2187670 Kılavuzluk ve Römorkörcülük ile Palamar Hizmetlerinin Ücretleri

BİRİNCİ BÖLÜM

Başlangıç Hükümleri

Amaç

(1) Bu Yönergenin amacı gemilere verilen kılavuzluk, römorkörcülük ve palamar hizmetlerinin ücretlerinin tespiti ile bu ücretlerin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemektir.

Kapsam

(1) Bu Yönerge, etap seyri dahil kıyı tesislerinde verilen kılavuzluk, römorkörcülük ve palamar hizmetlerini kapsar.

(2) Kamu kurum ve kuruluşları tarafından işletilmekte olan kıyı tesislerinde verilen hizmetler ile Türk Boğazlarından geçen gemilere geçiş esnasında verilen hizmetler kapsam dışındadır.

Dayanak

(1) Bu Yönerge, 14/4/1341 tarihli ve 618 sayılı Limanlar Kanununun 10 uncu maddesi ile 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 478 inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

(1) Bu Yönergede yer alan;

a) Araba taşıyıcı gemi: Güvertesi ve genel dizaynı araba taşımacılığı için inşa edilmiş ya da dönüştürülmüş ve bu amaçla kullanılan özel donanımlı ticaret gemilerini,

b) Diğer gemiler: Araba taşıyıcı gemi, Ro-Ro, Ro-Ro yolcu, konteyner ve yolcu cinsindeki gemiler ile kabotaj hattında çalışan gemiler dışında kalan gemileri,

c) Gemi ilgilisi: Geminin donatan, işleten, kiracı, kaptan veya acenteleri ile gemiyi temsile yetkilendirilmiş gerçek veya tüzel kişileri,

ç) Groston (GT): Geminin, 21/9/1978 tarihli ve 2169 sayılı Kanunla onaylanması uygun bulunan Gemilerin Tonilatolarını Ölçme 1969 Uluslararası Sözleşmesi ile 12/3/2009 tarihli ve 27167 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gemilerin Tonilatolarını Ölçme Yönetmeliğine uygun olarak düzenlenmiş belgesinde gösterilen gros tonilatosunu,

d) Hizmet: Bu Yönerge kapsamında verilen kılavuzluk, römorkörcülük ve palamar hizmetlerini,

e) İdare: Denizcilik Genel Müdürlüğünü,

f) Konteyner gemisi: Uluslararası Standartlar Örgütü (ISO) tarafından kabul edilen tip ve ölçülere uygun şekilde hususi, dayanıklı ve özel tertibatlı yükleri taşımaya mahsus gemileri,

g) Pay: Hizmet vermekte olan kamu kurumu ve özel kuruluşlar tarafından elde edilen aylık gayrisafi hasılattan alınan payı,

ğ) Refakat römorkör hizmeti: Römorkörün fiili bir müdahalede bulunmadan acil bir durumda kullanılabilmesi amacıyla kullanılması,

h) Ro-Ro gemileri: Asıl amacı yükü bir rampa üzerinden tekerlekli araçlarla yükleyip boşaltılacak olan ve bununla birlikte yük taşımaya da elverişli olacak şekilde inşa edilmiş ya da dönüştürülmüş ve bu amaçla kullanılan ticaret gemilerini,

ı) Ro-Ro yolcu gemileri (Ro-Pax): Asıl amacı 12’den çok yolcu taşımak olan bununla birlikte yükü bir rampa üzerinden tekerlekli araçlarla yükleyip boşaltılacak şekilde inşa edilmiş ya da dönüştürülmüş ve bu amaçla kullanılan ticaret gemilerini,

i) Stand By Römorkör Hizmeti: Kıyı tesislerine veya Yüzer LNG Depolama ve Yeniden Gazlaştırma Ünitesine (FSRU) yanaşmış LNG gemileri için römorkörlerin, gemi operasyonu süresince emniyet tedbiri olarak hazırda bekletilmesini,

j) Tehlikeli Yük:

1) Denizlerin Gemiler Tarafından Kirletilmesinin Önlenmesine Ait Uluslararası Sözleşme (MARPOL) 73/78 Ek-I, Lahika I'de yer alan petrol ve petrol ürünlerini,

2) Uluslararası Denizcilik Tehlikeli Yükler (IMDG) Kod Sınıf 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 ve 8 olarak listelenmiş paketli taşınan madde ve nesneleri,

3) Uluslararası Denizcilik Katı Dökme Yükler Kodu (IMSBC) Lahika-1'de verilen yüklerden Dökme Yük Sevkiyat Adı’nda UN numarası olan dökme yükleri,

4) Dökme Tehlikeli Kimyasal Yük Taşıyan Gemilerin İnşa ve Ekipmanları Hakkındaki Uluslararası Kod (IBC) Bölüm 17'de verilen tablonun "hazards (zararlılar)" başlıklı "d" sütununda "S" veya "S/P" ibaresi bulunan sıvı dökme maddeleri,

5) Dökme Halde Sıvılaşmış Gaz Taşıyan Gemilerin İnşa ve Ekipmanları Hakkındaki Uluslararası Kodu (IGC) Bölüm 19'da verilen gaz halindeki maddeleri,

k) Yolcu gemileri: 12’den fazla yolcu ile birlikte yük veya araç taşımaya mahsus feribot dahil gemileri

ifade eder.

(2) Bu Yönergede yer alan, ancak bu maddede yer almayan terimler için ilgili mevzuat ve taraf olduğumuz uluslararası anlaşmalarda/sözleşmelerde belirtilen tanımlar esas alınır.

İKİNCİ BÖLÜM

Ücretlerin Uygulanmasına İlişkin Kurallar

(1) Ücretlerin genel uygulama esasları aşağıda verilmiştir:

a) Tüm hizmet verenler 618 sayılı Kanun hükümleri doğrultusunda belirlenen payı öderler.

b) Bu Yönerge kapsamında verilen hizmetlere yönelik ücretler Ek’te yer almaktadır. Ücretler, her yıl ABD İşçi İstatistikleri Bürosunun tüketici fiyat endeksi verisi baz alınarak ABD Doları (USD) enflasyonu oranında artırılır. Bu değer, her yıl aralık ayı enflasyon verisi hesaba katılmak suretiyle son 12 aylık enflasyon baz alınarak 1 Şubat’ta uygulanmak üzere İdare tarafından ilan edilir. Tüketici fiyat endeksi verisinin eksi değer olması durumunda önceki yılın ücretlendirmesi devam eder.

c) Hizmet verenler Ek’te yer alan ücretlerin üstünde ücret uygulayamaz. Belirtilen ücretlerin altında ücret uygulanması veya verilen hizmetlerden ücret alınmaması durumunda, gayrisafi hasılat üzerinden ödenmesi gereken paylar Ek’te yer alan ücret üzerinden hesaplanarak ödenir.

ç) Gemilerin uymakla yükümlü oldukları kılavuz ve römorkör almaya ilişkin tüm esaslar 31/10/2012 tarihli ve 28453 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Limanlar Yönetmeliği ile belirlenmiştir. Ek’te yer alan römorkör ücretleri tek römorkör için geçerli olup Limanlar Yönetmeliğinde belirlenmiş olan asgari römorkör sayısının üstünde römorkör kullanılması durumunda fazla kullanılan römorkör için ücret talep edilemez. Ancak gemi kaptanı tarafından yazılı talep yapılarak ilave römorkör istenmesi halinde ilave römorkör ücrete tabidir. Kaptanın “Gemi kaptanı tarafından manevra sırasında ilave römorkör talebi yapılmıştır. - Additional tug was requested by the Master.” yazılı talebi İdare veya liman başkanlığı denetimi için saklanır.

d) Zorunlu olmadığı halde gemi kaptanı tarafından yazılı talep yapılarak kılavuz kaptan istenmesi halinde kılavuzluk hizmeti ücrete tabidir. Kaptanın “Gemi kaptanı tarafından kılavuz kaptan talebi yapılmıştır. - Pilot was requested by the Master.” yazılı talebi İdare veya liman başkanlığı denetimi için saklanır.

e) Kılavuzluk ve römorkörcülük hizmeti kılavuz kaptanın gemiye çıkması ve römorkörün geminin bordasına gelmesi ile başlar ve bunların gemiden ayrılması ile biter. Palamar hizmeti yanaşma manevrası, gemi halatının palamar botuna/personeline verilmesi ile başlar ve halatın babaya, serbest bırakma kancasına veya aneleye voltası ile biter. Kalkış manevrası için palamar hizmeti ise halatın molası ile başlayıp gemiye halatın neta bir şekilde alınması ile biter. Palamar hizmetleri için kullanılan palamar botları palamar ücret kalemine dahildir.

f) Başlamış olan hizmetin gemi veya kıyı tesisi kaynaklı tamamlanamaması durumunda esas ücretin % 50’si alınır. Verilmeyen hizmetler için ücret talep edilemez. Hizmet verilmeyen ancak payın yatırılmasının zorunlu olduğu durumlar Limanlar Yönetmeliği’nde belirlenmiştir.

g) Hizmetlerin gemi veya kıyı tesisi kaynaklı aksaması durumunda ayrıca bekleme ücreti alınmaz.

ğ) Belirtilen hizmetlere ilişkin tahakkuk ve tahsilat, hizmetleri fiilen verenler tarafından yapılır.

h) Ücretler GT aralığına göre belirlenmiş olup 120.000 GT’ye kadar kademeli artan şekilde, 120.000 GT’den daha büyük tonajlı gemiler için ise 120.000 GT ücreti ile aynı ücret olacak şekilde uygulanır.

ı) Hizmetlerin ücret tahakkukunda, gemilerin Tonilato Belgelerindeki GT değerleri, Tonilato Belgelerinde farklı GT değeri olan gemilerde ise büyük olan GT değeri esas alınır.

i) Bu Yönergenin uygulanması bakımından, bir Türk limanından gelen veya bir Türk limanına gidecek olan Türk Bayraklı bir gemiye, tipine, yüklü olup olmadığına veya yük varsa bunun transit / yurt dışı yükü olup olmadığına bakılmaksızın “Kabotaj Hattında Çalışan Gemiler Sütunu” uygulanır. Bu sütunun uygulandığı ancak daha sonra sefer değiştiği için uluslararası sefere çıkan gemilerden geriye dönük tahsilat yapılır.

j) Tüm ücretler Amerika Birleşik Devletleri Doları (USD) olarak belirlenmiştir.

k) Bu Yönerge kapsamındaki kılavuzluk, römorkörcülük ve palamar ücretleri, yanaşma ve ayrılma manevraları için ayrı ayrı hesaplanıp faturalandırılır.

l) Tüm ücretler hizmetin verildiği son güne ait Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) döviz alış kuru üzerinden TL olarak hizmeti veren kuruluşa ödenir.

m) Ücretlendirmelerde geminin sicil belgesine göre İdarenin oluşturduğu sisteme kayıt edilen gemi cinsleri esas alınır. Ancak, bu Yönerge eklerindeki tablolarda birden fazla ücret sütununa giren gemi cinsleri için ücretlendirme, aşağıda belirtilen şekilde yapılır.

1) “Konteyner/Ro-Ro” gemisi cinsi: Geminin sadece araç taşıması veya araç ile birlikte konteyner taşıması durumunda “Yolcu, Ro-Pax, Ro-Ro, Araba Taşıyıcı Gemiler” sütunundan, aksi halde “Konteyner Gemileri” sütunundan ücretlendirilir.

2) “Yük/Konteyner” gemisi veya “Kırkambar (kuru yük + konteyner + dökme yük) ve yolcu” gemisi cinsi: Geminin konteyner taşıması durumunda “Konteyner Gemileri” sütunundan, aksi halde “Diğer Gemiler” sütunundan ücretlendirilir.

3) “Ro-Ro/Yük” gemisi cinsi: Geminin sadece araç taşıması veya araç ile birlikte konteyner/yük taşıması durumunda “Yolcu, Ro-Pax, Ro-Ro, Araba Taşıyıcı Gemiler” sütunundan, sadece konteyner veya konteyner ile birlikte yük taşıması durumunda “Konteyner Gemileri” sütunundan, aksi halde “diğer gemiler” sütunundan ücretlendirilir.

Bu gemilerin boş olması durumunda daha düşük olan ücret sütunundan ücretlendirme yapılır.

n) Hizmet verenler hizmetin tamamlanmasını takip eden en geç 48 saat içerisinde İdare tarafından oluşturulan web tabanlı sisteme ilgili verileri girmekle yükümlüdür.

Özel kurallar, muafiyetler, artırımlar ve indirimler

(1) Özel kurallar, muafiyetler, artırımlar ve indirimler aşağıdaki şekilde uygulanır:

a) Türk bayraklı gemilere verilen hizmet ücretleri %20 indirimli olarak uygulanır. Ancak bu gemiler kabotaj sütununa tabi olduklarında bu indirimden yararlanamazlar.

b) Tamir amacıyla tersanelere giren gemilere verilen hizmet ücretleri %40 indirimli uygulanır.

c) Römorkörün refakat römorkörü olarak alınması durumunda römorkör ücreti %50 indirimli uygulanır. Limanlar Yönetmeliği kapsamında geminin almasının zorunlu olduğu römorkörler refakat römorkörü olarak tanımlanamaz.

ç) Hizmet ücretleri; tehlikeli yük taşıyan konteyner, Ro-Ro ve Ro-Pax gemilerinde %20 artırımlı, tehlikeli yük taşıyan diğer gemilerde ise %30 artırımlı olarak uygulanır. Ancak hizmete başlamadan 24 saat önce alınmış, tehlikeli gazlardan arındırıldığına dair “Gasfree Sertifikası” bulunduğunu beyan eden gemilerden tehlikeli yük artırımı alınmaz.

d) Hizmetlerin başlangıç veya bitiş saatlerinin 17/3/1981 tarihli ve 2429 sayılı Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanunun 1 nci ve 2 nci maddesinde belirtilen Ulusal Bayram ve genel tatil günlerine rastlaması halinde kılavuzluk, römorkörcülük ve palamar ücretleri %50 artırımlı olarak uygulanır. Ulusal Bayram ve genel tatil günlerinin cuma günü akşamı sona ermesi halinde cumartesi günü de %50 artırımlı ücret uygulanır.

e) Aynı tesis içinde ordino ile yapılan yer değiştirme hizmetlerinde kılavuz ve römorkör kullanılması halinde ayrılış ve yanaşma tek manevra kabul edilerek ücretlendirme yapılır, ordinosuz yapılan yer değiştirme hizmetlerinde ise ücret tahsil edilmez.

f) Hava muhalefeti veya seyir, can, mal ve çevre emniyetini tehlikeye düşürecek durumlar gibi mücbir sebepler nedeniyle geminin rıhtım, şamandıra tesisleri veya iskelelerden kalkması ve bilahare kalktığı yere yanaşması, kalktığı yere yanaşması mümkün olmadığı takdirde ise liman hudutları dahilinde liman başkanlığınca uygun görülen bir başka rıhtıma yanaşması halinde hizmet ücretleri %50 indirimli uygulanır.

g) Bir hizmet için birden fazla indirim veya artırım öngörülmüş ise indirim veya artırımlardan sadece en yüksek olanları uygulanır. Ancak bir hizmet için hem artırım hem de indirim uygulanması halinde artırım ve indirim oranları arasındaki fark esas ücrete uygulanır.

ğ) Türk bayraklı; okul ve eğitim gemileri ile kamu kurum ve kuruluşlarına ait araştırma gemilerinden hizmetlere yönelik ücret alınmaz.

h) Herhangi bir sebepten dolayı kendi pervanesiyle hareket edemeyen gemi ve su araçlarının bir gemi (römorkör dâhil) yardımı ile çekilmeleri halinde, bu operasyon ile ilgili hizmetlerde sadece çekilenin grostonu dikkate alınarak hesaplama yapılır. Bu durumlarda, römorkörcülük hizmeti ücreti %50 oranında artırımlı, kılavuzluk hizmeti ise artırımsız uygulanır.

ı) İzmit Körfezi’ne yönelik hükümler;

1) Kabotaj hattında çalışan gemilerden alınacak etap ücreti %50 indirimli olarak uygulanır.

2) İki nokta arasındaki kılavuzlu seyirlerde ücret, geminin tabi olacağı etap ücretinin %35’idir.

3) Demirleme veya demirden kaldırma ücreti etap ücretinin %20’sidir.

4) Demir yerlerinden alınarak kıyı tesislerine yanaştırılan veya kıyı tesisinden demir yerine alınan gemiler için iki nokta arası kılavuzlu seyir ücreti değil demirleme veya demirden kaldırma ücreti alınır.

5) Etap seyri hizmeti geminin yanaşacağı/kalkış yaptığı liman tesisinin bulunduğu bölgede hizmet veren kuruluş tarafından, iki nokta arasında yapılacak kılavuzlu seyir ile demir atma hizmetleri geminin kalkış yaptığı liman tesisinin bulunduğu bölgede hizmet veren kuruluş tarafından verilir. Demir alma hizmeti ise geminin demirden kalkıp yanaşacağı liman tesisinin bulunduğu bölgede hizmet veren kuruluş tarafından verilir.

i) Şamandıra tesislerine verilen kılavuzluk hizmeti ücreti, esas ücrete artırımlar ve indirimler dahil edildikten sonra bulunan ücrete %15 artırım yapılarak uygulanır.

j) Demirleme yapacak gemilerin kılavuz kaptan almasının zorunlu olduğu haller Limanlar Yönetmeliği ile hüküm altına alınmış olup belirlenen yerler haricinde demirleme/demir alma ücreti alınamaz. Geminin ihtiyari olarak kılavuz kaptan ile demirleme veya demirden kaldırma talep etmesi durumunda geminin tabi olduğu kılavuzluk ücreti alınır.

k) Stand by römorkör hizmetinde çeki gücüne göre beher saat ve kesri için alınacak ücretler aşağıdaki gibidir:

1) 16-30 ton römorkör için 400 USD

2) 30-45 ton römorkör için 600 USD

3) 45-60 ton römorkör için 750 USD

4) 60-80 ton römorkör için 1000 USD

5) 80 ton ve üzeri römorkör için 1250 USD

l) Kıyı tesislerimiz ile diğer ülkelerin kıyı tesisleri arasında düzenli sefer yapmak için İdareden uygunluk yazısı almış olan, 20 yaşından küçük Ro-Pax ve Ro-Ro/Yük gemilerine %25 oranında indirim uygulanır. Ancak, bu gemilerden sadece satış amaçlı araç taşıyanlara bu indirim uygulanmaz.

m) Gezi, spor ve eğlence amaçlı turizm faaliyetinde bulunan gerçek ve tüzel kişilere ait özel ve ticari yatlara verilen kılavuzluk hizmeti ücreti %100 artırımlı uygulanır.

n) Ana tahrik sisteminin LNG ve hibrit sistemler de dahil olmak üzere alternatif ve çevre dostu enerji kaynakları ile sağlandığı belgelendirilmiş gemilere %10 indirim uygulanır.

o) Deneme seyirleri esnasında kılavuz kaptan talep edilmesi halinde kılavuzluk ücreti beher saat ve kesri için 150 USD olarak tahsil edilir. Stand by römorkör hizmeti esnasında alınan kılavuzluk ücreti ise beher saat ve kesri için 100 USD olarak uygulanır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Denetleme

(1) İdare veya liman başkanlığı, bu Yönerge hükümlerinin uygulanıp uygulanmadığına yönelik her zaman denetleme yapma yetkisine sahiptir. Söz konusu denetim şikâyet sonucunda yapılabileceği gibi resen de yapılabilir.

(2) Denetimler, İdare ve/veya ilgili liman başkanlığı tarafından görevlendirilecek en az iki kişiden oluşan bir komisyon tarafından yapılır.

(3) Bu Yönerge hükümleri çerçevesinde, mahallinde yapılan denetim sonucunda tespit edilen hususlara ilişkin komisyon tarafından rapor hazırlanarak İdareye sunulur.

(4) Denetime tabi tutulan hizmet verenler, mahallinde yapılacak denetimde her türlü bilgi, belge, araç, gereç ve teçhizatı temin etmekle yükümlüdür.

(5) Denetimler sonucunda, bu Yönerge hükümlerine aykırı fiilleri tespit edilenler hakkında ilgili mevzuatı uyarınca idari yaptırım uygulanır.

Diğer hükümler

(1) İdare, doğal afetlerde ve olağanüstü hallerde bu Yönergede belirlenen ücretlere muafiyet getirebilir.

Yürürlükten kaldırma

(1) Bu Yönergenin yürürlüğe girmesi ile 12/4/2023 tarihli ve 1088510 sayılı Bakanlık Makam Olur’u ile uygulamaya giren Kılavuzluk ve Römorkörcülük ile Palamar Hizmetlerinin Ücretleri Hakkında Yönerge yürürlükten kalkar.

Yürürlük

(1) Bu Yönergenin;

a) 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi 1/1/2026 tarihinde,

b) Diğer maddeleri ise 1/1/2025 tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

(1) Bu Yönerge hükümlerini Ulaştırma ve Altyapı Bakanı yürütür.

Ek