. Gerekli hallerde bu süre değiştirilebilir. Kurum ve kuruluşların teftiş periyoduyla ilgili olarak özel hükümler saklıdır.

(2) Programlar Bakanın onayına sunulur ve onayı müteakip müfettişler ile teftişe tabi birimlere bildirilir.

(3) İl ve ilçelerin teftişinde görev alacak müfettişler Başkanlıkça, il merkezindeki teftişe tabî kurum ve kuruluşların teftişinde görev alacak müfettişler ise grup başkanınca belirlenir. Gerek görülmesi halinde bu görevlendirmelerin tamamı doğrudan Başkanlık tarafından yapılabilir.

(4) Çalışma merkezlerinin bulunduğu illerde yapılacak teftişlerde, kurum ve kuruluşları hangi müfettişlerin teftiş edecekleri Başkanlıkça belirlenir. Bu kurum ve kuruluş birimlerinin teftişinde, görev dağılımı grup başkanınca yapılır.

(5) Bakanlık ve bağlı kuruluşlarının merkez birimlerinin teftişinde de bu maddedeki usul izlenir.

Özel teftiş

(1) Özel teftişler, 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi saklı kalmak kaydıyla, Başkanlığın önerisi üzerine veya doğrudan Bakan emriyle yapılır.

(2) Bakanlık merkez birimleri, bağlı kuruluş amirleri, valiler ve müfettişler özel teftiş taleplerini Başkanlığa bildirirler.

(3) Özel teftiş kapsamında yer alan il ve ilçelerin veya kurum ve kuruluşların teftişinde görev alacak müfettişler Başkanlıkça belirlenir. Müfettişler arasındaki iş bölümü kıdemli müfettiş tarafından yapılır.

Özel teftişin amacı

(1) Özel teftiş aşağıdaki amaçlarla yapılır:

a) Kurum ve kuruluşlar ile görevlilerin belli konulardaki faaliyet, hesap ve işlemlerini teftiş etmek.

b) İl özel idareleri ve belediyelerin mali yönetim ve kontrol sisteminin zaafa uğraması, yolsuzluk veya kamu zararına yönelik emarelerin ortaya çıkması halinde; Bakanın önerisi ve Cumhurbaşkanının onayı üzerine, ilgili mahalli idarelerin tüm mali yönetim ve kontrol sistemlerinin, mali karar ve işlemlerinin mevzuata uygunluğunu tespit etmek.

c) İl özel idaresi ve belediye hizmetlerinin ciddi biçimde aksadığının ve durumun halkın sağlık, huzur ve esenliğini hayatî derecede olumsuz etkileyip etkilemediğini tespit etmek.

(2) Birinci fıkranın (c) bendindeki haller, inceleme veya araştırma yapılarak da tespit edilebilir.

Önceki teftiş sonuçlarının araştırılması

(1) Müfettişler;

a) Genel ve özel teftiş sırasında öncelikle teftiş defterlerini ve dosyalarını incelemek suretiyle, bir önceki teftişte eleştiri konusu yapılan ve ilgili birimlerce yerine getirilmesi istenen hususların yerine getirilip getirilmediğini tespit eder ve bunu raporlarında belirtirler.

b) Makul ve haklı bir neden olmadan ilgililerce yerine getirilmeyen hususların tespiti halinde, sorumlular hakkında gerekli yasal işlemleri yaparlar.

Teftişin yürütülmesinde genel ilke

(1) Genel ve özel teftişler, hizmetlerin aksatılmaması kaydıyla görevli memurun huzuruyla yapılır.

(2) Genel ve özel teftişler, eğitim ve rehberlik esas alınarak yürütülür.

Toplantı düzenlenerek bilgi alınması

(1) Müfettişler, genel ve özel teftişlerin başlangıcında, devamında ve/veya hitamında gerekli görmeleri halinde ilgililerle toplantı düzenlemek suretiyle de bilgi alabilirler.

Teftiş raporları

(1) Teftiş sonunda;

a) Her birim için ayrı bir teftiş raporu düzenlenmesi esastır. Ancak teftiş görev emrinde belirtilen hallerde birden çok birimi kapsayan tek rapor veya birimlerin alt düzeydeki teşkilatları için ayrı rapor düzenlenebilir.

b) Genel ve özel teftiş raporlarının mahallinde düzenlenmesi esastır.

Teftiş raporlarının kapsamı

(1) Raporlar, esas itibarıyla hizmetin hukuka uygunluk ile verimli, etkili ve tutumluluk içinde yürütülüp yürütülmediğinin tespiti, değerlendirilmesi ve öneride bulunulmasını kapsayacak şekilde düzenlenir.

(2) Önemli olmayan eksiklikler ve yanlışlıklar için görevlilere sözlü açıklamalar yapmakla yetinilebilir. Gerektiğinde teftiş sırasında bunların giderilmesi sağlanır. Bunlar raporda genel olarak belirtilir.

(3) Teftiş sırasında araştırma, ön inceleme ve disiplin soruşturması konusu yapılan hususlar raporlarda ayrıca belirtilir.

Teftiş raporlarının teslimi, dağıtımı ve saklanması

(1) Müfettişler tarafından;

a) Genel teftiş sonucunda düzenlenen raporlardan; Bakanlık merkez teşkilatı ile bağlı kuruluşların merkez birimlerine ilişkin olanlar Başkanlığa, il ve ilçelerdeki birimler için düzenlenmiş olanlar ilgili kurum ve kuruluşa gönderilmek üzere valilik ve kaymakamlıklara teslim edilir, ayrıca Başkanlığa da verilir.

b) Özel teftiş raporları Başkanlığa verilir.

(2) İlgili kurum ve kuruluşlar, raporları ve bunlarla ilgili olarak verilen emir ve yazıları özel bir dosyada saklarlar. Bunların saklanmasından, devir ve tesliminden, kurum ve kuruluşun amirleri ve ilgili memurları birlikte sorumludurlar.

Genel teftiş raporlarının cevaplandırılması

(1) Genel teftiş raporlarında eleştiri ve öneri konusu yapılan hususlar, raporun teslim tarihinden itibaren otuz gün içinde ilgili kurum ve kuruluş amirlerinin de görüşleri alınmak suretiyle, ilgisine göre kaymakam ve vali tarafından cevaplandırılarak, Valilik tarafından Bakanlığa bildirilir.

(2) Bakanlık merkez birimleri ile bağlı kuruluşların merkez birimlerinin genel teftişi sonucunda düzenlenen raporlarda eleştiri ve öneri konusu yapılan hususlar, raporun teslim tarihinden itibaren otuz gün içinde ilgili birim veya kuruluşun amiri tarafından cevaplandırılarak Başkanlığa bildirilir.

Denetim

(1) Denetim, kurum ve kuruluşların;

a) Günlük faaliyetleri içindeki hizmetlerinin kalitesini veya hizmetlerindeki eksiklikleri tespit etmek,

b) Sorumluluklarındaki hizmetlerin standartlarının iyileştirilmesini sağlamak,

c) Yöneticilerini işbaşında değerlendirmek ve bunların astlarını hizmete yönlendirmedeki bilgi ve becerilerini, astları üzerindeki otoritelerini ölçmek,

amaçlarıyla yapılır.

Denetimin uygulanması

(1) Müfettişler denetimleri sırasında;

a) Kurum ve birimlerdeki iş akışını, hizmet anındaki aksaklıkları ve tıkanıklıkları, kırtasiyeciliğe yol açan uygulamaları belirlerler; hiyerarşik ilişkilerdeki aksaklıkları tespit ederler; personelin moral, motivasyon ve uyumunu araştırırlar.

b) Hizmetlerin ve görevlerin yürütülmesini olağan işleyişleri içinde izler ve değerlendirirler.

c) Gerekirse personele görevleriyle ilgili uygulama yaptırırlar.

ç) Mülakat ve diğer denetim tekniklerinden yararlanırlar.

(2) Denetim, haberli veya habersiz olarak yapılabilir.