Dosya olarak kaydet: PDF - WORD
Görüntüleme Ayarları:
Bu doküman Resmi Gazete dışında bir kaynakta yayınlanmıştır.

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam ve Dayanak

Amaç

MADDE 1

(1) Bu Usul ve Esasların amacı; haberleşme gönderileri dahil posta gönderileri ile kargoların, kabul, işleme, sevk, dağıtım ve teslimine ilişkin kurallar ile yetki ve sorumlulukların belirlenmesini düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2

(1) Bu Usul ve Esaslar; haberleşme gönderileri dahil posta gönderileri ile kargoların, kabulü, işlenmesi, sevki, dağıtımı ve teslimine ilişkin işlem ve hizmetlerin sunulması, hizmet şartlarının tespit edilmesi, yaptırımların belirlenmesi ve bu hizmetlerin yürütülmesine ilişkin usul ve esasları kapsar.

Dayanak

MADDE 3

(1) Bu Usul ve Esaslar; 09/05/2013 tarihli 6475 sayılı Posta Hizmetleri Kanunu, 10/07/2003 tarihli 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu, 13/01/2011 tarihli 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu, 21/07/2014 tarihli görev sözleşmesi, 03/06/2014 tarih ve 29019 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Posta Sektörüne İlişkin Yetkilendirme Yönetmeliği, Posta Hizmetlerinin Sunulmasına İlişkin Yönetmelik, Posta Sektöründe İdari Yaptırımlar Yönetmeliği ve Dünya Posta Birliği Kararları, yabancı posta idareleri ile yapılan ikili anlaşmalar, hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4

(1) Bu Usul ve Esaslarda geçen;

a) Adres bilgi kayıt sistemi: 25/4/2006 tarihli ve 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu ve ilgili mevzuatı saklı kalmak kaydıyla, gerçek kişilerin rızası alınarak gerçek ve tüzel kişiler ile kamu kurum ve kuruluşlarına ait fiziki ve elektronik adreslerin, reklam ve tanıtım amacıyla PTT hizmetlerinden yararlananlara ücret karşılığı kullandırılmasına yönelik olarak oluşturulan PTT’ye ait veri tabanını,

b) Alıcı: Gönderinin üzerinde veya listesinde belirtilen açık ad ve/veya adrese, gönderinin teslim edilmesi istenilen gerçek veya tüzel kişiler ile gönderiyi almaya hakkı veya yetkisi bulunan veya gönderinin verilebileceği vekil, mutemet, veli, vasi, kayyum, katip, müdür, hizmetçi ile yakını bulunan kişilerin tümünü ve ayrıca gönderinin geri gelmesi halinde gönderi üzerinde adı soyadı bulanan gerçek veya unvanı bulunan tüzel kişiler ile gönderiyi almaya hakkı veya yetkisi bulunan vekil, mutemet, veli, vasi, kayyum, katip, müdür, hizmetçi ile yakını bulunan kişilerin tümünü,

c) Bakanlık: Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığını,

ç) Başmüdürlük: PTT A.Ş.Başmüdürlüğünü,

d) Değerlendirme ücreti: Kaybı, çalınması veya hasara uğraması hâlinde gönderici tarafından kabulde beyan edilen gerçek değere kadar tazminat ödenebilen kayıtlı gönderilere yapılan hizmet karşılığında alınan ücreti,

e) Değerli kâğıt: PTT'ce kullanılan ve bir değer ifade eden her türlü pul ve filatelik malzemeyi,

f) Evrensel posta hizmeti: Belirlenmiş ilke ve kurallar çerçevesinde, bir posta hizmetinin coğrafi alan farkı gözetilmeksizin ülke sınırları içerisinde tüm kullanıcılar için karşılanabilir ücretlerle kesintisiz olarak sağlanmasını,

g) Evrensel posta hizmet yükümlüsü: Evrensel posta hizmetini görev sözleşmesi uyarınca sağlamakla yükümlü kılınan hizmet sağlayıcısını,

ğ) Genel Müdürlük: PTT A.Ş. Genel Müdürlüğünü,

h) Gerçekleme kağıdı: Posta gönderileri ile kargo, APG, tebliğ evrakı, havale kağıtları ile düzenlenen posta, torba, kutu, kap, kafeslerin, kabul, ayrım, kayıt ve sevk işlemlerinde tespit edilen, her türlü düzensizlik ve hatalı işlemlerin bildirilmesinde kullanılan tutanak niteliğindeki belgeyi,

ı)Gönderi: Kayıtsız ve kayıtlı posta gönderileri ile kargoların tümünü,

i) Gönderici: Üzerinde adı, soyadı veya adresi bulunsun veya bulunmasın, bir gönderiyi veya parayı alıcısına ulaştırmak amacıyla bizzat veya bir başkası vasıtasıyla postaya veren gerçek veya tüzel kişileri,

j) Görev sözleşmesi: PTT'nin posta hizmetlerini sunmak üzere hak ve yükümlülüklerini belirleyen Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu ile imzalanan sözleşmeyi,

k) Haberleşme gönderisi: Kitap, katalog, gazete ve süreli yayınlar hariç herhangi bir fiziksel araç üzerine yazılan veya elektronik ileti şeklinde hazırlanan, gönderici tarafından gönderi üzerinde belirtilen adrese sevk ve teslim edilmesi gereken telgraf da dâhil her türlü gönderiyi,

l) Hizmet sağlayıcısı: PTT'yi ve 6475 Sayılı Posta Hizmetleri Kanunu hükümlerine göre posta sektöründe faaliyet göstermek üzere yetkilendirilmiş 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 124 üncü maddesinin ikinci fıkrasında sayılan sermaye şirketlerini,

m) Kayıtlı gönderi: Kabulünden teslimine kadar kayda tabi tutulan gönderiyi,

n) Kayıtsız gönderi: Kabulünden teslimine kadar kayda tabi tutulmayan gönderiyi,

o) Kişisel veri: Belirli veya kimliği belirlenebilir gerçek veya tüzel şahıslara ilişkin bütün bilgileri,

ö) Kişisel verilerin işlenmesi: Kişisel verilerin otomatik olan veya olmayan yollarla elde edilmesi, kaydedilmesi, depolanması, değiştirilmesi, silinmesi veya yok edilmesi, yeniden düzenlenmesi, açıklanması veya başka bir şekilde elde edilebilir hale getirilmesi, üçüncü kişilere aktarılması, kullanılmasının sınırlanması amacıyla işaretlenmesi, tasniflenmesi veya kullanılmasının engellenmesi gibi bu veriler üzerinde gerçekleştirilen işlem ya da işlemler bütünü,

p) Kullanıcı: Posta hizmetlerinden gönderici veya alıcı olarak faydalanan gerçek veya tüzel kişiyi,

r) Kurul: Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurulunu,

s) Kurum: Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunu,

ş) Liyas: Kayıtsız posta gönderilerinin bir araya getirilmesiyle oluşturulan grubu,

t) Merkez: PTT, Posta İşleme, Kargo İşleme, Dağıtım Toplama, Dağıtım, Posta İşleme ve Dağıtım Toplama Merkezlerini,

u) Özel hizmet: Müşteri talepleri doğrultusunda ek olarak verilen hizmetleri,

ü)Posta gönderisi: Göndericinin bizzat kendisi veya talimatıyla, üzerinde belirtilen yer ve adrese, gönderi türüne ve özel hizmetine göre teslim edilen haberleşme gönderileri ile kitap, katalog, gazete ve süreli yayınları, görme engellilere özgü yazıları, ticari değeri olsun veya olmasın eşya içeren en fazla beş kilogram ağırlığa veya elli desimetreküp hacme sahip posta maddesi ile posta kolisi veya kargosunu,

v) Posta hizmetleri altyapısı: Hizmet sağlayıcıları tarafından posta gönderilerinin kabulü, toplanması, işlenmesi, sevki, dağıtımı ve teslimi aşamalarında kullanılan bina, tesis, taşıt, araç-gereç, sistem ve benzeri her türlü hak, kaynak ve imkanı,

y) Posta hizmetleri: Posta gönderilerinin kabulü, toplanması, işlenmesi, sevki, dağıtımı ve teslimini,

z) Posta ücreti: Varsa özel hizmetler dışında kalan, gönderilerin kabulünden teslimine kadar geçen hizmet süreci için alınan ücreti

aa)PTT acenteliği: PTT tarafından faaliyet konuları ile ilgili, sınırları özel hukuk hükümlerine göre belirlenen sözleşmelere dayanılarak gerçek ya da tüzel kişilere hizmet gördürülen PTT iş yerlerini,

bb)PTT işyeri: Acentelikler de dâhil PTT tarafından faaliyetlerini yürütmek amacıyla kurulan birimi,

cc)PTT: Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketini,

çç)SDR(Özel Çekme Hakkı) : Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankasınca yayınlanan uluslararası bir ödeme ve rezerv aracının Türk Lirası karşılığını,

dd)Takseli gönderi : Ücreti eksik veya hiç ödenmemiş gönderiyi, ee)Tarife: PTT hizmetinin sunulması karşılığında kullanıcılardan veya diğer hizmet sağlayıcılarından farklı adlar altında alınan ücretleri gösteren listeyi,

ff)Tebligat: 7201 sayılı Tebligat Kanunu ile diğer kanunlara göre tebliğ için posta veya elektronik posta yoluyla iletilen gönderiyi,

gg)Telgraf: Elektronik haberleşme sistemleri üzerinden cihazlar aracılığıyla iletilen yazılı metni,

ğğ)Temel ücret: Kurul tarafından belirlenen yurt içi en düşük ağırlıktaki haberleşme gönderisinin ücretini,

hh)Üçüncü kişi: Gönderici ile alıcının veya bunların yerine sayılabileceklerin dışında kalan kişileri,

ıı)Yönetim kurulu: PTT A.Ş Yönetim Kurulunu,

İfade eder.

(2) Bu usul ve esaslarda geçen ancak bu maddenin birinci fıkrasında tanımlanmayan kavramlar için ilgili mevzuatta yer alan tanımlar geçerlidir.

İKİNCİ BÖLÜM

Evrensel Posta Hizmeti İlkeleri ile Posta Tekeli, Posta Gizliliği ve Güvenliği

Evrensel posta hizmeti ilkeleri

MADDE 5

(1) Evrensel posta hizmeti aşağıdaki ilkeler göz önüne alınarak yerine getirilir.

a) Posta hizmetinin etkin, verimli, kaliteli, süratli bir şekilde ve karşılanabilir bir ücretle ülkenin her yerinde sunulması.

b) Bakanlık tarafından istisna tutulan durumlar haricinde, herkesin evrensel posta hizmetlerinden yararlanmasının sağlanması ve posta hizmetinin haftada beş iş gününden az olmamak kaydıyla verilmesi.

c) Posta hizmetine ilişkin uluslararası sözleşmelerde belirtilen boyutlarda ve ağırlığı iki kilograma kadar olan posta gönderileri ile yirmi kilograma kadar olan posta koli veya kargolarının kabulü, toplanması, işlenmesi, sevki, dağıtımı ve tesliminin sağlanması.

ç) Kayıtlı ve değer konulmuş veya sigortalı gönderilere ilişkin hizmetlerin verilmesi.

d) Posta gönderilerinin kaybı, çalınması veya hasarı hâlinde sorumluluk üstlenilmesi.

e) Posta hizmetlerinin sunulmasında dil, ırk, renk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din, mezhep ve benzeri sebeplerle herhangi bir ayrım yapılmaması.

f) Genel ahlak ve sağlık kurallarına uyulması ve millî güvenlik ile kamu düzeni gereklerine ve acil durum ihtiyaçlarına öncelik verilmesi.

g) Olağanüstü hâller haricinde hizmete ara verilmemesi ve hizmetin durdurulmaması.

ğ) Sosyal desteğe ihtiyacı olanların evrensel posta hizmetinden yararlanabilmesine yönelik tedbirlerin alınması.

Evrensel posta hizmetinin kapsamı

MADDE 6

(1) Evrensel posta hizmeti;

a) İki kilograma kadar olan posta gönderilerinin,

b) Yirmi kilograma kadar olan posta koli veya kargolarının,

c) Basılmış kâğıtların,

ç) Görme engellilere özgü yazıların,

Kabulü, toplanması, işlenmesi, sevki, dağıtımı ve teslimini kapsar.

(2) Görme engellilere özgü yazı içeren gönderiler, özel hizmet ücretleri hariç, posta ücretinden muaftır.

Posta tekeli

MADDE 7

(1) Aşağıdaki hizmetler PTT’nin tekelindedir:

a) Bakanlar Kurulu tarafından ağırlığı veya ücreti belirlenen yurt içi ve yurt dışı haberleşme gönderilerinin kabulü, toplanması, işlenmesi, sevki, dağıtımı ve teslimi.

b) 04/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun elektronik tebliğe ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla, 7201 sayılı Kanun ve diğer kanunlar kapsamındaki elektronik ortam dâhil her türlü tebligatın kabulü, toplanması, işlenmesi, sevki, dağıtımı ve teslimi.

c) Barışta Türk Silahlı Kuvvetlerinin posta hizmetleri.

ç) Postada alınacak ücretleri gösteren posta pulları, kişisel pul, anma pulları, posta kartları ve ilk gün zarflarının bastırılıp satışa çıkarılması.

(2) Elektronik ileti şeklinde hazırlanan gönderici tarafından gönderi üzerinde belirtilen adrese sevk ve teslim edilmesi gereken haberleşme gönderisi kapsamındaki telgrafın kabulü, iletimi, işlenmesi, dağıtım ve teslimi.

(3) Birinci fıkranın (a) bendine göre belirlenmiş olan ağırlık veya ücret limiti gönderi içerisindeki haberleşme mahiyetindeki maddeye göre değerlendirilir.

Posta tekelinin ihlali

MADDE 8

(1)Tekel kapsamındaki haberleşme mahiyetindeki gönderilere reklam, tanıtım, broşür gibi maddelerin ilavesi suretiyle ağırlığın aşılması veya değişik promosyon ve iskonto usulleri uygulanarak ücret limitinin dışına çıkılması posta tekelinin ihlali sayılır. Posta tekelinin ihlal edildiğinin tespiti halinde belgeleriyle birlikte konu Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumuna bildirilmek üzere Başmüdürlük kanalıyla Genel Müdürlüğe aktarılır.

Posta hizmetlerinin gizliliği ve güvenliği

MADDE 9

(1) Posta hizmetlerinde çalışanlar veya herhangi bir şekilde posta hizmetleri ile ilgili bilgiye sahip olanların, bu bilgileri ve posta hizmetleri ile ilgili ilişkileri açığa vurmaları, gönderileri açmaları, içlerinde ne olduğunu araştırmaları, üçüncü kişilere bilgi vermeleri veya herhangi birinin bunları yapmasına neden olmaları, gönderileri zapt veya yok etmeleri yasaktır.

(2) Posta hizmeti ile ilgili gerekli güvenlik önlemleri ilgili birim tarafından alınır.

(3) Posta gönderileri, kanunla yetkili kılınan merciler dışındaki kişilerce alıkonulamaz, açılamaz ve içeriği araştırılamaz.

Posta gizliliğinden ve güvenliğinden sorumlu kişiler

MADDE 10

(1) Posta hizmetlerinde görev almış bulunan PTT çalışanı ile kendilerine posta hizmetlerinde bir görev verilmiş olan diğer kişilerin tümü posta gizliliğinden ve güvenliğinden sorumludur.

(2) PTT çalışanı dışında aşağıda belirtilenler de kendilerine posta hizmetlerinde bir görev verilmiş sayılırlar:

a)Her servis ve kademedeki PTT çalışanı

b) Kabul, ayrım, sevk, dağıtım, taşıma, temizlik, güvenlik, birleşik posta hizmetlerini üstlenen yükleniciler ve bunların çalıştırdıkları,

c) PTT acenteleri

ç) Posta taşımalarını üstlenen yükleniciler ile bunların vekilleri veya mutemet olarak gösterdikleri çalışanları ve bu postaları taşıyan araçların sürücü ve taşıma elemanları,

PTT çalışanlarının sorumluluğu

MADDE 11

(1) Hizmet akdiyle görev yapan işçiler hariç, diğer PTT çalışanları ve acenteleri, PTT’ye ait tüm araç ve gereçlerin güvenliği, para, evrak ve senetlerine ve diğer mevcutlarına karşı işledikleri suçlar ile bilanço, tutanak, rapor ve benzeri her türlü belge ve defterleri üzerinde işledikleri suçlar ve ifa ettikleri görevlerinden doğan suçlardan dolayı kamu görevlisi gibi cezalandırılır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Gönderilerin Kapsam Kontrolü ve Yasaklar

Posta yoluyla gönderilmesi ve kabulü yasak maddeler

MADDE 12

(1) Aşağıda belirtilen maddeler PTT işyerlerinden kabul edilmez.

a) Tabiat ve mahiyetleri veya ambalajları dolayısıyla kişileri tehlikeye düşürebilecek, posta gönderilerine zarar verebilecek, parlayıp alevlenebilecek veya patlayabilecek tehlikeli maddeler ile benzeri maddeler,

b) Bozulabilecek biyolojik maddeler ve radyoaktif maddeler,

c) Tıbbi veya bilimsel bir amaçla gönderilen ve göndericilerin buna izinli oldukları resmi belgelerle belirtilen uyuşturucu maddeler hariç afyon, morfin, kokain ve esrar gibi uyuşturucu maddeler,

ç) Arı, ipek böceği, sülük gibi ilgili kamu kurumlarınca gönderilmesine yazılı izin verilenler haricindeki canlı hayvanlar,

d) Kurutulmuş veya başka suretle muhafazası sağlanmış olanlar dışındaki cansız hayvanlar,

e) Üzerinde hakaret veya tezyif edici ifadeler yazılı gönderiler,

f) Üzerinde genel ahlak kurallarına aykırı veya güvenliği bozucu ve bir suç işlenmesini teşvik edici işaret, resim ve yazılar taşıyan gönderiler,

g) İlgili mevzuat ile alınması, satılması, taşınması veya elden ele geçmesi yasaklanmış her türlü maddeler,

Haberleşme gönderileri ile ilgili yasaklar

MADDE 13

(1) Posta tekeli kapsamındaki haberleşme gönderilerinin, tekel dışında kalan posta gönderilerinin içlerine konulması, bunların zarf, kuşak, ambalaj veya etiketlerine kişisel haberleşme niteliğinde yazı yazılması veya işaretler konulması yasaktır.

(2) Birinci fıkradaki yasağa aykırı hareket edildiğinin tespit edilmesi halinde, haberleşme mahiyetindeki maddeye ilişkin ağırlık ve ücret limiti esas alınarak ücretlendirilir.

(3) Posta tekeli kapsamındaki gönderilerin, PTT dışındaki hizmet sağlayıcıları tarafından kabul ve dağıtımının yapıldığının tespiti halinde, bu Usul ve Esasların 8 nci maddesine göre işlem yapılır.

Kabulü şarta bağlı gönderiler

MADDE 14

(1) Gönderilerin içinde;

a) Posta gönderisi kapsamına giren maddelerden taşınması kamu kurum ve kuruluşlarının ilgili mevzuatları kapsamında şarta bağlanmış olan maddeler, bu şartları karşılaması halinde,

b) İlgili mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla; kâğıt para, madeni para, elinde bulunduranın faydalanabileceği her türlü kıymetli evrak, altın, platin ve gümüş külçeleriyle değerli taşlar veya bunlardan yapılmış eşya ve mücevher gibi değerli maddeleri, değer konulmuş veya sigortalı olarak gönderilmesi şartıyla,

Kabul edilebilir.

(2) Uçakla taşınan yurtiçi ve yurtdışı gönderilerde hava taşımacılığı kuralları ile sevk yoluna bakılmaksızın yurtdışı gönderilerde ayrıca ilgili ülke mevzuatında belirlenmiş olan yasak, sınırlandırmalar ve istisnalar dikkate alınır.

(3) Evrensel posta hizmeti kapsamında olanlar da dahil kolay kırılabilen veya eksik ve yetersiz ambalaj edilen yahut tabiatları gereğince kolayca bozulabilecek veya hasara uğrayabilecek fena koku yayabilecek maddeler; taşıma esnasında oluşabilecek zarar ve ziyanın göndericinin sorumluluğunda olduğuna dair taahhütname alınmak suretiyle kabul edilir.

Gönderilerin muayenesi

MADDE 15

(1) Haberleşme gönderileri hariç diğer gönderiler genel kural olarak kapsamları gönderici huzurunda kontrol edilerek kabul edilir. Ancak haberleşme gönderisi dahi olsa içlerinde yasak madde bulunduğundan şüphelenilen kapalı gönderilerin açılması göndericiden istenerek kapsamı kontrol edildikten sonra kabul işlemi yapılır. Kapsam kontrolüne gönderici razı olmazsa bu gönderiler kabul edilmez. Kabul işlemi yapılmış bir gönderinin, daha sonra hiçbir şekilde açılıp kapsam kontrolü yapılamaz. Fakat, kabulü yapılmış bir gönderinin, kapsamında yasak madde bulunduğundan şüphelenilirse, bu maddenin ikinci fıkrasına göre işlem yapılmasını teminen gönderi tutanak eşliğinde varış işyerine gönderilir.

(2) Varış yerinde, içinde yasak madde bulunduğu sezilen gönderiler için alıcı işyerine çağrılarak bunların açılması istenir. Alıcı razı olursa, gönderi PTT'ce oluşturulacak en az üç kişilik bir kurul tarafından alıcının önünde açılarak gerekli muayene yapılır. Alıcı razı olmazsa veya bulunamazsa, yetkili mercilere ve/veya ilgili kolluk görevlilerine gecikmeksizin haber verilir.

(3) Gümrük muayenesinden geçirilmesi gereken yurtdışına gönderilen veya yurtdışından gelen gönderiler hakkında gümrük mevzuatına göre işlem yapılır.

(4) Kapsamında eşya bulunan tüm yurtdışı kayıtsız ve kayıtlı gönderiler gümrükle ilişkilendirilir.

Yasak madde kapsayan gönderilere uygulanacak işlemler

MADDE 16

(1)Yasak madde kapsayan gönderilere aşağıdaki işlemler uygulanır:

(a) Tabiat ve mahiyetleri veya ambalajları dolayısıyla kişileri tehlikeye düşürebilecek, posta gönderilerine zarar verebilecek, parlayıp alevlenebilecek veya patlayabilecek tehlikeli maddelerin, kabul işleminden sonra tespit edilmesi halinde, tabiat ve mahiyetleri veya ambalajları dolayısıyla kişileri tehlikeye düşürebilecek ya da posta gönderilerine zarar verebilecek olanlar gerekli emniyet tedbirleri alınmak suretiyle, tutanak eşliğinde en yakın olan gönderici veya alıcıya sevk edilerek teslimi sağlanır, bu maddenin (d) bendi kapsamına girenler ise yetkili mercilere ve/veya ilgili kolluk görevlilerine teslim edilir. Ayrıca gerçekleme vasıtasıyla kabul işyeri uyarılır.

(b) Tıbbi veya bilimsel bir amaçla gönderilen ve göndericilerin buna izinli oldukları resmi belgelerle belirtilen uyuşturucu maddeler ile bozulabilecek biyolojik ve radyoaktif maddeler hariç, uyuşturucu maddeler ile biyolojik ve radyoaktif maddeler, görüldüğü yerde bir tutanakla yetkili mercilere ve/veya ilgili kolluk görevlilerine teslim edilir.

(c) Üzerinde hakaret veya tezyif edici ifadeler yazılı gönderiler, postaya verilirken kabul edilmez. Postaya verildikten sonra görülenler varış yerlerine yollanmaz ve gelenler de alıcılarına teslim edilmez. Göndericisi belli olanlar geri verilir. Göndericisi belli olmayanlar hakkında gönderinin türüne göre bu Usul ve Esasların 150 nci maddesine göre elde kalan gönderilere ilişkin işlem yapılır, durum bir tutanakla tespit olunur.

(ç) Üzerinde genel ahlak kurallarına aykırı veya güvenliği bozucu ve bir suç işlenmesini teşvik edici işaret, resim ve yazılar taşıyan gönderiler, postaya verilirken kabul edilmez. Postaya verildikten sonra görülenler varış yerlerine yollanmaz ve gelenler de alıcılarına teslim edilmez. Bunlar incelenmek ve gerekli kanuni işlem yapılmak üzere bir tutanakla görüldükleri yerin yetkili mercilere ve/veya ilgili kolluk görevlilerine verilir.

(d) İlgili mevzuat ile alınması, satılması, taşınması veya elden ele geçmesi yasaklanmış her türlü madde, görüldüğü yerde yetkili mercilere ve/veya ilgili kolluk görevlilerine teslim edilir.

(e) Arı, ipek böceği, sülük gibi ilgili kamu kurumlarınca gönderilmesine yazılı izin verilenler haricindeki canlı hayvanlar ile kurutulmuş veya başka suretle muhafazası sağlanmış olanlar dışındaki cansız hayvanların, yanlışlıkla kabul edilmiş olanları tutanak eşliğinde en yakın olan gönderici/alıcıya sevki sağlanarak teslim edilir. Ayrıca gerçekleme düzenlenerek kabul merkezinin dikkati çekilir.

(f) Kağıt para, madeni para, elinde bulunduranın faydalanabileceği her türlü kıymetli evrak, damgasız pul, altın, platin ve gümüş külçeleriyle, değerli taşlar veya bunlardan yapılmış eşya ve mücevher gibi değerli maddeler, değer konulmamış veya sigortalı olarak gönderilmemesi halinde, taşıdıkları gerçek değere göre yurtdışı gönderilerde yurtdışı değerlendirme ücreti, yurt içi gönderilerde ise yurt içi değerlendirme ücretinin iki katı alındıktan sonra alıcısına verilir. Değerlendirme ücreti ödenmeyen yurtdışı gönderiler, alıcısına verilmeyip, değer konulmuş gönderi olarak gerçekleme eşliğinde iade edilir. Ancak şüpheli bir durumla karşılaşıldığında “Şüpheli İşlem Bildirim Formu” doldurulmak suretiyle ilgili birimlerle irtibata geçirilir.

(g) Bu maddenin (c) bendi gereğince işlem yapılan gönderiler hakkında yurtiçi gönderilerde göndericiye, yurtdışı gönderilerde ise ilgili posta idaresine bilgi verilir.

(ğ)Bu maddenin (d) bendi gereğince yetkili mercilere ve/veya ilgili kolluk görevlilerine verilenler hakkında yetkili makamın vereceği talimata göre işlem yapılır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Kullanıcı Hakları ve Kişisel Veriler

Kullanıcılara ait kişisel veriler

MADDE 17

(1) PTT, kişisel verilerin korunmasına ilişkin ilgili mevzuat hükümlerine uymakla yükümlüdür. Kişisel veriler ancak kullanıcının rızasına dayalı olarak ve elde edilme amacıyla bağlantılı, yeterli ve orantılı olmak şartıyla PTT tarafından yetkilendirilmesinin geçerli olduğu sürece hizmetleri kapsamında saklanabilir, işlenebilir ve kullanılabilir.

(2) Kişisel verilerin korunmasına yönelik güvenlik politikası belirlemekle ve kişisel verilere sadece yetkili kişiler tarafından erişilebilmesini ve kişisel verilerin tutulduğu sistemlerin ve kişisel verilere erişim sağlamak için kullanılan uygulamaların güvenliğini sağlamak ve buna yönelik uygun teknik ve idari tedbirler alınır. Söz konusu tedbirler, teknolojik imkânlar göz önünde bulundurularak muhtemel riske uygun bir düzeyde sağlanır.

(3) Kişisel verilere yapılan erişimlere ilişkin işlem kayıtları dört yıl saklanır. PTT’nin yetkilendirmesinin sona ermesi bu hükmün gereğini ortadan kaldırmaz.

(4) Kullanıcılarla yapılan sözleşmelerde belirtilen özel saklama süreleri hariç olmak kaydıyla, kullanıcılara ait gönderi kayıtları ve hizmet sunumunu ispatlayan belgeleri ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak, başta kullanıcı şikâyetleri ve uzlaşmazlıkların çözümüne yönelik olmak üzere gizliliği ve bütünlüğü sağlanarak iki yıl saklanır. PTT’nin yetkilendirmesinin sona ermesi bu hükmün gereğini ortadan kaldırmaz.

(5) Hizmet sunumuna yönelik farklı iş sunum modelleri üzerinden üçüncü kişilerle anlaşma yapıldığı durumlarda kişisel verilerin gizliliğinin, güvenliğinin ve amacı doğrultusunda kullanılmasının temini sağlanır.

Hizmetin sunumunu ispatlayan belge düzenleme yükümlülüğü

MADDE 18

(1) Kayıtlı gönderilere ilişkin olarak hizmet sunumunu ispatlayan belge düzenlenir.

(2) Hizmet sunumunda PTT’nin tuttuğu kayıtlar esas alınır. Ancak, PTT’nin düzenlediği ve hizmet sunumunu ispatlayan belgelerde yer alan kayıtların açık ve anlaşılır olmaması halinde, bu hüküm kullanıcı lehine değerlendirilir.

Yanlışlıkların düzeltilmesi

MADDE 19

(1) Kullanıcılardan alınan ücret ve her türlü tahsilat ile hesaplarda yanlışlık yapıldığının tespit edilmesi halinde, eksik alınan paralar tahsil edilir veya fazla alınan paralar iade edilir.

Mücbir sebepler

MADDE 20

(1) Mücbir sebepler; doğal afetler, kanuni grev ve lokavt, genel salgın hastalık, kısmi veya genel seferberlik ilanı ve benzeri diğer hallerdir.

(2) Bir halin/olayın mücbir sebep olarak belirlenmesi için; görev sözleşmesi kapsamında sunulan hizmetlerin bütününü veya çok sayıda kullanıcıyı etkileyecek nitelikte olması, PTT’nin kusuru ve/veya ihmalinden kaynaklanmamış olması, PTT’nin bu engeli ortadan kaldırmaya gücünün yetmemesi gerekir.

(3) PTT, mücbir sebep hallerinin oluşması durumunda; yükümlülüklerini, yerine getirmemesinden veya söz konusu yükümlülük bir takvime bağlanmış ise geç yerine getirmesinden sorumlu tutulmayabilir.

Başvurma hakkı ve zamanaşımı

MADDE 21

(1) Postaya verilen kayıtlı gönderiler için hak aramak veya tazminat istemek yahut dava açma hakkı göndericinindir. Gönderici bu hakkını alıcıya devredebilir. Göndericinin bu hakkını alıcıya devrettiğini bildiren yazı, alıcı tarafından verilirse, PTT bu belgedeki imzanın tasdikini isteyebilir.

(2) Başvurma hakkı, kayıtlı gönderinin kabul edildiği tarihin ertesi gününden başlayarak, yurtiçi kayıtlı gönderilerde bir yılın sonunda, yurtdışı kayıtlı gönderilerde ise gönderi türüne bağlı olarak Dünya Posta Birliği Kararları ve yabancı ülke Posta İdareleri ile yapılan ikili anlaşmalarda belirtilen süre sonunda zamanaşımına uğrar. Bu süreler içerisinde PTT’ye, icraya veya mahkeme ya da Tüketici Hakem Heyeti’ne başvurulursa zamanaşımı süresi durur. Bununla beraber başvurma üzerine yapılan inceleme veya araştırma sonucunun ilgililere bildirildiği tarihten itibaren yeni bir süre başlar. Bu süre yeni bir başvuru ile tekrar kesilmez.

(3) PTT kullanıcılarla yaptığı sözleşmelerde belirtilen özel saklama süreleri hariç olmak kaydıyla, anlaşmazlık konusu olmayan hizmetlerine ait evrakı iki yıl saklamak zorundadır. Ancak mahkemeye, icra dairesine ve kanunla yetkili kılınmış mercilere başvurulduğunun tebliğ edilmesi halinde, anlaşmazlık konusu evrak, ihtilaf sonuçlanıncaya kadar saklanır.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Sorumluluk ve Tazminat

PTT'nin sorumluluğu

MADDE 22

(1) PTT hizmetleri ile ilgili görevlerin yerine getirilememesi halinde, 6475 sayılı Kanun, 6102 sayılı Kanun, 4925 sayılı Kanun, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve bu Usul ve Esaslarda belirtilen durumlar ile özel sözleşme/protokollerde belirlenen tazminat hadleri içinde sorumludur.

(2) Yurtdışı varışlı gönderilerin, uluslararası sözleşme ve anlaşmalara göre sorumluluk kabul eden yabancı bir ülkede kaybolması halinde PTT kullanıcıya karşı ilgili yabancı posta idaresinin vereceği tazminat derecesinde sorumludur.

(3) Tabiat ve mahiyetleri bakımından hasar (kırılma, bozulma, kokma) tehlikesi kuvvetli bulunan maddelerde zararın bu yüzden ileri geldiği kabul olunur. Ancak, gönderme sırasında alınacak özel bir tedbir için ek ücret alınmışsa, PTT sorumludur.

(4) Kapsamı çalınmış veya hasara uğramış kayıtlı gönderilerin teslim alınması esnasında alıcı tarafından ihtirazi kayıt ileri sürülmüş ise ve yapılan tespitte de PTT’nin sorumluluğu ortaya çıkmışsa tazminat alma hakkı durumuna göre gönderici veya alıcıya geçer.

Sorumluluktan kurtulma

MADDE 23

(1) Zıya, hasar ve gecikme, PTT’nin gerekli özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse, PTT sorumluluktan kurtulur.

(2) Zıya, hasar veya teslimdeki gecikme, aşağıdaki hâllerden birinden kaynaklanıyorsa PTT sorumluluktan kurtulur:

a) Gönderen tarafından yapılan yetersiz ambalajlama.

b) Hak sahibi tarafından, itirazsız teslim alınan gönderiler.

c) Gönderinin; özellikle kırılma, paslanma, bozulma, kuruma, sızma, olağan fire yoluyla kolayca zarar görmesine yol açan doğal niteliği.

ç) Taşınacak gönderinin, gönderen tarafından yetersiz etiketlenmesi.

d) Mücbir sebeplerle kayıtların ve belgelerin elden çıkması yüzünden, gönderinin hak sahibine verildiği ispat edilemiyorsa ve sorumluluk da başka suretle tespit edilemiyorsa.

e) Gönderinin, başvuru süresi içinde aranmaması.

f) Gönderinin içinde yasak maddelerin bulunması.

g) Bu Usul ve Esaslara göre yok edilen veya yetkili makamlara teslim edilen gönderiler.

ğ) Değer konulmuş veya sigortalı gönderiler içinde değerli bir şey bulunmadığı veya gönderiye hile ile gerçek değerinden fazla değer gösterildiğinin anlaşılması.

h) Bir gönderinin kaybının, posta hizmetinden dolayı, Dünya Posta Sözleşmesi ve bunun İcra Tüzüğüne göre sürekli olarak veya harp, isyan gibi nedenlerle geçici bir zaman için sorumluluk kabul etmeyeceğini yahut kabul edeceği sorumluluğun sınırlı olacağını bildiren bir ülkede, o zaman içinde meydana geldiği veya Türkiye toprakları dışında meydana gelip de PTT tarafından ilgili özel taşıma teşebbüsleri aleyhine dava açılmadan bu zararın ödenmesinin mümkün olmaması.

ı) 27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı Gümrük Kanunu ile diğer kanun ve düzenlemelerde yer alan hükümlerin PTT’nin sorumluluktan kurtulmasını haklı gösterdiği hâller.

(3) PTT, sözleşme uyarınca gönderiyi sıcağa, soğuğa, ısı değişikliklerine, neme, sarsıntılara ya da benzer etkilere karşı özel olarak koruma yükümlülüğü altında olduğu hallerde ikinci fıkranın (c) bendine ancak, hâl ve şartlara göre, özellikle de gerekli donanımın seçimi, bakımı ve kullanımına ilişkin kendisine düşen tüm önlemleri almış ve özel talimatlara uygun davranmış bulunması hâlinde dayanabilir.

(4) Süre taahhüdü ile kabul edilmiş kayıtlı gönderilerde, gönderi adreslerinin noksan ve yanlış, okunamayacak şekilde yazılmış veya gönderici, alıcı ad ve adresi yerine harf, rumuz veya işaret kullanılmış olması veya adres doğru olmasına rağmen Adres ve Numaralamaya İlişkin Yönetmelik hükümlerine uygun olarak sahada levhalama ve numaratajın yapılmamış olması halinde, gönderilerin gecikmeli teslim edilmesi, teslim edilememesi veya geri gönderilmesinde, PTT’nin süre taahhüdüne bağlı sorumluluğu ortadan kalkar.

Göndericinin sorumluluğu

MADDE 24

(1) Gönderen, kusuru olmasa da;

a) Yetersiz ambalajlamadan ve işaretlemeden,

b) Taşıma senedine yazılan bilgilerdeki gerçeğe aykırılıklar ile yanlışlık ve eksikliklerden,

c) Tehlikeli malın bu niteliği hakkında bildirimde bulunmamaktan,

ç) Gönderinin, tesliminden önce, resmî nitelik taşıyan, özellikle gümrük ve mali işlemler için gerekli bulunan belge/bilgileri PTT’ye vermemekten veya gerçeğe aykırılıktan ya da belge/bilgi eksikliğinden,

Sorumludur.

(2) Kabul edilmemesi gereken veya kabul şartlarına uymayan bir gönderinin kabul edilerek yollanması halinde, diğer posta gönderilerine veya posta personeline vereceği zararlardan gönderici sorumludur.

Tazminat miktarları ve ödenmesi

MADDE 25

(1) Gönderiler için, postada meydana gelen hasar, kaybolma veya çalınmadan dolayı aşağıdaki şart ve hadler dikkate alınarak tazminat ödenir.

(2) Posta kargosu ile kargo gönderileri hariç kayıtlı yurtiçi diğer posta gönderilerinin, kaybolması veya kapsamının tamamen çalınması halinde, Kurul tarafından belirlenen temel ücretin en fazla yüz katı tutarında tazminat ödenir. Tazminat tutarının hesaplanmasında gönderinin kabul tarihinde yürürlükte olan temel ücret dikkate alınır.

(3) Yurtiçi değer konulmamış veya sigortalanmamış posta kargosu veya kargo gönderilerinin kaybolması, çalınması veya tamamının hasarı halinde, ödenecek tazminat, kilogram başına en fazla 8,33 SDR ile sınırlıdır. Gönderinin bir kısmı değerini kaybetmişse, değerini kaybeden kısım için ödenecek tazminat tutarı, değerini kaybeden kısmının net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 SDR ile sınırlıdır. SDR’nin Türk Lirası karşılığının belirlenmesinde gönderinin kabul tarihindeki Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası kuru esas alınır.

(4) İkinci ve üçüncü fıkralarda belirtilen hadleri aşmamak kaydıyla, ödenecek tazminatın tespitinde, gönderinin kabul edildiği yerdeki ve zamandaki gerçek değeri göz önünde bulundurulur.

(5) Yurtdışı kayıtlı posta gönderilerine Dünya Posta Birliği kararları ile yabancı posta idareleri ile yapılan ikili anlaşmalar çerçevesinde belirlenmiş limitler dâhilinde tazminat ödenir.

(6) Kayıp veya tamamen hasar halinde tazminat ödenecek yurtiçi kayıtlı posta gönderileri ile kargolardan kabulde alınmış olan ücretler talep halinde iade edilir.

(7) Kayıp veya tamamen hasar halinde tazminat ödenecek yurtdışı kayıtlı posta gönderilerinden, taahhüt ücreti ile varsa değerlendirme ücreti hariç alınmış ücretler talep halinde iade edilir.

(8) Değer konulmuş veya sigortalı özel hizmetini içeren bir gönderinin kaybolması, çalınması veya hasarı halinde, konulmuş olan değeri geçmemek şartıyla, hasar veya eksiklik derecesinde tazminat ödenir. Ödenecek tazminatın tespitinde, gönderinin kabul edildiği yerdeki ve zamandaki gerçek değeri, hasar halinde ise uğradığı zarar derecesi göz önünde bulundurulur. PTT gönderinin içindeki eşyanın postaya verildiği zaman konmuş olan değerden daha az değerde olduğunu ispat ederse, bu eşyanın gerçek değerine göre tazminat ödenir.

(9) Değer konulmamış ödeme şartlı özel hizmetini içeren bir gönderinin PTT servislerinde kaybolması, çalınması veya hasarı halinde, PTT bu maddeler için, şart koşulan bedel üzerinden değil, bunların ödeme şartlı olmayanları derecesinde gönderi türüne göre sorumluluk kabul eder ve öngörülen tazminatı öder. Ödenmesi şart koşulan para tutarı "değer koyma/sigortalı" sayılmaz. Ancak PTT, ödeme şartlının, alıcıya, şart koşulan bedel tahsil edilmeksizin verilmesi ve alıcıdan ne maddeyi geri almanın, ne de şart koşulan parayı tahsil etmenin mümkün olmaması halinde göndericilerine karşı ödemeli bedeli tutarında sorumludur.

(10) Değer konulmuş veya sigortalı özel hizmetini içeren bir gönderinin kaybolması, çalınması veya hasarı halinde, gönderi içeriğinin hükümsüzleştirilmesi imkanı var ise sigorta bedeli ödenmez hükümsüzleştirme masrafı ödenir.

(11) Yurtiçi ve yurtdışı kayıtlı gönderilere ilişkin tazminat ödemelerinde gerçekleşmemiş kârlar veya dolaylı zararlar dikkate alınmaz.

(12) Sözleşmelerle, gönderilerde oluşabilecek zarara ve tazminat ödemelerine ilişkin özel düzenlemelere yer verilebilir. Bu durumda sözleşme hükümleri uygulanır.

(13) Hak sahibi, ödenmesi gereken miktardan daha az tazminat isterse kendisine o miktar tazminat verilir, sonradan bunun artırılması isteği kabul edilmez.

(14) Kayıtsız gönderilerin postaya verildiği her hangi bir suretle ispat edilse bile bunların kaybolmalarından çalınmalarından veya hasara uğramalarından dolayı tazminat ödenmez.

(15) PTT’nin, kayıtlı gönderilerin taşıma süresinin aşılmasından doğan sorumluluğu, kabul ücreti ile varsa özel hizmet ücreti toplamı ile sınırlıdır.

Tazminat isteklerinin sonuçlandırılması

MADDE 26

(1) Gönderi, teslim süresini izleyen yirmi gün içinde teslim edilmezse, hak sahibi zayi olmuş gerekçesiyle PTT’ ye başvurabilir. Göndericinin veya gerektiğinde alıcının tazminat istekleri zararın kesin bir surette anlaşılmasından sonra sonuçlandırılır.

(2) PTT, araştırma ve soruşturmalar 3 ay içinde bitirilemediği takdirde, haklı olmadığının anlaşıldığında geri vereceğini taahhüt eden hak sahibine tazminatı öder. PTT, tazminatı ödemeden önce lüzum görürse hak sahibinden tazminat haddi içinde kanuni teminat isteyebilir. Bu teminatı veremeyenlere tazminat ödenmesi soruşturma sonuna bırakılır.

(3) Hak sahibine, kendisine tebliğ edilen tazminat tebliğ tarihinden başlayarak bir yıl içinde ödenir. Belirtilen süreden sonra bu husustaki istek kabul edilmez.

Tazminat ödendikten sonra bulunan gönderiler

MADDE 27

(1) Tazminat ödendikten sonra bulunan gönderiler veya bunların içindekilerin bir kısmı için ödenen tazminatın iade edilmesi halinde gönderi sahibine teslim edilir.

(2) Gönderinin bulunduğu, yazı ile haber verildiği tarihten başlayarak 3 ay içinde hak sahibi gelip bunu almaz ise hakları PTT'ye geçer. PTT bu hakkını, kayıp veya hasara neden olup, bedeli kendisinden rücuen tazmin edilene devredebilir.

(3) Hak sahibi, gönderinin bulunduğu haberini aldıktan itibaren otuz gün içinde, gerektiğinde giderler indirilmek suretiyle, tazminatı geri ödeyerek gönderinin kendisine teslimini isteyebilir.

(4) Gönderi, tazminatın ödenmesinden sonra bulunmuşsa, hak sahibi bundan haberdar edilmesini istemediği veya bulunma haberinden sonra gönderinin teslimine ilişkin istem hakkını ileri sürmediği durumlarda PTT, gönderi üzerinde serbestçe tasarrufta bulunabilir.

Tazminat hakkının mirasçılara geçmesi

MADDE 28

(1) Hak sahibinin ölümü halinde tazminata ilişkin hakları başvurma ve zaman aşımı ile ilgili süre içinde başvurulması koşuluyla mirasçılarına geçer.

Üçüncü kişiler aleyhine başvurma

MADDE 29

(1) Tazminatın ödenmiş olması PTT'nin üçüncü kişiler aleyhine başvurma hakkını ortadan kaldırmaz.

(2) PTT'nin ödemek zorunda olduğu tazminat, geri verilen ücretler ile varsa ceza bedellerini, her zaman için sebep olanlardan almaya hakkı vardır.

ALTINCI BÖLÜM

Alıcı ve Gönderici Adreslerinin Yazılması

Alıcı adresinin yazılması

MADDE 30

(1) Adressiz basılmış kağıtlar ile listesine göre dağıtılacak basılmış kağıtlar hariç gönderilerin yüz tarafına veya gerektiğinde bunlara bağlanmış veya yapıştırılmış olan etiketlere:

a) Alıcının adı ve soyadı,

b) Kurum, kuruluş, organizasyon, işyeri adı memuriyet, sanat veya ticaret unvanı,

c) Oturduğu mahalle veya köy adı,

ç) Cadde, bulvar, sokak, mevki veya mezra adlarından en az biri,

d) Ev, apartman, han gibi binaların kapı numarası ile bağımsız bölüm numaraları gibi herhangi bir araştırmaya ve anlaşmazlığa yer kalmadan yollanabilmesini ve gönderildiği kimsenin kolaylıkla bulunabilmesini sağlamaya yarayacak bilgiler ile gönderinin gideceği yer posta kodu, belde veya bucak veya semt, ilçe, ilin açık adı, yurtdışı varışlılar da için ise ülke adı okunaklı ve Latin harfleriyle ve bilinen bir dilde açık bir şekilde yazılır veya bu bilgileri taşıyan bir etiket gönderi üzerine yapıştırılır.

(2) Resmi dairelere ait gönderilerin, mahalle veya köy, cadde veya sokak adı ve kapı numarası, posta kodu, belde veya bucak veya semt, ilçe, il adı da gösterilmek suretiyle tam adresleri yazılmış olarak postaya verilmesi gereklidir.

(3) Adları aynı olan veya birbirine benzeyen yahut herhangi bir işyeri bulunmayan yerler varışlı gönderilerin adreslerine, bağlı oldukları il ve ilçelerin isimleri belirtilmemişse, bunların yazılmaları göndericilerinden istenir. Bağlı oldukları il ve ilçeler belirtilmemiş gönderiler ilk önce en uygun ve en yakın olan yere yollanır. Sözleşmeye dayalı gönderiler hariç, gönderilerin üzerinde aynı alıcıya ait olsa dahi birden fazla adres veya teslim yeri gösterilmeyeceği gibi bir gönderi üzerinde birden fazla alıcı adı da gösterilemez.

(4) Yurtiçi gönderilerde adreslerin tamamı, yurtdışı gönderilerde ülke adı Latin harfleriyle ve Arap rakamlarıyla okunaklı bir şekilde silintisiz ve kazıntısız yazılmış olmalıdır.

Gönderici adresi

MADDE 31

(1) Yurtiçi gönderilerde, gönderici adresi olarak yurtiçi bir adresin bulunması zorunludur.

(2) Alındı düzenlenen kayıtlı gönderiler için, gönderici ad ve adresinin tam olarak gönderi üzerine ve alındıya yazılması zorunludur.

(3) Yurtiçi gönderilerde ücreti daha yüksek olan bir yere tekrar yollama veya iade yapılırsa varsa ücret farkı alınır.

(4) Gönderici adresinin yazılmadığı durumlarda iade adresi olarak gönderi kabulünün yapıldığı PTT işyeri esas alınır.

YEDİNCİ BÖLÜM

Gönderilerin sınıflandırılması

MADDE 32

(1) Tekel yönünden posta gönderileri:

a) Tekel kapsamındaki gönderiler

1) Ağırlığı ... grama veya ücreti TL’ye kadar olan açık veya kapalı mektuplar,

2) Posta kartları,

3) Tebliğ evrakı,

4) Telgraf gönderileri,

5) Barışta Türk Silahlı Kuvvetlerinin posta gönderileri,

b) Tekel kapsamı dışında kalan gönderiler;

1) Haberleşme niteliğinde olsa dahi ağırlığı ... gramı veya ücreti ... TL’yi geçen açık veya kapalı mektuplar,

2) Basılmış kağıtlar,

3) Küçük paketler,

4) Görme engellilere özgü yazılar,

5) Posta kargosu,

6) Kargo,

7) Posta kolisi,

8) Tele-post (Faks) gönderileri,

9) Posta havaleleri ve havale haber kağıtları,

(2) Evrensel posta hizmet kapsamı yönünden posta gönderileri;

a) Evrensel posta hizmeti kapsamına giren gönderiler;

1) Ağırlığı iki kilograma kadar olan açık ve kapalı mektuplar,

2) Posta kartları,

3) Yirmi kilograma kadar olan posta kolisi ve posta kargoları,

4) Basılmış kâğıtlar,

5) Görme engellilere özgü yazılar,

6) Küçük paketler,

b) Evrensel posta hizmeti kapsamı dışında kalan gönderiler;

1) Ağırlığı iki kilogramı geçen açık ve kapalı mektuplar,

2) Ağırlığı yirmi kilogramı geçen posta kolileri, posta kargoları ve kargolar

3) Tebliğ evrakı,

4) Telgraf gönderileri,

5) Tele-post (Faks) gönderileri,

6) Posta havaleleri ve havale haber kağıtları,

(3) Uluslararası posta hizmetleri yönünden posta gönderileri;

a) Mektup postası gönderileri

1) Mektuplar,

2) Posta kartları,

3) Basılmış kağıtlar,

4) Küçük paketler,

5) Görme engellilere özgü yazılar,

b) Posta kolileri

c) Acele posta gönderileri,

ç)Turpex gönderileri

d) Diğer posta gönderileri

1) Telgraf gönderileri,

2) Tele-post (Faks) gönderileri,

3) Posta havaleleri ve havale haber kağıtları,

(4) Kayıt işlemleri ve belgelendirme yönünden posta gönderileri ile diğer gönderiler;

a) Kayıtsız gönderiler

1) Mektuplar,

2) Posta kartları,

3) Basılmış kağıtlar,

4) Görme engellilere özgü yazılar,

5) Yurtdışı çıkışlı küçük paketler

b) Kayıtlı gönderiler,

1) Mektuplar,

2) Posta kartları,

3) Basılmış kağıtlar,

4) Yurtdışı çıkış ve varışlı küçük paketler,

5) Görme engellilere özgü yazılar,

6) Tebliğ evrakı veya mazbataları,

7) Posta kolileri veya kargoları

8) Kargolar,

9) Telgraf gönderileri,

10) Tele-post (Faks) gönderileri,

11) Posta havaleleri ve havale haber kağıtları,

12) Acele posta gönderileri,

13) Turpex gönderileri

Şeklinde sınıflandırılmaktadır.

(5) Kayıtlı veya kayıtsız olmasına bakılmaksızın mektup ve posta kartları “LC” maddesi, basılmış kağıtlar, görme engellilere özgü yazılar ile küçük paketler “AO” maddesi olarak adlandırılır.

(6) Birinci ve ikinci fıkralarda belirtilen maddelerin Acele Posta Gönderisi veya Turpex gönderisi olarak kabul edilmesi halinde kapsamına göre, tekel içi ve dışı, evrensel içi ve dışı şeklindeki sınıflandırma bu gönderiler için de geçerlidir.

Mektuplar

MADDE 33

(1) Kişisel haber niteliği taşıyan ve herhangi bir fiziksel araç üzerine yazılan, gönderici tarafından gönderi üzerinde belirtilen adrese sevk ve teslim edilmesi istenilen maddelere "Mektup" denir. Mektupların zarf içinde olup olmamaları veya zarfların açık veya kapalı olmaları niteliklerini değiştirmez.

(2) Genel kural olarak haberleşme, evrak, doküman kapsayan gönderiler mektup olarak kabul edilir. Bunların yanında herhangi bir eşya bulunsa dahi mektup şeklinde işlem görür. Sadece eşya kapsayan gönderiler mektup olarak kabul edilmez.

(3) Gönderilerin ağırlık ve boyut hadleriyle tertip ve ambalajına ilişkin genel kural ve kayıtlar dışında mektupların şekli, tertibi ve kapatılmaları için herhangi bir özel koşul aranmaz. Ancak, ücretten yararlanmak amacıyla başka kimselere ait haberleşme gönderileri bir zarf veya ambalaj içinde toplanıp gönderilemez.

(4) Bununla beraber, aile bireylerinden veya alıcı ile birlikte bulunanlardan bir veya bir kaçına yazılmış haberleşme gönderileri ayrıca zarflanmış olsun veya olmasın bir zarf veya ambalaj içinde kabul edilebilir.

(5) Gönderi üzerinde, gönderen kişi veya firmaya ait adres veya ticaret unvanları, logo ve amblemden başka reklam veya propaganda amacıyla resim, yazı veya sloganlar basılmak istenen zarflar için önceden PTT’den onay alınır. PTT’den onaysız reklam basılı zarflarda reklam ve propaganda ücreti dört kat olarak alınır.

(6) Gönderiler, posta servislerinde uygulanacak damgalama, ayırma, taşıma, dağıtım ve teslim işlemleri sırasında içindekileri olduğu gibi koruyabilecek şekilde tertip ve ambalaj edilmiş olmalıdır.

(7) Gönderiler genellikle zarf içine konulabileceği gibi katlanmak veya rulo haline getirilmek suretiyle kuşak içine, karton arasına, torba veya kutulara konulmak suretiyle de ambalajlanmış olabilir. Ayrıca, zarf veya kuşak içine konulmadan, katlanıp zımbalanmak suretiyle de bunlar açıktan postaya verilebilir. Ancak bunların, başka gönderilerin içlerine veya aralarına girmeyecek şekilde, ambalajlanmış olmaları gereklidir. Postaya zarfsız veya ambalajsız olarak verilen gönderilerin en az posta kartı büyüklüğünde ve kalınlık veya sertliğinde olması şarttır.

Mektupların ağırlık ve boyut sınırları

MADDE 34

(1) Mektuplarda son ağırlık limiti Posta ve Telgraf Ücret Tarifesinde gösterilmiştir.

(2) Mektupların boyutları 2 mm.lik toleransla;

a) En az; Yüzeyi 14x9 santimetreden aşağı olamaz. Tomar halinde ise en büyük boyu 10 santimetreden aşağı olmamak üzere uzunluğu ve iki defa çapı toplamı 17 santimetreden az olamaz.

b) En fazla; En büyük boyu 60 santimetreyi geçmemek üzere uzunluğu, genişliği ve kalınlığı toplanınca 90 santimetreyi geçemez. Tomar halinde ise en büyük boyu 90 santimetreyi geçmemek üzere uzunluğu ve iki defa çapı toplamı 104 santimetreyi veya 50 desimetreküp hacmi geçemez.

Posta kartları

MADDE 35

(1) Üzerinde kişisel haberleşme niteliğinde yazı bulunan, gönderici tarafından gönderi üzerinde belirtilen adrese sevk ve teslim edilmesi istenilen ve postada işlemeyi güçleştirmeyecek kalınlıkta kağıt veya kartondan yapılmış, açıktan postaya verilen resimli ya da resimsiz kartlara “posta kartı” denir.

(2) Posta kartları, dikdörtgen biçiminde kartondan veya posta servislerinde işlemeyi güçleştirmeyecek dayanıklılıkta kağıt veya kartondan yapılmış olmalı ve yüz taraflarının başında "Posta Kartı" yurtdışına yollanacaklarda "Carte Postale" ibaresi bulunmalıdır. Ancak, bu yazı resimli kartlar için zorunlu değildir.

(3) Posta kartlarının yüz taraflarının en az sağ yarısı alıcı adresinin yazılmasına, pul yapıştırılmasına ve özel hizmete ilişkin etiket veya işaretlerin konulmasına ayrılmış olmalıdır.

(4) Posta kartlarının kendi türüne ilişkin ücretle kabul edilebilmeleri için bunların zarf veya kuşak içine konulmadan açıktan postaya verilmiş olmaları gerekir.

(5) Posta kartlarına, ticaret eşyası örnekleri veya benzeri maddeler eklenemez ya da iliştirilemez. Aynı şekilde bunlar, kumaş, kenar süsü, madeni pul veya benzeri maddelerle süslenemez. Bununla beraber, kartların niteliğini bozmamak ve tamamen yapışmış bulunmak kaydıyla vinyet, fotoğraf, her türlü etiket, kağıttan veya başka çok ince maddelerden kesilmiş parçalar, posta kartlarının ancak arka yüzlerine veya ön yüzlerinin sol taraflarına yapıştırılabilir. Yalnız adres kuşak veya etiketleri kartın yüz tarafını tamamen kaplayabilir.

(6) Posta kartları için öngörülen şartları taşımayan veya ağırlık ve büyüklük hadlerine, tertip şartlarına uymayan, kapalı zarf ve ambalaj içinde postaya verilen resimli ve resimsiz kartlar mektup işlemine tabi tutulur.

(7) Posta kartlarının, kabul ücretine karşılık pulları, adres bulunan tarafın sağ üst köşesine yapıştırılır. Adres bulunan tarafın arkasına veya kıvrılarak kartın iki tarafından görülecek şekilde yapıştırılan pullar geçersiz sayılır. Posta pulları ile karıştırılabilecek her türlü pul, vinyet veya etiket kartın ancak arka tarafına yapıştırılabilir.

Posta kartlarının ağırlık ve boyut sınırları

MADDE 36

(1)Posta kartlarında son ağırlık limiti “Posta ve Telgraf Ücret Tarifesi” nde gösterilmiştir.

(2) Posta kartlarının boyutları 2 mm.lik toleransla;

a) En az; Yüzeyi 9x14 santimetreden aşağı olamaz.

b) En fazla; Yüzeyi 12x23,5 santimetreden fazla olamaz.

c) Bir posta kartının uzunluğu genişliğinin en az 1,4 katı olmalıdır.

Basılmış kağıtlar

MADDE 37

(1) Herhangi bir kâğıt, karton veya başka bir madde üzerine el, makine veya fotoğraf gibi baskı tekniği kullanılarak hazırlanan her türlü gazete, dergi, kitap, süreli veya süresiz birbirinin aynı olan yayın, broşür, katalog, fotoğraf, fotoğraf kapsayan albüm, gravür, plan, harita gibi yazı, resim veya şekil taşıyan adresli veya adressiz, kişisel haberleşme niteliği bulunmayan gönderilere “basılmış kağıt” denir. Tebrik ve davetiyeler de basılmış kağıt olarak kabul edilir.

(2) Basılmış kağıtlar, kapsamı kolayca kontrol edilebilecek şekilde ve içindekileri yeter derecede koruyacak tarzda açık zarf veya kuşak içinde ambalajlanmış olmalıdır. Posta kartı şekil, kalınlık ve büyüklüğünde olan basılmış kağıtlar zarfsız veya kuşaksız da postaya verilebilir. Bunların adres bulunan yüzlerine "Basılmış Kağıt", yurtdışına gönderilenlerine de ayrıca "Imprime" ifadesi yazılır.

(3) Basılmış kağıt kapsayan gönderilere, gönderenin adresini taşıyan bir kart, zarf veya kuşak ile içindekine ait fatura veya ödeme formülünden başka bir şey konulamaz, açık olsa bile mektup veya kişisel haberleşme niteliğinde yazılar taşıyan kağıtlar eklenemez, içindekinin, zarfının veya kuşağının üzerine bu tür yazılar yazılamaz.

(4) Ülkenin bölünmez bütünlüğü ile Cumhuriyetin temel niteliklerine aykırı yazılar taşıyan basılmış kağıtlar kabul edilmez.

(5) Siyasi parti organları ve adayları ile bağımsız adaylar, muhtarlar gibi seçime katılan kişilerin milletvekili, il genel meclisi üyeliği, belediye başkanlığı, belediye meclisi üyeliği, muhtarlık, ihtiyar meclisi üyeliği, ihtiyar heyeti üyeliği seçimleri, kısmi seçimler ve Anayasa değişikliklerine ilişkin kanunların halkoyuna sunulması gibi dönemlerde, basılmış kağıtların dağıtım esnasında içeriği görülmeyecek, ancak kapsamı kontrol edilebilir zarf veya ambalajlanmış olarak postaya verilmesi halinde kabul edilir.

(6) Seçim dönemlerinin başlangıcından bitimine kadar olan sürede, siyasi parti ve adaylarının lehine ve aleyhine olunduğu izleniminin verilmemesini teminen, siyasi propaganda, tanıtım, reklam ve kampanya içerikli adressiz basılmış kağıt türü ile gönderi kabulü yapılmaz. Bu gönderiler sadece seçim döneminde, kontrol edilebilir zarf veya ambalaj içinde basılmış kağıt gönderi türü ile kabul edilebilir.

Basılmış kağıt sayılmayan maddeler

MADDE 38

(1) Basılmış kısımları gönderinin esasını teşkil etmediği açıkça görülen ve boş yerleri sonradan doldurulmak üzere düzenlenmiş bulunan:

a) Üzerine başlık, alıcı veya gönderici adresi veya başka şeyler basılmış zarflar ile mektup veya yazı kağıtları,

b) Kartvizitler,

c) Resimli veya resimsiz her türlü kartlar,

ç) Cilt halinde alındılar, makbuzlar, faturalar, fişler, defterler,

d) Bordrolar, formüller, cetvel veya listeler,

Basılmış kağıt olarak kabul edilmezler.

(2) Boş yeri sonradan doldurmak üzere hazırlanan ve bu nedenle kırtasiye malzemesi sayılan bu gönderilerden, ancak ciltlenmiş halde bulunan alındı, makbuz, fatura, fiş, defter ve benzerleri dışında kalanlardan, sayıları 10'u geçmeyenleri basılmış kağıt olarak kabul edilebilir.

(3) Yazı makinesi ile elde edilen yazılarla kopya kağıdı ile çoğaltılan suretler, değişebilir veya değişmez harfli damgalar kullanılarak elle yapılan baskılar, delikli kağıt bantları ile üzerinde delik, çizgi veya işaret taşıyan mekanografik kartlar, filmler ve ses veya görüntü kaydedilmiş bantlar, disket, CD/DVD, hafıza ve bellek kartları vb. ile kağıt para, banknot, tahvil, çek, bono, piyango bileti, posta veya diğer her türlü pul, ile elinde bulunduranın yararlanacağı her türlü değer taşıyan kağıtlar da, basılmış kağıt olarak kabul edilmez. Bunlar duruma göre diğer posta gönderileri veya kargo olarak kabul edilir.

Basılmış kağıtlara yazılabilecek not ve ekler

MADDE 39

(1) Basılmış kağıtlara sonradan elle, yazı makinesi ile veya elle basılmak üzere hazırlanmış damga, klişe veya şablonla aşağıda belirtilenlerin dışında hiç bir ilave yapılamaz.

(2) Genel olarak basılmış kağıtların tümüne;

a) Göndericinin ve alıcının adı, soyadı, memuriyet, iş veya ticaret unvanlarıyla adresleri, gönderinin gönderildiği yer ve tarihi, gönderiye ait kayıt veya sıra numarası yazılabilir.

b) Birbirinden farklı ve değişik anlam ifade etmemek ve herhangi bir sözleşmeli dil niteliğinde olmamak kaydıyla bazı kelimeleri karalamak, işaretlemek veya altını çizmek, baskı hatalarını düzeltme izni verilir.

(3) Bu maddenin 2’nci fıkrasında belirtilen genel kural dışında, özellik gösteren aşağıdaki basılmış kağıt türlerinden:

a) Kitap, gazete, dergi gibi yayınlara ilişkin sipariş veya abone kağıtlarına bedel, ödeme usulü, katalog numarası, yayının adı, türü ve niteliği ile ilgili bilgiler,

b) Basılmış edebiyat ve sanat eserlerine saygı ve sevgi anlamı taşıyan alışılmış bir sunuş yazısı,

c) Gazete ve dergi kupürleri üzerine kesildikleri gazete veya derginin adı, tarihi,

ç) Matbaa provaları üzerine basıma ilişkin düzeltmeler, ilaveler, açıklayıcı bilgiler veya işaretler,

d) Kütüphanelerce kullanılan ödünç kitap verme formüllerine, istenen kitap adı, yazarı, kalacağı süre gibi bilgiler,

e) Cari fiyat listeleri, ilan teklifleri, borsa ve piyasa cetvelleri, ticaret sirküleri ve tarifnameler üzerine fiyatları ile fiyatı teşkil eden ifadeler,

f) Adres değişikliği kartlarına, yeni adresle değişiklik tarihi,

g) Moda mecmuaları içine ölçü ve çizimleri gösterir patronlar,

Yazılabilir veya ilave edilebilir.

Basılmış kağıtların ağırlık ve boyut sınırları

MADDE 40

(1) Basılmış kağıtların son ağırlık limiti “Posta ve Telgraf Ücret Tarifesi”nde gösterilmiştir.

(2) Aynı alıcı adresli ve aynı yer varışlı basılmış kağıtları kapsayan yurtdışı varışlı “M torbalarının son ağırlık limiti “Posta ve Telgraf Ücret Tarifesi”nde gösterilmiştir.

(3) Basılmış kağıtların boyut limitleri, mektuplarda olduğu gibidir.

Tebrikler ve davetiyeler

MADDE 41

(1) Tebrik, teşekkür, taziye (başsağlığı), iltifat, temenni, selam ve sevgi anlamında yazı bulunan resimli kartlar, kartvizitler, basılmış tebrik ve kutlama kartları ile bayram ve yılbaşları için basılmış kartlara “tebrik” denir. Nişan, düğün, açılış vb. nedenler ile postaya verilen ve kapsamında bu mahiyette yazı bulunan resimli, resimsiz basılmış kartlara “davetiye” denir.

(2) Tebrik ve davetiyeler basılmış kağıt olarak kabul edilir. Ancak üzerlerinde haberleşme mahiyetinde yazı ve ifadeler bulunan tebrikler ağırlığına göre mektup veya açıktan verilmesi halinde posta kartı ücreti uygulanır.

(3) Tebrik ve davetiyelerde son ağırlık limiti “Posta ve Telgraf Ücret Tarifesi”nde gösterilmiştir.

(4) Tebrik ve davetiyelerin boyutları mektuplar, tertip ve ambalajı ile postaya verilme koşulları ise basılmış kağıtlardaki gibidir.

(5) Tebrik ve davetiyeler için öngörülen şartları taşımayan veya ağırlık ve büyüklük hadlerine, tertip şartlarına uymayan, kontrol edilemeyen zarf ve ambalaj içinde postaya verilen resimli ve resimsiz tebrik ve davetiye kartları mektup işlemine tabi tutulur. Zarfsız ve ambalajsız şekilde postaya verilecek tebrik ve davetiye kartlarının, posta servislerinde işlemeyi güçleştirmeyecek dayanıklılıkta kağıt veya kartondan yapılmış olması zorunludur.

Listesine göre dağıtılacak basılmış kağıtlar

MADDE 42

(1) Alıcı ve/veya adres listesine göre dağıtılması istenen basılmış kağıtlara “listesine göre dağıtılacak basılmış kağıtlar” denir.

(2) Gönderici tarafından, gidecekleri yerlere göre ayrılarak birer paket veya tomar yapılır. Bunların varış yerinde birden fazla dağıtım merkezi bulunuyorsa bu paket ve tomarlar ayrıca ilçe veya dağıtım yapacak merkeze göre yapılır. Paket veya tomarların üzerlerine; gidecekleri ilçe veya dağıtım yapacak merkezin adı, "Listesine göre dağıtılacaktır" yazısı ile paket veya tomarın içindekilerin sayısı yazılır. Ayrıca paket veya tomarın içerisine dağıtılacak abone listesi konulur.

(3) Paket veya tomar haline getirilmiş dahi olsa her gönderi ayrı ayrı ücretlendirilir.

Adressiz basılmış kağıtlar

MADDE 43

(1) Üzerinde alıcı adresi olmayan, evlere, işyerlerine, belirli ticaret, sanat veya meslek erbabına dağıtılmak üzere postaya verilen basılmış kağıtlara “adressiz basılmış kağıt” denir.

(2) Bu tür gönderiler kayıtlı olarak kabul edilmez.

(3) Bu gönderiler, postaya verildikleri il merkezi veya ilçe merkezi sınırları içerisinde dağıtılacaksa sadece dağıtım ücreti alınır. Verildikleri il merkezi veya ilçe merkezi sınırları dışında dağıtılacak olanlardan ise ayrıca gönderinin paket veya tomar halindeki ağırlığına göre posta ücreti alınır.

(4) Adressiz basılmış kağıtların birim ağırlık ve boyut limitleri “Posta ve Telgraf Ücret Tarifesi”nde gösterilmiştir.

(5) Adressiz basılmış kağıtların tertip şekli basılmış kağıtlardaki gibidir. Bir kişiye teslim edilecek basılmış kağıtlar birden fazla parçalı olsalar dahi, bir zarf veya kuşak içine konulmuş veya birbirine tutturulmuş oldukça bir madde sayılır.

Adressiz basılmış kağıtların kabulü

MADDE 44

(1) Adressiz dağıtılmak üzere postaya basılmış kağıt vermek isteyenlerin kimlik tespiti yapılarak dilekçe ile müracaatları alınır.

(2) Göndericiler bu tür gönderileri gidecekleri yerlere göre mümkünse ayrı ayrı ambalaj etmiş olmalıdır. Ambalajlar üzerine içindekilerin sayısı, il, ilçe veya dağıtımı yapacak işyerinin adı belirtilmiş olmalıdır. Ayrıca, bunların dağıtım yerlerini göstermek üzere "ev ve dükkanlara dağıtılacak", "işyerlerine dağıtılacak", "terzilere dağıtılacak", "eczanelere dağıtılacak" gibi yazı bulunur ve üzerlerinde sayılarına göre tarifede belirtilen ücretleri gösterilir.

Görme engellilere özgü yazılar

MADDE 45

(1) İster kişisel haberleşme, ister genel nitelikte yazılar şeklinde olsun, görme engellilere özgü işaretleri taşıyan maddeler veya seslendirilmiş kayıtları ihtiva eden gönderiye "Görme Engellilere Özgü Yazılar” denir.

(2) Görme engellilere özgü yazı işaretini taşıyan gönderilerin postaya kabul anında kontrol edilebilir ambalaj içerisinde verilmesi gerekir. Bu gönderilerin üzerine "Görme Engellilere Özgü Yazı", yurtdışına gönderilmeleri halinde ise “Cécogramme” ifadesinin yazılması zorunludur.

(3) Bu tür gönderilerin içlerine ve aralarına başka türlü bir kağıt veya herhangi bir madde konulması halinde kabul edilmez.

(4) Görme engellilere özgü yazıların son ağırlık limiti “Posta ve Telgraf Ücret Tarifesi”nde gösterilmiştir.

(5) Görme engellilere özgü yazıların boyutları mektuplarda olduğu gibidir.

Küçük paketler

MADDE 46

(1) Ticari değeri olsun veya olmasın, her türlü eşya kapsayan ve kapsamında haberleşme niteliğinde yazı bulunmayan mektup postası ile gönderilmek üzere postaya verilen yurtdışı gönderilere "Küçük Paket" denir.

(2) Küçük paketlerin ambalaj edilmelerinde genel kurallar uygulanır. Ancak, kabul anında kapsamının kontrol edilebileceği bir ambalaj içerisinde getirilmesi ve ambalajı kapatıldıktan sonra kapsamını koruyacak ve başka gönderilere zarar vermeyecek sağlamlıkta olmalıdır.

(3) Yurtdışı küçük paketlerin alıcı adresinin yazılı bulunduğu yüzeye "Petit Paquet" ifadesi ile gönderici adı ve adresinin yazılması ve gümrük beyannamesinin doldurulması zorunludur.

(4) Küçük paketlerin son ağırlık limiti “Posta ve Telgraf Ücret Tarifesi”nde gösterilmiştir.

(5) Küçük paketlerin boyutları mektuplarda olduğu gibidir.

Küçük paketlerin içine konabilecek yazı ve notlar

MADDE 47

(1) Küçük paketlerin içine;

a) Güncel ve kişisel haberleşme niteliğinde olmamak kaydıyla herhangi bir bilgi,

b) Sadece içindekilere ilişkin olmak kaydıyla gönderilen maddenin üzerine veya ayrı bir kağıda, ticarette kullanılan ifadelerle alıcı ve gönderici adreslerinin, fabrika veya satıcının özel işaret,

c) Gönderici ile alıcı arasında daha evvel yapılan yazışmaya ilişkin bir referansın, sıra veya kayıt numaraları,

ç) Fiyat veya fiyatları oluşturan unsurları gösteren diğer her türlü not ve yazılarla teknik özelliklerini menşe ve türünü belirten özel bilgiler,

Yazılabilir veya bunları kapsayan kağıtlar konulabilir.

(2) Küçük paketlerin içlerine, kapsamı ile ilgili olmak kaydıyla fatura, ödeme formülü gibi belgeler de konulabilir.

Tebliğ evrakı ve mazbatalar

MADDE 48

(1) 7201 sayılı Tebligat Kanununa göre yetkili merciler tarafından çıkarılan ve hukuki işlemlerin kanunda öngörüldüğü şekilde muhatabına veya muhatap adına kabule kanunen yetkili şahıslara yazılı olarak bildirimi ve bu bildirimin yapıldığının belgelendirilmesi amacıyla düzenlenerek postaya verilen kayıtlı gönderiye “Tebliğ Evrakı” denir.

(2) Düzenlenmiş tebliğ evrakına, kime, ne zaman ve nasıl teslim edildiği veya neden teslim edilemediğine ilişkin bilgilerin yazılacağı kapalı zarfa eklenen kısmına ise “Mazbata”, vergi tebliğ evrakında ise bu kısma “Tebliğ Alındısı” veya “Posta Alındısı” denir.

(3) Tebliğ evrakı ve mazbatalara ilişkin işlemler “PTT A.Ş.Tebligat İşletme Usul ve Esasları”na göre yürütülür.

Posta kolileri veya posta kargoları ile kargolar

MADDE 49

(1) Genel kural olarak kapsamında haberleşme niteliği taşıyan yazılar bulunmayan, en fazla otuz kilogram ağırlığa veya üç yüz desimetreküp hacme sahip her türlü maddeyi kapsayan yurtiçi gönderilere “Posta Kargosu” yurtdışı gönderilere “Posta Kolisi” ağırlık, boyut ve hacimsel olarak bunun üzerinde olanlara ise “Kargo” denir. Yurtdışı posta kolilerinde ülkeler itibariyle ağırlık limiti ücret tarifesinde düzenlenmiştir.

(2) Haberleşme niteliğinde olsa dahi mektubun ağırlık, boyut veya hacim limitini aşan gönderiler posta kargosu olarak kabul edilir.

(3) Ağırlığı iki kilogramı aşan basılmış kağıtlar posta kolisi veya posta kargosu olarak ya da durumuna göre yurtdışı kayıtlı M torbası olarak kabul edilir.

(4) Posta kolileri veya posta kargoları ile kargoların kabul edilebilmesi için, ambalajının gönderi kapsamının ağırlığına, niteliğine ve taşıma şekline uygun, içindeki maddeyi baskıdan koruyacak, elden ele geçmeler sırasında kapsamını bozmayacak ve içinden herhangi bir şey düşmeyecek, sızmayacak veya çıkarılamayacak, kişileri yaralamayacak, canlı sağlığını tehdit etmeyecek, diğer gönderilere zarar vermeyecek, hasara uğratmayacak ve müdahale edilmiş izlenimi bırakmayacak şekilde kapatılmış ve ambalaj edilmiş olması gerekir.

(5) Aşağıda yazılı olan hallerde Posta kolileri veya posta kargoları ile kargolar ambalajsız olarak kabul edilebilir:

a) Ayrılıp dağılmayacak şekilde iç içe giren veya bir araya getirilen maddeler,

b) Ticarette ambalaj edilmeleri mutat olmayan tek bir parçadan ibaret maddeler.

Posta kolileri veya posta kargoları ile kargoların ağırlık ve boyut sınırları

MADDE 50

(1) Posta kolisi veya posta kargoları ile kargoların boyutları;

a) Gönderinin 2 milimetre toleransla en büyük yüzeyi, 9x14 santimetreden aşağı olamaz. Tomar halinde ise en büyük boyu 10 santimetreden aşağı olmamak üzere uzunluğu ve iki defa çapı toplamı 17 santimetreden az olamaz.

b) Posta kolilerinin en uzun kenarı ya da yüksekliği 100 santimetreden fazla olmamak üzere, uzunluktan başka bir yönde alınmış çevre toplamı ile birlikte 300 santimetreyi geçemez.

c) Seçim kargolarının ücretlendirilmesinde sadece ağırlık esas alınır.

ç) Adli makamlarca yollanan gönderilerin kabulünde ağırlık, boyut ve hacim şartı aranmaz.

(2) Posta kargoları ile kargoların ücretlendirilmesinde ağırlık ya da hacim birimlerinden yüksek olana göre ücretlendirme yapılır.

(3) Posta kolilerinin ücretlendirilmesinde ağırlık esas alınır.

(4) Varış yeri itibariyle posta kolisi veya posta kargoları ile kargoların son ağırlık limiti “Posta ve Telgraf Ücret Tarifesi”nde gösterilmiştir.

Posta kolileri veya posta kargoları ile kargolara ilişkin gönderici talimatı

MADDE 51

(1) Gönderinin, alıcısına teslim edilememesi durumunda uygulanacak işlemin, gönderici tarafından alındı veya alındı listesinde açıkça belirtilmesi ve imzalanması gerekir. Gönderici; kabul esnasında gönderisinin alıcısına teslim edilememesi halinde, aşağıda belirtilen talimatlardan birini isteyebilir.

a) Tarafına, bir teslim edilememe haberinin gönderilmesi,

b) Alıcıya haber verildiği tarihten itibaren belirtilen gün içinde alınmazsa geri yollanması,

c) İlk alıcıya teslim edilmek üzere alıcının yeni adresine tekrar yollanması,

ç) Aynı yerdeki başka bir alıcıya teslim edilmesi veya başka bir yerde oturan başka birine yollanması,

d) Terk edilmiş sayılması,

e) Yurt dışı varışlı posta kolileri için bu fıkranın (b), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen talimatlar yanında, gönderisinin yüzey veya uçakla derhal tarafına iade edilmesi.

(2) Ücreti alıcıdan tahsil özel hizmetli gönderiler için gönderici tarafından terk edilmiş sayılması talimatı verilemez.

(3) Göndericinin bulunduğu yere geri gelen gönderiler, teslim alınmadan talimat ile bir başka adrese gönderilme talebi kabul edilmez.

(4) Birinci fıkrada belirtilen talimatların hangi gönderi türlerine uygulanacağı ve bu talimatlar dışındaki isteklerin uygulanıp uygulanmayacağı Genel Müdürlükçe belirlenir. Yurt dışı varışlı gönderiler için verilebilecek talimatlar varış ülkesince belirlenir.

(5) Gönderinin teslim edilemediğinin göndericiye bildirilmesi halinde gönderici, herhangi bir PTT işyeri aracılığıyla varış PTT işyerine talimat verebilir. Göndericinin, teslim edilemeyen gönderisi ile ilgili talimat verebilmesi için gönderisine ait alındıyı göstermesi istenir ve alındının ibrazı halinde talimatı alınır. Alındının arkasına yazılan talimat gönderici tarafından imzalanır ve tarih damgası basılır. Sözleşmesi bulunan göndericiler, alındı belgesi ibraz etmeden elektronik ortamda da çıkış ya da varış PTT işyerlerine talimat verebilir.

(6) Gönderici, birinci fıkranın (a) bendine göre kendisine bilgi verilmesi halinde, diğer bentlerde belirtilen işlemlerden birini veya gönderisinin aynı alıcıya bir defa daha götürülmesini isteyebilir.

(7) Gönderici, gönderisinin teslim edilememesi halinde haber verilmesi talebini ikinci defa isteyemez. Bu takdirde gönderi geri gönderilir.

(8) Birinci fıkranın (b) bendine göre talep edilecek süre, gönderinin varış yerinde bekleme süresini geçemez.