Bu Yönetmelik, Trakya Üniversitesi Kütüphane ve Dokümantasyon Daire Başkanlığı ile ona bağlı birim kütüphanelerinin tanımını yapmak, örgütlenmesini, görev, yetki ve sorumluluk esaslarını belirlemek amacıyla düzenlenmiştir.
Bu Yönetmelik, Trakya Üniversitesi Kütüphane ve Dokümantasyon Daire Başkanlığı, bu başkanlığa bağlı Merkez Kütüphanesi, Fakülte, Enstitü, Yüksekokul, Araştırma Merkezi Kütüphanelerini ve bunlarla ilgili faaliyet ve esasları kapsar.
Bu Yönetmelikte geçen terimlerden;
a) “Üniversite” Trakya Üniversitesini,
b) “Daire Başkanlığı” Kütüphane ve Dokümantasyon Daire Başkanlığını,
c) “Birim Kütüphaneleri” Merkez Kütüphanesi dışındaki Fakülte, Enstitü, Yüksekokul ve Araştırma Merkezi Kütüphanelerini,
d) “Şube Müdürlüğü” Trakya Üniversitesi Kütüphane ve Dokümantasyan Daire Başkanlığına bağlı yönetim birimini,
e) “Materyal” Kütüphanede kullanılabilir her çeşit malzemeyi,
ifade eder.
Kuruluş
Kütüphaneler, Üniversitenin Eğitim ve Öğretimi yönünde araştırma, Öğretim ve Eğitim ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla kurulan ve bu amaç doğrultusunda hizmet veren kurumlardır.
Üniversite Kütüphaneleri bu amacı gerçekleştirmek üzere;
a) Gereken her türlü bilgi ve belgeyi sağlar,
b) Sağlanan bilgi ve belgelerin tüm araştırmacıların, Üniversite öğrencilerinin ve çalışanlarının kullanımına sunulacak şekilde düzenler.
Kuruluş Şekli
Üniversitedeki kütüphane hizmetlerinin, tam bir merkezi kütüphane çerçevesi içinde örgütlenmesi ve yürütülmesi esastır.
Merkez Kütüphaneye bağlı olmak ve teknik hizmetleri merkezi kütüphaneden yürütülmek şartıyla, merkez kampüsün bulunduğu yerleşim alanı dışındaki diğer kampüsler için birer birim kütüphanesi kurulabilir.
Üniversite bünyesindeki Kütüphane hizmetleri bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde Daire Başkanlığı, bu Yönetmeliğin 5 inci maddesi uyarınca kurulan kütüphaneler tarafından bu Yönetmelik kapsamında hazırlanarak yönerge çerçevesinde yönetilir.
Kütüphane yönetim hizmetleri aşağıdaki organlarca yürütülür.
a) Daire Başkanlığı;
1) Teknik Hizmetler Şube Müdürlüğü,
2) Okuyucu Hizmetleri Şube Müdürlüğü,
b) Birim kütüphaneleri yöneticiliği.
Daire Başkanının Görev ve Yetkileri;
a) Kütüphane ve Dokümantasyon hizmetlerinin aksamadan yürütülebilmesi için, işbölümü yaparak, yönerge, plan ve programı hazırlamak,
b) Kütüphanecilik alanındaki gelişmeleri izleyerek yeni teknolojinin kütüphaneye girmesi için çalışmalar yapmak,
c) Teknik ve okuyucu hizmetlerinin standardizasyonunu sağlamak,
d) Bibliyografı, tez kataloğu, süreli yayın kataloğu vb. yayınlar çıkararak bilimsel araştırmaları kolaylaştırmak,
e) Her yıl sonunda kütüphane ve dokümantasyon faaliyetleri ile ilgili raporu Rektörlüğe sunmak,
f) Bu Yönetmelik uyarınca görev alanına giren ve kütüphane hizmetlerinin gerektirdiği diğer çalışmaları yapmaktır.
Şube Müdürü:
Başkanın vereceği görevleri yürütür. Başkan görevde bulunmadığında başkanlığa vekalet eder.
Birim Kütüphane Yöneticiliği
Birim Kütüphane Yöneticilerinin Görevleri:
a) Kütüphanelerinde verilecek hizmetleri Daire Başkanlığı tarafından yapılan düzenlemeler çerçevesi içinde yürütmek,
b) Kütüphanelerince ihtiyaç duyulan araç-gereç ve diğer her türlü kütüphane materyalini Daire Başkanlığına bildirmektir.
Kütüphane Hizmetleri
Kütüphane hizmetleri “Teknik Hizmetler” ve “Okuyucu Hizmetleri” olmak üzere ikiye ayrılır ve Şube Müdürlerinin ve birim kütüphane yöneticilerinin sorumlulukları altında yürütülür.
Teknik Hizmetler
Teknik Hizmetler, bütün kütüphane materyalinin (kitap, süreli yayın, tez, broşür, görsel-işitsel, araç-gereçler vb. ) seçiminden okuyucuya sunulacak duruma getirilişine kadar olan işlerin tamamıdır.
Teknik Hizmetleri Oluşturan Servisler
a) Sağlama Servisi: Üniversite eğitim ve öğretimini desteklemek ve araştırmalarda yardımcı olmak üzere araç, gereç, kitap, süreli yayın vb. temin eder.
b) Kataloglama ve Sınıflandırma Servisi: Kütüphanelere sağlanan tüm materyalleri en uygun sisteme göre düzenler ve kullanıcıların yararlanmasına sunar,
c) Süreli Yayınlar Servisi: Üniversitede eğitim ve öğretimi destekleyecek ve yardımcı olacak süreli yayın kolleksiyonunu oluşturur ve belli bir düzen içinde kullanıma sunar,
d) Ciltleme ve Onarım Servisi: Dergilerin ve yıpranan kitapların onarımı ve ciltlenmesini sağlar. Bu iş cilt atölyesi tarafından gerçekleştirilir.
e) Restorasyon Servisi: Yıpranmış yazma ve nadir eserlerin onarımını yapar.
Okuyucu Hizmetleri
Okuyucu Hizmetleri, bilgi kaynaklarından ve kütüphanelerden kullanıcıların en verimli şekilde yararlanmalarını sağlayan hizmetlerdir.
Okuyucu Hizmetlerini Oluşturan Servisler
a) Danışma Servisi: Kütüphane kolleksiyonunu ve kullanımını Üniversite içinde ve dışında tanıtan servistir. Bu servis Kütüphane materyallerinin kullanımına yardımcı olmak amacıyla eğitim programlan düzenler, bibliyografya taramaları yapar, yeni çıkan yayınları duyurur ve enformasyon hizmetlerini yürütür.
b) Ödünç Verme Servisi: Kütüphane kolleksiyonunun kütüphane içi ve dışı dolaşımını sağlamak, denetlemek ve kütüphane materyali ile ilgili fotokopi işlerini yapmakla görevli servistir.
c) Görsel-İşitsel Hizmetler Servisi: Eğitim, öğretim ve araştırmayı destekleyecek görsel-işitsel araç ve gereçlerini seçmek, sağlamak, çoğaltmak, belli bir düzen içinde hizmete sunmak ve bakımını yapmakla görevli servistir. Ayrıca, müzik kütüphaneleri kurarak kabinlerle, kulaklıklarla öğrencilerin kaset dinlemelerini sağlar ve bilimsel film ve slaytlar gösterir.
Kütüphanelerden Yararlanma
a) Üniversite Öğretim Elemanları, personeli ve öğrencileriyle diğer Üniversite mensupları ve dışardan gelen tüm araştırmacılar kütüphaneden yararlanabilirler.
b) Okuma salonundan yararlanan okuyucular çıkarken ellerindeki materyali kütüphane görevlisine göstermekle yükümlüdürler. İzinsiz olarak materyal çıkarmaya teşebbüs edenler için gerekli tedbirler alınarak yasal yollara başvurulur.
Ödünç Verme
a) Trakya Üniversitesi Öğretim Elemanları, personel ve öğrencileri kütüphaneden ödünç kitap alabilirler.
b) Üniversiteler arası işbirliğinin gereği olarak Üniversite kütüphaneleri diğer Üniversitelerin öğretim elemanlarının ve öğrencilerinin yararlanmasına açıktır. Ancak bunlar kütüphanelerimizdeki materyali kendi kütüphaneleri aracılığıyla ödünç alabilirler.
Ödünç Vermede Uygulanacak Kurallar
a) Trakya Üniversitesi kütüphanelerinden öğrencilerin ödünç kitap alabilmeleri için Daire Başkanlığınca verilen ve her yıl onaylanan kitaplık kartına sahip olmaları gerekir. Bu kart üzerinde ilgilinin sürekli oturduğu adres yazılır. Bu kart olmadan öğrenciler kütüphanelerden ödünç kitap alamazlar.
b) Trakya Üniversitesinde görevli olanlar kurum kimlik kartlarını göstererek ödünç kitap alabilirler.
c) Öğretim Üye ve Yardımcıları bir defada farklı olmak üzere ençok 5, öğrenciye ve Üniversite personeline de farklı olmak üzere bir defada ençok 3 adet kitap ödünç verilebilir.
Ödünç Verilmeyecek Kitap ve Diğer Materyaller
Aşağıda belirtilen kütüphane materyalleri kütüphane dışına ödünç verilemez.
a) Ansiklopedi, sözlük, atlas vb. danışma kaynakları,
b) Süreli yayınlar,
c) Basılı olmayan tezler,
d) Yazma ve Basma nadir eserler,
e) Harita ve slaytlar,
f) Birimlerce tespit edilen sayılan tükenmiş veya ayrılmış eserler,
g) Müzik notaları,
h) Kolleksiyon parçaları, sanatsal materyaller vb.
Ödünç Vermede Alınacak Önlemler
a) Öğrenciler mezun olduklarında ve kayıtlarının silinmesi durumunda kütüphaneden ilişik kesme belgesi almak zorundadırlar. Bu öğrencilerin isimleri ilgili birimce zaman geçirilmeden Daire Başkanlığı'na bildirilir. Kütüphaneye borçlu olan öğrencilere ilişik kesme belgesi verilmez. Bu konuda Daire Başkanlığı ile Öğrenci İşleri Daire Başkanlığı, Dekanlıklar, Enstitü ve Yüksekokul Müdürlükleri ile diğer birimler arasında işbirliği yapılır.
b) Üniversiteden emekli, nakil veya istifa nedeniyle ayrılan ya da görevlendirme veya askerlik sebebiyle bir süre Üniversiteden uzaklaşan öğretim üye ve yardımcıları, ödünç aldıktan kitapları geri vererek kendi kitaplığından ve merkez kütüphaneden çıkış belgesi almak zorundadırlar. Bu işlem Daire Başkanlığı ve Personel Dairesi Başkanlığının işbirliği ile yürütülür.
c) Kullanıcı ödünç aldığı materyali iyi kullanmakla ve belirtilen iade tarihinde geri vermekle yükümlüdür.
d) Kullanıcılar ödünç aldıkları materyali, ödünç verme süreleri sonunda iade etmedikçe yeni kitap ve diğer materyal ödünç alamazlar.
a) Ödünç aldığı kitap ve diğer materyali gününde iade etmeyen kişiden her geçen gün için 10 gün kütüphane hizmetlerinden yararlandırılmaz.
Ödünç Alınan Kitap ve Materyalin Yıpratılması ve Kaybı
Ödünç alınan materyalin yıpratılması veya kaybedilmesi durumunda;
a) Yıpratılan veya kaybedilen kütüphane materyali öncelikle piyasadan aynen temin ettirilir.
b) Teminin mümkün olmadığının belgelenmesi halinde materyalin değer takdir komisyonunca belirlenen değeri ödettirilir. Ayrıca (varsa) tahakkuk eden gecikme cezası alınır.
c) Materyal kaybından dolayı tahsil edilecek miktar Trakya Üniversitesi gelir bütçesine irat kaydedilir.
Son Hükümler
Değer Takdir Komisyonu
Değer Takdir Komisyonu, Üniversite mensuplarıyla öğrencilerin kaybettikleri kitap veya diğer materyalin günün rayiç değeri gözönüne alınarak değerinin takdir edilmesi ve bu değerin Üniversite gelir bütçesine aktarılması konusunda Rektör’ün tespit edeceği en az (üç) 3 kişiden oluşur.
Değer Takdir Komisyonu, zayi olan kitap veya diğer materyalin değerinin tesbitinde piyasa araştırması yapar, bu materyalin hacmi, cilt bedeli, kağıt kalitesi, ulaşım masrafları, paranın zaman içinde değer kaybı, antika ve sanatsal değerleri, nadir eser olup olmadığı gibi hususları gözönünde bulundurarak değer tesbitinde bulunur. Değer Takdir Komisyonu’nun karan ita amirinin onayına sunulur.
Kütüphanelerimize bağış yoluyla gelen ve fiyatı belli olmayan materyalin değerini demirbaş kayıtlarına geçirmek üzere tesbit eder.
Yürürlük
Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Bu Yönetmelik hükümlerini Trakya Üniversitesi Rektörü yürütür.