Amaç ve Kapsam
1. Bu Yönergenin amacı; III-35/B.2 sayılı Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıların Çalışma Usul ve Esasları İle Sermaye Yeterliliği Hakkında Tebliğ uyarınca kripto varlık hizmet sağlayıcılar tarafından MKK’ya yapılacak raporlamalara, MKK tarafından tesis edilecek işlemlere ve yapılacak bildirimlere ilişkin usul ve esasların belirlenmesidir.
2. Bu Yönerge; platformlar ve saklama kuruluşlarının üye olarak entegre olduğu, merkezi kaydi raporların oluşturulacağı Kripto Varlık Merkezi Kayıt Sistemi’nin işletilmesine ve MKK’nın yatırımcı bilgi merkezi olan e-YATIRIMCI uygulamasında yatırımcılara bakiye bilgilerinin sunulmasına ilişkin usul ve esasları kapsar.
Dayanak
1. Bu Yönerge Sermaye Piyasası Kurulu’nun III-35/B.1 sayılı Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıların Kuruluş ve Faaliyet Esasları Hakkında Tebliğ’in MKK’ya ilişkin maddeleri ile III-35/B.2 sayılı Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıların Çalışma Usul ve Esasları ile Sermaye Yeterliliği Hakkında Tebliğ’in 32’nci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
1. Bu Yönergede geçen;
a. e-YATIRIMCI: MKK’nın yatırımcılar için oluşturduğu Yatırımcı Bilgi Merkezi’ni,
b. İşlem Defteri: Platformların kaydi sistemlerinde gerçekleşen ve anlık olarak MKK’ya iletilecek olan tüm kripto varlık Alım/Satım, Çekme/Yatırma ve Aktarım işlemlerini içeren dijital kayıt defterini,
c. Kanun: 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nu,
ç. Kripto Varlık: Dağıtık defter teknolojisi veya benzer bir teknoloji kullanılarak elektronik olarak oluşturulup saklanabilen, dijital ağlar üzerinden dağıtımı yapılan ve değer veya hak ifade edebilen gayri maddi varlıkları,
d. Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcı (KVHS): Platformları, kripto varlık saklama hizmeti sağlayan kuruluşları ve Kanuna dayanılarak yapılan düzenlemelerle kripto varlıkların ilk satış ya da dağıtımı dahil olmak üzere kripto varlıklarla ilgili olarak hizmet sağlamak üzere belirlenmiş diğer kuruluşları,
e. Kripto Varlık Merkezi Kayıt Sistemi (KVMKS): Dayanak mevzuat uyarınca MKK sistemine raporlanan kripto varlık verilerinin tutulduğu MKK tarafından sağlanan sistemi,
f. Kurul: Sermaye Piyasası Kurulu’nu,
g. Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK): Merkezi Kayıt Kuruluşu Anonim Şirketi’ni,
ğ. MİM360: MKK’nın üyeleri için oluşturduğu iletişim merkezini,
h. Platform: Kripto varlık alım satım, ilk satış ya da dağıtım, takas, transfer, bunların gerektirdiği saklama ve belirlenebilecek diğer işlemlerin bir veya daha fazlasının gerçekleştirildiği kuruluşları,
ı. Saklama Kuruluşu: Kripto varlık saklama hizmetinde bulunmak üzere Kurulca yetkilendirilmiş kuruluşu,
i. Sicil Numarası: MKK tarafından her yatırımcı için ayrı ve tek olarak oluşturulan, kimliğin kontrolü için kullanılan numarayı,
j. Üye Kodu: MKK üyeliğini gerçekleştiren KVHS’lere MKK tarafından verilmiş üye kodunu,
k. III-35/B.1 Sayılı Tebliğ: Sermaye Piyasası Kurulu tarafından çıkarılan 13.03.2025 tarih ve III-35/B.1 sayılı “Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıların Kuruluş ve Faaliyet Esasları Hakkında Tebliğ”i,
l. III-35/B.2 Sayılı Tebliğ: Sermaye Piyasası Kurulu tarafından çıkarılan 13.03.2025 tarih ve III-35/B.2 sayılı “Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıların Çalışma Usul ve Esasları ile Sermaye Yeterliliği Hakkında Tebliğ”i,
ifade eder.
Genel İlkeler
1. KVMKS’de gerçekleştirilecek tüm işlemlerin elektronik ortamda sistem entegrasyonu ile yürütülmesi esastır.
2. KVHS’lerin KVMKS’ye erişim sağlamak için MKK’ya üye olması gereklidir. Üye KVHS’ler MKK’ya bildirdikleri IP üzerinden kendilerine tanımlanmış doğrulama bilgileri ile KVMKS’ye erişir.
3. KVMKS, resmî tatiller ve hafta sonu (Cumartesi, Pazar) dahil 7 gün 24 saat üye bağlantılarına açıktır. Çalışma saatlerinin bakım nedeniyle değiştirilmesi halinde uygun araçlarla KVHS’lere genel duyuru yapılır. KVHS’ler, bakım saatlerinde aktaramadıkları kayıtların, bakım sonrası aktarımına yönelik kendi sistemlerinde gerekli altyapıyı kurmak ve tüm kayıtların aktarımını yapmakla yükümlüdür.
4. KVMKS uygulamasında yapılacak bakım işlemleri ve çeşitli sebeplerle uygulamanın hizmet verememesi durumunda iş sürekliliğinin sağlanmasına yönelik duyuru MKK tarafından kurumsal internet sitesinin ilgili bölümünde yapılacaktır. KVHS’ler, bu duyuruları takip etmek ve duyurularda belirtilen işlemleri yapmakla yükümlüdür.
5. KVHS’lerin yükümlü oldukları raporları MKK’ya gönderememeleri durumunda buna ilişkin yazılı açıklamayı gerekçeleri ile birlikte raporlamayı takip eden işgünü içerisinde MKK’ya iletmeleri gerekmektedir.
6. KVMKS üzerinden kullanılacak MKK sicil servisi, Platformlar tarafından yalnızca sicil oluşturma ve sicil numarasının Platform tarafından verilen müşteri numarası ile eşleştirilmesi amacıyla kullanılabilir. Yatırımcıların kimlik ve/veya adres bilgileri Platformlar tarafından KVMKS’ye iletilir.
7. KVMKS raporlamalarında kullanılacak gün sonu saati Türkiye saati ile 23:59:59 olup iletilecek raporlarda bu saat dikkate alınmalı, bu saatten sonraki işlemler takip eden güne dair olarak değerlendirilmelidir.
8. KVHS’lerin KVMKS’ye iletilmesi gereken raporları anlık olarak iletmesi esastır. Her halükârda işlem günü sonlandıktan sonra takip eden gün en geç saat 04:00’e kadar raporlar göndermelidir. Bu saatten sonra gönderilecek işlem defteri ve diğer raporlar KVMKS tarafından ilgili tarih için yapılacak hesaplamalara dahil edilmeyecektir. Söz konusu saat sınırı teknik ve operasyonel gerekçelerle MKK tarafından değiştirilebilir. Platform ile saklama kuruluşu tarafından iletilen raporlarda farklılık olması durumunda, MKK tarafından farklılığa ilişkin ivedilikle Kurul’a bildirim yapılır.
9. Platformlar tarafından iletilen yatırımcılara ait işlem defteri hareketleri ve bakiye bilgileri, MKK’nın e-YATIRIMCI uygulamasından gösterilecektir.
10. KVMKS uygulamasının kullanımına yönelik detaylı bilgiler ve değişiklikler, MKK tarafından KVHS’lere iletilecek teknik kılavuzlarda açıklanarak paylaşılır.
11. Bu Yönergedeki işleyiş ve bilgi setleri Kurul’un talepleri doğrultusunda değişiklik gösterebilir.
12. MKK, uygulama işleyişi için gerekli olabilecek ilave bilgileri KVHS’lerden isteyebilir.
13. KVHS’ler, MKK’nın yapacağı ve önceden duyuracağı iş sürekliliği tatbikatlarına katılmakla yükümlüdür.
14. KVHS’ler, MKK’nın belirleyeceği şekil ve şartlarda teknik ve sistem entegrasyon testlerini yapmakla yükümlüdür.
15. KVHS’ler, MKK ile kuracakları raporlama sisteminin işleyişi, raporların oluşturulması ve paylaşılması süreçleri ile bu süreçler içinde oluşabilecek sorunların veya hataların kontrolünden ve gerektiğinde düzeltilmesinden sorumludur.
16. KVMKS’de MKK tarafından yapılacak değişiklikler KVHS’lere önceden duyurulur. KVHS’ler kendi sistemlerinde bu değişikliklere ilişkin uyumu sağlamakla yükümlüdür.
17. KVHS’ler MKK'nın gizlilik taahhütnamesi, üyelik sözleşmesi ve eklerine uygun davranmakla yükümlüdür.
Teknik ve Sistem Entegrasyon Testleri
1. Platform ya da Saklama Kuruluşu olarak hizmet vermek amacıyla KVHS Faaliyet izni almak için Kurul’a yapılacak başvurular öncesinde MKK ile teknik ve sistem entegrasyon testlerinin başarılı olarak tamamlanması gerekmektedir.
2. Kurul’dan KVHS faaliyet izni almak amacıyla MKK’ya Teknik ve Sistem Entegrasyon Yeterlilik Testi için başvuru yapan şirketler aşağıdaki belgeleri iletir:
• MKK Başvuru Yazısı (Şirketin IP bilgilerini içermelidir.)
• MKK Gizlilik Taahhütnamesi
• İmza Sirküleri
3. Yukarda sayılan belgeler MKK’ya ulaştıktan ve doğrulandıktan sonra ilgili KVHS, KVMKS Test ortamında yetkilendirilir ve KVMKS Teknik Dokümanı ve KVMKS Test Senaryoları dokümanları iletilir. KVHS’ler kendilerine iletilen güvenlik bilgilerini kullanarak KVMKS test uygulamasına erişir. Kendilerine iletilen senaryo dokümanını takip ederek testlerini gerçekleştirir. Testler tamamlanınca KVMKS Test Senaryoları dokümanında yer alan ilgili alanlar doldurularak bu dokümanı MKK’ya iletirler.
4. MKK tarafından KVHS’lerin tamamladığı testler KVMKS Test Senaryoları çerçevesinde incelenir ve testlerin başarısız olması durumunda KVHS’ye bilgi verilerek hatalı testlerin başarıyla sonuçlanıncaya kadar tekrar edilmesi sağlanır.
5. Testlerin başarıyla sonuçlanması durumunda üyeye MKK ile teknik entegrasyon için yeterli şartları sağladığına dair belge verilir.
Üyelik ve Yetki İşlemleri
1. Platformlar, kripto varlık saklama hizmeti sağlayan kuruluşlar ve Kanun’a dayanılarak yapılacak düzenlemelerde kripto varlıkların ilk satış ya da dağıtımı dâhil olmak üzere kripto varlıklarla ilgili olarak hizmet sağlamak üzere belirlenmiş diğer kuruluşlar MKK’ya üye olurlar.
2. Üyelik işlemlerinin MKK’nın üye işlemlerinin gerçekleştirildiği MİM360 sistemi üzerinden yürütülmesi ve tamamlanması gerekmektedir.
3. KVMKS üyeliği için aşağıdaki belgeler gereklidir;
• KVMKS Üyelik Sözleşmesi (2 nüsha)
• Üyelik Ücret Dekontu
Üyelik Şartları
1. Üyelik için başvuracak KVHS’lerin Kuruldan faaliyet izni almaları zorunludur.
2. 6’ncı maddede sayılan üye gruplarına dahil kuruluşların üyeliğe kabulü için;
a. Kayıtların aktarımını sağlayacak ve MKK tarafından asgari nitelikleri belirlenmiş teknik donanım ve güvenlik sistemine sahip olmaları,
b. Üyeliğe giriş aidatını yatırmaları,
gereklidir. MKK Yönetim Kurulu tarafından ilave şartlar belirlenebilir.
Üyeliğe Kabul
1. Üyelik şartlarını taşıyan kuruluşlar, üye olmak için MKK’ya başvururlar. Gerekli şartların sağlandığının MKK tarafından tespit edilmesi halinde bu kuruluşlar üyeliğe kabul edilir.
2. MKK üyeliği, üyeliğe kabul edilen kuruluşların KVMKS’ye tanımlanmasını, erişimini ve sistemin kullanımını içerir.
Üyelikten Ayrılma, Üyeliğin Geçici Durdurulması veya İptali
1. Üyelikten ayrılmak isteyen kuruluşun, durumu yazılı olarak MKK’ya bildirmesi gerekir.
2. Üyelerin MKK üyeliklerinin geçici olarak durdurulmasında veya iptalinde Merkezi Kayıt Kuruluşunun Kuruluş, Faaliyet, Çalışma ve Denetim Esasları Hakkında Yönetmelik’in ilgili hükümleri uygulanır.
3. Üyelik ile ilgili değişiklikler konusunda MKK Yönetim Kurulu kararları hakkında Kurul’a bilgi verilir.
Sicil Sorgulama ve Oluşturma
1. Platformlar müşterileri olan yatırımcıların sicil numaralarını sorgulamak veya oluşturmak için yatırımcının uyruğuna (Yerli, Yabancı) ve kimlik tipine (Gerçek, Tüzel, Fon, Yatırım Ortaklığı, Diğer) göre aşağıdaki bilgileri iletirler.
| KİMLİK TİPİ | İLETİLECEK BİLGİLER (Zorunlu Alanlar) |
| Yerli Gerçek | Mükellef Türü, Ad, Soyad, T.C. Kimlik numarası, Doğum Tarihi, (Adres türü: ADNKS), Cep Telefonu, e-posta |
| Yerli Tüzel | Mükellef Türü, Ünvan, Vergi Kimlik Numarası, Vergi Dairesi, Adres türü, Ülke, Adres, İl, İlçe, e-posta |
| Yatırım Ortaklığı | Mükellef Türü, Ünvan, Vergi Kimlik Numarası, Vergi Dairesi, Adres türü, Ülke, Adres, İl, İlçe, e-posta |
| Yerli Fon | Mükellef Türü, Ünvan, Vergi Kimlik Numarası, Vergi Dairesi Adres türü, Ülke, Adres, İl, İlçe, e-posta |
| Yerli Diğer | 1. Mükellef Türü Tam ise: Ünvan, Vergi Numarası, Vergi Dairesi, Adres türü, Ülke, Adres, İl, İlçe, e-posta |
| 2. Mükellef Türü Dar / Boş ise: Ünvan, Vergi Numarası, Adres türü, Ülke, Adres, İl, İlçe, e-posta | |
| Yabancı Gerçek | • Vergi Kimlik Numarası seçimi ile iletilecek kimlik bilgileri: Mükellef Türü, Ad, Soyad, Baba Adı, Anne Adı, Kimlik Seri No, Vergi Kimlik Numarası |
| Ülke, Doğum Yeri, Doğum Tarihi, Cinsiyeti, Adres türü, Ülke: TR ise: Adres, İl, İlçe (Ülke: TR değil ise: Adres, İl), e-posta | |
| • Yabancı Kimlik Numarası seçimi ile iletilecek kimlik bilgileri: Mükellef Türü, Ad, Soyad, Yabancı Kimlik Numarası, Doğum Tarihi, Adres türü, Ülke: TR ise: Adres, İl, İlçe (Ülke: TR değil ise: Adres, İl), e-posta | |
| Yabancı Tüzel | Mükellef Türü, Ünvan, Ülke, Adres türü, Ülke: TR ise: Adres, İl, İlçe (Ülke: TR değil ise: Adres, İl), e-posta |
| Yabancı Fon | Mükellef Türü, Ünvan, Ülke, Adres türü, Ülke: TR ise Adres, İl, İlçe (Ülke: TR değil ise: Adres, İl), e-posta |
| Yabancı Diğer | Mükellef Türü, Ünvan, Ülke, Adres türü, Ülke: TR ise: Adres, İl, İlçe (Ülke: TR değil ise: Adres, İl), e-posta |
2. MKK sistemlerinde daha önce sicil almamış bir yatırımcının sicil alması için platformlar tarafından iletilen kimlik bilgilerinin kontrolü, “MKS İş ve Bilişim Uygulama İlke ve Kuralları Yönergesi” E maddesinin 7. Bendindeki kurallar çerçevesinde uygulanır.
3. MKK sistemlerinde var olan bir yatırımcının sicil eşleştirmesi; platformlar tarafından iletilen kimlik bilgilerinin teyit edilmesi sonrasında gerçekleşir.
4. Sistemde her yatırımcı için ayrı ve tek bir sicil numarası tahsis edilir.
5. MKK sistemlerinde daha önceden herhangi bir şekilde tahsis edilmiş bir sicil numarasına sahip olmayan yatırımcılar için münferiden yeni bir sicil numarası oluşturulur ve platforma iletilir.
6. MKK sistemlerinde daha önceden tahsis edilmiş bir sicil numarası mevcut olması durumunda; eşleşen sicil numarası platforma iletilir.
7. MKK tarafından her bir yatırımcı için yatırımcıya has ve tek bir sicil oluşturma işleminde istisna da olsa bir yatırımcıya ait birden fazla sicil olması durumunda her bir yatırımcı için tek sicil kalacak şekilde sicil birleştirmeleri yapılarak MKK Yatırımcı hizmetleri kapsamında yatırımcıya ilişkin tüm kurumlardaki tüm hesaplarına tek bir sicil numarası üzerinden ulaşılabilmesi sağlanır.
Listelenen Kripto Varlıkların Raporlanması
1. Platformlarda listelenecek kripto varlıklar, listelemeye başlamadan önce platformlar tarafından KVMKS’de tanımlanır. Listelenen kripto varlık bilgilerinde değişiklik olması ya da kripto varlığın listeden çıkartılması durumunda KVMKS’de güncellenir.
2. Platformların listelenen kripto varlıklar için KVMKS’de yapacağı tanımlama/güncelleme işlemleri için iletmesi gereken bilgiler aşağıda yer almaktadır.
• Üye Kodu: Platforma MKK tarafından verilmiş üye kodu
• Kripto Varlık Kodu: Kripto varlığın kodu
• Kripto Varlık Uzun Adı: Kripto varlığın uzun adı
• Listelenme Tarihi: Platformun listelemeye yönelik kamuya duyuru yaptığı tarih
• Listeden Çıkış Tarihi: Kripto varlığın listeden çıkarılmasına karar verilmesi durumunda platformda listelenmesine son verileceği tarih
• Listeleme Komisyonu Karar Numarası: Kripto varlığın komisyon kararıyla listelendiği kayıt numarası.
• Listeleme Komisyonu Karar Tarihi: Kripto varlığın komisyon kararıyla listelendiği kayıt tarihi.
3. Bir kripto varlığın kısa kodunda değişiklik olması durumunda, platform tarafından kripto varlığın kullanılmayacak olan eski kısa koduna ilişkin listeden çıkış tarihi güncellenerek yeni kısa koda ilişkin tanımlamanın KVMKS’de yapılması gerekmektedir.
4. Kripto varlık tanımlama süreçlerindeki referanslar ayrıca teknik kılavuzlarda detaylı olarak açıklanacaktır.
İşlem Defterinin Raporlanması
1. İşlem defteri kayıtları platformun kaydi sistemindeki aşağıda yer alan süreçlerden oluşmaktadır.
• Alım-Satım İşlemleri: Yatırımcıların platform sisteminde yaptıkları kripto varlık alım / satım işlemleri,
• Yatırma-Çekme İşlemleri: Yatırımcıların talebi üzerine blokzincir ağları üzerinde yapılan kripto varlık transfer işlemleri,
• Aktarım İşlemleri: Yatırımcılar arasında platformun kurum kaydi sisteminde yapılan kripto varlıkların blokzincir ağı dışındaki gönderim işlemleri.
2. Platformlarda gerçekleşen tüm işlemlere dair işlem bilgilerinin taraf bazında netleştirme yapılmaksızın anlık olarak KVMKS’ye aktarılması esastır.
3. Raporlanan işlemler, platform kaydi sisteminde gerçekleşmiş olmalıdır. Gerçekleşmeyen işlemler, MKK’ya raporlanmaz.
4. KVMKS sistemine rapor iletilirken hata alınan ve KVMKS’ye iletilemeyen işlemlerin yeniden gönderilmesi gerekir.
5. İşlem bilgisinde iletilen yatırımcı MKK Sicil numarasının, Platform tarafından önceden sorgulanmış ve eşleştirilmiş olması gerekmektedir.
6. İşlem bilgilerinde iletilecek kripto varlık kodlarının Platform tarafından KVMKS’de önceden tanımlanmış olması gerekmektedir.
7. Her bir işleme ilişkin olarak aynı gün için başka bir işlemle eşleşmeyecek tekil bir işlem referansı bildirilmelidir. Aynı gün için aynı işlem referansına sahip bir işlem iletilirse ilgili işlem kabul edilmeyecektir.
8. Platformlar tarafından KVMKS’ye iletilen işlem bilgileri ile işlem referans bilgilerinin, platformların kurum kaydi sistemindeki bilgilerle eşdeğer olması gerekir.
9. Alım-Satım bilgileri için platform tarafından KVMKS’ye gönderilecek bilgiler aşağıda bulunmaktadır:
• Platformun MKK üye kodu
• İşlemin gerçekleştiği tarih
• İşlemin gerçekleştiği zaman
• İşlemin tekil referansı
• Satış yapan yatırımcının MKK sicil numarası
• Alış yapan yatırımcının MKK sicil numarası
• İşleme konu kripto varlık kodu
• İşleme konu kripto varlık miktarı
• Teklif kripto varlık kodu
• Teklif kripto varlık miktarı
• İşlem Platform Komisyonu için satıcı tarafından ödenen kripto varlık kodu
• İşlem Platform Komisyonu için satıcı tarafından ödenen kripto varlık miktarı
• İşlem Platform Komisyonu için alıcı tarafından ödenen kripto varlık kodu
• İşlem Platform Komisyonu için alıcı tarafından ödenen kripto varlık miktarı
• Satıcı ve/veya Alıcı’dan alınan Platform işlem komisyonunun aktarılacağı sicil numaraları
• Düzeltme İşlem Tarihi: Eğer iletilen işlem düzeltme ise düzeltmenin hangi işlem tarihine ait olduğu bilgisi
• Düzeltme İşlem Referansı: Eğer iletilen işlem düzeltme ise, düzeltilen işlemin referans bilgisi.
• Düzeltme Açıklaması: Düzeltme işlemi nedeninin açıklanması.
10. Yatırma-Çekme bilgileri için platform tarafından KVMKS’ye gönderilecek bilgiler aşağıda bulunmaktadır:
• Platformun MKK üye kodu
• İşlemin gerçekleştiği tarih
• İşlemin gerçekleştiği zaman
• İşlemin tekil referansı
• İşlemin Türü (Yatırma/Çekme)
• İşlemi yapan yatırımcının MKK sicil numarası
• İşleme konu kripto varlığın kodu
• İşleme konu kripto varlığın miktarı
• Karşı Taraf Bilgisi: Ad ve Soyadı/Ünvan
• Karşı Taraf Cüzdan Adresi veya Referans Numarası
• İşlemin (Hareketin) Hash kodu: Ağda gerçekleşen işlemin hash kodu
• Yatırımcı Açıklaması: İşlem için platform müşterisinin girdiği açıklama.
• İşlem Platform Komisyonu için ödenen kripto varlık kodu
• İşlem Platform Komisyonu için ödenen kripto varlık miktarı
• İşlem Platform Komisyonunun aktarılacağı sicil numarası
• Düzeltme İşlem Tarihi: Eğer iletilen işlem düzeltme ise düzeltmenin hangi işlem tarihine ait olduğu bilgisi
• Düzeltme İşlem Referansı: Eğer iletilen işlem düzeltme ise, düzeltilen işlemin referans bilgisi.
• Düzeltme Açıklaması: Düzeltme işlem nedeninin açıklanması.
11. Aktarım bilgileri için platform tarafından KVMKS’ye gönderilecek bilgiler aşağıda bulunmaktadır:
• Platformun MKK üye kodu
• İşlemin gerçekleştiği tarih
• İşlemin gerçekleştiği zaman
• İşlemin tekil referansı
• İşlem Tipi
• Kripto varlığı gönderen yatırımcının MKK sicil numarası
• Kripto varlığı alan yatırımcının MKK sicil numarası
• İşleme konu kripto varlığın kodu
• İşleme konu kripto varlığın miktarı
• İşlem açıklaması
• Komisyonu için ödenen kripto varlık kodu
• Komisyon için ödenen kripto varlık miktarı
• Komisyonunun aktarılacağı sicil numarası
• Düzeltme İşlem Tarihi: Eğer iletilen işlem düzeltme ise düzeltmenin hangi işlem tarihine ait olduğu bilgisi
• Düzeltme İşlem Referansı: Eğer iletilen işlem düzeltme ise, düzeltilen işlemin referans bilgisi.
• Düzeltme Açıklaması: Düzeltme işlem nedeninin açıklanması.
12. Aktarım bilgilerinde işlem tipi bilgisi, platform ihtiyaçları doğrultusunda MKK tarafından genişletilebilir.
Değişen Yatırımcı Bakiyesinin Raporlanması
1. Platformlar, gün içinde yapılan işlemler sonucunda bakiyeleri değişen müşterilerine ilişkin yatırımcı bazında bakiye raporlamasını; 23:59:59 sonlu, gün bazında, saat 04:00:00’e kadar saklama bakiyeleri uyumluluğu dikkate alınarak MKK'ya iletmekle yükümlüdür.
2. Değişen yatırımcı bakiyesi için gönderilecek bilgiler aşağıda bulunmaktadır.
• Platformun MKK Üye Kodu
• Bakiye Tarihi
• Yatırımcının MKK Sicil Numarası
• Kripto Varlık Kodu
• Kripto Varlık Miktarı
Platform Nezdinde Saklanan Bakiyenin Raporlanması
1. Platform nezdinde, blokzincir ağlarında saklanan kripto varlık bakiyelerinin 23:59:59 itibarıyla durumu, ertesi gün başında saat 04:00:00’e kadar MKK’ya bildirilmelidir.
2. Platform saklama bakiyesi için gönderilecek bilgiler aşağıda bulunmaktadır.
• Platformun MKK Üye Kodu
• Saklama bakiyesinin hesaplandığı tarih
• Kripto Varlık Kodu
• Kripto Varlık Miktarı
Son Gerçekleşen Kripto Varlık Cari Değerinin Raporlanması
1. Platformlar, listeledikleri kripto varlıkların kendi piyasalarında saat 23:59:59’a kadar oluşan cari değerini, her işlem günü için saat 23:59:59’dan sonra saat 04:00’e kadar KVMKS’ye Türk Lirası cinsinden bildirmekle yükümlüdür.
2. Son gerçekleşen kripto varlık cari değer bildirimi için gönderilecek bilgiler aşağıda bulunmaktadır.
• Platformun MKK Üye Kodu
• Son gerçekleşen kripto varlık cari değerinin tarihi
• Kripto Varlık Kodu
• Kripto Varlığın TRY Cinsinden Cari Değeri
Platform Sorguları
1. Platformlar, MKK’ya yaptıkları raporlamaların sonuçlarını ve MKK tarafından yapılan tutarlılık kontrollerinin sonuçlarını sorgulayabilirler.
2. Sorgu servisleri aşağıda yer almaktadır:
a. Mesaj Sorgulama İşlemleri: Platformlar işlem yaptıkları servisler için gönderdikleri mesajların MKK tarafından alınıp alınmadığını kontrol edebilir.
b. Kripto Varlık Tanım Sorgulama: Platformlar KVMKS sisteminde işleme konu olması için tanımladıkları kripto varlıkları sorgulayabilir.
c. Son Gerçekleşen Kripto Varlık Cari Değeri Sorgulama: Platformlar, gönderdikleri Son Gerçekleşen Kripto Varlık Cari Değeri için sorgulama yapabilirler. Bu sorgulama en fazla 30 gün geriye dönük olarak gerçekleştirilebilir.
ç. Bakiye Karşılaştırma Detay Raporu Sorgulama: İşlemleri Platformların ve saklama kuruluşlarının ilettikleri merkezi kaydi raporların karşılaştırılması sonucu oluşturulan rapor platformlar tarafından sorgulanabilir. Sorgulanan tarih güncel tarihten önce olmalı ve ilgili günde karşılaştırma raporu oluşturulmuş olmalıdır.
d. Yatırımcı Bazında Kripto Varlık Bakiye Sorgulama İşlemleri: Platformlar kendi müşterileri olan yatırımcıların önceki bakiyelerini sorgulayabilir.
e. Platform Kripto Varlık Özet Bakiye Sorgulama: Platformlar ilgili işlem günü için hesaplanan toplam yatırımcı bakiyesini kripto varlık bazında sorgulayabilir. Sorgulama en fazla 30 gün geriye dönük olarak gerçekleştirilebilir.
f. KVMKS Üye Kod Listesi Sorgulama: Platformlar, KVMKS üyelerine ait üye kodlarını ve bu üyelere ilişkin temel bilgileri sorgulayabilir.
g. Platform Saklama Raporu Gönderimi Sorgulama: Platformlar KVMKS'ye ilettikleri saklama raporlarındaki kripto varlık bakiyelerini sorgulayabilir.
ğ. İşlem Tutarlılık Sorgulamaları: Saklama bakiyesi, yatırımcı bakiyesi ve işlem raporlarının karşılaştırılması sonucu elde edilen merkezi kaydi raporlar platformlar tarafından sorgulanabilir.
3. MKK, Platformların sorgu ihtiyacını karşılamak için ilave sorgulama hizmeti geliştirip kullanıma açabilir.
4. Bakiye ve işlem sorgulamaları geçmişe dönük en fazla son 30 gün için alınabilir.
Saklama Kuruluşları Nezdinde Saklanan Bakiyenin Raporlanması
1. Kripto varlık saklama hizmetinde bulunmak üzere Kurulca yetkilendirilmiş saklama kuruluşları, platformlar adına saklamasını yaptıkları 23:59:59 saatine ilişkin kripto varlık bakiyelerini, karşılaştırma için saat 04:00:00’e kadar MKK’ya iletmelidir.
2. Saklama kuruluşlarının raporlamada, platform tarafından listelenen kripto varlık kodları ile aynı kripto varlık kodlarını kullanması gerekmektedir.
3. Saklama Raporu bilgileri için raporlanacak bilgiler aşağıda bulunmaktadır:
• Saklama Kuruluşu MKK üye kodu
• Saklama hizmeti verilen Platformun MKK üye kodu
• Bakiye tarihi
• Kripto varlık kodu
• Saklamaya konu kripto varlık miktarı
Saklama Kuruluşları Sorgulamaları
1. Saklama kuruluşları aşağıdaki sorgulamaları yapabilecektir:
a. Saklama Raporu Bildirimi Sorgulama: Saklama kuruluşları ilettikleri saklama raporunu sorgulayabilir.
b. KVMKS Üye Kod Listesi Sorgulama: Saklama kuruluşları, KVMKS üyelerinin üye kodlarını sorgulayabilir.
c. Varlık - Yükümlülük Karşılaştırma Sorgusu: Saklama ve bakiye raporlarının karşılaştırılması sonucu elde edilen merkezi kaydi rapor saklama kuruluşları tarafından sorgulanabilir.
2. MKK, Saklama Kuruluşlarının sorgu ihtiyaçlarını karşılamak için ilave sorgulama hizmeti geliştirip kullanıma açabilir.
MKK İşlemleri
1. Yatırımcı Bakiye Kaydı Oluşturma: İşlem gününün tamamlanması ve Platformlar tarafından saklama ve işlem raporlarının tamamının gönderildiği saat 04:00’ten sonra, işlem defteri kullanılarak yatırımcı bakiyeleri oluşturulur.
2. Yatırımcı Bakiyesi Karşılaştırma: İşlem defteri üzerinden oluşturulan yatırımcı bakiyeleri ile platform tarafından gönderilen değişen yatırımcı bakiyeleri karşılaştırılır.
3. Platform Bakiyesi Oluşturma: İşlem defteri kullanılarak oluşturulan yatırımcı bakiyelerinin dip toplamı alınarak platform bakiyesi oluşturulur. Saklama raporlarının karşılaştırılması için bu bilgi kullanılır.
4. Tutarlılık Karşılaştırmaları MKK tarafından yapılır.
a. Varlık - Yükümlülük Karşılaştırılması: İşlemler sonucu platform bazında oluşturulan bakiye ve ilgili platformun kendi nezdinde sakladığı ve saklama kuruluşunun ilgili platform için ilettiği saklama raporu dip toplamı karşılaştırılır. Karşılaştırma sonucunda farklılık olması durumunda merkezi kaydi rapor Kurul’a ivedilikle iletilir.
b. Yatırımcı Bazında Bakiye Kontrolü: İşlemler sonucu oluşan bakiye ile platformun topluca ilettiği değişen bakiyeler karşılaştırılır. Platform tarafından karşılaştırma sonucu oluşan farklar sorgulanır ve gerekli düzeltme işlemleri ertesi gün tesis edilir.
c. Yatırma - Çekme Tutarlılık Kontrolü: Önceki gün saklama bakiyesi üzerine yatırma ve çekme işlemleri dikkate alınarak hesaplanan bakiye ile platform tarafından saklanan varlıklar kontrol edilir. Oluşan farklar platform tarafından sorgulanır ve gerekli düzeltme işlemleri ertesi gün tesis edilir.
Düzeltme İşlemleri
1. İşlem defterinde düzeltme yapılması: Platform tarafından işlem defteri iletilirken hatalı bilgi içeren bir işlemin gönderildiğinin fark edilmesi durumunda, rapor bildirim saatleri içerisinde ters işlem bilgisi gönderilir. İletilen ters işlem bilgisi içeriğinde asgari olarak; bu işlemin düzeltme işlemi olduğu, hatalı işleme ilişkin tarih, saat ve işlem referansı bilgileri yer almalıdır.
2. Raporlarda düzeltme yapılması: Hatalı bilgi içeren bir raporun KVMKS’ye sehven iletilmesi durumunda, rapor gönderim saatleri içerisinde doğru rapor KVMKS’ye iletilebilir. Bu durumda önce gönderilen rapor kullanılmaz. MKK raporlamalarında her zaman rapor gönderim saat sınırları içerisinde en son gönderilen raporlar kullanılacaktır. Gönderilen raporların hatalı olduğu, rapor gönderim saat sınırları sonlandıktan sonra fark edilirse ivedilikle MKK ile iletişime geçilmelidir.
3. Platformlar; 19. maddenin 4. fıkrası uyarınca MKK tarafından yapılan tutarlılık karşılaştırmalarını kontrol ederler. Platformlar, tutarlılık raporlarındaki uyumsuzluklar için en kısa sürede düzeltme işlemlerini gerçekleştirmeli ve MKK’ya bildirmelidir.
Faaliyetlerin Geçici ya da Sürekli Olarak Durdurulması İşlemleri
1. KVHS’lerin çeşitli sebeplerle hizmet vermeyi geçici ya da sürekli olarak sonlandırması durumu KVHS tarafından ivedilikle MKK’ya bildirilmelidir. Faaliyetlerini sürekli olarak durduran KVHS’ler, KVMKS’de Pasif duruma alınır ve rapor gönderemez. Faaliyetlerini geçici olarak durduran KVHS’ler ise KVMKS’de MKK değerlendirmesi sonrası uygun görülen işlemlere ilişkin veri gönderimleri yapabilir.
2. Kurul’dan, diğer düzenleyici ve denetleyici kuruluşlardan ya da adli makamlardan MKK’ya iletilen faaliyetlerin sürekli ya da geçici olarak durdurulması kararları, kararın içeriğine göre ivedilikle ya da karar ifadesinde belirtilen tarihte gerçekleştirilir.
Ücret ve Komisyonlar
1. MKK’nın KVHS’lere verdiği temel hizmetler kapsamında olan ve bu hizmetlerin tek sunucusu olmaktan kaynaklanan statüsüne dayalı olarak uyguladığı ücret ve komisyonlar ile bunların tahsil zaman ve şekilleri MKK Yönetim Kurulu tarafından belirlenerek Kurul onayına sunulur. Kurul onayı ile yürürlüğe girer.
2. MKK’nın faydalanılması zorunlu olmayan temel hizmetleri ile ilgili ücretler ise, Yönetim Kurulunca belirlenir ve Kurulun bilgisine sunulur.
Kamuya Açık Tutulacak Bilgi ve Veriler
1. Hak sahibi bazında olmamak koşuluyla, istatistik amaçlı bilgi ile KVHS ve kripto varlık bazındaki verileri MKK'nın tespit edeceği ve Kurulca onaylanacak esaslar kapsamında kamuya açık tutulabilir veya talep edenlere verilebilir.
2. Bu maddenin uygulanmasında eşit koşullardaki herkese eşit şekilde erişim sağlanması ilkesi gözetilir.
Geçiş Hükümleri
1. Platformlar, işlem defterine ilişkin raporlama yapmaya başlamadan önce müşterilerinin güncel kripto varlık bakiyelerini ve listeledikleri kripto varlık tanımlarını MKK’ya iletir.
2. Kurul’un Faaliyette Bulunanlar Listesi’nde yer alan platformlar, Kurul’un belirlediği faaliyet izni son başvuru tarihinden itibaren en geç üç ay içerisinde 11 inci, 12 nci, 13 üncü, 14 üncü ve 15 inci maddelerdeki raporlamaları yapmakla yükümlüdürler.
3. MKK’ya üyelik için Kurul’un Faaliyette bulunanlar listesinde yer alan KVHS’ler için faaliyet izni aranmaz.
4. Kurul’un internet sitesinde ilan edilen “Faaliyette Bulunanlar Listesi”nde yer alan ve Kurul’a faaliyet izni başvurusunda bulunan KVHS’lerin, Yönergenin yürürlük tarihinden itibaren MKK’ya 1 (bir) ay içerisinde üyelik başvurusu yapmaları zorunludur.