EN
TR
Amaç
Bu Yönetmelik enstitülerin eğitim, öğretim, işletme ve teşkilâtlanmalarında beraberliği sağlayarak uygulamalar arasındaki birliği temin amacı güder.
Kapsam
Bu Yönetmelik rektörlüklere ve dekanlara bağlı bütün araştırma ve eğitim öğretim enstitülerinin işleyiş ve teşkilâtlanmasını belirler.
Teşkilât
2547 sayılı Kanun'un 19. maddesi gereğince kurulan enstitülerin organları, bu organların seçimleri, görev süreleri, yetki ve sorumlulukları aşağıda belirlenmiştir.
a) Enstitünün organları, Enstitü Müdürü, Enstitü Kurulu ve Enstitü Yönetim Kuruludur.
b) Enstitü Müdürü, fakültelerde üç yıl için ilgili dekanın önerisi üzerine rektör tarafından atanır. Rektörlüğe bağlı enstitülerde bu atama doğrudan rektör tarafından yapılır. Süresi biten müdür tekrar atanabilir. Müdürün, enstitüde görevli aylıklı öğretim elemanları arasından üç yıl için atayacağı en çok iki yardımcısı bulunur.
Müdüre vekâlet etme veya müdürlüğün boşalması hallerinde yapılacak işlem, dekanlarda olduğu gibidir. Enstitü Müdürü, 2547 sayılı Kanunla dekanlara verilmiş olan görevleri enstitü bakımından yerine getirir.
c) Enstitü Kurulu, Müdürün başkanlığında, müdür yardımcıları ve enstitüyü oluşturan enstitü anabilim ve enstitü anasanat dalları başkanlarından oluşur.
d) Enstitü Yönetim Kurulu, müdürün başkanlığında, müdür yardımcıları, müdürce gösterilecek altı aday arasından Enstitü Kurulu tarafından üç yıl için seçilecek üç öğretim üyesinden oluşur.
e) Enstitü Kurulu ve Enstitü Yönetim Kurulu, 2547 sayılı Kanunla Fakülte Kurulu ve Fakülte Yönetim Kuruluna verilmiş görevleri enstitü bakımından yerine getirirler.
Lisans öğretimi yapmakta olan bir program veya anabilim dalının aynı zamanda lisans üstü öğretime başlayabilmesi, Rektörün önerisi üzerine, Yükseköğretim Kurulu Kararına dayanılarak enstitülere bağlı ilgili enstitü anabilim veya anasanat dalının kurulması ile mümkündür. Bu gaye ile üniversitelerdeki lisans üstü eğitim öğretim yapan enstitülerin anabilim dalları Yükseköğretim Kurulu tarafından tespit edilir.
2547 sayılı Kanun’un 19. maddesi hükmü gereğince, rektörlüklere bağlı enstitülerin yapılarını oluşturan enstitü anabilim ve enstitü anasanat dalları aşağıdaki şekilde tespit edilir.
a) Fen Bilimleri Enstitüsünün enstitü anabilim ve enstitü anasanat dalları, o üniversitede mevcut olan, Fen, Mühendislik, Mimarlık, Ziraat ve Orman Fakültelerinin bölümleri ile Fen - Edebiyat Fakültelerinin Fen alanındaki bölümleri ve Eğitim Fakültelerinin Fen Eğitimi ve Müzik Eğitimi bölümleri, Teknik Eğitim Fakültelerinin bölümleri ile aynı adları taşırlar. Fakültelerin bölüm başkanları aynı zamanda, başkam oldukları bölümle aynı adı taşıyan enstitü anabilim dalının da başkanıdırlar.
b) Sosyal Bilimler Enstitüsünün, enstitü anabilim veya enstitü anasanat dalları, o üniversitede mevcut olan, Edebiyat, İktisat, İşletme, İktisadi ve İdari Bilimler, Siyasal Bilgiler, Siyasal Bilimler, Hukuk, İlahiyat, Eğitim Bilimleri ve Güzel Sanatlar Fakültelerinin Bölümleri ile Eğitim Fakültelerinin Fen Eğitimi ve Müzik Eğitimi bölümleri dışında kalan bölümleri ve Fen-Edebiyat Fakültelerinin Edebiyat alanındaki bölümleri ile aynı adları taşırlar. Fakültelerin bölüm başkanları, aynı zamanda, aynı adı taşıyan enstitü anabilim ve enstitü anasanat dalının da başkanıdırlar.
c) Sağlık Bilimleri Enstitüsünün enstitü anabilim dalları, o üniversitede mevcut olan Tıp, Dişhekimliği, Eczacılık, Veteriner Fakültelerinde bilim doktorası yapılan anabilim dallarının başkanları aynı zamanda Sağlık Bilimleri Enstitüsünün anabilim dallarınında başkanlarıdır.
d) Fen Bilimleri, Sosyal Bilimler ve Sağlık Bilimleri Enstitülerinde, rektörün önerisi ve Yükseköğretim Kurulu kararı ile, lisans üstü öğretim yapmak üzere, bir fakülte bölüm veya anabilim dalından değişik bir ad taşıyan, dislplinlerarası bir enstitü anabilim dalı kurulabilir. Bu tür bir enstitü anabilim dalının başkanı, ilgili dekanların görüşleri alınarak, Enstitü Müdürü tarafından atanır.
e) Fen Bilimleri, Sosyal Bilimler ve Sağlık Bilimleri Enstitüleri dışında kalan, rektörlüklere bağlı enstitülerin enstitü anabilim ve enstitü anasanat dalları, bu enstitülerin özellikleri dikkate alınarak, Yükseköğretim Kurulu tarafından tespit edilir. Bu enstitülerde, enstitü anabilim ve enstitü anasanat dalları başkanları Enstitü Müdürü tarafından atanır.
Bir fakülteye bağlı yüksekokullarda lisans üstü çalışmalar, fakültenin tabi olduğu statü içerisinde ve fakültenin lisans üstü eğitiminin devam ettiği enstitüde yapılır.
Maliye Yüksekokulu, Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksekokulları, İdari Bilimler Yüksekokulları, Basın Yayın Yüksekokulları, Sosyal Hizmetler Yüksekokulları mezunları, Sosyal Bilimler Enstitülerinde; Su Ürünleri Yüksekokulu mezunları, Fen Bilimleri Enstitülerinde; Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon, Hemşirelik, Sağlık İdaresi, Sağlık Teknolojisi ve Ev Ekonomist Yüksekokulları mezunları, Sağlık Bilimleri Enstitülerinde lisans üstü eğitim Öğretim görebilirler.
Bir lisans üstü program yüksek lisans, doktora veya sanatta yeterlik ünvanlarına yönelik, belirli sayıda ve belirli muhteva ve adları taşıyan zorunlu ve seçmeli derslerle doktora yeterlik sınavı, sanat yeterliği sınavı, tez ve uygulamalardan oluşur
Lisans üstü programlar enstitü anabilim ve enstitü anasanat dalları ile aynı adları taşırlar. Ancak, Rektörün önerisi ve Yükseköğretim Kurulu Kararı ile bir enstitü anabilim veya enstitü anasanat dalında, o enstitü anabillm veya enstitü anasanat dalından değişik bir ad taşıyan bir lisans üstü program da açılabilir.
Enstitülerce yürütülecek lisans üstü programların asgari muhtevaları, bu programları başarı ile tamamlayan kişilere verilecek ünvanlar ve bu ünvanların yabancı dillerdeki karşılıkları Enstitü Kurulu tarafından hazırlanır ve Üniversite Senatosu tarafından karara bağlanır.
İşleyiş
Lisans üstü öğretim, 41 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile üniversitelerde rektörlüklere bağlı olarak kurulan enstitüler tarafından düzenlenir ve yürütülür. Lisans üstü öğretim ve bununla ilgili faaliyetlerin gerektirdiği harcamalar; üniversite bütçesinden, döner sermayelerden, üniversite dışı kurum ve kuruluşlardan üniversiteye yapılacak araştırma ile ilgili malî destekden, rektörlüğün onay ve iznine bağlı olarak, ilgili enstitü müdürü tarafından yapılır.
Lisans üstü eğitim öğretim, araştırma, uygulama ve yayın faaliyetleri ile ilgili çalışmaların sürdürülmesinde, üniversite birimlerinin imkânlarından da yararlanılır.
Sağlık Bilimlerindeki lisans üstü çalışmalar ilgili kuruluşun klinik, poliklinik Laboratuvar ve ameliyathane gibi tesislerinde veya uygulama ve araştırma merkezlerinde yapılır.
Enstitü Anabilim Dalları lisans üstü ders programları, Üniversite Senatolarınca kararlaştırılan asgari muhtevaya uymak şartı ile ilgili Enstitü Kurulunda görüşülür ve bu kurul tarafından onaylanır.
Bir yarıyılda hangi lisans üstü derslerin açılacağı ve bu derslerin hangi öğretim üyeleri tarafından verileceği, ilgili Enstitü anabilim ve enstitü anasanat dalları başkanlarının öğretim üyeleriyle birlikte yapacakları tespitlere dayalı olarak Enstitü Kurulu tarafından belirlenir.
Öğrenciler, hangi lisans üstü programda öğretim görmek istediklerini giriş sınavı için aday kaydı sırasında belirlerler.
Enstitü Kurulu tarafından onaylanan dersler içinden hangilerinin öğrencilerin özel ders programlarında yer alacağına, öğrencinin danışmanı karar verir. Bu görev, tez danışmanı atanıncaya kadar, ilgili Enstitü Anabilim veya Anasanat dalı başkanı tarafından yapılır.
Tez veya sanat yeterliği danışmanları, ilgili enstitü anabilim ve enstitü anasanat dalları başkanları ile ilgili dekanların görüşleri de alınarak, Enstitü Yönetim Kurulu tarafından atanır ve öğrencilerin tez veya uygulama konuları belirlenir.
Enstitü anabilim veya enstitü anasanat dallarının, birden fazla enstitünün ilgili alanına giren, lisans üstü eğitim, öğretim, araştırma, uygulama ve yayın faaliyetlerinin gerektirdiği koordinasyon ilgili enstitü müdürleri tarafından sağlanır.
Üniversiteler, lisans üstü eğitim öğretim enstitülerinin enstitü anabilim veya anasanat dalı kurulmamış dallarında eleman yetiştirmek üzere, bu alanlarda eğitim yapan üniversitelere öğrenci gönderebilirler. Üniversiteler bu öğrencilere burs verebilecekleri gibi uygun kadrolarını, veya diğer malt imkânlarını bu dalda eğitim yapan üniversitelerin enstitülerine tahsis etmeleri de mümkündür. Böyle tahsis edilen bir burs veya bir kadroya veya diğer malt imkâna, sınavla lisans üstü öğrenci seçimi, eğitim yapacak üniversitenin enstitüsü tarafından yürütülür, ancak ataması kadronun ait olduğu üniversiteye yapılır.
Bu Yönetmelik yayınlanmadan önce, o yükseköğretim kurumunda veya kuruluşta mevcut olan mevzuata uygun olarak sürdürülen işleyiş ve uygulamalar, en geç 1982 - 1983 ikinci yarıyılından itibaren bu Yönetmelik hükümlerine intibak ettirilir.
Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girişinden itibaren iki ay içinde, yükseköğretim kurumlan enstitü anabilim ve enstitü anasanat dalları yapılan ile lisans üstü programlarının adlarım onay için Yükseköğretim Kurulu'na gönderir. Bu programlardan hangilerinin o yükseköğretim kurumunda sürdürülmesine devam edileceğine Yükseköğretim Kurulu karar verir.
Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Bu Yönetmelik Yükseköğretim Kurulu Başkanı tarafından yürütülür.
