2626 Mera, Yaylak ve Kışlakların Kiralanması Teknik Talimatı

BİRİNCİ KISIM

Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar, Komisyon, Teknik Ekip, Kiralama Usul ve Esasları

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

(1) Bu Teknik Talimatın amacı, 4342 Sayılı Mera Kanunu ve Mera Yönetmeliği uyarınca; mera, yaylak ve kışlakların, köy veya belediyeye, o köy ve belediyede oturan ve hayvancılık yapan çiftçilere veya bu amaçlı kuruluşlara, hayvancılık yapan veya hayvancılık İşletmesi kurmak isteyenlere, kooperatif, birlik, gerçek veya tüzel kişilere veya göçerlere kiralanmasında izlenecek ve uyulması gereken usul ve esasları belirlemektir.

Kapsam

(1) Bu Teknik Talimat, mera, yaylak ve kışlak alanlarını kapsar.

Dayanak

(1) Bu Teknik Talimat, Mera Yönetmeliğinin 16. maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

(1) Bu Teknik Talimat da geçen;

a) Amenajman Planı: Mera, yaylak, kışlak ile umuma ait çayır ve otlaklardan en elverişli bir şekilde yararlanmanın sağlanması için, bakım, ıslah, otlatma, dinlendirme, tohumlama, ilave yenileme ve yapılması gereken benzeri işleri sıralayan uygulama planını,

b) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,

c) Büyükbaş Hayvan Birimi: Hayvan sayısının, bir büyükbaş hayvan birimi olan 500 kg. canlı ağırlığa çevrilerek ifade edilen şeklini,

ç) Daire Başkanlığı: Çayır, Mera ve Yem Bitkileri Daire Başkanlığını,

d) Genel Müdürlük: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Bitkisel Üretim Genel Müdürlüğünü,

e) Islah: Mera, yaylak, kışlak ile umuma ait çayır ve otlakların yem verimini ve kalite yönünden yükseltmek İçin sulama, gübreleme, zararlı ot mücadelesi, tohumlama ve benzeri biyolojik tekniklerle birlikte otlatmayı ve kolaylaştırıcı tesislerin yapılması, toprak ve su muhafaza gibi çeşitli fiziksel ve teknik tedbirlerin alınarak uygulanmasını,

f) İhale: 2886 Sayılı Devlet İhale Kanununda yazılı usul ve şartlarla, işin istekliler arasından seçilecek birisi üzerine bırakıldığını gösteren ve yetkili mercilerin onayı ile tamamlanan sözleşmeden önceki işlemleri,

g) İl Müdürü: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı İl Müdürünü,

ğ) İl Müdürlüğü: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı İl Müdürlüğünü,

h) İstekli: Mera yaylak ve kışlakları kiralama talebinde bulunan gerçek veya tüzelkişi başvuru sahiplerini,

ı) Kanun: 28.02.1998 tarih ve 23272 sayılı resmi gazetede yayımlanan 4342 sayılı Mera Kanununu,

i) Kışlak: Hayvanların kış mevsiminde barındırılması ve otundan yararlanılması için tahsis edilen veya kadimden beri bu amaçla kullanılan yeri,

j) Komisyon: Kanunun 6. maddesine göre görevlendirilecek Mera Komisyonunu,

k) Mera: Hayvanların otlatılması ve otundan yararlanılması için tahsis edilen veya kadimden beri bu amaçla kullanılan yeri,

l) Mera Vasıf ve Kapasitesi: Meraların verimliliklerine göre sınıflandırılmasını,

m) Kiracı: Üzerine ihale yapılan istekli

n) Otlatma Hakkı: Bir veya birden fazla köy veya belediyeye tahsis edilmiş olan mera, yaylak ve kışlaklarda, çiftçilerin her birinin müşterek otlatabileceği büyükbaş hayvan birim sayısını,

o) Otlatma Kapasitesi: Belli bir alanda ve eşit zaman aralıkları ile uzun yıllar bitki örtüsüne, toprak, su ve diğer tabii kaynaklara zarar vermeden otlatabileceği büyükbaş hayvan birim miktarını,

ö) Otlatma Planı: Mera, yaylak, kışlak ile umuma ait çayır ve otlakların düzenli bir şekilde otlatılması ile ilgili olarak otlatma mevsimini, otlatma kapasitesini, otlatma sistemini, otlatılacak hayvan cins ve miktarını, otlatmaya başlama ve son verme tarihleri gibi ayrıntıları belirleyen uygulama planını,

p) Sözleşme: İdare ile yüklenici arasında yapılan yazılı anlaşmayı,

r) Şartname: Yapılacak işlerin genel, özel, teknik ve idari esas ve usullerini gösteren belge veya belgeleri,

s) Şube Müdürlüğü: İl Müdürlüğü-Bitkisel Üretim Şube ve Bitki Sağlığı Müdürlüğünü,

ş) Tahsis: Çayır, mera, yaylak ve kışlakların kullanılmalarının, verimlilik ve sosyal adalet ilkelerine uygun şekilde düzenlenerek, münferiden ya da müştereken, yararlanılmak üzere bir veya birkaç köy ya da belediyeye bırakılmasını,

t) Teknik Heyet: Kiralamalarda inceleme yaparak meranın kiralama şeklini belirlemek üzere Teknik ekiplerde görev alan ziraat mühendisleri ve Bakanlıkça belirlenmiş üniversite veya araştırma enstitülerinde görevli proje koordinatöründen oluşan en az üç kişilik heyeti,

u) Teknik Ekip: Kanunun 6. maddesine göre görevlendirilerek, komisyona bağlı olarak görev yapacak ekipleri,

ü) Uygun bedel: Artırmalarda, tahmin edilen bedelden aşağı olmamak üzere, teklif edilen bedellerin en yükseğini; eksiltmelerde tahmin edilen bedeli geçmemek üzere, teklif edilen bedellerin tercihe layık görülenini, bedel tahmini yapılamayan ihalelerde teklif edilen bedellerin uygun görülenini,

v) Yaylak: Çiftçilerin hayvanları ile birlikte yaz mevsimini geçirmeleri, hayvanlarını otlatmaları ve otundan yararlanmaları için tahsis edilen veya kadimden beri bu amaçla kullanılan yeri,

y) Yönetmelik: 31.07.1998 tarih ve 23419 sayılı resmi gazetede yayımlanan ve 29.11.2013 tarih ve 28836 sayılı resmi gazetede yayımlanarak değiştirilen Mera Yönetmeliği”ni,

z) İhale Komisyonu: İlin Valisi tarafından, 2886 Sayılı Devlet İhale Kanununda belirtilen nitelik ve niceliklere sahip, öncelikle Mera komisyon başkan ve üyeleri arasından, belirleyeceği 1 başkan ve en az birisi Maliye Bakanlığı temsilcisi olmak üzere en az üç kişiden oluşan komisyonu,

İfade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Hukuki Durum, Komisyon ve Teknik Ekibin Teşekkülü, Çalışma Esasları

Mera, Yaylak ve Kışlakların Hukuki Durumu

(1) Mera, yaylak ve kışlakların kullanma hakkı bir veya birden çok köy veya belediyeye aittir. Bu yerler, Devletin hüküm ve tasarrufu altındadır.

(2) Komisyonun henüz görevine başlamadığı yerlerde, evvelce çeşitli kanunlar uyarınca yapılmış olan tahsislere ve teessüs etmiş teamüllere göre; mera, yaylak ve kışlakların köy veya belediye halkı tarafından kullanılmasına devam olunur,

(3) Mera, yaylak ve kışlaklar; özel mülkiyete geçirilemez, amacı dışında kullanılamaz, zaman aşımı uygulanamaz, sınırları daraltılamaz. Ancak, kullanım hakla kiralanabilir. Amaç dışı kullanılmak suretiyle vasıfları bozulan mera, yaylak ve kışlakları tekrar eski konumuna getirmek amacı ile yapılan veya yapılacak olan masraflar sebebiyet verenlerden tahsil edilir.

Mera Komisyon Teşekkülü ve Çalışma Esasları

(1) Komisyon, İl Valisinin görevlendireceği bir Vali Yardımcısının başkanlığında; Bakanlık İl Müdürü, Bakanlık İl Müdürlüğünden konu uzmanı bir Ziraat Mühendisi, İl Özel İdaresinden bir Ziraat Mühendisi, defterdarlıktan veya bulunamaması halinde Vali tarafından görevlendirilecek bir hukukçu, Milli Emlak Müdürlüğünden bir temsilci, Kadastro Müdürlüğünden bir temsilci, Ziraat Odası Başkanlığından bir temsilci olmak-üzere 8 kişiden oluşur. Komisyonda görev yapmak üzere, kurularınca bir asil bir yedek olmak üzere iki üye ismi bildirilir,

(2) Komisyon, Valilik onayı ile oluşturulur. Vali Yardımcısının bulunmadığı durumlarda, komisyona Bakanlık İl Müdürü veya görevlendireceği konu uzmanı bir Ziraat Mühendisi başkanlık eder.

(3) Komisyon, Kanunla verilen görevleri yapmak üzere, her haftanın son çalışma günü toplanır. Komisyon Başkanı, gerekli durumlarda komisyonu toplantıya çağırabilir.

(4) Komisyon, üye tamsayısının salt çoğunluğu ile toplanır. Komisyon, açık oylama usulüyle karar alır. Her üye bir oy hakkına sahip olup, oyların eşitliği durumunda başkanın tarafı üstün sayılır, Komisyon kararları, toplantıya katılan üyelerin salt çoğunluğu ile alınır.

(5) Komisyonca alınan kararlar, sürekli tutulan bir karar defterine işlenir.

Teknik Ekip Teşekkülü ve Çalışma Esasları

(1) Mera, yaylak ve kışlak varlığı ile hayvancılık potansiyeli dikkate alınarak ihtiyaç duyulan İl Merkezi ve ilçelerde komisyona bağlı olarak çalışacak ve tespit, ölçme, harita yapma ve yer gösterme çalışmalarını yapmak üzere “Teknik Ekip” oluşturulur.

(2) Teknik ekip, Bakanlık İl veya İlçe Müdürlüğünden bir Ziraat Mühendisi, İl Özel İdaresinden bir Ziraat Mühendisi veya teknik eleman, Kadastro Müdürlüğünden bir teknik eleman, 3083 Sayılı Kanunun uygulama alanlarında Bakanlık İl Müdürlüğü-TAD Şube Müdürlüğü bünyesinde görev yapan bir Ziraat Mühendisi, meradan yararlanan köy ise köyün muhtarı, belediye ise belediye temsilcisi ile komisyonun teklifi ve Valinin onayı ile seçilen iki mahalli bilirkişiden oluşur.

(3) Teknik ekip; ilçelerde kaymakamın, illerde komisyonun teklifi ve valinin onayı ile oluşturulur.

(4) Teknik ekip, üye tamsayısının salt çoğunluğundan az olmamak kaydıyla yapılan işin niteliğine göre mesaisine ihtiyaç duyulan üyelerle toplanır.

(5) Teknik ekip, kararları toplantıya katılan üyelerin salt çoğunluğu ile alır. Teknik ekipler, açık oylama usulüyle karar alır. Her üye bir oy hakkına sahip olup, oyların eşitliği durumunda başkanın tarafı üstün sayılır.

(6) Teknik ekiplere, il veya ilçe müdürlüğünde görev yapan ve mera konusunda Bakanlıkça yetiştirilmiş Ziraat Mühendisleri başkanlık eder,

(7) Teknik ekip, komisyonun belirleyeceği gün ve sürelerde çalışmalarına devam ederler.

Komisyon; lüzumlu ve uygun görmesi halinde Valinin onayı ile, Bakanlıkça belirlenmiş üniversite veya Araştırma Enstitülerinden görüş isteyebilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Kiralama, Kiralama Usul ve Esasları, Öncelik Hakkı, Kiralanacak Alanda Kurulacak Tesisler

Mera, Yaylak ve Kışlakların Kiralanması

(1) Teknik ekiplerde görev alan ziraat mühendisleri ve Bakanlıkça belirlenmiş üniversite veya araştırma enstitülerinde görevli proje koordinatöründen oluşan en az üç kişilik Teknik Heyet marifetiyle, Yönetmeliğin 7/a maddesi kapsamında ihtiyaç fazlası olduğu, 7/b maddesi kapsamında ıslah etmek koşuluyla mera, yaylak ve kışlak olarak kullanılabilecek vasıfta olduğu tespit edilen yerler, Komisyon tarafından ilan edilir.

İlan edilen alanlarda, kiralama talebinde bulunan istekliler; kiralamak istedikleri yer için komisyona başvurur.

Göçerler; ilan edilen alanlarda, otlatma mevsimi başlamadan altmış gün önce, kiralamak istedikleri yeri, getirecekleri hayvan sayısını belirten dilekçe, dilekçe ekinde yer alan nüfus cüzdan fotokopisi, kendisi ve yanında çalışanlar hakkında sabıka kaydı ve hayvancılık iştigal belgesi ile birlikte komisyona başvurur.

(2) Kiralamalarda öncelik hakkına sahip olarak ihaleye katılacak gerçek ve tüzel kişilerin ihalenin yapıldığı tarihte o köy veya belediyede en az 6 aydan beri ikamet ediyor olmaları ve işletme belgesi sahibi olması gerekir,

(3) Otlatma mevsimi, her İlin Mera Komisyonu tarafından belirlenerek önceden ilan edilir,

(4) Komisyon; kiralama talebinde bulunulmakla birlikte, ihtiyaç fazlası olan mera, yaylak ve kışlakları veya ıslah yapılmadan mera, yaylak, kışlak ile umuma ait çayır ve otlak olarak kullanılmayacak yerleri tespit etmek amacıyla, 1 inci fıkrada belirtilen Teknik Heyete “inceleme raporu” hazırlatmak üzere, alan, ada, parsel, köy, belde veya belediye bazlı görevlendirme yapar,

(5) Teknik Heyet hazırlayacağı İnceleme Raporunda; etüt edilen mera, yaylak ve kışlakların halihazır mevcut durumu, ıslaha ihtiyaç duyulmadan mera, yaylak ve kışlak olarak kullanılamayacak yerler için hangi ıslah yöntemi kullanılması gerektiği, incelemeye alınan alanın bulunduğu İl, İlçe, köy, belde, ada, parsel ve bölüm numaraları, alanı (da,), tapuda yer alan vasfı bilgileri yer almalıdır.

(6) Teknik Heyet; inceleme raporunu, yukarıda belirtilen hususlar doğrultusunda ve/veya kiralama talebine göre hazırlayarak, gerek talep, gerekse de arazi etüdü ile ilgili kesin görüşünü de belirtmek suretiyle raporu imzalar ve Mera Komisyonuna üst yazı ekinde teslim eder.

(7) Komisyon, Teknik Heyetin hazırladığı İnceleme Raporunda belirtilen hususları inceleyip-değerlendirerek, bahse konu alanın, Yönetmeliğin 7/a maddesi kapsamında mı, yoksa 7/b maddesi kapsamında mı kiraya verileceği konusunda kamu yararını da gözetmek suretiyle kararını verir,

(8) Komisyon, kararını verirken, ıslaha ihtiyaç duymadan mera, yaylak, kışlak ile umuma ait çayır ve otlak olarak kullanılacak yerlerin, Yönetmeliğin 7/b maddesi kapsamında kiraya verilmemesi gerektiği hususuna dikkat eder, Yine, komisyon yapılacak kiralamalarda, Yönetmeliğin 7/a maddesi kapsamında değerlendirilmesi gereken mera, yaylak ve kışlakların, 7/b maddesi kapsamında değerlendirilmemesi koşulunu gözeterek kararını verir.

Mera, Yaylak ve Kışlakların Göçerlere Kiralanması

(1) Komisyon, göçerlerin talepleri ile mera, yaylak ve kışlakların tahsisleri ve mevcut durumlarını dikkate alarak kiralanacak mera, yaylak ve kışlakları, teknik heyetler marifetiyle belirler. İşbu Teknik Talimatın 8. maddesinde belirtilen teknik heyetler ve komisyonun çalışma usul ve esasları, mera, yaylak ve kışlakların göçerlere kiralanması için de geçerlidir.

(2) Mera, yaylak ve kışlakların göçerlere kiralanmasında otlatma mevsimi dikkate alınır.

(3) Otlatma mevsimi, her İlin Mera Komisyonu tarafından önceden belirlenerek ilan edilir. Göçerler, kendilerine tahsis edilen alanlarda Komisyonca belirlenen otlatma planına uymakla yükümlüdürler,

(4) Göçerler kendi aralarında birlik, kooperatif veya ortaklık şeklinde örgütlenmiş ise, kiralama talebi yönetim kurullarınca yapılır. Sözleşme yine aynı yönetim kurullarınca gerçekleştirilir. Ancak yönetim kurulları, bu konuda yetkili olduklarını belirtir belgeleri Komisyona sunmakla yükümlüdürler,

5) İlan edilen alanlarda, kiralama talebinde bulunan göçerler; kiralamak istedikleri yeri, getirecekleri hayvan sayısını belirten dilekçe, dilekçe ekinde yer alan nüfus cüzdan fotokopisi, ikamet belgesi, İl dışından gelecek hayvanlar için Hayvan Sevklerine Mahsus Yurtiçi Veteriner Sağlık Raporu ve Nakil Belgesi, kendisi ve yanında çalışanlar hakkında sabıka kaydı ve hayvancılık iştigal belgesi ile birlikte komisyona başvurur.

(6) Kiralamada öncelik aynı il nüfusuna kayıtlı göçerlere verilir, Onların talepleri karşılandıktan sonra, başka il nüfusuna kayıtlı göçerlerin talepleri karşılanır.

(7) Kiralamada öncelik hakkına sahip olarak ihaleye katılacak olan göçerlerin, ihalenin yapıldığı tarihte o ilde en az 6 aydan beri kayıtlı olmaları gerekir.

(8) Kiralanacak alan, işletmedeki büyükbaş hayvan birimi cinsinden otlatma kapasitesinin birbuçuk katından fazla olamaz.

Kiralanacak Alanda Kurulacak Tesisler

(1) Kiralanacak alanda hayvancılık için gerekli bakım, barınma ve su ihtiyaçlarını karşılayacak zorunlu hayvancılık tesisleri kurulması durumunda;

(2) Bu alana, hayvancılık faaliyetlerinde kullanılmak üzere ahır, ağıl, kaba ve kesif yem depo ve siloları, yem hazırlama üniteleri, sağım ünitesi, silaj ve gübre çukurlan, alet ve ekipman deposu, su deposu ile bakıcı evi (hmax=6,50 mt) gibi birincil üretimde ihtiyaç duyulan ve projede yer alan zorunlu tesisler kurulabilir. Kiralanacak alanda entegre ve endüstriyel tesisler kurulamaz.

(3) Kiralanan mera, yaylak ve kışlaklar üzerine kurulacak tesis ve yapıların yerleri bu alanın kullanım bütünlüğü, bitki Örtüsü, topografyası, konumu, taban suyu seviyesi, ulaşım durumu, alanın büyüklüğü gibi unsurlar dikkate alınarak belirlenir,

(4) Kiracı sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren bu alanda kurmak istediği tesisler için SMM ve BTB belgeli Ziraat Mühendisine hazırlattığı projeyi Komisyona sunar.

(5) Tesisler bir arada olacak şekilde planlanacak toplam tesis alanı kiralanan alanın % 1 inden fazla olmayacaktır.

(6) Komisyonca projenin uygun bulunması halinde kira sözleşme süresi sonunda bu alanın tekrar mera vasfına getirilmesi amacıyla, Komisyonca belirlenecek teminata esas olmak üzere kiracı mera geri dönüşüm projesini Komisyona sunar.

(7) Kiracı tarafından teminatın yatırılması veya banka teminat mektubu verilmesi ile bu tesislerin kurulması ve kullanılmasına ilişkin sözleşme hazırlanır ve imzalanır.

(8) Kiracı hayvancılık için gerekli bakım, barınma ve su ihtiyaçlarını karşılayacak zorunlu tesislerin kurulması için gerekli izinleri ilgili kuruluşlardan almakla yükümlüdür.

(9) Kiralanan alan üzerinde kamu yatırımı yapılmasının zaruri olduğu hallerde, Komisyon tarafından zaruret durumuna göre kira sözleşmesi yeniden değerlendirilir.

(10) Mera Islah ve Geri Dönüşüm Projeleri Mera Islah ve Amenajman eğitimi almış SMM ve BTB belgeli Ziraat Mühendislerince hazırlanacaktır.

(11) Yapılacak olan tesisler için 26.04.2009 tarih ve 27221 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Milli Emlak Genel Tebliğinin Ek:RG -1/2/2012-28191 maddesi dikkate alınır.

Kiralamada Öncelik Hakkı

(1) Mera, yaylak ve kışlakların kiralamasında, Öncelik hakkı, kiralamanın yapılacağı mera, yaylak ve kışlakların en yakın olduğu köy veya belediyede en az 6 aydan beri ikamet eden ve hayvancılık yapan çiftçilere, o köy veya belediyede bulunan kooperatif, birlik veya tüzel kişiliklere aittir. Bunun mümkün olmaması halinde, büyükbaş ve küçükbaş hayvancılık yapan veya yapmak isteyen gerçek ve tüzel kişilere aittir. Komisyon, öncelik hakkını gözetmek, Kanun, Yönetmelik ve işbu Teknik Talimatta belirtilen hükümlere uymak suretiyle mera, yaylak ve kışlakları, yirmi beş yıla kadar, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu kapsamında ihale ile kiralayabilir. Yönetmeliğin 7/a ve 7/b maddeleri kapsamında yapılacak kiralamalarda, kiracıdan ıslah projesi istenir.

(2) Yönetmeliğin 7/a maddesi kapsamında yapılan kiralama, köy ve belediyelerin hayvan varlığındaki değişim dikkate alınarak her beş yılda bir Komisyon tarafından, yeniden değerlendirilir.

(3) Yönetmeliğin 7/b maddesi kapsamında yapılan kiralama, sözleşme hükümlerine uygunluğu yönünden her beş yılda bir, Komisyon tarafından, yeniden değerlendirilir. Değerlendirme sonunda, sözleşme hükümlerine aykırılığın tespiti ve kiracıya verilen 10 günlük izin sonunda, belirtilen hususlara uyulmaması halinde, kira sözleşmesinin feshi yoluna gidilir. Bu durum, Yönetmeliğin 7/b kapsamında yapılacak Mera Kira Sözleşmesinde belirtilir.

İKİNCİ KISIM

İhale Hazırlıkları, İhale Usulü, Hazırlanacak Projeler, İhale İlam, Kira Sözleşmesi, Kiralama Ücreti, Kira Artışları, Kiracının Yükümlülükleri

BİRİNCİ BÖLÜM

İhale Hazırlıkları, İhale Usulü, İhale İşlemleri, Hazırlanacak Projeler, İhale İlanı

İhale Hazırlıkları

(1) Mera, yaylak ve kışlakların kiralamalarına yönelik ihaleler, ihale komisyonu tarafından yapılır. Kiralama ihalesine yönelik ihale hazırlıkları, komisyonun nezaretinde, görevlendirilecek ihale komisyonu tarafından yapılır.

İhale hazırlıkları olarak;

> Parsellerinin kiraya verilecek kısımları ve büyüklükleri belirlenir.

> Kiralanacak parsellerin (var ise bölümlerinin de) haritası koordinatları ile birlikte hazırlanır. > Kira süresi belirlenir.

> Muhammen Kira Bedeli tespit edilir.

> Yönetmeliğin 7/a ve 7/b maddeleri kapsamında yapılacak kiralamalarda 2012/15 Sayılı Başbakanlık Genelgesi gereği, kiralanacak parsel listesi ve krokisi, Muhammen Kira Bedeli, bakanlığa gönderilir.

> Başbakanlığın uygun görüş bildirmesi halinde, Muhammen Kira Bedeli, “Otlatma Kapasitesinin ve Yararlanılabilir Yeşil Ot Miktarının Otlatma Gücüne Göre Hesaplama Cetveli” ve Komisyonların o yıl için belirlemiş olduğu kum ot fiyatı kullanılarak teknik heyetin hazırlayacağı rapor dikkate alınarak, Komisyonca belirlenir. Hesaplamalarda mera yaylak ve kışlağın ıslah edilmiş durumda vereceği ot miktarı göz önünde bulundurulur.

> Mera Kiralama Tip Sözleşmesi, Mera Kira Tip Şartnamesi hazırlanır.

> Mera Islah Projesi ve Amenajman Projesinde bulunması zorunlu hususlar ve metodu teknik heyet tarafından belirlenir,

> Mera Islah Projeleri, Mera Uzmanı Ziraat Mühendisi tarafından Bakanlığın Mera Islahı ve Amenajmanı Proje formatına uygun olarak hazırlanır.

> Kira bedelinden düşülecek masraflar tespit edilir.

> İhale hazırlıklarıyla ilgili diğer işlemler yapılır.

İhale Usulü ve İhale Komisyonu

(1) Kanun, Yönetmelik ve işbu Teknik Talimat hükümlerine göre yapılacak, mera, yaylak ve kışlakların kiralamalarına yönelik ihaleler, 2886 sayılı Devlet İhale Kanununa göre gerçekleştirilir.

(2) Mera, yaylak ve kışlakların kiralamalarına yönelik ihalelerin yapılmasında, sözleşmelerin tekemmülü ve kiralamaya konu diğer işlerde, işbu Teknik Talimatta hüküm bulunmayan hallerde, 2886 sayılı Devlet İhale Kanununda yer alan hükümler geçerlidir.

(3) Mera, yaylak ve kışlakların kiralamalarında ki ihale usulü, 2886 sayılı Devlet İhale Kanununun 51/g maddesinde belirtilen Pazarlık Usulüdür.

(4) İhale Komisyonu, İlin Valisi tarafından, 2886 Sayılı Devlet İhale Kanununda belirtilen nitelik ve niceliklere sahip, öncelikle Mera komisyon başkan ve üyeleri arasından, belirleyeceği 1 başkan ve en az birisi Maliye Bakanlığı temsilcisi olmak üzere en az üç kişiden oluşur. İhale komisyonları eksiksiz olarak toplanır. İhale komisyon kararları çoğunlukla alınır. Oyların eşit olması halinde başkanın bulunduğu taraf çoğunlukta kabul edilir, Kararlarda çekimser kalınamaz. Karşı oy kullanan gerekçesini karara yazarak imzalar. İhale komisyon başkan ve üyeleri, oy ve kararlarından sorumludurlar.

- İhale komisyonu başkanı kiralamalarla ilgili konuları önemine göre sınıflandırıp, toplantı gün ve saati belirleyerek bir hafta önceden üyelere bildirir,

(5) Yapılacak her türlü mera, yaylak ve kışlak kiralama ihalelerinde, bir işlem dosyası düzenlenir. Bu dosyada onay belgesi, varsa tahmin edilen bedele ilişkin hesap tutanağı, şartname ve ekleri, gerekli projeler, ilana ilişkin belge ve gazete nüshaları, sözleşme tasarısı ile saklanmasında yarar görülen diğer belgeler bulunur.

İhale İlanlarında Bulunması Zorunlu Hususlar

(1) Mera, yaylak ve kışlakların kiralanmasına yönelik ihale ilanlarında aşağıdaki hususların belirtilmesi zorunludur.

a) İhale konusu olan işin niteliği, yeri ve miktarı,

b) İhale konusu kiralamanın yapılacağı alanın ada, parsel numaraları, bulunduğu köy, belde, ilçe, il adı.

c) Şartname ve eklerinin nereden ve hangi şartlarla alınacağı,

ç) Mera Islah Projesi onaylanacak isteklilerin ihaleye katılabilecekleri,

d) Mera Islah Projelerinin hangi tarihe kadar teslim edileceği,

e) İhalenin nerede, hangi tarih ve saatte ve hangi usulle yapılacağı,

f) Tahmin edilen muhammen kira bedeli ve geçici teminat miktarı,

f) İsteklilerden talep edilen belgelerin neler olduğu.

İhale İlam

(1) İhale ilan metni, kiralamanın yapılacağı meranın bulunduğu köy/belediye ve kaymakamlıklara bildirilir. Gerektiğinde komşu illere de bildirilir. İhale ilanının askıya çıkarılma ve indirilme işlemleri tutanakla tespit edilir.

(2) Pazarlık usulüyle yapılan ihalelerde gazete ilanı zorunluluğu yoktur.

Mera Islah Projelerinin İncelenmesi

(1) İstekliler tarafından komisyona sunulan Mera Islah Projeleri, komisyonun görevlendirdiği, Konu Uzmanı Ziraat Mühendisine incelettirebileceği gibi Üniversitelerin bu konuda çalışan öğretim üyelerine veya ilgili Araştırma Kuruluşlarına da incel ettirilebilir. Mera Islah Projelerinin süresi içerisinde incelenmesi sonucunda; her proje için hazırlanan Proje Değerlendirme Formları (Ek: 5), komisyona üst yazı ekinde bildirilir. Mera ıslah projelerini uygun bulup bulmama yetkisi komisyona aittir. Komisyonca; ihale tarihinden önce, mera ıslah projeleri uygun bulunan isteklilerin isimleri ile ıslah projeleri uygun bulunmayan isteklilerin uygun bulunmama gerekçeleri, bir üst yazı ekinde ihale komisyonuna bildirilir,

(2) Mera Islah projesi kapsamında yapılacak işlerin yıllara göre dağılımı ve tahmini giderler sözleşmede özel hükümler bölümünde yer alır.

İhale Komisyonunun İhaleyi Yapması

(1) İhalenin yapılacağı tarihte, Mera ıslah projeleri, komisyonca uygun bulunan istekliler, ihale komisyonunca, ihaleye katılan tüm isteklilere bildirilir. Mera ıslah projesi uygun bulunan istekliler, ihaleye katılır.

(2) Mera Islah Projesi gerektirmeyen kiralama ihaleleri, 2886 sayılı Devlet İhale Kanununda belirtilen rutin usul hükümleri çerçevesinde yapılır.

(3) İhalenin yapılacağı tarihte; ilana konu mera, yaylak, kışlaklar ile umuma ait çayır ve otlak alanlarının kiralanması için kiralamaya esas alana en yalcın köy veya belediyede oturan gerçek veya özel hukuk tüzel kişilerce, teklif yapılmaması halinde, hayvancılık yapan veya hayvancılık işletmesi kurmak isteyenler için ikinci bir ihale ilanına çıkılır.

Tekliflerin Verilmesi, Zarfların Açılması, Son Tekliflerin Verilmesi, Uygun Bedelin Tespiti ve Kesinleşen İhale Kararının Bildirilmesi

(1) İhaleye katılan isteklilerce, tekliflerin verilmesi, ihale komisyonunca zarfların açılması, son tekliflerin verilmesi, ihale sonucunun karara bağlanması, uygun bedelin tespiti ve kesinleşen ihale kararının bildirilmesi iş ve işlemleri, 2886 Sayılı Devlet İhale Kanununda belirtilen hükümler çerçevesinde yürütülür.

İhale Komisyonunun İhaleyi Yapıp Yapmamakta Serbest Olması

(1) İhale komisyonu, gerekçesini belirtmek suretiyle ihaleyi yapıp yapmamakta serbesttir, İhale komisyonunun, ihaleyi yapmama kararı kesindir,

İhalenin Sözleşmeye Bağlanması

(1) İhale üzerinde kalanlara kira bedeli, kesin teminat, vergi ve harçların ödenmesi ile sözleşme imzalanması için tebligat yapılır.

(2) İhale, bir sözleşmeye bağlanır. Sözleşme, idare adına komisyon başkanı tarafından imzalanır ve Vali tarafından tasdik olunur. Kira süresi 10 yıllık dönemler halinde en fazla 25 yıl olarak komisyonca belirlenebilir, İlk 10 yıl sonunda yükümlülükler yerine getirildiği taktirde 25 yılı geçmemek şartıyla en fazla 10+5 yıllık dönemler halinde iki kez uzatılabilir.

Yer Teslimi

(1) Kiralamaya konu mera, yaylak veya kışlaklar, ihaleyi kazanan müteahhide, mahallinde sınırları gösterilmek suretiyle, tutanakla yer teslimi yapılır.

(2) Kiralanan alan, üzerindeki bina, koruyucu çit, duvar ve buna benzer tesislerin fiili durumları hazırlanan bir tutanakla kiracıya Komisyonca teslim edilir.

İKİNCİ BÖLÜM

Kiralama Ücreti, Kira Artışları, Mera Islah Masrafları, Muayene Kabul, Kiracının Yükümlülükleri, Sözleşmenin Feshi

Kiralama Ücreti

(1) Yönetmeliğin 7/a, 7/b maddeleri ve göçer kiralamaları kapsamında yapılan kiralamalarda; kiralama ücreti, her yıl kiralama dönemi başlamadan önce peşin olarak alınır. Mera Islah faaliyetlerinde bulunanlardan ise İkinci ve müteakip yıllarda hesaplanacak kiralama ücreti, kira bedelinden masraflar çıktıktan sonra kalan tutar tahsil edilerek mera gelirleri olarak genel bütçeye gelir kaydedilir. Yaptıkları masrafların miktarı aynı yılın kiralama ücretini geçtiği takdirde, kiralama ücretinin yapılan masrafları karşılama süresine kadar kira ücreti tahsil edilmez.

Islah projesi kapsamında yapılacak işlerin yıllara göre dağılımı ve tahmini giderleri projede açıkça yazılır. Kira bedelinden düşülecek ıslah projesi giderleri arasında projede kullanılacak sabit yatırım, araç, alet- makine ve benzeri taşınır mallar ve personel giderleri hariç, ıslah çalışmasında kullanılacak tarımsal girdiler ve otlatmayı düzenleyici yapı, tesisler ile tuzluluk, taşlılık drenaj ve benzeri komisyonca onaylanan toprak iyileştirme giderleri yer alabilir. Proje uygulamaya konulduktan sonra oluşan yeni durumlara göre proje tadil edilerek Komisyonun Onayına sunulur.

(2) Yönetmeliğin 7/b maddesi kapsamında yapılan kiralamalar için, kiracılar, yıl içerisinde yaptıkları masraflara ilişkin belge, fatura ve diğer gider belgelerini yeni kiralama yılı başlamadan komisyona sunar. Mera ıslahı için yapılarak, kiralama ücretinden düşülecek masraf kalemlerinin neler olacağı, idari şartnamede açıkça belirlenir.

(3) Yönetmeliğin 7/b maddesi kapsamında, yapılan kiralamalar için komisyon; yeni kiralama yılında uygulanacak kira bedelini belirlemek için, kiracılar tarafından yapılan işlem ve masrafları, görevlendirdiği teknik ekibe inceleterek, kira bedelinden mahsup edilip edilmeyeceğine karar verir.

Kira Artışı

(1) İkinci ve müteakip yıllar kira bedelleri, cari yıl kira bedelinin Devlet İstatistik Enstitüsünce, artışın yapılacağı ayda yayımlanan Üretici Fiyatları Endeksi (bir önceki yılın aynı ayına göre % değişim oranı) oranında artırılması suretiyle hesaplanacaktır.

Kiracının Yükümlülükleri

(1) Bu alanları kiralayanlar, Komisyonlarca uygun bulunan ıslah projesine uymakla yükümlüdürler. Komisyonlar, yükümlülüklerine uymayanlar hakkında Kanunun ilgili maddelerini uygulamakla görevli ve yükümlüdürler.

(2) Kiracı ıslah faaliyetleri ve hayvancılık için gerekli bakım, barınma ve su ihtiyaçlarını karşılayacak zorunlu tesislerin kurulması için gerekli izinleri ilgili kuruluşlardan almakla yükümlüdür.

(3) Üçüncü şahıslar ve kurumlara karşı kiracıdan kaynaklanan sorunlardan Komisyon sorumlu tutulamaz.

(4) Kiracı projeye uygun faaliyet yürütmekle yükümlüdür. Komisyonun bilgisi ve izni olmadan projede tadilat yapılamaz.

(5) Kiracı komisyonun haberi ve izni olmadan, bu hakkının bir kısmını veya tamamını devredemez ve getirilen hak ve mükellefiyetleri 3. kişi ile sonradan her hangi bir şekilde paylaşamaz. Kiracı, kiraya verilen alanı amacı dışında kullanamaz.

(6) Kiracı, kiralanan alan üzerinde mevcut bulunan ve tutanak ile kendisine teslim edilen bina, koruyucu çit, duvar ve buna benzer tesislere zarar veremez.

(7) Kiracı tarafından kiralanan alanlara ve teslim tutanağı ile teslim edilen tesislere zarar verilmiş ise kiracıdan bu zarar tahsil edilir.

(8) Kiracı, hayvancılık için gerekli bakım, barınma ve su ihtiyaçlarını karşılayacak zorunlu tesislerin kurulması için gerekli izinleri ilgili kuruluşlardan almakla yükümlüdür,

(9) Kiracının proje gereğince yapacağı ıslah faaliyetlerinin projeye, şartname ve sözleşme hükümlerine uygunluğunun tespiti ve denetimi, komisyona aittir. Komisyon, bu tespit ve denetimi, görevlendireceği teknik heyet marifetiyle yapabilir. Kiracı, denetimler ile ilgili olarak talep edilen her türlü bilgi ve belgeyi vermek zorundadır, Kiralama durumu sözleşme hükümlerine uygunluğu yönünden her beş yılda bir, Komisyon tarafından yeniden değerlendirilir.

Sözleşmenin Feshi, Sona Ermesi

(1) Kiracı tarafından kira bedelinin yapılan ihtara rağmen süresinde ödenmemesi ya da mücbir sebepler hariç sözleşmede belirtilen diğer hususlara uyulmaması halinde, sözleşme tek taraflı olarak fesh edilir ve kiracı tarafından kiralanan alanlara ve teslim tutanağı ile teslim edilen tesislere zarar verilmiş ise kiracıdan bu zarar tahsil edilir. Ayrıca, 8/9/1983 tarihli ve 2886 sayılı Devlet İhale Kanununun 75 inci maddesi uyarınca Komisyonun talebi üzerine bulunduğu yer mülki amirince taşınmaz mal en geç on beş gün içinde tahliye ettirilerek Komisyona teslim edilir. Bunun mümkün olmaması halinde genel hükümlere göre tahliyesi sağlanır.

(2) Kiracı tarafından ödenmeyen kira bedeli, 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil edilir.

(3) Kira sözleşmesinde taraf kiracı gerçek kişi ise ölüm halinde sözleşme sona erer varsa kesin teminatı ve sair alacakları mirasçılarına verilir. Ancak mirasçıların ölüm tarihinden itibaren 30 gün içerisinde talebi halinde komisyon, kesin teminat alınmak suretiyle sözleşmenin devamına karar verebilir.

Kira sözleşmesi, sözleşme yapıldıktan sonra, kiracı tüzel kişilik ise tüzel kişiliğin tasfiyesi, iflası veya sona ermesiyle kendiliğinden sona erer.

(4) Sözleşme yapıldıktan sonra 2886 Sayılı Devlet İhale Kanununun 63. maddede yazılı hükümler dışında yüklenicinin taahhüdünden vazgeçmesi veya taahhüdünü, şartname ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesi üzerine, idarenin en az 10 gün süreli ve nedenleri açıkça belirtilen ihtarına rağmen aynı durumun devam etmesi halinde, ayrıca protesto çekmeye ve hüküm almaya gerek kalmaksızın kesin teminatı gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.

(5) Kiralanan alan üzerinde kamu yatırımı yapılmasının zaruri olduğu hallerde, Komisyon tarafından zaruret durumuna göre kira sözleşmesi yeniden değerlendirilir.

(6) Kira sözleşmesi yukarıda yazılı sebeplerden biri nedeniyle süresinden önce sona erinesi durumunda, idareye iade edilen yer öncelik sırası gözetilerek yeniden kiraya verilebilir.

Sözleşmenin Devri

(1) Sözleşme, komisyon ve Valinin yazılı izni ile başkasına devredilebilir. Ancak, devir alacaklarda ilk ihaledeki şartlar aranır. İzinsiz devir yapılması halinde, sözleşme bozulur ve kiracı hakkında 2886 Sayılı Devlet İhale Kanununun 62. madde hükümleri uygulanır.

Muayene ve Kabul İşlemleri

Kiracıya teslim edilen mera, yaylak ve kışlaklar kira süresi sonunda, yapılan işin muayene ve kabul işlemleri, komisyonca kurulacak en az üç kişilik muayene ve kabul heyetleri tarafından yapılır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Yaptırım ve Hukuki Sorumluluklar

(1) Kira süresinin sona ermesi veya sözleşmenin feshi halinde taşınmaz idareye teslim edilmeksizin geçen her gün için, cari yıl kira bedelinin %1’i oranında gecikme cezası alınır.

(2) Gecikme cezasının ödenmesi taşınmazın kullanılmasına ve tahliyenin geciktirilmesine neden olamaz,

İzinsiz İnşaat

(1) Yasaklanmış yerlerde hayvanlarını otlatmaya devam edenlerle mera, yaylak ve kışlak arazisini sürmek sureti ile tahrip edenler ve izinsiz inşaat yapanlar hakkında, Valilik tarafından 3091 sayılı Taşınmaz Mal Zilyetliğine Yapılan Tecavüzlerin Önlenmesi Hakkında Kanun ile 5237 Sayılı Türk Ceza Kanununun 154. ve 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 75. maddesi uyarınca işlem yapılır ilgili maddelerine göre gerekli yasal işlem yapılır.

Mera ve Yaylakların Korunması

(1) Belediye Başkanları ve Muhtarlar, mera veya yaylakların sınır işaretlerinin korunmasından ve ayrıca tahsis amacına göre en iyi şekilde kullanımının sağlanmasından sorumludur. Belediye Başkanları ve Muhtarlar ayrıca, komisyona yardımcı olmakla görevli ve sorumludurlar.

(2) Belediye Başkanları ve Muhtarlar, mera veya yaylaklara tecavüz olduğu takdirde, durumu derhal Bakanlık İl veya İlçe Müdürlüğüne İl veya İlçe Müdürlükleri de Valilik veya Kaymakamlıklara bildirmekle yükümlüdürler. Bu makamlar tarafından 3091 Sayılı Taşınmaz Mal Zilyetliğine Yapılan Tecavüzlerin Önlenmesi Hakkında Kanun veya 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 75. maddesi uyarınca işlem yapılır. Ayrıca Kabahatler Kanunu kapsamında ve Türk Ceza Kanunu’nun ilgili maddeleri gereği suç duyurusunda bulunulur.

(3) Mera, yaylak ve kışlaklarda kiralama işlemi yapmadan, izinsiz hayvan otlattıkları tespit edilenlere, Kanunun 27. maddesi hükümleri uygulanacak ve otlatma haklarından fazla hayvan otlatanlardan bu ücret, fazla her hayvan sayısı için üç katı olarak tahsil edilir.

(4) Komisyonca tespit edilen ücret ve para cezalarının takip ve tahsilinde 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri uygulanır.

Yürürlük

Bu Teknik Talimat, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığınca onaylandığı tarihten itibaren yürürlüğe girer.

Yürütme

Bu Teknik Talimat hükümlerini, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı adına Bitkisel Üretim Genel Müdürü yürütür.