T.C. SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞI
Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğü
Sayı: E-70809318-010.06.01-22385079
Konu: Türkiye Almanya Sosyal Güvenlik Sözleşmesi
GENELGE
2021/6
Türkiye Cumhuriyeti ile Almanya Federal Cumhuriyeti Arasında Sosyal Güvenlik Konusunda Yapılan Sözleşme (Genelgede bundan sonra Sözleşme olarak anılacaktır) 30 Nisan 1964 tarihinde imzalanarak 1 Kasım 1965 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Türkiye Cumhuriyeti ile Almanya Federal Cumhuriyeti Arasındaki Sosyal Güvenlik Sözleşmesinin Uygulamasına ait Tatbikat Anlaşması da (Genelgede bundan sonra İdari Anlaşma olarak anılacaktır) Sözleşme ile aynı tarihte yürürlüğe girmiştir. Sözleşme ve İdari Anlaşma 2 Kasım 1984 tarihinde tadil edilmiş olup değişiklikler 1 Nisan 1987 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Ayrıca, Türkiye Cumhuriyeti ile Almanya Federal Cumhuriyeti Arasında Sosyal Güvenlik Konusunda Yapılan Sözleşmeye Ait Nihai Protokol de (Genelgede bundan sonra Nihai Protokol olarak anılacaktır) 1 Nisan 1987 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
BİRİNCİ KISIM
GENEL AÇIKLAMALAR
Sözleşme; Genel Hükümler, Hastalık ve Analık Sigortaları, Ölüm Sigortası (cenaze masrafları), İş Kazaları ve Meslek Hastalıkları Sigortası, Malullük, Yaşlılık ve Ölüm Sigortaları, Çocuk Zammı ve Çeşitli Hükümler olmak üzere 7 (yedi) bölümden oluşmaktadır.
Birinci bölümde, Sözleşmenin maddi ve kişisel kapsamı, çalışanlar, geçici görevliler, hava nakliyat firmalarının personeli ve gemi adamları ile diplomatik temsilcilik görevlilerinin hangi Akit Tarafın sosyal güvenlik mevzuatına tabi tutulacağına ilişkin hükümler,
İkinci bölümde, hastalık ve analık yardımlarından yararlanmaya ilişkin hükümler,
Üçüncü bölümde, ölüm yardımlarının (cenaze masrafları) diğer Akit Tarafta bulunma ya da ikamet sırasında nasıl ödeneceğine ilişkin hükümler,
Dördüncü bölümde, iş kazaları ve meslek hastalıkları sigortasına ilişkin hükümler, Beşinci bölümde malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına ilişkin hükümler,
Altıncı bölümde, çocuk parasına (zammı) hak kazanma ve ödenmesine ilişkin hükümler,
Yedinci bölümde, Sözleşmenin uygulanmasına ilişkin çeşitli hükümler ile Sözleşmenin yürürlüğe girmesi, yürürlük süresi, yürürlük öncesi ve sonrası haklara ilişkin hükümler
yer almaktadır.
1. Kavramlar
Bu Genelgede geçen:
1. Kurum: Sosyal Güvenlik Kurumunu,
2. Kanun: 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununu,
3. Sözleşme: Türkiye Cumhuriyeti ile Federal Almanya Cumhuriyeti Arasında Sosyal Güvenlik Konusunda Yapılan Sözleşmeyi,
4. İdari Anlaşma: Türkiye Cumhuriyeti ile Almanya Cumhuriyeti Arasında Sosyal Güvenlik Sözleşmesinin Uygulanmasına Ait Tatbikat Anlaşmasını,
5. Nihai Protokol: Türkiye Cumhuriyeti ile Federal Almanya Cumhuriyeti Arasında Sosyal Güvenlik Konusunda Yapılan Sözleşmeye Ait Nihai Protokolü,
6. Mevzuat: Sözleşmenin 2 nci maddesinde belirtilen sigorta kolları ile sosyal güvenlik yardımlarına taallük eden ve bir Akit Taraf ülkesinde veya bu ülkenin bir kısmında yürürlükte bulunan kanun, tüzük ve yönetmeliği,
7. Yetkili Makam: Sözleşme kapsamında yer alan mevzuatın uygulanması ile görevli olan Bakanlıkları,
8. Yetkili Sosyal Sigorta Mercii: Sigortalının yardım isteğinde bulunduğu veya yardım istemek hakkına sahip olduğu veyahut son defa çalıştığı Akit Taraf ülkesinde ikamet ettiği sırada bağlı olduğu ve yardım isteğinde bulunabileceği sosyal sigorta merciini, bu Taraf mevzuatında merci belirtilmemişse, yetkili Makam tarafından belirtilecek sosyal sigorta merciini,
9. İrtibat Büroları: Yetkili makamlar tarafından Sözleşmenin uygulanmasını kolaylaştırmak üzere tespit edilen büroları,
10. Vatandaş: Federal Almanya Cumhuriyeti bakımından, Federal Almanya Cumhuriyeti Anayasasına göre Alman vatandaşı sayılan kimseyi, Türkiye Cumhuriyeti bakımından, Türk vatandaşlığını haiz kimseyi,
11. Sigortalının Geçindirmekle Yükümlü Olduğu Kimse: Sigortalının uygulanacak mevzuatta tarif edilen geçindirmekle yükümlü olduğu kimseyi,
12. Hak Sahibi: Sigortalı dolayısıyla hak sahibi olan kişiyi,
13. Prim Ödeme Süresi: Prim ödenmiş olan veya ödenmiş sayılan süreyi,
14. Muadil Süre: İkame süresi, ara verme süresi veya eklenen sürelerden, uygulanan mevzuata göre, prim ödeme süresine muadil sayılanları,
15. Sigortalılık Süresi: Prim ödeme süreleri ile her iki Akit Taraf mevzuatına göre muadil kabul edilen süreleri,
16. Bakmakla Yükümlü Aile Bireyi: Yardımların yapılacağı sosyal sigorta mercii'nin merkezinin bulunduğu Akit Taraf mevzuatına göre yardım görecek olan bir aile ferdini,
17. Para Yardımı : Her türlü zam ve ilaveleriyle birlikte para yardımını,
18. Gelir veya Aylık: Her türlü zam ve ilaveleriyle birlikte gelir veya aylıkları,
19. Çocuk Zammı: Federal Almanya Cumhuriyeti bakımından, 2 nci maddenin birinci fıkrasının (d) bendinde belirtilen yardımları, Türkiye bakımından, işçilere çocukları için yapılan yardımı
ifade etmektedir.
2. Sözleşmenin Maddi Uygulama Alanı
Sözleşme, 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının;
• (a) bendi kapsamındaki sigortalılar ile bu kapsamda gelir/aylık alanlar için malullük, yaşlılık, ölüm sigortası, kısa vadeli sigorta kolları ve genel sağlık sigortasını,
• (b) bendi kapsamındaki sigortalılar ile gelir/aylık alanlar için malullük, yaşlılık ve ölüm sigortası ve kısa vadeli sigorta kollarını,
• (c) bendi kapsamındaki sigortalılar ile gelir/aylık alanlar için malullük, yaşlılık ve ölüm sigortasını kapsamaktadır.
Ayrıca, Almanya sağlık sigortası kurumu ile yapılan protokole istinaden Kanunun 4/1- (b) ve 4/1- (c) bendi kapsamındaki genel sağlık sigortalıları da Sözleşmenin genel sağlık sigortası uygulamasına dahil edilmiştir.
506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun geçici 20 nci maddesinde belirtilen emekli sandıkları Sözleşme kapsamında olup Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında olanlar için uygulanan Sözleşme hükümleri bunlar hakkında da uygulanacaktır. Bu kişiler hakkında Almanya yetkili kurumları ile yapılacak yazışmalara Kurum aracılık yapacaktır. Ancak talep formülerlerinin düzenlenerek Kuruma intikal ettirilmesi ile ilgili işlemler, ilgili sandık tarafından gerçekleştirilecektir.
3. Sözleşmenin Kişisel Uygulama Alanı
Sözleşme hükümleri;
a) Akit Tarafların vatandaşları,
b) Mültecilerin hukuki durumları hakkındaki 28 Temmuz 1951 tarihli anlaşmanın 1 inci maddesinde ve bu anlaşmanın eki olan 31 Ocak 1967 tarihli protokolde belirtilen mülteciler,
c) Vatansızların hukuki durumu hakkındaki 28 Eylül 1954 tarihli anlaşmanın 1 inci maddesinde belirtilen vatansızlar,
d) Mevzuatı uygulanacak Akit Taraf ile kendileri arasında devletler üstü hukukun veya devletlerarası sosyal güvenlik anlaşmalarının etkili bulunduğu diğer devlet vatandaşları,
e) Hakları (a) ila (d) bentlerinde belirtilenlerden birisine göre meydana gelen diğer kimseler
hakkında uygulanacaktır.
4. İrtibat Büroları
Türkiye bakımından irtibat bürosu Sosyal Güvenlik Kurumu'dur. Almanya bakımından ise Sözleşmenin 48 inci maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen bürolardır.
İKİNCİ KISIM
SÖZLEŞMENİN UYGULANMASI ve FORMÜLERLER
Sözleşmenin uygulanmasında kullanılmak üzere, İdari Anlaşmanın 3 üncü maddesine istinaden Türkçe ve Almanca olmak üzere formüler ihdas edilmiştir. Sağlık ve mevzuat tayini alanında kullanılan formülerlerden Kurumca düzenlenecek formülerlerin rumuzunda "A/T" Almanya sağlık sigortası kurumlarınca düzenlenen formülerin rumuzunda "T/A" ve emeklilik işlemlerinde kullanılan formülerin rumuzunda ise her iki ülke için "TR" ibaresi yer alacaktır.
Anılan formülerler, Kurum intranet sayfasında "Kurumsal/ Dokümanlar/ Yurtdışı/ Formülerler" bölümünde yayınlanmıştır. Formüler, bu Genelgede yer alan açıklamalar doğrultusunda, bilgilerin doğruluğu kontrol edildikten sonra bilgisayar ortamında doldurularak onaylanacaktır.
BİRİNCİ BÖLÜM
UYGULANACAK MEVZUATIN BELİRLENMESİ
İkili sosyal güvenlik sözleşmelerinin temel ilkelerinden birisi de çalışılan ülke mevzuatına tabi olunmasıdır. Buna göre, Sözleşmenin 5 inci maddesine istinaden Akit Taraflardan birisinin ülkesinde çalışan işçiler, işverenin ikametgahı veya iş merkezi diğer Akit Taraf ülkesinde bulunsa dahi, çalıştıkları ülkede yürürlükte bulunan mevzuata tabi olacaktır.
Sözleşmenin 6 ila 9 uncu maddeleri arasında bu kurala istisna olarak geçici görevle diğer Akit Tarafa gönderilenlerin, uluslararası taşımacılık yapan personelin, gemi adamlarının ve resmi temsilciliklerde çalışanların hangi Akit Tarafın mevzuatına tabi kalacaklarına ilişkin hususlar düzenlenmiştir.
Sözleşmenin 8a maddesine istinaden mevzuatın belirlenmesine ilişkin hükümler, işçi olmayan diğer kişilere de uygulanacağından kamu görevlileri ve bağımsız çalışanlar için de geçerli olacaktır.
1. Bir İşin İcrası İçin Sözleşmenin 6 ncı Maddesi Kapsamında Diğer Akit Tarafa Gönderilen Sigortalının Tabi Olacağı Mevzuat
Sözleşmenin 6 ncı maddesine göre bir işin icrası için Türkiye'den Almanya'ya veya Almanya'dan Türkiye'ye gönderilen sigortalılar hakkında uygulanacak mevzuata ilişkin açıklamalar aşağıda yer almaktadır.
6 ncı maddenin uygulanması;
• Çalışan kişi, merkezi Akit Taraflardan birisinin ülkesinde bulunan işvereni tarafından, işverenin talimatı üzerine çalışmak üzere diğer Akit Taraf ülkesine gitmiş ise,
• Gönderme işlevi, gönderilen personelin işin bitiminden sonra, ülkesindeki iş ilişkisinin devamı çerçevesinde gerçekleştirilmiş ise,
• Kendisini gönderen işverenin işletmesindeki işini muhafaza etmekte ise,
• Kendisi, işin mahiyeti, süresi ve yeri bakımından, kendisini diğer Akit Taraf ülkesine gönderen işverenin çalışma koşullarına tabi olarak çalışmaya devam edecekse,
• Kendisi münhasıran, kendisini gönderen işverene karşı sözleşmeye dayanan bir iş ücretini talep etme hakkına sahip ise,
• Diğer Akit Taraf ülkesinde ikamet sadece geçici olup, ikamet süresi önceden belirlenmiş olması halinde mümkün bulunmaktadır.
1.1. Bir işin İcrası İçin Türkiye'den Almanya'ya Gönderilen Çalışan
1.1.1. İlk Görevlendirme
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 6 ncı maddesi, İdari Anlaşmanın 5 inci maddesi |
| A/T 1 | Almanya Federal Cumhuriyeti'nde Çalışan Bir Kimse İçin Türk Mevzuatının Uygulanması Hakkında Belge |
Sözleşmenin 6 ncı maddesine göre, bir işin icrası için işvereni tarafından Almanya'ya 24 ayı aşmamak üzere gönderilenler Türk mevzuatına tabi kalmaya devam edecektir.
Sözleşme'de geçici görevlendirme süresine ilişkin bir hüküm bulunmamakla birlikte 6-8 Haziran 2001 tarihleri arasında Ankara'da gerçekleştirilen görüşmelere ilişkin imzalanan tutanağa göre ilk görevlendirme süresi 24 ay ve uzatma süresi de mutabık kalınan süre kadardır.
İlk geçici görevlendirme süresi azami 24 ayı aşmamak kaydıyla formülerin 3 numaralı kısmına başlangıç ve bitiş tarihleri belirtilerek kaydedilecektir.
Geçici görevlendirme talebi yapılırken çalışan veya işveren tarafından doldurulacak olan Ek-1'de yer alan "Yurt Dışı Geçici Görev Talep Dilekçesi" ve ekinde görev yazısı, Almanya'daki işveren ile yapılmış olan iş sözleşmesi, Almanya'da çalışacağı iş yeri ve adres bilgilerinin Kuruma ibraz edilmesi gerekmektedir.
Almanya'daki geçici görevi nedeniyle Kurum mevzuatına tabi olacaklar için A/T 1 formüleri Kurum Sigortalıları Sağlık Aktivasyon Sisteminde (KUSAS) düzenlendiğinden, ilk defa A/T 1 formüleri talep eden kişilere ilgili sosyal güvenlik il müdürlüğü (SGİM) veya sosyal güvenlik merkezi (SGM) tarafından KUSAS'ta T.C. kimlik numarası ile tescil kaydı açılacaktır.
KUSAS'a tescili yapılan kişilerin daha sonraki başvurularında mevcut tescilleri üzerinden talep etmiş oldukları ilgili formüler düzenlenecektir.
Başvuruya istinaden A/T 1 formüleri, sigortalının iş yerinin kayıtlı olduğu SGİM/SGM tarafından KUSAS "Formüler İşlemleri" bölümünün altında yer alan "A/T 1 Formüler İşlemleri" ekranında geçici görev süresinin; başlama tarihi ve bitiş tarihi ile birlikte diğer alanlar tam ve doğru doldurularak ve mevzuata tabi sözleşme maddesi veya maddeleri seçilerek düzenlenecektir. Ayrıca, söz konusu formülerin üç nüsha dökümü alınacak olup imzalanıp onaylandıktan sonra iki nüshası Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına ibraz edilmek üzere talep sahibine verilecek ve bir nüshası da dosyasında saklanacaktır.
Sözleşmenin 8 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan kamu görevlileri için A/T 1 formüleri kullanılmakta olup, söz konusu formüler bu kişiler için öncelikle 24 ay olarak düzenlenecektir. Görev süresinin 24 ayı geçmesi halinde 24 aydan sonraki süreler için birer yıllık A/T 1 formüleri SGİM/SGM tarafından düzenlenecektir. Kamu görevlilerinin Almanya'ya geçici görevli olarak gönderilmeleri durumunda A/T 1 formüleri üç nüsha olarak düzenlenerek Almanya yetkili kurumuna verilmek üzere iki nüshası sigortalı veya işverene verilecek ve bir nüshası da dosyasında saklanacaktır.
Sözleşmenin 8a maddesine göre, bağımsız çalışanlar için Ek-2'de yer alan belge üç nüsha düzenlenerek Almanya yetkili kurumuna verilmek üzere iki nüshası sigortalı veya işverene verilecek ve bir nüshası da dosyasında saklanacaktır.
1.1.2. Geçici görev süresinin öngörülen süreyi veya toplamda 24 aylık süreyi aşması
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 6 ncı maddesi, İdari Anlaşmanın 5 inci maddesi |
| A/T 1 | Geçici Görev Süresinin Uzatılmasına İlişkin Yazı |
Sözleşmenin 6 ncı maddesine göre, Almanya'daki görev süresinin Kanunun 4/1-(a) bendi kapsamındaki sigortalılar için toplamda 24 ayı aşması durumunda, toplam süre Akit ülke yetkili kurumlarının mutabık kaldıkları süre kadar uzatılabilecektir.
Geçici görev süresinin uzatılmasına yönelik taleplerde; geçici görevlendirme talebi yapılırken çalışan veya işveren tarafından doldurulacak olan "Yurt Dışı Geçici Görev Talep Dilekçesi" ve ekinde görev yazısı, Almanya'daki işveren ile yapılmış olan iş sözleşmesi, Almanya'da çalışacağı iş yeri ve ikamet bilgilerinin Kuruma ibraz edilmesi gerekmektedir.
Alınan talep sonrası SGİM/SGM'lerin yurtdışı işlemleri servisi talebi karşı Ülkenin yetkili merciinden gerekli muvafakat alınmak üzere EHGM'ye intikal ettirecektir.
Almanya yetkili kurumu ile geçici görev süresinin uzatılmasına ilişkin yazışmalar EHGM tarafından gerçekleştirilecektir.
Almanya yetkili kurumundan alınan cevabi yazı geciktirilmeden EHGM tarafından ilgili SGİM/SGM'ye gönderilecektir. Muvafakat talebi uygun bulunmuş ise onayı alan SGİM/SGM tarafından onay yazısının bir nüshası sigortalıya veya işverene verilecek/gönderilecek, bir nüshası ise dosyasında muhafaza edilecektir.
Muvafakat talebinin uygun bulunmaması halinde de durum işverene bildirilecektir.
1.2. Bir İşin İcrası İçin Almanya'dan Türkiye'ye Gönderilen Çalışan
1.2.1. İlk Görevlendirme
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 6 ncı maddesi, İdari Anlaşmanın 5 inci maddesi |
| T/A1 | Türkiye Cumhuriyeti'nde Çalışan Bir Kimse İçin Alman Mevzuatının Uygulanması Hakkında Belge |
Sözleşmenin 6 ncı maddesine göre, Alman mevzuatına tabi çalışanlardan, işvereni tarafından bir işin icrası için Türkiye'ye 24 ayı aşmamak kaydıyla geçici olarak gönderilenler Alman mevzuatına tabi kalacaktır.
Bu şekilde Türkiye'ye gönderilen çalışanın Alman mevzuatına tabi kalmaya devam edebilmesi için, Alman yetkili kurumu tarafından azami 24 ayı aşmayacak şekilde geçici görev süresi için düzenlenmiş olan T/A 1 formülerinin Kuruma ibraz edilmesi gerekmektedir. Formüler üzerinde Kurum tarafından herhangi bir onay işlemi yapılmayacaktır.
Formülerin ilgili SGİM/SGM'ye intikali halinde, formülerin bir örneği yurtdışı işlemleri servisi tarafından görevli olarak geldiği iş yeri dosyasının bulunduğu servise iletilerek çalışanın ayrıca Kurum tarafından yersiz tescilinin yapılması önlenecektir.
1.2.2. Geçici Görev Süresinin Öngörülen Süreyi veya Toplamda 24 Aylık Süreyi Aşması
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 6 ncı maddesi, İdari Anlaşmanın 3 üncü maddesi |
| T /A1 | Mevzuat Tayinine İlişkin Belge |
Almanya mevzuatına tabi çalışmakta iken geçici görevle Türkiye'ye gönderilen Almanya sigortalısı bu görev süresinin formülerde kayıtlı süreyi ya da toplamda 24 ayı aşması halinde Sözleşmenin 6 ncı maddesine göre Kurumun muvafakatı alınması kaydıyla, Almanya mevzuatına tabi kalmaya devam edecektir.
Bu durumda anılan sigortalı hakkında görev süresi bitmeden önce, Almanya yetkili kurumunca Kurumun onayının alınması için muvafakat talebine ilişkin yazı EHGM'ye gönderilecektir.
EHGM tarafından görev süresinin uzatılmasına ilişkin onayın bir örneği görevlinin iş yeri dosyasının bulunduğu SGİM/SGM'ye gönderilecektir. Onayın bir nüshası yurtdışı işlemleri servisi tarafından gereği yapılmak üzere ilgilinin çalıştığı iş yeri dosyasının bulunduğu servise iletilecektir.
Almanya yetkili kurumundan alınan geçici görev süresinin uzatılmasına dair taleplerin SGİM/SGM'ye gelmesi durumunda bu talepler geciktirilmeden EHGM'ye intikal ettirilecektir.
1.3. Nakliyat Firmalarında Çalışanlar
İş yeri merkezi Akit taraflardan birinde bulunan nakliyat firması personelinin tabi olacağı mevzuata ilişkin açıklamalar aşağıda yer almaktadır.
1.3.1. Merkezi Türkiye'de Bulunan Nakliyat Firmalarında Çalışanlar
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 6 ncı maddesinin ikinci ve üçüncü fıkraları, İdari Anlaşmanın 5 inci maddesi |
| A/T 1 | Almanya Federal Cumhuriyeti'nde Çalışan Bir Kimse İçin Türk Mevzuatının Uygulanması Hakkında Belge |
İş yeri merkezi Türkiye'de bulunan bir karayolu veya havayolu nakliyat işinde çalışan personelin bir işin icrası için geçici olarak Almanya'ya gitmesi durumunda, hakkında Türk mevzuatı uygulanacaktır. Bu kişilerin, yanlarında Türk mevzuatına tabi olduklarını gösterir A/T 1 formülerini bulundurmaları gerekmektedir. Söz konusu formüler, sigortalının bağlı olduğu SGİM/SGM tarafından düzenlenecektir.
İşverenin başvurusu üzerine, sigortalı için A/T 1 formüleri üç nüsha olarak düzenlenerek iki nüshası sigortalıya veya işverene verilecek ve bir nüshası da dosyasında saklanacaktır. Karayolu nakliyat işinde çalışanlar için formülerdeki 5 inci kısımda yer alan "6/2" kutucuğu, havayolu nakliyat işinde çalışanlar için ise "6/3" kutucuğu işaretlenecektir.
Karayolu nakliyat işinde çalışanlar için görev süresinin uzaması ile ilgili uygulama olmadığından bunlar için her seferinde yeni A/T 1 formüleri düzenlenecektir.
Merkezi Türkiye'de bulunan hava nakliyat iş yerinin Almanya'daki şube veya daimi temsilciliğinde çalışanın görev süresinin uzaması halinde bu Genelgenin Birinci Bölüm 1.1.2. maddesindeki açıklamalara göre işlem yapılacaktır.
Karayolu nakliyat işinde çalışanlar için görev süresinin uzaması ile ilgili uygulama olmadığından bunlar için her seferinde yeni A/T 1 formüleri düzenlenecektir.
Merkezi Türkiye'de bulunan bir iş yerinin Almanya'daki şube veya daimi temsilciliği tarafından çalıştırılan karayolu ile yolcu veya mal taşımacılığı yapan personeli Alman mevzuatına tabi olacaktır.
1.3.2. Merkezi Almanya'da Bulunan Nakliyat Firmalarında Çalışanlar
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 6 ncı maddesinin ikinci ve üçüncü fıkraları, İdari Anlaşmanın 5 inci maddesi |
| T/A 1 | Türkiye Cumhuriyeti'nde Çalışan Bir Kimse İçin Alman Mevzuatının Uygulanması Hakkında Belge |
İş yeri merkezi Almanya'da bulunan bir karayolu veya havayolu nakliyat işinde çalışan personelin bir işin icrası için geçici olarak Türkiye'ye gönderilmesi durumunda, hakkında Alman mevzuatı uygulanacaktır. Bu kişilerin, yanlarında Alman mevzuatına tabi olduklarını gösterir T/A 1 formülerini bulundurmaları gerekmektedir.
Kuruma intikal eden T/A 1 formüleri üzerinde herhangi bir onay işlemi yapılmayacaktır.
T/A 1 formülerinin SGİM/SGM'ye intikal etmesi üzerine, ilgili servis sigortalının Almanya sigortalısı olarak çalıştığını tescil ve prim işlemlerini yürüten servise bildirerek yersiz tescilinin yapılması önlenecektir.
Merkezi Almanya'da bulunan bir iş yerinin Türkiye'deki şube veya daimi temsilciliği tarafından çalıştırılan karayolu ile yolcu veya mal taşımacılığı yapan personelin Türk mevzuatına tabi olması gerekmektedir.
2. Gemide Çalışanlar
Sözleşmenin 7 nci maddesinin birinci fıkrasına göre bir geminin mürettebatı hakkında, bu geminin bayrağını taşıdığı Akit Taraf mevzuatı uygulanacaktır.
Akit Taraflardan birinin limanında çalışan bir işçi, diğer Akit Taraf bayrağını taşıyan bir geminin yükleme, boşaltma veya tamir işlerinde çalışır veya bu işlere nezaret ederse, o işçi hakkında limanın bulunduğu Akit Taraf mevzuatı uygulanacaktır.
Akit Taraflardan birinin ülkesinde ikamet eden bir işçi diğer Akit Taraf bayrağını taşıyan bir gemide, geminin sahibi olmayan ve iş merkezi işçinin ikamet ettiği ülkede bulunan bir işveren tarafından geçici olarak çalıştırıldığı takdirde, bu işçi hakkında ikametgahının bulunduğu Akit Taraf mevzuatı uygulanacaktır.
3. Elçilik, Konsolosluk ve Diğer Resmi Kurumlarda Çalışanlar
Sözleşmenin 8 inci maddesine göre Akit Taraflardan birinin vatandaşları bu Akit Tarafça veya dış temsilciliğin bir üyesi veya hizmetlisi tarafından diğer Akit Taraf ülkesinde çalıştırıldıkları taktirde çalıştıran ülkenin mevzuatına tabi olmaktadır.
Bu kapsamda çalışanlardan çalışmaya başlamadan önce dış temsilciliğin bulunduğu ülkede ikamet etmiş olanlar, işe başlama tarihten itibaren üç ay içerisinde çalıştıkları ülke mevzuatını seçebilmektedir.
3.1. Almanya'daki Türk Elçilik ve Konsolosluklarda İstihdam Edilenler
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 8 inci maddesi |
| A/ T 1 | Mevzuat Tayinine İlişkin Belge |
Almanya'da, Ülkemizin diplomatik temsilciliklerinde çalışmak üzere Ülkemiz tarafından görevlendirilen kişiler ile çalıştırılmak üzere mahallinden temin edilen Türk vatandaşları Kurum mevzuatına tabi olacaktır.
Dışişleri Bakanlığının talebi üzerine, bu kişilerin Ülkemizde sosyal güvenliğinin sağlandığını gösterir üç nüsha A/T 1 formüleri SGİM/SGM tarafından düzenlenerek iki nüshası Dışişleri Bakanlığına iletilecek ve bir nüshası da dosyasında saklanacaktır.
Sözleşmenin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasına göre Almanya mevzuatını tercih eden Türk vatandaşları hakkında ise Almanya mevzuatı uygulanacaktır. Alman mevzuatını tercih eden Türk vatandaşlarının sigortalılıkları, tercihin yapıldığı günden itibaren sonlandırılacaktır.
Bu maddenin üçüncü paragraf hükmü, amme hizmeti gören başka bir işveren tarafından çalıştırılan işçiler hakkında da uygulanacaktır.
3.2. Türkiye'deki Almanya Elçiliğinde ve Konsolosluklarında İstihdam Edilenler
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 8 inci maddesi |
| T/A 1 | Mevzuat Tayinine İlişkin Belge |
Ülkemizde, diplomatik temsilciliklerinde çalışmak üzere Almanya tarafından gönderilenler ile çalıştırılmak üzere mahallinden temin edilen Alman vatandaşları Almanya mevzuatına tabi olacaklardır.
Ancak, bu durumdaki kişilerin Almanya'da sosyal güvenliğinin sağlandığını gösterir T/A 1 formülerini Kuruma ibraz etmeleri gerekmektedir.
Sözleşmenin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasına göre Ülkemiz mevzuatını tercih eden Alman vatandaşları için ise Kurum mevzuatı uygulanacaktır. Türk mevzuatını tercih eden Alman vatandaşlarının sigortalılıkları, tercihin yapıldığı günden itibaren başlatılacaktır.
Bu maddenin üçüncü paragraf hükmü, amme hizmeti gören başka bir işveren tarafından çalıştırılan işçiler hakkında da uygulanacaktır.
4. Akit Taraflardan Birinin İşvereni Tarafından Bu İşverenin Diğer Akit Taraftaki Şube ya da Temsilciliğine Sözleşmenin 9 uncu Maddesi Kapsamında Gönderilenlerin Tabi Olacağı Mevzuat
Sözleşmenin 9 uncu maddesine göre, Akit Taraflardan birisinde faaliyetini yürüten işvereni tarafından, işverenin diğer Akit Taraftaki şube ya da temsilciliğine bir işin icrası için 5 (beş) yılı aşmamak üzere gönderilenler, ilk Akit Taraf mevzuatına tabi kalmaya devam etmektedir.
Sigortalının çalışma süresinin ilk görevlendirme süresini aşması halinde işverenin talep etmesi halinde, geçici görev süresi yetkili kurumların onayı ile 3 yıla kadar daha uzatılabilmektedir. Uzatmaya ilişkin onayın görevlendirme süresi sona ermeden alınması gerekmektedir.
4.1. Türkiye'deki İşvereni Tarafından, İşverenin Almanya'daki Şube ya da Temsilciliğine Gönderilenler
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 9 uncu maddesi, İdari Anlaşmanın 5 inci maddesi |
| A/T | Türk-Alman Sosyal Güvenlik Sözleşmesinin 9 uncu maddesi Çerçevesinde Geçici Görevlendirme |
Sözleşmenin 9 uncu maddesi kapsamında 2001 yılında Ankara'da gerçekleştirilen irtibat kurumları toplantısı sonrasında imzalanan protokole göre, Türkiye'deki işvereni tarafından, işverenin Almanya'daki şube ya da temsilciliğine bir işin icrası için 5 (beş) yılı aşmamak üzere gönderilenler Türk mevzuatına tabi kalmaya devam edecektir.
İşçi ve işverenin müşterek başvurusu üzerine başvurunun yapıldığı SGİM/SGM yurtdışı işlemleri servisince KUSAS'ta oluşturulacak A/T formülerinin 1 inci kısmı doldurulacak ve üç nüsha halinde düzenlenerek Alman yetkili kurumunun onayının alınması için iki nüshası geciktirilmeksizin EHGM'ye gönderilecektir.
EHGM tarafından A/T formülerleri yazı ekinde Alman yetkili kurumuna gönderilecektir. Almanya'dan onay gelmesini müteakip EHGM tarafından onaylanmış formüler başvurunun yapıldığı SGİM/SGM'ye iletilecektir. Bu SGİM/SGM tarafından onaylanmış formülerin çoğaltılmış bir nüshası başvuru sahibine gönderilecek aslı ise dosyasında muhafaza edilecektir.
Sigortalının Almanya'daki çalışma süresinin ilk görevlendirme süresini aşması halinde işverenin ilk görev süresi dolmadan yapacağı talep üzerine geçici görev süresi Alman yetkili kurumunun onayı ile en fazla 3 yıl daha uzatılabilecektir.
Sürenin 3 yıl daha uzatılması, uygun gerekçelerin yazılı olarak bildirilmesi ile mümkün olduğundan istisnai durumlarda Alman yetkili kurumuna uygun gerekçeler yazılı olarak bildirilecektir.
Söz konusu uzatmaya ilişkin işlemler bu maddede belirtilen ilk görevlendirmeye ilişkin açıklamalar doğrultusunda gerçekleştirilecektir.
4.2. Almanya'daki İşvereni Tarafından, İşverenin Türkiye'deki Şube ya da Temsilciliğine Gönderilenler
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 9 uncu maddesi, İdari Anlaşmanın 5 inci maddesi |
| T/A | Türk-Alman Sosyal Güvenlik Sözleşmesinin 9 uncu Maddesi Çerçevesinde Geçici Görevlendirme |
Sözleşmenin 9 uncu maddesine göre, Almanya'daki işvereni tarafından, işverenin Türkiye'deki şube ya da temsilciliğine bir işin icrası için 5 (beş) yılı aşmamak üzere gönderilenler Alman mevzuatına tabi kalmaya devam edecektir.
Alman yetkili kurumundan iki nüsha olarak gelen taleplere ilişkin onay işlemleri EHGM tarafından yapılacaktır. Onay verilmesini müteakip formülerlerin bir nüshası Alman yetkili kurumuna, diğer nüshası ise ilgili SGİM/SGM'ye gönderilecektir. Onayın bir örneği yurtdışı işlemleri servisi tarafından gereği yapılmak üzere ilgilinin çalıştığı iş yeri dosyasının bulunduğu servise iletilecektir.
Sigortalının Türkiye'deki çalışma süresinin ilk görevlendirme süresini aşması halinde işverenin ilk görev süresi dolmadan yapacağı talep üzerine geçici görev süresi Kurumun onayı ile en fazla 3 yıl daha uzatılabilmektedir.
Söz konusu uzatmaya ilişkin onay işlemleri bu maddede belirtilen ilk görevlendirmeye ilişkin açıklamalar doğrultusunda gerçekleştirilecektir.
5. İstisna Akdi Anlaşması
Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti İle Almanya Federal Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Türk Firmaları İşçilerinin İstisna Akdi Çerçevesinde İstihdamına İlişkin Anlaşma 20/12/1991 tarihli Resmi Gazetede yayınlanmış ve Anlaşmanın imzalandığı 18/11/1991 tarihinden geçerli olmak üzere yürürlüğe girmiştir.
İstisna Akdi Anlaşmasının uygulanması Sigorta Primleri Genel Müdürlüğü (SPGM) uhdesinde gerçekleştirilecektir.
Söz konusu Anlaşmanın uygulanması hakkında Tebliğin 9 uncu maddesine göre, İstisna Akdi Anlaşması çerçevesinde, Almanya'ya işci götürmek isteyen Türk firmaları, İŞKUR yetkilileri huzurunda bireysel iş sözleşmesini işçisiyle birlikte imzalamak ve bu sözleşme yapılırken A/T 1 ve A/T 11 belgelerini ibraz etmek zorundadır. SGK tarafından genel sağlık sigortalısı şartları oluşmadığı için A/T 11 formüleri düzenlenmediği durumda söz konusu formülerin düzenleneceği tarihe kadar geçerli özel sağlık sigortası poliçesi ibraz edilebilmektedir.
İstisna Akdi Anlaşması kapsamında Türkiye'den Almanya'ya götürülecek işçiler için Sözleşmenin 6 ncı maddesi hükümleri uygulanmakta ve ilgililer adına bu Genelgenin "İkinci Kısım Birinci Bölüm 1.1. Bir işin İcrası İçin Türkiye'den Almanya'ya Gönderilen Çalışan" maddesinde yapılan açıklamalar doğrultusunda A/T 1 formüleri ve İkinci Bölüm 2.1. Bir İşin İcrası İçin Diğer Akit Taraf Ülkesine Gönderilen Sigortalı ve Aile Bireyleri maddesinde yapılan açıklamalar doğrultusunda A/T 11 formüleri düzenlenecektir.
İKİNCİ BÖLÜM
HASTALIK VE ANALIK SİGORTASI UYGULAMALARI
Sözleşme kapsamında hastalık veya analık halinde sağlanan sağlık yardımlarına hak kazanmış kimselerin diğer Akit Tarafta bulundukları ya da ikamet ettiklerinde sağlık yardımlarından yararlanma usul ve esaslarına ilişkin açıklamalar aşağıda yer almaktadır.
1. Sigortalılık Sürelerinin Birleştirilmesi (Hastalık ve Analık Yardımları)
Sözleşmenin 11 inci maddesine gereği, bir Akit Taraf mevzuatına göre, hastalık ve analık yardımlarına hak kazanmak için belirli sigortalılık süresinin tamamlanmış olması gerekiyorsa diğer Akit Tarafta geçen sigortalılık süreleri aynı zamana rastlamamak şartıyla birleştirilmektedir.
1.1. Kurum Sigortalılarının Almanya'daki Sigortalılık Süreleri
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 11 inci maddesi |
| A/T 4 | Sigorta ve Yardım Süreleri Hakkında Müracaat |
Kanunun 4/1- (a), 4/1- (b) ve 4/1- (c) bendi kapsamındaki sigortalı ya da hak sahiplerinin hastalık ve analık yardımlarına hak kazanabilmesi için sigortalının Ülkemizde geçen sigortalılık sürelerinin yetersiz olması durumunda, Almanya'da bu kapsamdaki sigortalılık süreleri dikkate alınacaktır.
Sigortalının veya ölümü halinde hak sahiplerinin SGİM/SGM'ye yapacakları talebe istinaden A/T 4 formüleri, ilgili bölümü doldurularak üç nüsha düzenlenecek ve iki nüshası Almanya yetkili kurumuna gönderilecektir. Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası, formülerin 6 ncı maddesinde yer alan sigortalılık sürelerine ilişkin alanı dolduracak ve bir nüshasını ilgili SGİM/SGM'ye iade edecektir.
İlgilinin, formülerin kendisine verilmesini talep etmesi durumunda sigortalının bağlı bulunduğu SGİM/SGM tarafından formülerin ilgili bölümleri doldurulup onaylanarak iki nüshası ilgiliye teslim edilecek bir nüshası da dosyasında muhafaza edilecektir.
Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasınca 6 ncı maddesine sigortalılık süreleri kaydedilip onaylanan formüler ilgili SGİM/SGM'ye iade edilecektir. Aynı şekilde sigortalının elden getireceği formüler ilgili SGİM/SGM tarafından işleme alınacaktır.
1.2. Almanya'da Çalışan Sigortalıların Türkiye'deki Sigortalılık Süreleri
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 11 inci maddesi |
| T/A 4 | Sigorta ve Yardım Süreleri Hakkında Müracaat |
Almanya mevzuatına göre sigortalı ya da hak sahiplerinin hastalık ve analık yardımlarına hak kazanabilmesi için sigortalının Almanya'da geçen sigortalılık sürelerinin yetersiz olması durumunda, Türkiye'deki bu kapsamdaki sigortalılık süreleri dikkate alınacaktır.
Sigortalılık sürelerinin birleştirilmesi için kullanılan T/A 4 formülerinin ilgili bölümleri Almanya yetkili kurumu/hastalık kasalarınca iki nüsha doldurulup onaylandıktan sonra Kuruma gönderilen bu formülerin 6 ncı maddesine SGİM/SGM'lerin yurtdışı işlemleri servisince Ülkemizde geçen sigortalılık süreleri işlenerek bir nüshası Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına iade edilecek, diğer nüshası ise dosyasında muhafaza edilecektir.
T/A 4 formülerinin, sigortalı ya da hak sahibi tarafından getirilmesi halinde başvurunun yapıldığı SGİM/SGM tarafından formülerin 6 ncı maddesi doldurulup onaylanarak bir nüshası Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına iletilmek üzere ilgiliye verilecektir.
2. Diğer Akit Tarafta Geçici İkamet Esnasında Sağlık Yardımlarının Sağlanması
Türkiye'de sigortalı olarak çalışmakta iken Almanya'daki geçici ikameti sırasında Sözleşmeye göre sağlık yardımlarından faydalanacak olan sigortalı ve aile bireylerinin, bu yardımlardan faydalanabilmeleri için Kurumca hazırlanmış durumlarına uygun olan formüleri Almanya yetkili kurumuna ibraz etmeleri gerekmektedir.
Formüler doğrudan başvuruya istinaden hazırlanmış ise Almanya'ya gidildiğinde söz konusu formülerin Almanya yetkili kurumu/ hastalık kasasına ibraz etmesi gerektiği bilgisi başvuru sahibine verilecektir.
Formülerin Almanya yetkili kurumu tarafından T/A 7 formüleri ile talep edilmesi durumunda, ilgiliye verilmesi gereken formüler, talebi yapan Almanya yetkili kurumuna gönderilecektir.
Almanya'da sigortalı olarak çalışmakta iken Türkiye'deki geçici ikameti sırasında Sözleşmeye göre sağlık yardımlarından faydalanacak olan sigortalı ve aile bireylerinin, sağlık yardımlarından faydalanabilmeleri için Almanya yetkili kurumunca düzenlenmiş durumlarına uygun olan formüleri Kuruma ibraz etmeleri gerekmektedir. Söz konusu formüler gerekmesi halinde Almanya yetkili kurumundan A/T 7 formüleri aracılığı ile Kurumca istenecektir.
2.1. Bir İşin İcrası İçin Diğer Akit Taraf Ülkesine Gönderilen Sigortalı ve Aile Bireyleri
Sözleşme kapsamında geçici görevle diğer Akit Tarafa gönderilen sigortalı ve beraberindeki aile bireylerinin sağlık yardımlarına ilişkin açıklamalar aşağıda yer almaktadır.
2.1.1. Bir İşin İcrası İçin İşvereni Tarafından Türkiye'den Almanya'ya Geçici Görevli Olarak Gönderilen Sigortalı ile Beraberindeki Aile Bireyleri
Kurum sigortalısının geçici görevli olarak Almanya'da bulunduğu sırada Almanya mevzuatının öngördüğü sağlık hizmetlerinden Kurum adına yararlanma hakkı ile ilgili yapılacak işlemler aşağıda açıklanmıştır.
2.1.1.1. Bir İşin İcrası İçin İşvereni Tarafından Türkiye'den Almanya'ya 6 Aydan Az Geçici Görevli Olarak Gönderilen Sigortalılar
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 12 nci maddesinin birinci fıkra (b) ve (c) bentleri ve 4 üncü fıkrası, İdari Anlaşmanın 9 uncu maddesi |
| A/T 11 | Almanya Federal Cumhuriyetinde Bulunma Sırasında Sağlık Yardımlarının Talep Edilmesi Hakkında Belge |
Kurum sigortalısının 6 aydan az geçici görevli olarak Almanya'da bulunduğu sırada, durumu derhal (acil) tedaviyi gerektirdiği hallerde Almanya mevzuatının öngördüğü sağlık hizmetlerinden Kurum adına yararlanma hakkı bulunmaktadır.
Sigortalıların, Sözleşme kapsamında sağlık yardımlarından yararlanabilmeleri için Kurum tarafından düzenlenmiş ve geçici görevi boyunca Kurum adına acil hallerde sağlık yardımlarından yararlanabileceğini gösterir A/T 11 formülerine sahip olması gerekmektedir.
Kurum sigortalıları Almanya işlemleri KUSAS kapsamında bulunduğundan, ilk defa A/T 11 formüleri talep eden kişilere ilgili SGİM/SGM'ce KUSAS'ta T.C. kimlik numarası ile tescil kaydı açılacaktır.
KUSAS'a tescili yapılan kişilerin daha sonraki başvurularında mevcut tescilleri üzerinden talep etmiş oldukları ilgili sağlık yardım formüleri düzenlenecektir.
A/T 11 formüleri, KUSAS "Formüler İşlemleri" bölümünün altında yer alan "Formüler Oluşturma" ekranında başlama tarihi ve bitiş tarihi ile birlikte diğer alanlar tam ve doğru doldurularak düzenlenecektir. Ayrıca, iki nüsha dökümü alınacak formüler imzalanıp onaylandıktan sonra bir nüshası Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına ibraz edilmek üzere talep sahibine verilecek ve bir nüshası da dosyasında saklanacaktır.
Sigortalılar adına A/T 11 formüleri düzenlenirken aşağıdaki hususlara dikkat edilecektir.
• Sigortalıdan formüler talebine ait bir örneği Ek-3'de yer alan "Sosyal Güvenlik Sözleşmeleri İmzalanmış Ülkelerde Sağlık Yardımları Talep ve Beyan Taahhüt Belgesi" alınacaktır.
• İşveren tarafından geçici görevle görevlendirilen sigortalının görev süresi ile görevlendirme nedenini belirten yazının ibrazı istenecektir.
• 5510 sayılı Kanunun 4/1- (b) bendi kapsamındaki sigortalılar adına formüler düzenlenebilmesi için, talep tarihinden önceki ay dahil olmak üzere prim ve prime ilişkin her türlü borcun ödenmiş olması gerekmektedir. Söz konusu borç sorgulaması Güvence programında "Sigortalı Bilgileri" ekranından gerçekleştirilecektir.
• Borcu bulunan sigortalının borcunu ödemesi ve borcun ödendiğinin Kurum kayıtlarından tespit edilmesi halinde ilgili sağlık yardım formüleri düzenlenecektir. Bu kapsamdaki sigortalıların Almanya'da geçici görevli olarak bulunmaları nedeniyle sağlık yardım formüleri talep etmeleri durumunda kendileri için her defasında en fazla iki ay süreyle formüler düzenlenecektir.
• Sigortalının sağlık yardımlarına müstahak olup olmadığı Sağlık Provizyon Aktivasyon Sistemi (SPAS) programı üzerinden kontrol edilecektir.
2.1.1.2. Bir İşin İcrası İçin İşvereni Tarafından Türkiye'den Almanya'ya 6 Aydan Fazla Geçici Görevli Gönderilen Sigortalı ile Beraberindeki Aile Bireyleri
| İlgili hükümler | Sözleşme'nin 6, 8a ve 9 uncu maddeleri, İdari Anlaşmanın 9 uncu maddesi |
| A/T 6 | Almanya'da 6 Aydan Fazla Geçici Görevli Çalışanların Sağlık Yardımlarından Faydalanma Hakkı |
Kurum sigortalısının 6 aydan fazla geçici görevli olarak Almanya'da bulunduğu sırada kendisi ve yanında ikamet eden aile bireyleri, Kurum adına Almanya mevzuatının öngördüğü sağlık hizmetlerinin tamamından yararlanabilmektedir.
Sigortalıların, Sözleşme kapsamında sağlık yardımlarından yararlanabilmeleri için Kurum tarafından düzenlenmiş ve Almanya'da bulunduğu sürece kendisinin ve aile bireylerinin Kurum adına sağlık yardımlarından yararlanabileceğini gösterir A/T 6 formülerine sahip olmaları gerekmektedir.
A/T 6 formülerine kaydedilecek ve sağlık yardımına hak sahibi olacak kişilerin tespiti ve yardımların süresi Kurum mevzuatına göre, yardımlardan yararlanma şekli ile yardımların kapsamı ise Almanya mevzuatına göre tayin edilmektedir.
Kurum sigortalıları Almanya işlemleri KUSAS kapsamında bulunduğundan, ilk defa A/T 6 formüleri talep eden kişilere ilgili SGİM/SGM'ce KUSAS'ta T.C. kimlik numarası ile tescil kaydı açılacaktır.
KUSAS'a tescili yapılan kişilerin daha sonraki başvurularında mevcut tescilleri üzerinden talep etmiş oldukları ilgili sağlık yardım formüleri düzenlenecektir.
A/T 6 formüleri, KUSAS "Formüler İşlemleri" bölümünün altında yer alan "Formüler Oluşturma" ekranında formüler; başlama tarihi ve bitiş tarihi ile birlikte diğer alanlar tam ve doğru doldurularak düzenlenecektir. Ayrıca, üç nüsha dökümü alınacak formüler imzalanıp onaylandıktan sonra iki nüshası Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına ibraz edilmek üzere talep sahibine verilecek ve bir nüshası da dosyasında saklanacaktır.
Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası, A/T 6 formülerini onayladıktan sonra bir nüshasını ilgili SGİM/SGM'ye iade edecektir.
Sigortalılar ve aile bireyleri adına A/T 6 formülerinin düzenlenmesinde aşağıdaki hususlara dikkat edilmesi gerekmektedir.
• Sigortalıdan formüler talebine ait "Sosyal Güvenlik Sözleşmeleri İmzalanmış Ülkelerde Sağlık Yardımları Talep ve Beyan Taahhüt Belgesi" alınacaktır.
• İşveren tarafından geçici görevle görevlendirilen sigortalının görev süresi ile görevlendirme nedenini belirten yazının ibrazı istenecektir.
• Sigortalının sağlık yardımlarına müstahak olup olmadığı ve aile bireyinin sigortalının bakmakla yükümlüsü olup olmadığı SPAS programı üzerinden kontrol edilecektir.
• A/T 6 formüleri, sigortalının işverenince ibraz edilen geçici görev süresini gösterir belgedeki süreye göre; kamu kurumları için görev süresi kadar, öğretmenler için eğitim ve öğretim süresi kadar, özel iş yerleri için görev süresi boyunca her defasında en fazla bir yıl süreyle düzenlenecektir.
• 5510 sayılı Kanunun 4/1-(b) kapsamındaki sigortalılar ile bakmakla yükümlü oldukları kişiler adına formüler düzenlenebilmesi için, talep tarihinden önceki ay dahil olmak üzere prim ve prime ilişkin her türlü borcun ödenmiş olması gerekmektedir. Söz konusu borç sorgulaması Güvence programında yer alan "Sigortalı Bilgileri" ekranından gerçekleştirilecektir.
• Borcu bulunan sigortalının borcunu ödemesi ve borcun ödendiğinin Kurum kayıtlarından tespit edilmesi halinde ilgili sağlık yardım formüleri düzenlenecektir. Bu kapsamdaki sigortalıların Almanya'da geçici görevli olarak bulunmaları nedeniyle sağlık yardım formüleri talep etmeleri durumunda kendileri ve bakmakla yükümlü aile bireyleri için her defasında en fazla iki ay süreyle formüler düzenlenecektir.
• A/T 6 formüleriyle sağlık yardımlarından yararlanan sigortalı ve bakmakla yükümlü aile bireylerinin sağlık yardım hakkı A/T 8 formüleri ile sonlandırılacaktır.
2.1.2. Bir İşin İcrası İçin İşvereni Tarafından Almanya'dan Türkiye'ye Geçici Görevli Olarak Gönderilen Sigortalı ile Beraberindeki Aile Bireyleri
| İlgili hükümler | Sözleşme'nin 6, 8a ve 9 uncu maddeleri, İdari Anlaşmanın 9 uncu maddesi |
| T/A 11 | Türkiye'de Bulunma Sırasında Sağlık Yardımlarının Talep Edilmesi Hakkında Belge |
Almanya sigortalılarının geçici görevli olarak Türkiye'de bulunduğu sırada kendisi ve beraberindeki aile bireyleri, Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası adına Ülkemiz mevzuatının öngördüğü sağlık hizmetlerinin tamamından yararlanabilmektedir.
Almanya sigortalılarının, Kurum mevzuatının öngördüğü sağlık hizmetlerinden yararlanabilmeleri için Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasınca düzenlenmiş T/A 11 formüleri ile ilk müracaatlarını en yakın SGİM/SGM'lere yapmaları gerekmektedir.
• İlgililerin, T/A 11 formülerini temin etmeden Ülkemize gelmiş olmaları halinde, Kurumca düzenlenecek "A/T 7 Sağlık Yardımları Dilekçesi Hakkında Bildiri" ile ilgili sağlık yardımı formüleri Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasından talep edilecektir.
• T/A 11 formülerinde, düzenleyen Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasının adı ve adresinin yazılmış olduğu kontrol edilecektir.
• Almanya sigortalıları YUPASS kapsamında bulunduğundan, T/A 11 formüleri ile gelen ve sisteme ilk defa kayıt olan kişilere ilgili SGİM/SGM'ce YUPASS'ta tescil kaydı açılarak YUPASS numarası verilecektir.
• Sadece T/A 11 formülerinde belirtilen sigortalı ve aile bireyleri YUPASS programına kaydedilecektir. Formüler üzerinde herhangi bir düzeltme ya da ekleme yapılmayacaktır. Sağlık yardım formülerinin belirtilen tarih aralığındaki süreye göre sigortalı ve aile bireyleri için YUPASS hak sahipliği ekranında aktivasyon açılacaktır.
• YUPASS'a kaydı gerçekleştirilen formüler, sigortalının dosyasına konulmak üzere en kısa süre içerisinde o ildeki yurtdışı işlemleri servisi bulunan SGİM/SGM'ye gönderilecektir.
• YUPASS numarası bulunan kişilerin daha sonraki başvurularında mevcut tescilleri üzerinden yeni T/A 11 formülerindeki süre kadar hak sahipliği ekranından aktivasyonlarının açılması sağlanacaktır.
• Almanya sigortalıları, YUPASS numarası ile birlikte kimlik veya pasaportlarını Kurumun anlaşmalı olduğu sağlık hizmet sunucularına ibraz etmek kaydıyla sağlık yardımlarından faydalanabileceklerdir.
• T/A 11 formülerine kaydedilecek ve sağlık yardımına hak sahibi olacak kişilerin tespiti ile yardımların süresi Almanya mevzuatına göre, yardımların kapsamı ve ifa şekli ise Kurum mevzuatına göre belirlenecektir.
2.2. Diplomatik Misyon ve Konsolosluklarda İstihdam Edilen Ücretli Çalışanlar ile Aile Bireyleri
Akit Tarafların diğer Akit Taraftaki diplomatik misyon ve konsolosluklarında istihdam edilen ücretli çalışanları ile aile bireylerinin sağlık yardımlarından nasıl yararlanacaklarına ilişkin açıklamalar aşağıda yer almaktadır.
2.2.1. Almanya'daki Türk Diplomatik Misyon ve Konsolosluklarda İstihdam Edilen Ücretli Çalışanlar ile Aile Bireyleri
| İlgili hükümler | Sözleşme'nin 8 inci ve 8a maddeleri, İdari Anlaşmanın 9 uncu maddesi |
| A/T 11 | Almanya Federal Cumhuriyetinde Bulunma Sırasında Sağlık Yardımlarının Talep veya Edilmesi Hakkında Belge |
| A/T 6 | Almanya'da 6 Aydan Fazla Geçici Görevle Çalışanların Sağlık Yardımlarından Faydalanma Hakkı |
Sözleşmenin 8 inci ve 8a maddeleri gereği, Almanya'da bulunan diplomatik misyon ve konsolosluklarında çalıştırılmak üzere mahallinden istihdam edilen Türk vatandaşlarından, Türk mevzuatına tabi olmayı tercih eden ücretli çalışan ve beraberindeki bakmakla yükümlü olduğu aile bireyleri, bu çalıştıkları süre boyunca sağlık yardımlarından Kurum adına ve hesabına yararlanacaktır.
İlgililer adına görev süresine bağlı olarak düzenlenecek A/T 6 veya A/T 11 formüleri bu Genelgenin İkinci Kısım İkinci Bölüm "2.1.1. Bir İşin İcrası İçin İşvereni tarafından Türkiye'den Almanya'ya Geçici Görevli Olarak Gönderilen Sigortalı ile Beraberindeki Aile Bireyleri" başlığı altındaki açıklamalara göre tanzim edilecektir.
2.2.2. Türkiye'deki Almanya Diplomatik Misyon ve Konsolosluklarda İstihdam Edilen Ücretli Çalışanlar ile Aile Bireyleri
| İlgili hükümler | Sözleşme'nin 8 inci ve 8a maddeleri, İdari Anlaşmanın 9 uncu maddesi |
| T/A 6 | Türkiye'de Kamu İşyerlerinde Çalışanların Sağlık Yardımlarından Faydalanma Hakkı |
Sözleşmenin 8 inci ve 8a maddeleri gereği, Türkiye'de bulunan Almanya diplomatik misyon ve konsolosluklarında çalıştırılmak üzere mahallinden istihdam edilen Alman vatandaşlarından, Alman mevzuatına tabi kalmayı tercih eden ücretli çalışan ve beraberindeki bakmakla yükümlü olduğu aile bireyleri, Türkiye'de bulundukları süre boyunca sağlık yardımlarından Almanya adına ve hesabına yararlanacaktır.
İlgililer adına görev süresine bağlı olarak düzenlenecek T/A 6 formülerinin YUPASS'a kayıt işlemleri bu Genelgenin İkinci Kısım İkinci Bölüm "2.1.2. Bir İşin İcrası İçin İşvereni tarafından Almanya'dan Türkiye'ye Geçici Görevli Olarak Gönderilen Sigortalı ile Beraberindeki Aile Bireyleri" başlığı altındaki açıklamalar doğrultusunda gerçekleştirilecektir.
T/A 6 formüleriyle sağlık yardımlarından yararlanan sigortalı ve bakmakla yükümlü aile bireylerinin sağlık yardım hakkı T/A 8 formüleri ile sonlandırılacaktır.
2.3. Diğer Akit Taraf Ülkesinde Turistik Amaçlı Bulunan Sigortalılar ile Aile Bireyleri
Diğer Akit Tarafta turistik amaçlı bulunan sigortalı ve aile bireylerinin sağlık yardımlarından nasıl yararlanacaklarına ilişkin açıklamalar aşağıda yer almaktadır.
2.3.1. Almanya'da Turistik Amaçlı Bulunan Genel Sağlık Sigortalıları
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 12 nci maddesinin 1 inci fıkra (b) ve (c) bentleri ve 4 üncü fıkrası, 14 üncü maddesinin 1 inci fıkra ikinci cümlesi ve 3 üncü fıkra ikinci cümlesi; İdari Anlaşmanın 9 uncu maddesi |
| A/T 11 | Almanya Federal Cumhuriyetinde Bulunma Sırasında Sağlık Yardımlarının Talep Edilmesi Hakkında Belge |
Sigortalı, gelir/aylık sahibi ve bunların bakmakla yükümlü bulunduğu aile bireylerinin, Almanya'da geçici ikametleri sırasında Kurum adına Almanya mevzuatının öngördüğü sağlık hizmetlerinden durumları derhal (acil) tedaviyi gerektirdiği zaman yararlanma hakları bulunmaktadır.
Bu yardımlardan yararlanmak için ilgililerin, adlarına düzenlenmiş A/T 11 formülerine sahip olmaları gerekmektedir. Acil durum tespiti, yardımı yapan ülke olan Almanya mevzuatına göre belirlenecektir.
A/T 11 formülerine kaydedilecek ve sağlık yardımına hak sahibi olacak kişilerin tespiti ile yardımların süresi Kurum mevzuatına göre, yardımların kapsamı ve ifa şekli ise Almanya mevzuatına göre belirlenecektir.
İlgililer adına düzenlenecek A/T 11 formülerinin KUSAS sistemine kaydında bu Genelgenin İkinci Kısım İkinci Bölüm "2.1.1. Bir İşin İcrası İçin İşvereni tarafından Türkiye'den Almanya'ya Geçici Görevli Olarak Gönderilen Sigortalı ile Beraberindeki Aile Bireyleri" başlığı altındaki açıklamalar esas alınacaktır.
A/T 11 formüleri hem sigortalılar hem de gelir/aylık sahipleri için düzenlendiğinden, formüler KUSAS'a kayıt edilirken bu hususa dikkat edilecektir.
Genel sağlık sigortalıları ve aile bireylerinin A/T 11 formülerine kaydı yapılırken aşağıdaki hususlar dikkate alınacaktır:
• Sigortalı, gelir/aylık sahibi ve bunların bakmakla yükümlü bulunduğu aile bireylerinden formüler talebine ait "Sosyal Güvenlik Sözleşmesi İmzalanmış Ülkelerde Sağlık Yardımları Talep ve Beyan Taahhüt Belgesi" alınacaktır.
• Genel sağlık sigortalının sağlık yardımlarına müstahak olup olmadığı ve aile bireyinin sigortalının bakmakla yükümlüsü olup olmadığı SPAS programı üzerinden kontrol edilecektir.
• A/T 11 formüleri, sigortalının ücretli izinde olduğuna dair işverence düzenlenmiş yazı veya belge istenerek, bu belgedeki süre kadar düzenlenecektir. (Yalnızca sigortalıya düzenlenecek formüler için istenecektir.)
• A/T 11 formüleri yalnızca sigortalının bakmakla yükümlü olduğu aile bireyi, gelir/aylık sahibi ve bunların bakmakla yükümlü aile bireyleri için düzenlenecek ise talep süresine bağlı kalmak kaydıyla formülerin başlangıç tarihi kişinin yurt dışına çıktığı veya çıkacağı tarih olacak şekilde en fazla 183 gün (6 aylık) süre için düzenlenecektir.
• 5510 sayılı Kanunun 4/1-(b) bendi kapsamındaki sigortalılar ile bakmakla yükümlü oldukları kişiler adına formüler düzenlenebilmesi için, talep tarihinden önceki ay dahil olmak üzere prim ve prime ilişkin her türlü borcun ödenmiş olması gerekmektedir. Söz konusu borç sorgulaması güvence programında "sigortalı bilgiler" ekranından gerçekleştirilecektir. Borcu bulunan sigortalının borcunu ödemesi ve borcun ödendiğinin Kurum kayıtlarından tespit edilmesi halinde ilgili sağlık yardım formüleri düzenlenecektir. Bu kapsamdaki sigortalıların Almanya'da turistik amaçlı olarak bulunmaları nedeniyle sağlık yardım formüleri talep etmeleri durumunda kendilerine ve/veya bakmakla yükümlü aile bireylerine her defasında en fazla iki ay süreyle formüler düzenlenecektir.
• Formülerin Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası tarafından "T/A 7 Sağlık Yardımları Dilekçesi Hakkında Bildiri" ile talep edilmesi durumunda, ilgiliye verilmesi gereken nüsha, talebi yapan Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına gönderilecektir.
2.3.2. Türkiye'de Turistik Amaçlı Bulunan Almanya Sigortalıları ile Aile Bireyleri
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 12 nci maddesinin 1 inci fıkra (b) ve (c) bentleri ve 4 üncü fıkrası, 14 üncü maddesinin 1 inci fıkra ikinci cümlesi ve 3 üncü fıkra ikinci cümlesi; İdari Anlaşmanın 9 uncu maddesi |
| T/A 11 | Türkiye Cumhuriyetinde Bulunma Sırasında Sağlık Yardımlarının Talep Edilmesi Hakkında Belge |
Almanya sigortalıları, gelir/aylık sahipleri ile bakmakla yükümlü bulunduğu aile bireylerinin, Ülkemizdeki geçici ikametleri sırasında Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası adına Ülkemiz mevzuatının öngördüğü sağlık hizmetlerinden durumları derhal (acil) tedaviyi gerektirdiği zaman yararlanma hakları bulunmaktadır.
Almanya sigortalılarının, Kurum mevzuatının öngördüğü sağlık hizmetlerini alabilmeleri için Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasınca düzenlenmiş ve 4 üncü maddesine sağlık yardım hakkı süresi kaydedilmiş olan T/A 11 formüleri ile ilk müracaatlarını en yakın SGİM/SGM'lere yapmaları gerekmektedir.
• İlgililerin, T/A 11 formülerini temin etmeden Ülkemize gelmiş olmaları halinde, Kurumca düzenlenecek "A/T 7 Sağlık Yardımları Dilekçesi Hakkında Bildiri" ile T/A 11 formüleri Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasından talep edilecektir.
• T/A 11 formülerinde, düzenleyen Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasının adı ve adresinin yazılmış olduğu kontrol edilecektir.
• T/A 11 formülerinde kayıtlı olan sigortalı ve aile bireylerinin sağlık yardımlarından yararlanma hakları vardır.
• Almanya sigortalıları adına düzenlenmiş T/A 11 formülerinin YUPASS'a kayıt işlemleri bu Genelgenin İkinci Bölüm "2.1.2. Bir İşin İcrası İçin İşvereni tarafından Almanya'dan Türkiye'ye Geçici Görevli Olarak Gönderilen Sigortalı ile Beraberindeki Aile Bireyleri" başlığı altındaki açıklamalara doğrultusunda gerçekleştirilecektir.
• T/A 11 formüleri hem sigortalılar hem de gelir/aylık sahipleri için düzenlendiğinden, formüler YUPASS'a kayıt edilirken bu hususa dikkat edilecektir.
• T/A 11 formülerine kaydedilecek ve sağlık yardımına hak sahibi olacak kişilerin tespiti ve yardımların süresi Almanya mevzuatına göre, yardımların kapsamı ve ifa şekli ise Kurum mevzuatına göre belirlenmektedir.
• T/A 11 formülerinin en fazla 183 gün (6 ay) süreyle düzenlenmesi gerektiğinden, söz konusu formüler, 183 gün veya daha kısa süreli düzenlenmiş ise formülerin başlangıç tarihinin kişinin yurda giriş tarihi ile aynı olup olmadığının kontrolü yapılmadan, işleme alınacaktır. YUPASS'a kayıt oluşturulurken, formülerin başlangıç tarihi yurda giriş tarihi, formülerin bitiş tarihi ise formülerde belirtilen tarih olarak esas alınacaktır.
• T/A 11 formülerinin en fazla 183 gün olacak şekilde düzenlenmesi esas olmakla birlikte, bu süreyi aşacak şekilde formüler düzenlendiğinin tespit edilmesi durumunda, kişinin Emniyet Genel Müdürlüğü Yurda Giriş Çıkış Programından (EGMP) ya da kişilerin ibraz edeceği yurda giriş çıkış tarihlerini gösterir pasaportlardan veya emniyet müdürlüklerinden alınacak belgeye göre belirlenen Türkiye'ye giriş yaptığı tarih başlangıç olacak şekilde formülerin YUPASS'a kaydı yapılacaktır. Formülerin bitiş tarihi ise formülerde bitiş tarihi olarak belirtilen süre aşılmamak kaydıyla Türkiye'ye giriş tarihinden itibaren en fazla 183 gün olacak şekilde sisteme işlenecektir.
2.3.3. Almanya'ya Öğrenim Amaçlı Giden Kurum Sigortalısı
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 12 nci maddesinin 1 inci fıkra (b) ve (c) bentleri ve 4 üncü fıkrası, 14 üncü maddesinin 1 inci fıkra ikinci cümlesi ve 3 üncü fıkra ikinci cümlesi; İdari Anlaşmanın 9 uncu maddesi |
| A/T 11 | Almanya Federal Cumhuriyetinde Bulunma Sırasında Sağlık Yardımlarının Talep Edilmesi Hakkında Belge |
Öğrenim amaçlı olarak Almanya'ya giden sigortalının bakmakla yükümlü aile bireyleri ya da gelir/aylık sahibi ve bunların bakmakla yükümlü aile bireylerinin Almanya'da geçici ikamet ettikleri sırada Kurum adına Almanya mevzuatının öngördüğü sağlık hizmetlerinden durumları derhal (acil) tedaviyi gerektirdiği hallerde yararlanma hakları bulunmaktadır. Bu nedenle, aktif kurum sigortalısına öğrenim amaçlı olarak A/T 11 formüleri düzenlenmeyecektir.
Öğrenim amaçlı olarak Almanya'ya giden Kurum sigortalılarının A/T 11 formülerine kaydı yapılırken aşağıdaki hususlar dikkate alınacaktır:
• Sigortalının aile bireyi, gelir/aylık sahibi ya da aile bireyinin formüler talebine ait "Sosyal Güvenlik Sözleşmeleri İmzalanmış Ülkelerde Sağlık Yardımları Talep ve Beyan Taahhüt Belgesi" alınacaktır.
• Lise eğitimi için gidecek olanlardan, eğitim görülen okulun Türkiye'de lise seviyesinde olduğunu gösteren, Millî Eğitim Bakanlığı veya Ülkemizin dış temsilciliklerinden alınacak belge,
• Ön lisans, lisans veya yüksek lisans eğitimi için gidecek olanlardan;
▪ Yurt dışında üniversiteden kabul edildiğine dair belge,
▪ Öğrenim görülen üniversite/fakültenin ön lisans, lisans veya yüksek lisans seviyesinde olduğunu gösteren e-Devlet, YÖK veya Ülkemizin dış temsilciliklerinden alınacak belge,
▪ Türkçe tercümesi ile birlikte okulun sömestir tarihlerini gösterir belge,
• Erasmus kapsamında gidecek olanlardan;
▪ Türkiye'de okuduğu üniversiteden Erasmus kapsamında gittiğine dair yazı,
▪ Türkçe tercümesi ile birlikte okulun sömestir tarihlerini gösterir belge
istenecektir.
Öğrenim amaçlı Almanya'ya gidenler için A/T 11 formüleri her bir sömestir için ayrı ayrı düzenlenecektir.
2.4. Çalıştığı Ülkede Tedavi Görmekte İken İkametini Diğer Ülkeye Naklettiren Sigortalı ve Aile Bireyleri
Sağlık durumu nedeniyle gerekli tedaviyi görmek üzere, yetkili kurum tarafından diğer Akit Taraf ülkesine gitmesine izin verilen veya verilecek olan bir kişinin yetkili kurum nam ve hesabına olmak üzere geçici ikamet ettiği veya devamlı ikamet ettiği ülkedeki kurumun mevzuatına göre bu kurumun sigortalısı gibi sağlık yardımlarını talep etme hakkı bulunmaktadır.
2.4.1. Türkiye'de Tedavisi Devam Etmekte İken Almanya'ya Dönen Kurum Sigortalılarının Sağlık Yardımları
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 12 nci maddesinin birinci fıkra (a) bendi ve 4 üncü fıkrası, 14 üncü maddenin üçüncü fıkra ikinci cümlesi ve 15 inci maddesi; İdari Anlaşmanın 9 uncu maddesi |
| A/T 12 | Sigorta Vakasının Vukuundan Sonra İkametgahın Almanya'ya Nakledilmesine Müsaade Edilmesi, Sağlık Yardımları Haksahipliği Belgesi ve Hastalık Kontrolü Talebi |
Kurumca tedavisine devam edilmek üzere sözleşmeli ülkelere gönderilen kişilerin sağlık yardım belgeleri, 5510 sayılı Kanunun 66 ncı maddesinin (c) fıkrası kapsamında yurt içinde tedavisi yapılamadığı için yurt dışındaki tedavilerinin Kurum adına sözleşmeli ülkeden sağlanması için düzenlenmektedir.
A/T 12 formüleri, kişilerin veya Almanya yetkili kurumunun talebi üzerine düzenlenecek bir formüler olmadığından bu formüler EHGM YSEDB talimat yazısına istinaden ilgili kişi adına düzenlenecektir.
Kurum sigortalılarının A/T 12 formülerine kaydı yapılırken aşağıdaki hususlar dikkate alınacaktır:
• Sigortalının, sağlık yardımlarına müstahak olup olmadığı ve aile bireyinin sigortalının bakmakla yükümlüsü olup olmadığı SPAS programı üzerinden kontrol edilecektir.
• A/T 12 formüleri, EHGM (YSEDB) talimat yazısında belirtilen süre kadar düzenlenecektir.
• A/T 12 formüleri, KUSAS "Formüler İşlemleri" bölümünün altında yer alan "Formüler Oluşturma" ekranında başlama tarihi ve bitiş tarihi ile birlikte diğer alanlar tam ve doğru doldurularak düzenlenecektir. Ayrıca, iki nüsha dökümü alınacak formüler imzalanıp onaylandıktan sonra bir nüshası Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına ibraz edilmek üzere tedavi görecek kişiye verilecek ve bir nüshası da dosyasında saklanacaktır.
2.4.2. Almanya'da Tedavisi Devam Etmekte iken Türkiye'ye Dönen Almanya Sigortalılarının Sağlık Yardımları
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 12 nci maddesinin birinci fıkra (a) bendi ve 4 üncü fıkrası, 14 üncü maddenin üçüncü fıkra ikinci cümlesi ve 15 inci maddesi; İdari Anlaşmanın 9 uncu maddesi |
| T/A12 | Sigorta Vakasının Vukuundan Sonra İkametgahın Türkiye'ye Nakledilmesine Müsaade Edilmesi, Sağlık Yardımları Haksahipliği Belgesi ve Hastalık Kontrolü Talebi |
Almanya'da tedavisi devam etmekte iken Türkiye'ye dönen Almanya sigortalıları ve bunların bakmakla yükümlü olduğu aile bireyleri sağlık yardımlarından Almanya adına Ülkemizde yararlanmaya devam edecetir.
• Tedavisine devam edilmek üzere Ülkemize gelen Almanya sigortalılarının, Kurum mevzuatının öngördüğü sağlık hizmetlerini alabilmeleri için Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasınca düzenlenmiş ve 5 inci maddesine sağlık yardım hakkı süresi kaydedilmiş olan T/A 12 formüleri ile ilk müracaatlarını en yakın SGİM/SGM'lere yapmaları gerekmektedir.
• T/A 12 formülerinde sadece sigortalının kayıtlı olması halinde sigortalının, sigortalı ile birlikte aile bireyinin de kayıtlı olması halinde ise aile bireyinin sağlık yardımlarından yararlanma hakkı bulunmaktadır.
• T/A 12 formülerini düzenleyen Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasının adı ve adresinin yazılmış olduğu kontrol edilecektir.
• Almanya sigortalılarının işlemleri YUPASS kapsamında bulunduğundan, T/A 12 formüleri ile gelen ve sisteme ilk defa kayıt olan kişilere ilgili SGİM/SGM'ce YUPASS'ta tescil kaydı açılarak YUPASS numarası verilecektir.
• Sadece T/A 12 formülerinde belirtilen sigortalı ve aile bireyleri YUPASS programına kaydedilecektir. Formüler üzerinde herhangi bir düzeltme ya da ekleme yapılmayacaktır.
• T/A 12 formülerinin 5 inci maddesinde belirtilen tarih aralığındaki süreye göre sigortalı ve aile bireyleri için YUPASS hak sahipliği ekranında aktivasyon açılacaktır.
• YUPASS'a kaydı gerçekleştirilen formüler, sigortalının dosyasına konulmak üzere en kısa süre içerisinde o ildeki yurtdışı işlemleri servisi bulunan SGİM/SGM'ye gönderilecektir.
• YUPASS numarası bulunan kişilerin daha sonraki başvurularında mevcut tescilleri üzerinden ibraz edecekleri yeni formülerdeki süre kadar hak sahipliği ekranından aktivasyonlarının açılması sağlanacaktır.
3. Diğer Akit Tarafta Daimi İkamet Esnasında Sağlık Yardımları
Akit Taraflardan birinden sağlık yardım hakkı bulunanlardan diğer Akit Tarafta daimi ikamet edenlerin sağlık yardımlarına ilişkin hususlar aşağıda yer almaktadır.
3.1. Sigortalının Diğer Akit Tarafta İkamet Eden Aile Bireyleri ile Gelir/Aylık Sahibi ve Beraberindeki Aile Bireyleri
Akit Taraf sigortalısının, diğer Akit Tarafta ikamet eden aile bireyleri veya Akit Taraftan gelir/aylık almakta iken diğer Akit Tarafta ikamet eden gelir/aylık sahibi ve beraberindeki aile bireylerinin ikamet ettikleri ülkede kendi adlarına sağlık yardım hakları bulunmaması kaydıyla, sigortalının bağlı bulunduğu yetkili kurum adına sağlık yardımlarından yararlanma imkanları bulunmaktadır.
3.1.1. Türkiye'de Çalışan Sigortalının Almanya'da İkamet Eden Aile Bireyleri
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 4a ve 15 inci maddeleri; İdari Anlaşmanın 9 uncu maddesi |
| A/T 9 | Federal Almanya Cumhuriyeti'nde İkamet Eden Aile Fertlerinin Haksahipliği Hakkında Bildiri |
Kanunun 4/1- (a), 4/1- (b) 4/1- ve (c) bendi statüsüne tabi olarak çalışan sigortalının Almanya'da daimi ikamet eden bakmakla yükümlü aile bireyleri Almanya mevzuatına göre sağlık yardımlarına hak kazanmamış olmaları koşuluyla, Kurum adına Almanya'da sağlık yardımlarından yararlanabilmektedir.
Bu kişiler, A/T 9 formüleri ile Kurum adına Almanya mevzuatının öngördüğü tüm sağlık hizmetlerini alabileceklerdir.
Yardımlara hak kazanılıp kazanılmadığı, yardımların süresi ve yardımlardan faydalanacak olan aile bireylerinin kimler olduğu Kurum mevzuatına göre, yardımların kapsamı ve ifa şekli ise Almanya mevzuatına göre belirlenmektedir.
Almanya yetkili kurumunca bu kişiler adına yapılan sağlık yardımı giderleri, Kurumca karşılanacaktır.
İlgililerin, A/T 9 formülerini temin etmeden Almanya'ya gitmiş olmaları halinde, Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası, çalışanın bağlı bulunduğu SGİM/SGM'den söz konusu kişiler için "T/A 7 Sağlık Yardımları Dilekçesi Hakkında Bildiri" ile A/T 9 formülerini talep etmeleri halinde ilgili SGİM/SGM tarafından A/T 9 formüleri düzenlenebilecektir.
Kurum sigortalıları Almanya işlemleri KUSAS kapsamında bulunduğundan, ilk defa A/T 9 formüleri talep eden kişilere ilgili SGİM/SGM'ce KUSAS'ta T.C. kimlik numarası ile tescil kaydı açılacaktır.
KUSAS'a tescili yapılan kişilerin daha sonraki başvurularında mevcut tescilleri üzerinden talep etmiş oldukları ilgili sağlık yardım formüleri düzenlenecektir.
A/T 9 formüleri, KUSAS "Formüler İşlemleri" bölümünün altında yer alan "Formüler Oluşturma" ekranında başlama tarihi ve bitiş tarihi ile birlikte diğer alanlar tam ve doğru doldurularak düzenlenecektir. Ayrıca, üç nüsha dökümü alınacak formüler imzalanıp onaylandıktan sonra iki nüshası Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına ibraz edilmek üzere talep sahibine verilecektir.
Sigortalının Almanya'da ikamet eden bakmakla yükümlü aile bireylerinin A/T 9 formülerine kaydı yapılırken aşağıdaki hususlar dikkate alınacaktır:
• Söz konusu kişiler için sigortalının bağlı bulunduğu SGİM/SGM'ce formüler talebine ait "Sosyal Güvenlik Sözleşmeleri İmzalanmış Ülkelerde Sağlık Yardımları Talep ve Beyan Taahhüt Belgesi" alınacaktır.
• Almanya'da daimi ikamet eden sigortalının bakmakla yükümlü aile bireylerine A/T 9 formüleri düzenlenebilmesi için bu kişilerin son bir yıl içerisinde kesintisiz 183 gün Almanya'da bulunması gerekmektedir. Bu kişilerin kesintisiz 183 gün Almanya'da bulunup bulunmadığı EGMP'den ya da kişilerin ibraz edeceği yurda giriş çıkış tarihlerini gösterir pasaportlardan veya emniyet müdürlüklerinden alınacak belgeye göre gerekli kontroller yapılacak ve 183 gün kesintisiz ikametin gerçekleştiğinin tespit edilmesi durumunda 184 üncü günden başlamak üzere düzenlenecektir.
• Genel sağlık sigortalısının Almanya'da daimi ikamet eden bakmakla yükümlü aile bireylerine A/T 9 formüleri düzenlenirken, bu kişilerin Almanya'dan sağlık yardım hakkı olmadığına dair Almanya yetkili kurumu/hastalık kasalarından temin edecekleri resmi yazı veya T/A 5 formülerini ibraz etmeleri istenecektir.
• SPAS'ta kaydı olmayan ancak sağlık yardım belgesi talep eden aile bireylerinin müstahak olup olmadığı manuel kontrol edilecektir. SPAS kaydının açılması için bu kişilerden gerekli belgeleri getirmesi ve hak sahibi iseler SPAS kayıtlarını açtırmaları talep edilecektir.
• A/T 9 formüleri sigortalının bakmakla yükümlü olduğu aile bireyi için her defasında en fazla birer yıllık süre için düzenlenecektir.
• Formülerin Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası tarafından "T/A 7 Sağlık Yardımları Dilekçesi Hakkında Bildiri" ile talep edilmesi durumunda, ilgiliye verilmesi gereken nüsha, talebi yapan Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına gönderilecektir.
• Almanya yetkili kurumu/hastalık kasalarının formüler taleplerinde, ilgililerin Almanya'dan sağlık yardım hakkı olmadığına dair resmi yazı veya T/A 5 formüleri ibraz etmeleri istenilmeyecek, bu kişiler kesintisiz 183 gün Almanya'da bulunma şartını yerine getirmiş iseler, A/T 9 formüleri düzenlenerek talep eden Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına gönderilecektir.
• Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası, Kurum adına sağlık yardımlarına müstahak olarak kayda aldığı aile bireylerini A/T 9 formülerinin 7 nci maddesine kaydedip onaylandıktan sonra bir nüshasını ilgili SGİM/SGM'ye iade edecektir.
• A/T 9 formüleri ilgili SGİM/SGM'nin yurtdışı işlemleri servisince hesaplaşma işlemlerine esas olmak üzere dosyasında muhafaza edilecek ve ilgililerin (sigortalı ve aile bireyleri) sağlık yardım hakkının devam edip etmediği takip edilecektir.
• A/T 9 formülerinden yararlanan kişiler, Ülkemize geçici olarak geldiklerinde sağlık yardımlarından Kurum mevzuatındaki hükümlere göre yararlanacaktır.
• Almanya'da sürekli ikamet eden ve Kurum mevzuatına göre sağlık yardım hakkına sahip kişilere A/T 9 formülerine istinaden Kurum mevzuatına göre verilecek olan sağlık yardımlarının durdurulması ya da sona ermesine ilişkin bir durumun meydana gelmesi halinde derhal A/T 9/1 formüleri düzenlenerek Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına gönderilecektir.
3.1.2. Almanya'da Çalışan Sigortalının Türkiye'de İkamet Eden Aile Bireyleri
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 4a ve 15 inci maddeleri; İdari Anlaşmanın 9 uncu maddesi |
| T/A 9 | Türkiye Cumhuriyeti'nde ikamet eden aile fertlerinin haksahipliği hakkında bildiri |
Almanya sigortalısının Ülkemizde ikamet eden bakmakla yükümlü aile bireyleri, Ülkemiz mevzuatına göre sağlık yardımlarına hak kazanmamış olmaları koşulu ile Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası adına Türkiye'de Kurum mevzuatı kapsamında tüm sağlık yardımlarından yararlanabilecektir.
Bu kişilerin, 5 inci maddesine sağlık yardım hakkı süresi kaydedilmiş olan T/A 9 formülerini en yakın SGİM/SGM'ye ibraz etmeleri gerekmektedir.
Yardımlara hak kazanılıp kazanılmadığı ve yardımların süresi Almanya mevzuatına göre, yardımlardan faydalanacak olan aile bireylerinin kimler olduğu ve yardımların kapsamı ve ifa şekli ise Kurum mevzuatına göre belirlenmektedir.
İlgililerin, T/A 9 formülerini temin etmeden Ülkemize gelmiş olmaları halinde, Kurumca düzenlenecek "A/T 7 Sağlık Yardımları Dilekçesi Hakkında Bildiri" ile T/A 9 formüleri Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasından talep edilecektir.
T/A 9 formülerinde, düzenleyen Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası adı ve adresinin yazılmış olduğu kontrol edilecektir.
• Kurum mevzuatına göre sigortalının bakmakla yükümlü olduğu aile bireylerinin mevcut olup olmadığı Kimlik Paylaşım Sisteminden (KPS) kontrol edilecektir. Ayrıca aile bireylerinin kendi sigortalarından veya bir başkasının sigortasından Kurumdan sağlık yardımı talep etme haklarının bulunup bulunmadığı araştırılacaktır.
• Yapılacak araştırma sonucunda Kurum mevzuatına göre sigortalının bakmakla yükümlü aile bireyi olduğu belirlenen kişiler T/A 9 formülerinin 9 uncu maddesine kayıt edilecektir. Kayıt işleminden sonra formüler onaylanarak bir nüshası Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına iade edilecektir.
• Almanya sigortalılarının işlemleri YUPASS kapsamında bulunduğundan, T/A 9 formüleri ile gelen ve sisteme ilk defa kayıt olan kişilere ilgili SGİM/SGM'ce YUPASS'ta tescil kaydı açılarak YUPASS numarası verilecektir.
• Sadece T/A 9 formülerinde belirtilen sigortalı ve aile bireyleri YUPASS programına kaydedilecektir. T/A 9 formülerinin 5 inci maddesinde belirtilen tarih aralığındaki süreye göre sigortalı ve bakmakla yükümlü aile bireyleri için YUPASS hak sahipliği ekranında aktivasyon açılacaktır.
• YUPASS'a kaydı gerçekleştirilen formüler, sigortalının dosyasına konulmak üzere en kısa süre içerisinde o ildeki yurtdışı işlemleri servisi bulunan SGİM/SGM'ye gönderilecektir.
• YUPASS numarası bulunan kişilerin daha sonraki başvurularında mevcut tescilleri üzerinden ibraz edecekleri yeni formülerdeki süre kadar hak sahipliği ekranından aktivasyonlarının açılması sağlanacaktır.
• Almanya sigortalıların işlemleri YUPASS numarası ile birlikte kimlik veya pasaportlarını Kurumun anlaşmalı olduğu sağlık hizmet sunucularına ibraz etmek kaydıyla sağlık yardımlarından faydalanabilecektir.
• T/A 9 formülerinde kayıtlı aile bireyleri, Almanya'ya geçici olarak gittiklerinde sağlık yardımlarından, Almanya adına yararlanacaktır. Bu kişiler için belge düzenlenmeyecek olup, istekleri halinde T/A 9 belgesinin bir fotokopisi verilebilecektir.
• Ayrıca, ilgili Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası tarafından düzenlenerek gönderilen "T/A 9/2 Aile Fertlerinin ve Aylık Gelir Sahiplerinin Yeniden Yardıma Müstahak Olup Olmadıkları Hakkındaki Müracaat" formülerinin ilgili alanları, aile bireylerinin T/A 9 formüleri ile sağlık yardım haklarının devam edip etmediği araştırılarak durumunu belirtir şekilde doldurulacak imzalanıp onaylandıktan sonra T/A 9/2 formülerinin bir nüshası Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına iade edilecektir.
3.2. Akit Taraflardan Birinden Gelir veya Aylık Almakta İken Diğer Akit Tarafta İkamet Edenler ve Aile Bireylerinin Sağlık Yardımları
Sözleşmenin 14 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği, Akit Taraflardan yalnızca birinin mevzuatına göre gelir veya aylık almakta iken diğer Akit Tarafta daimi ikamet edenlerin ve bunların aile bireylerinin sağlık yardımları, gelir veya aylığı ödeyen kurum tarafından karşılanmaktadır.
3.2.1. Türkiye'den Gelir/Aylık Almakta Olup Almanya'da İkamet Edenler ve Beraberindeki Aile Bireyleri
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 14 üncü maddesinin birinci fıkrası, İdari Anlaşmanın 9 uncu maddesi |
| A/T 21 | Aylık Sahiplerinin Sağlık Yardımları Talep Hakkına Dair Belge |
Almanya'da daimi ikamet eden Kanunun 4/1- (a), 4/1- (b) ve 4/1- (c) bendi statüsü kapsamında gelir/aylık alanlar ile bunların bakmakla yükümlü aile bireyleri Almanya mevzuatına göre sağlık yardımlarına hak kazanmamış olmaları koşuluyla, Kurum adına Almanya'da sağlık yardımlarından yararlanabilmektedir.
Bu kişiler, A/T 21 formüleri ile Kurum adına Almanya mevzuatının öngördüğü sağlık hizmetlerini alabileceklerdir.
Söz konusu kişiler, Ülkemize geçici olarak geldiklerinde sağlık yardımlarından Kurum mevzuatındaki hükümlere göre yararlanacaktır.
Yardımlara hak kazanılıp kazanılmadığı, yardımların süresi ve yardımlardan faydalanacak olan aile bireylerinin tespiti Kurum mevzuatına göre, yardımların kapsamı ve ifa şekli ise Almanya mevzuatına göre belirlenir.
Almanya yetkili kurumunca bu kişiler adına yapılan sağlık yardımı giderleri, Kurumca karşılanacaktır.
İlgililerin, Almanya formülerini temin etmeden Almanya'ya gitmiş olmaları halinde, Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası, gelir/aylık sahibinin belirtmiş olduğu SGİM/SGM'den söz konusu kişiler için "T/A 7 Sağlık Yardımları Dilekçesi Hakkında Bildiri" ile A/T 21 formülerini talep etmektedir. Ayrıca gelir/aylık sahibi ya da aile bireyinin talebi üzerine ilgili SGİM/SGM tarafından A/T 21 formüleri düzenlenebilecektir.
Kurum sigortalılarının Almanya işlemleri KUSAS kapsamında bulunduğundan, ilk defa A/T 21 formüleri talep eden kişilere ilgili SGİM/SGM'ce KUSAS'ta T.C. kimlik numarası ile tescil kaydı açılacaktır.
KUSAS'a tescili yapılan kişilerin daha sonraki başvurularında mevcut tescilleri üzerinden talep etmiş oldukları ilgili sağlık yardım formüleri düzenlenecektir.
A/T 21 formüleri, KUSAS "Formüler İşlemleri" bölümünün altında yer alan "Formüler Oluşturma" ekranında formüler; başlama tarihi ve bitiş tarihi ile birlikte diğer alanlar tam ve doğru doldurularak düzenlenecektir. Ayrıca, üç nüsha dökümü alınacak formüler imzalanıp onaylandıktan sonra iki nüshası Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına ibraz edilmek üzere talep sahibine verilecektir.
Almanya'da daimi ikamet eden gelir/aylık sahibi ile bunların yanlarında ikamet eden bakmakla yükümlü aile bireylerinin A/T 21 formülerine kaydı yapılırken aşağıdaki hususlar dikkate alınacaktır:
• Söz konusu kişiler için başvurulan SGİM/SGM'ce formüler talebine ait "Sosyal Güvenlik Sözleşmeleri İmzalanmış Ülkelerde Sağlık Yardımları Talep ve Beyan Taahhüt Belgesi" alınacaktır.
• Almanya'da daimi ikamet eden gelir/aylık alanlar ile bunların bakmakla yükümlü aile bireylerine A/T 21 formüleri düzenlenebilmesi için bu kişilerin son bir yıl içerisinde kesintisiz 183 gün Almanya'da bulunması gerekmektedir. Bu kişilerin kesintisiz 183 gün Almanya'da bulunup bulunmadığı EGMP'den ya da kişilerin ibraz edeceği yurda giriş çıkış tarihlerini gösterir pasaportlardan veya emniyet müdürlüklerinden alınacak belgeye göre gerekli kontroller yapılacak olup 183 gün kesintisiz ikametin gerçekleştiğinin tespit edilmesi durumunda 184 üncü günden başlamak üzere A/T 21 formüleri düzenlenecektir.
• SPAS'ta kaydı olmayan ancak sağlık yardım belgesi talep eden gelir/aylık sahibi ve bakmakla yükümlü aile bireylerinin müstahak olup olmadığı manuel kontrol edilecektir. SPAS kaydının açılması için bu kişilerden gerekli belgeleri getirmesi ve hak sahibi iseler SPAS kayıtlarını açtırmaları talep edilecektir.
• A/T 21 formüleri, gelir/aylık sahibi ve aile bireyleri için her defasında en fazla birer yıllık süre için düzenlenecektir.
• Formülerin Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası tarafından "T/A 7 Sağlık Yardımları Dilekçesi Hakkında Bildiri" ile talep edilmesi durumunda, ilgiliye verilmesi gereken nüsha, talebi yapan Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına gönderilecektir.
• Almanya yetkili kurumu/hastalık kasalarınca formüler taleplerinde, gelir/aylık sahibinin son bir yıl içerisinde kesintisiz 183 gün Almanya'da bulunma şartını yerine getirdiğinin tespit edilmesi halinde A/T 21 formüleri düzenlenerek talep eden Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına gönderilecektir.
• Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası, A/T 21 formülerinin ilgili alanlarını doldurup onayladıktan sonra bir nüshasını ilgili SGİM/SGM'ye iade edecektir.
• A/T 21 formüleri SGİM/SGM yurtdışı işlemleri servisince hesaplaşma işlemlerine esas olmak üzere dosyasında muhafaza edilecek ve ilgililerin (gelir/aylık sahibi) sağlık yardım hakkının devam edip etmediği takip edilecektir.
• A/T 21 formülerinden yararlanan kişiler, Ülkemize geçici olarak geldiklerinde sağlık yardımlarından Kurum mevzuatındaki hükümlere göre yararlanacaktır.
• Almanya'da sürekli ikamet eden ve Kurum mevzuatına göre sağlık yardım hakkına sahip olan kişilere A/T 21 formülerine istinaden Kurum mevzuatına göre verilecek olan sağlık yardımlarının durdurulması ya da sona ermesine ilişkin bir durumun meydana gelmesi halinde sigortalı adına A/T 21/1 formüleri düzenlenerek geciktirilmeksizin Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına gönderilecektir.
3.2.2. Almanya'dan Gelir/Aylık Almakta Olup Türkiye'de İkamet Edenler ve Beraberindeki Aile Bireyleri
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 14 üncü maddesinin birinci fıkrası, İdari Anlaşmanın 9 uncu maddesi |
| T/A 20 | Aylık Dilekçesi Verilmesi veya Aylık Alınması Nedeniyle Sağlık Yardım Hak Sahipliği Belgesi |
Almanya'dan emekli olan ve Türkiye'de ikamet eden gelir/aylık sahipleri ile bunların yanlarında ikamet eden bakmakla yükümlü aile bireyleri, Kurum mevzuatına göre sağlık yardımlarına hak kazanmamış olmaları koşulu ile Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası adına Türkiye'de tüm sağlık yardımlarından yararlanabileceklerdir.
Türkiye'de daimi ikamet eden gelir/aylık sahipleri ile bunların bakmakla yükümlü aile bireylerine T/A 20 formüleri ile sağlık yardımı verilebilmesi için bu kişilerin son bir yıl içerisinde kesintisiz 183 gün Türkiye'de ikamet etmeleri veya Almanya tarafından ödenen gelir/aylıklarını Kurum aracılığı ile almaları ya da Almanya yetkili kurumunca bu kişiler adına Türkiye'deki herhangi bir bankaya transfer edilmesi gerekmektedir. Bu itibarla T/A 20 formüleri işleme konulmadan yukarıda belirtilen koşulların yerine getirilip getirilmediğinin kontrolü yapılacak olup, şartları yerine getirenlerin T/A 20 formüleri, işleme konularak aşağıda belirtildiği şekilde işlem yapılacaktır.
• Bu kişilerin, 2 nci maddesinde sağlık yardım hakkı süresi kaydedilmiş olan T/A 20 formülerini en yakın SGİM/SGM'ye ibraz etmeleri gerekmektedir.
• T/A 20 formülerinde, düzenleyen Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasının adı ve adresinin yazılmış olduğu kontrol edilecektir.
• Yardımlara hak kazanılıp kazanılmadığı ve yardımların süresi Almanya mevzuatına göre, yardımlardan faydalanacak olan aile bireylerinin kimler olduğu ve yardımların kapsamı ve ifa şekli ise Kurum mevzuatına göre belirlenmektedir.
• SGİM/SGM'lerce, formülerde bildirilen gelir/aylık sahibi ve bunların bakmakla yükümlü olduğu aile bireylerinin mevcut olup olmadığı KPS'den kontrol edilerek, gelir/aylık sahibinin Kurumdan gelir/aylık alıp almadığı ile aile bireylerinin kendi sigortalılıklarından veya bir başkasının sigortalılığından dolayı sağlık yardımı talep etme haklarının bulunup bulunmadığı araştırılacaktır. Yapılacak araştırma sonucunda Kurum mevzuatına göre sigortalının bakmakla yükümlü aile bireyi olduğu belirlenen kişiler T/A 20 formülerinin 6 ncı maddesine kayıt edilecektir. Kayıt işleminden sonra formülerin ilgili alanları doldurulacak ve imzalanıp onaylandıktan sonra bir nüshası Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına iade edilecektir.
• Almanya sigortalılarının işlemleri YUPASS kapsamında bulunduğundan, T/A 20 formüleri ile gelen ve sisteme ilk defa kayıt olan kişilere ilgili SGİM/SGM'ce YUPASS'ta tescil kaydı açılarak YUPASS numarası verilecektir.
• Sadece T/A 20 formülerinde belirtilen gelir/aylık sahibi ve aile bireyleri YUPASS programına kaydedilerek YUPASS numarası verilecektir.
• T/A 20 formülerinin 2 nci maddesinde belirtilen tarih aralığındaki süreye göre sigortalı ve aile bireyleri için YUPASS hak sahipliği ekranında aktivasyon açılacaktır.
• YUPASS'a kaydı gerçekleştirilen formüler, gelir/aylık sahibinin dosyasına konulmak üzere en kısa süre içerisinde o ildeki yurtdışı işlemleri servisi bulunan SGİM/SGM'ye gönderilecektir.
• YUPASS numarası bulunan kişilerin daha sonraki başvurularında mevcut tescilleri üzerinden ibraz edecekleri yeni formülerdeki süre kadar hak sahipliği ekranından aktivasyonlarının açılması sağlanacaktır.
• Almanya'dan gelir/aylık alanlar, YUPASS numarası ile birlikte kimlik veya pasaportlarını Kurumun anlaşmalı olduğu sağlık hizmet sunucularına ibraz etmek kaydıyla sağlık yardımlarından faydalanabileceklerdir.
• Gelir/aylık sahipleri ve aile bireyleri, Almanya'ya geçici olarak gittiklerinde sağlık yardımlarından, Almanya adına yararlanacaktır. Bu kişiler için belge düzenlenmeyecek olup, istekleri halinde T/A 20 belgesinin bir fotokopisi verilebilecektir.
• Ayrıca, ilgili Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası tarafından düzenlenerek gönderilen "T/A 9/2 Aile Fertlerinin ve Aylık Gelir Sahiplerinin Yeniden Yardıma Müstahak Olup Olmadıkları Hakkındaki Müracaat" formülerinin ilgili alanları, gelir/aylık sahibi ile bunların bakmakla yükümlü aile bireylerinin T/A 20 formüleri ile sağlık yardım hakkının devam edip etmediği araştırılarak ilgilinin durumunu belirtir şekilde doldurulacak ve imzalanıp onaylandıktan sonra T/A 9/2 formülerinin bir nüshası ilgili Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına iade edilecektir.
3.3. Her İki Akit Taraftan Gelir veya Aylık Alanların Sağlık Yardımları
Sözleşmenin 14 üncü maddesinin 3 üncü fıkrası gereği, her iki Akit Taraf mevzuatına göre gelir veya aylık almakta olanlar ve bunların aile bireylerinin sağlık giderleri daimi ikamet ettikleri ülkenin yetkili kurumunca karşılanacaktır.
Söz konusu fıkrada alınan aylığın türü belirtilmediğinden Kurumumuzdan dul/yetim aylığı alanlardan aynı zamanda Almanya'dan da de kendi çalışmalarından dolayı gelir/aylık alanların sağlık yardımları; Ülkemizde daimi ikamet edenler için Kurumumuz tarafından, Almanya'da daimi ikamet edenler içinse Almanya tarafından sağlanacaktır.
Bunların diğer Akit Tarafta geçici olarak bulunduğu sırada durumları derhal (acil) tedaviyi gerektirdiği zaman sağlık yardımlarından yararlanabilmeleri için daimi ikamet ettiği Akit Taraf yetkili kurumundan alınmış T/A 11 veya A/T 11 formülerini ibraz etmeleri gerekmektedir.
İkametin belirlenmesinde 2017/26 sayılı Genelgenin 6.1.1. maddesi, 27/3/2012 tarihli ve 5937370 sayılı ile 24/12/2018 tarihli ve 17585756 sayılı genel yazılara göre işlem yapılacaktır.
3.4. Sağlık Yardım Hakkının Durdurulması ya da İptal Edilmesi
Akit Taraflardan birinde daimi ikamet etmekte iken sağlık yardım hakkı sona eren kişiler için sağlık yardım hakkının durdurulduğuna ya da iptal edildiğine ilişkin bildirim yapılacaktır.
3.4.1. Türkiye'de Çalışan Sigortalının Almanya'da İkamet Eden Aile Bireylerinin Sağlık Yardım Hakkının Durdurulması ya da İptal Edilmesi
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 4a ve 15 nci maddeleri |
| A/T 9/1 | Almanya Federal Cumhuriyeti'nde Oturan Aile Fertleri İçin Sigortalılığın Sona Erdiği Hakkında Bildiri |
Sigortalının, Almanya'da ikamet eden aile bireylerinin, sigortalının bakmakla yükümlüsü olma durumunu kaybetmeleri halinde Almanya'da A/T 9 formülerine istinaden sağlanan sağlık yardım hakkının iptal edilmesi gerekmektedir.
Bununla birlikte, bakmakla yükümlü olunan aile bireyinin bu özelliğini kaybetmesi, Almanya'da sağlık yardımı hakkı elde etmesi ya da bu kişinin ölmesi gibi durumlarda da Almanya'da sağlanan sağlık yardım hakkının sadece söz konusu aile bireyi için iptal edilmesi gerekmektedir.
A/T 9/1 formüleri, KUSAS "Formüler İşlemleri" bölümünün altında yer alan "Formüler Sonlandırma" ekranındaki ilgili alanlara Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasının adı ve adresi, aile bireyinin Almanya'daki adresi, sağlık yardımının sonlandırma nedeni ile A/T 9 formülerinin sonlandırılacağı tarih (bitiş tarihi) yazılarak düzenlenecektir. Ayrıca, üç nüsha dökümü alınacak formüler imzalanıp onaylandıktan sonra iki nüshası Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına gönderilecek bir nüshası da dosyasında saklanacaktır.
A/T 9/1 formülerini alan Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası, onayladığı formülerin bir nüshasını ilgili SGİM/SGM'ye iade edecektir.
Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası tarafından onaylanarak iade edilen A/T 9/1 formüleri, SGİM/SGM'lerce hesaplaşma işlemlerinde kullanılmak üzere dosyasında muhafaza edilecektir.
3.4.2. Almanya'da Çalışan Sigortalının Türkiye'de İkamet Eden Aile Bireylerinin Sağlık Yardım Hakkının Durdurulması ya da İptal Edilmesi
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 4a ve 15 nci maddeleri |
| T/A 9/1 | Türkiye Cumhuriyeti'nde Oturan Aile Fertleri İçin Sigortalılığın Sona Erdiği Hakkında Bildiri |
Almanya sigortalısının Türkiye'de ikamet eden aile bireylerinin, sigortalının bakmakla yükümlüsü sıfatlarını kaybetmeleri ve sigortalının veya gelir/aylık sahibinin Almanya'da sağlık yardım hakkının sona ermesi halinde Türkiye'de T/A 9 belgesine istinaden sağlanan sağlık yardım hakkının iptal edilmesi gerekmektedir.
Bu durumun Kurum tarafından tespit edilmesi halinde ilgili SGİM/SGM'ce YUPASS'ta sağlık yardım hakkı sonlandırılan sigortalı için, Almanya tarafından T/A 7 formüleri ile T/A 9/1 formülerinin gönderilmesi istenilecektir.
Bakmakla yükümlü olunan aile bireylerinin bu özelliklerini kaybetmeleri, Türkiye'de sağlık yardımı hakkı elde etmeleri ya da bu kişilerin ölmesi gibi durumlarda Türkiye'de Almanya adına sağlanan sağlık yardım hakkının iptal edilmesi gerektiğinden, bu durumun tespit edilmesi halinde ilgili SGİM/SGM'ce YUPASS'ta sadece söz konusu aile bireyinin sağlık yardım hakkı sonlandırılacaktır. Ayrıca, aile bireyinin Almanya adına sağlanan sağlık yardım hakkının sona erdiği tarih belirtilerek ilgili T/A 9 formülerinin örneğinin eklendiği yazı Almanya tarafına gönderilecektir.
Bakmakla yükümlü olunan aile bireylerinin tamamının durum değişikliği nedeniyle Almanya adına sağlık yardım haklarının sonlandırılması gerektiğinin tespit edilmesi durumunda ise ilgili SGİM/SGM'ce YUPASS'ta aile bireylerinin tamamının sağlık yardım hakları sonlandırılacaktır. Ayrıca, Almanya tarafından A/T 7 formüleri ile T/A 9/1 formülerinin gönderilmesi istenilecektir.
T/A 9/1 formülerinin (A) bölümü, Almanya yetkili kurumunca üç nüsha olarak doldurularak onaylanacak ve sigortalının veya gelir/aylık sahibinin aile bireylerinin ikamet ettiği yerdeki SGİM/SGM'lere iki nüshası gönderilecektir.
T/A 9/1 formülerini alan SGİM/SGM, (B) bölümünü doldurarak onayladığı formülerin bir nüshasını ilgili Almanya yetkili kurumuna iade edecektir.
SGİM/SGM tarafından onaylanarak Almanya yetkili kurumuna iade edilen T/A 9/1 formüleri hesaplaşma işlemlerinde kullanılmak üzere dosyasında muhafaza edilecektir.
3.4.3. Almanya'da İkamet Eden Gelir/Aylık Sahipleri ile Bunların Aile Bireylerinin Sağlık Yardım Hakkının Durdurulması ya da İptal Edilmesi
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 14 ncü maddesinin 1 nci fıkrası |
| A/T 21/1 | Aylık Sahipleri İçin Hastalık Sigortasının Sona Erdiğine Dair Bildiri |
Kurumca gelir/aylık ödenenlerin Türkiye'de sağlık yardım hakkının sona ermesi halinde Almanya'da A/T 21 formülerine istinaden sağlanan sağlık yardım hakkının iptal edilmesi gerekmektedir.
Bununla birlikte, bakmakla yükümlü olunan aile bireyinin bu özelliğini kaybetmesi, Almanya'da sağlık yardımı hakkı elde etmesi ya da bu kişinin ölmesi gibi durumlarda da Almanya'da sağlanan sağlık yardım hakkının sadece söz konusu aile bireyi için iptal edilmesi gerekmektedir.
A/T 21/1 formüleri, KUSAS "Formüler İşlemleri" bölümünün altında yer alan "Formüler Sonlandırma" ekranındaki ilgili alanlara Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasının adı ve adresi, gelir/aylık sahibinin Almanya'daki adresi, A/T 21 formülerinin onay tarihi ile sonlandırılacağı tarih (bitiş tarihi) yazılarak düzenlenecektir. Ayrıca, üç nüsha dökümü alınacak formüler imzalanıp onaylandıktan sonra iki nüshası Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına gönderilecek bir nüshası da dosysında saklanacaktır.
A/T 21/1 formülerini alan Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası, onayladığı formülerin bir nüshasını ilgili SGİM/SGM'ye iade edecektir.
Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası tarafından onaylanarak iade edilen A/T 21/1 formüleri SGİM/SGM'lerce hesaplaşma işlemlerinde kullanılmak üzere dosyasında muhafaza edilecektir.
3.4.4. Türkiye'de İkamet Eden Gelir/Aylık Sahipleri ile Bunların Aile Bireylerinin Sağlık Yardım Hakkının Durdurulması ya da İptal Edilmesi
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 14 ncü maddesinin 1 nci fıkrası |
| T/A 21/1 | Aylık Sahipleri İçin Hastalık Sigortasının Sona Erdiğine Dair Bildiri |
Almanya tarafınca gelir/aylık ödenenlerin Almanya'da sağlık yardım hakkının sona ermesi halinde Türkiye'de T/A 20 formülerine istinaden sağlanan sağlık yardım hakkının iptal edilmesi gerekmektedir.
Bu durumun Kurum tarafından tespit edilmesi halinde ilgili SGİM/SGM'ce YUPASS'ta sağlık yardım hakkı sonlandırılan gelir/aylık sahibi için, Almanya tarafından "A/T 7 Sağlık Yardımları Dilekçesi Hakkında Bildiri" ile T/A 21/1 formülerinin gönderilmesi istenilecektir.
Bakmakla yükümlü olunan aile bireylerinin bu özelliklerini kaybetmeleri, Türkiye'de sağlık yardımı hakkı elde etmeleri ya da bu kişilerin ölmesi gibi durumlarda Türkiye'de Almanya adına sağlanan sağlık yardım hakkının iptal edilmesi gerektiğinden, bu durumun tespit edilmesi halinde ilgili SGİM/SGM'ce YUPASS'ta sadece söz konusu aile bireyinin sağlık yardım hakkı sonlandırılacaktır. Ayrıca, aile bireyinin Almanya adına sağlanan sağlık yardım hakkının sona erdiği tarih belirtilerek ilgili T/A 20 formülerinin örneğinin eklendiği yazı Almanya tarafına gönderilecektir.
Gelir/aylık ödenenin Almanya adına sağlık yardım hakkının sonlandırılması gerektiğinin tespit edilmesi durumunda ise ilgili SGİM/SGM'ce YUPASS'ta gelir/aylık sahibinin sağlık yardım hakkı sonlandırılacaktır. Ayrıca, Almanya tarafından A/T 7 formüleri ile T/A 21/1 formülerinin gönderilmesi istenilecektir.
T/A 21/1 formülerinin ilgili alanları, Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasınca üç nüsha olarak doldurularak onaylanacak ve gelir/aylık sahibinin ikamet ettiği yerdeki SGİM/SGM'lere iki nüshası gönderilecektir.
T/A 21/1 formülerini alan SGİM/SGM, onayladığı formülerin bir nüshasını ilgili Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına iade edecektir.
SGİM/SGM tarafından onaylanarak Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına iade edilen T/A 21/1 formüleri hesaplaşma işlemlerinde kullanılmak üzere dosyasında muhafaza edilecektir.
3.5. İş kazasına Uğrayan ya da Meslek Hastalığına Tutulan Sigortalıya Diğer Akit Tarafta Geçici ya da Daimi İkameti Sırasında İş Kazası ve Meslek Hastalığı Sigortasından Yapılacak Sağlık Yardımları
Bir iş kazası veya meslek hastalığı dolayısıyla Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre sağlık yardımlarını talep etme hakkına sahip olan ve diğer Akit Taraf ülkesinde geçici veya daimi ikamet etmekte olan bir kişinin, yetkili kurum nam ve hesabına, geçici veya daimi ikamet etmekte olduğu Akit Tarafta, bu kurum mevzuatına göre sağlık yardımı talep etme hakkı bulunmaktadır.
3.5.1. Almanya'da Geçici ya da Sürekli Görev Sırasında İş Kazası ve Meslek Hastalığı Sigortasından Yapılacak Sağlık Yardımları
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 4a, 22 nci ve 23 üncü maddeleri |
| A/T 23 | İş Kazası ve Meslek Hastalıklarında Federal Almanya Cumhuriyeti'nde İkamet Sırasında Sağlık Yardımları Talebi Belgesi |
Kurum mevzuatına göre sağlık yardım hakkına sahip olan ve Almanya'da geçici veya sürekli görevi sırasında iş kazasına uğrayan ya da meslek hastalığına tutulan bir kişinin, Kurum adına Almanya'da sağlık yardımlarından yararlanmak istediğini Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına bildirmesi gerekmektedir.
Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasınca, "T/A 7 Sağlık Yardımları Dilekçesi Hakkında Bildiri" formüleri ile iş kazası geçiren veya meslek hastalığına tutulan kişi adına sağlık yardımlarından yararlanma süreleri de belirtilerek A/T 23 formüleri istenilecektir.
A/T 23 formüleri, "T/A 7 Sağlık Yardımları Dilekçesi Hakkında Bildiri" formülerinde belirtilen süre kadar düzenlenecektir.
Almanya işlemleri, KUSAS kapsamında bulunduğundan, ilk defa A/T 23 formüleri talep eden kişilere ilgili SGİM/SGM'ce KUSAS'ta T.C. kimlik numarası ile tescil kaydı açılacaktır.
KUSAS'a tescili yapılan kişilerin daha sonraki başvurularında mevcut tescilleri üzerinden talep etmiş oldukları ilgili sağlık yardım formüleri düzenlenecektir.
A/T 23 formüleri, KUSAS "Formüler İşlemleri" bölümünün altında yer alan "A/T 23 Formüleri İşlemleri" ekranında; yatılı tedavi başlama tarihi ve yatılı tedavi bitiş tarihi ile birlikte diğer alanlar tam ve doğru doldurularak düzenlenecektir. Ayrıca, iki nüsha dökümü alınan formülerin, imzalanıp onaylandıktan sonra bir nüshası Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına gönderilecek bir nüshası da dosyasında saklanacaktır.
A/T 23 formüleri yalnızca iş kazasına uğrayan ya da meslek hastalığına tutulan sigortalılar için kullanıldığından bunların bakmakla yükümlü olduğu aile bireyleri için bu formüler düzenlenmeyecektir.
Ayrıca, Almanya'da iş kazası/meslek hastalığı sigortası kapsamındaki sağlık yardımları A/T 23 formüleri ile karşılanan kişilerin bu ülkedeki bu rahatsızlıkları dışında ihtiyaç duyacakları sağlık yardımları da mevcut A/T 23 formüleri ile karşılanacaktır.
3.5.2. Türkiye'de Geçici ya da Sürekli Görev Sırasında İş Kazası ve Meslek Hastalığı Sigortasından Yapılacak Sağlık Yardımları
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 4a, 22 nci ve 23 üncü maddeleri |
| T/A 23 | İş Kazası Ve Meslek Hastalıklarında Türkiye'de İkamet Sırasında Sağlık Yardımları Talebi Belgesi |
İş kazası veya meslek hastalığı nedeniyle Almanya mevzuatına göre sağlık yardım talep etme hakkına sahip olan ve Türkiye'de geçici veya sürekli görevi sırasında iş kazasına uğrayan ya da meslek hastalığına tutulan bir kişi Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası adına sağlık yardımlarından yararlanma hakkına sahiptir.
Bu kişilerin, 3 üncü maddesinde iş kazası veya meslek hastalığı arazları, 4 üncü maddesinde ise sağlık yardım hakkı süresi kaydedilmiş olan T/A 23 formülerini en yakın SGİM/SGM'ye ibraz etmeleri gerekmektedir. Söz konusu formülerin ibraz edilmemiş olması durumunda ilgili SGİM/SGM'ce Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasından, A/T 7 formüleri ile T/A 23 formüleri talep edilecektir.
T/A 23 formülerinde, düzenleyen Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasının adı ve adresinin yazılmış olduğu kontrol edilecektir.
Almanya sigortalılarının işlemleri YUPASS kapsamında bulunduğundan, T/A 23 formüleri ile gelen ve sisteme ilk defa kayıt olan kişilere ilgili SGİM/SGM'ce YUPASS'ta tescil kaydı açılarak YUPASS numarası verilecektir.
Sadece T/A 23 formülerinde belirtilen sigortalı YUPASS programına kaydedilerek YUPASS numarası verilecektir.
T/A 23 formülerinde belirtilen tarih aralığındaki süreye göre sigortalı için YUPASS "IKMH İşlemleri" ekranında aktivasyon açılacaktır.
YUPASS'a kaydı gerçekleştirilen formüler, sigortalının dosyasına konulmak üzere en kısa süre içerisinde o ildeki yurtdışı işlemleri servisi bulunan SGİM/SGM'ye gönderilecektir.
YUPASS numarası bulunan kişilerin daha sonraki başvurularında mevcut tescilleri üzerinden ibraz edecekleri yeni formülerdeki süre kadar hak sahipliği ekranından aktivasyonlarının açılması sağlanacaktır.
Almanya sigortalıları, YUPASS numarası ile birlikte kimlik veya pasaportlarını Kurumun anlaşmalı olduğu sağlık hizmet sunucularına ibraz etmek kaydıyla sağlık yardımlarından faydalanabileceklerdir.
Yardımlara hak kazanılıp kazanılmadığı, yardımların süresi Almanya mevzuatına göre, yardımların kapsamı ve ifa şekli ise Kurum mevzuatına göre belirlenir.
4. İş Göremezlik ile İlgili Bildirim
Bir Akit Taraf mevzuatına göre sigortalı olan kişinin diğer Akit Taraftaki geçici bulunduğu sırada hastalık, analık, iş kazası veya meslek hastalığı sigortaları kapsamında geçici iş göremezliğe uğraması halinde yapılacak işlemler aşağıda yer almaktadır.
4.1. Kurum Sigortalısının İş Göremezlik ile İlgili Bildirimi
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 4a, 12 inci ve 16 ncı maddeleri ile 23 üncü maddesinin yedinci fıkrası; İdari Anlaşmanın 8 nci maddesi |
| T/A 15 | İşgöremezlik Hakkında Bildiri |
Almanya'da geçici ikameti sırasında hastalık, analık, iş kazası veya meslek hastalığı sigortaları kapsamında geçici iş göremezliğe uğrayan Kurum sigortalısının bildirimi Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasınca, T/A 15 formüleri ile yapılmaktadır.
T/A 15 formüleri ile birlikte "T/A 18 İşgöremezliğin Sona Erdiğine Dair Bildirim" formüleri de düzenlenip gönderilmektedir.
Almanya yetkili kurumu/hastalık kasalarınca gönderilen T/A 15 formülerine istinaden hastalık, analık, iş kazası veya meslek hastalığı sigortaları kapsamındaki para yardımları sadece Kurum mevzuatına göre tayin edilerek doğrudan sigortalıya ödenir. Bu ödemelerde Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasının aracılığı söz konusu değildir.
4.2. Almanya Sigortalısının İş Göremezlik ile İlgili Bildirimi
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 4a, 12 nci ve 16 ncı maddesi ile 23 üncü maddesinin yedinci fıkrası; İdari Anlaşmanın 8 nci maddesi |
| A/T 15 | İşgöremezlik Hakkında Bildiri |
Almanya mevzuatına tabi sigortalının, Türkiye'de geçici ikamet sırasında hastalık, analık, iş kazası veya meslek hastalığı sigortaları kapsamında geçici iş göremezliğe uğraması halinde, Kurumca, Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına bildirim A/T 15 formüleri ile yapılacaktır.
A/T 15 formüleri tıbbi rapora istinaden YUPASS "Gerçek Bedeller" bölümünün altında yer alan "İşgöremezlik İşlemleri" ekranında ilgili alanlar tam ve doğru doldurularak düzenlenecektir. Ayrıca, dökümü alınan işgöremezlik formüleri imzalanıp onaylandıktan sonra bir nüshası dosyasında muhafaza edilecek, diğer nüshası 3 iş günü içerisinde Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına gönderilecektir.
A/T 15 formüleri ile birlikte "YUPASS "Gerçek Bedeller" bölümünün altında yer alan "İşgöremezlik İşlemleri" alanında "A/T 18 İşgöremezliğin Sona Erdiğine Dair Bildirim" formüleri de düzenlenip gönderilecektir.
Kurumca gönderilen A/T 15 formülerine istinaden hastalık, analık, iş kazası veya meslek hastalığı sigortaları kapsamındaki para yardımları sadece Almanya mevzuatına göre tayin edilerek ödendiğinden Kurumun aracılığı söz konusu değildir.
5. Hastane Tedavisi ile İlgili Bildirim
Bir Akit Taraf mevzuatına göre sigortalı veya gelir/aylık alanlarla bunların aile bireylerinin diğer Akit Taraftaki geçici veya daimi ikametleri sırasında hastane tedavisi görmeleri halinde yapılacak işlemler aşağıda yer almaktadır.
5.1. Kurum Sigortalısının Hastane Tedavisi ile İlgili Bildirim
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 4a, 15 inci, 22 nci ve 23 üncü maddeleri |
| T/A 13 | Hastane Tedavisi Hakkında Bildiri |
Kurum mevzuatına tabi sigortalı, gelir/aylık sahibi ve bunların beraberindeki aile bireylerinin Almanya'da geçici veye daimi ikametleri sırasında yatılı tedavileri Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasınca, Kuruma T/A 13 formüleri ile bildirilmektedir.
T/A 13 formüleri SGİM/SGM'lerce hesaplaşma işlemlerinde kullanılmak üzere dosyasında muhafaza edilecektir.
5.2. Almanya Sigortalılarının Hastane Tedavisi ile İlgili Bildirim
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 4a, 15 inci, 22 nci ve 23 üncü maddeleri |
| A/T 13 | Hastane Tedavisi Hakkında Bildiri |
Almanya mevzuatına tabi sigortalı, gelir/aylık sahibi ve bunların beraberindeki aile bireylerinin Türkiye'de geçici ikametleri sırasında hastanede yapılan yatılı tedavileri Kurumca, Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına A/T 13 formüleri ile bildirilecektir.
Yatılı tedavi için A/T 13 formüleri, YUPASS üzerinden oluşturulduğundan söz konusu formülerin dökümleri YUPASS "Yatılı Tedavi Çoklu İşlemleri"nden "Toplu Çıktı Alma" ekranından alınacaktır. Ayrıca, iki nüsha dökümü alınan yatılı tedavi formüleri, imzalanıp onaylandıktan sonra bir nüshası dosyasında muhafaza edilecek, diğer nüshası 3 iş günü içerisinde Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına gönderilecektir.
Hesaplaşma esnasında yatılı tedavi formüleri gönderilmediği gerekçesiyle Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasınca itiraz edilmesi durumunda söz konusu formülerin bir örneği Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına gönderilecektir.
6. Protezler, Büyük Cihazlar ve Önemli Sağlık Yardımları
Sözleşmenin 15 inci maddesinin ikinci fıkrası gereği, hesaplaşma işlemleri fiili yöntemle gerçekleştirilen kişilere protezlerin, büyük cihazların ve önemli sağlık yardımlarının acil haller dışında verilmesi sağlık yardım bedelini ödeyecek olan yetkili kurumun iznine bağlıdır.
Hesaplaşma işlemleri götürü yöntemle gerçekleştirilen kişiler için ise yetkili kurumdan herhangi bir izin istenmeden ikamet edilen ülkenin mevzuatına göre sağlık yardımları verilecektir.
6.1. Almanya'da Tedavi Gören Kurum Sigortalıları ve Aile Bireyleri
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 4a maddesi ile 15 inci maddesinin ikinci ve üçüncü fıkraları ve 23 üncü maddenin beşinci fıkrası |
| T/A 14 | Protezler ve Önemli Derecedeki Sağlık Yardımları |
Almanya'da geçici veya daimi ikamet ettiği ya da geçici görevi sırasında sağlık yardımlarından Kurum adına yararlanma hakkı bulunan sigortalı, gelir/aylık sahibi ve bunların aile bireylerine; protezlerin, büyük cihazların ve diğer büyük masraf gerektiren sağlık yardımlarının acil haller dışında yapılabilmesi için Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasınca T/A 14 formüleri ile Kurumdan onay alınması gerekmektedir.
Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasından ilgili alanları doldurulup onaylanmış olarak iki nüsha gelen T/A 14 formülerindeki söz konusu protez, cihaz veya sağlık yardımının Kurum mevzuatına göre yapılıp yapılamayacağı, SGİM/SGM'lerin bağlı bulunduğu sağlık sosyal güvenlik merkezince incelenecek, verilecek karara göre protez, cihaz veya sağlık yardımı verilmesi kabul edilmiş ise formülerin 9 uncu maddesi, ret edilmiş ise 9 uncu ve 10 uncu maddeleri ilgili SGİM/SGM tarafından doldurulup onaylanarak bir nüshası dosyasında muhafaza edilecek, diğer nüshası ise Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına iade edilecektir.
Söz konusu formüler, 4 üncü maddede yer alan "Acilen" kutucuğu işaretlenerek gönderilmiş ise herhangi bir işlem yapılmayarak hesaplaşma işlemleri için dosyasında muhafaza edilecektir.
6.2. Türkiye'de Tedavi Gören Almanya Sigortalıları ve Aile Bireyleri
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 4a maddesi ile 15 inci maddesinin ikinci ve üçüncü fıkraları ve 23 üncü maddenin 5 inci fıkrası |
| A/T 14 | Protezler ve Önemli Derecedeki Sağlık Yardımları |
Türkiye'de geçici ikamet ettiği sırada ya da geçici görevi sırasında sağlık yardımlarından Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası adına yararlanma hakkı bulunan sigortalı, gelir/aylık sahibi ve bunların aile bireylerine; protezlerin, büyük cihazların ve diğer büyük masraf gerektiren sağlık yardımlarının acil haller dışında yapılabilmesi için Kurumca A/T 14 formüleri ile Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasından onay alınması gerekmektedir.
A/T 14 formüleri, kişilerin ibraz ettikleri rapora veya reçeteye istinaden YUPASS "Gerçek Bedeller" bölümünün altında yer alan "Protez İşlemleri" ekranında ilgili alanlar tam ve doğru doldurularak düzenlenecektir. Ayrıca, üç nüsha dökümü alınan A/T 14 formüleri imzalanıp onaylandıktan sonra bir nüshası dosyasında muhafaza edilecek, iki nüshası 3 iş günü içerisinde Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına gönderilecektir.
Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasınca, ilgili alanı doldurularak bir nüshası iade edilen A/T 14 formülerinde protez, cihaz veya sağlık yardımının verilmesi yönünde onay verilmiş ise söz konusu protez, cihaz veya sağlık yardımı ilgiliye verilecektir. Onay verilmemesi durumunda söz konusu yardım verilmeyecektir.
Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası tarafından onaylanarak iade edilen A/T 14 formüleri hesaplaşma işlemleri için dosyasında muhafaza edilecektir.
Söz konusu protez, cihaz veya sağlık yardımı acil durum nedeniyle verilmiş ise "Protez İşlemleri" ekranında yer alan "Acil" kutucuğu işaretlenerek A/T 14 formüleri düzenlenecek ve Almanya yetkili kurumu/hastalık kasası bilgi amaçlı olarak gönderilecektir.
7. Sağlık Yardımı Formülerini Almadan Diğer Akit Tarafta Bulunduğu Sırada Sağlık Yardımı Gören Kişilerin Masraflarının İadesine İlişkin Talepleri
1/5/1987 tarihli Hastalık Sigortası İçin İrtibat Kurumları Anlaşmasının 42 nci maddesi gereği bir Akit Taraf mevzuatına göre sağlık yardımlarından yararlanma hakkı olan ve diğer Akit Tarafta ilgili sağlık yardım formülerini almadan sağlık yardımı alan kişinin, ödediği sağlık yardımı masraflarının iadesini mevzuatına tabi olduğu Akit Taraf kurumundan talep etmesi halinde, bu Akit Tarafça ilgiliye ödeme yapılabilmesi için diğer Akit Taraf yetkili kurumundan yardımların masraf tutarının bildirilmesi talep edilecektir.
7.1. Kurum Sigortalısının Almanya'da Yaptığı Sağlık Yardım Masraflarına İlişkin Geri Ödeme Talepleri
| İlgili hükümler | İrtibat Kurumları Anlaşmasının 42 nci maddesi |
| A/T 26 | İlgili Alman Hastalık Kasası Tarafından yapılan Sağlık Yardımlarına Ait Masraflar Hakkında İstenilen Bilgiler |
Kurum mevzuatına göre sağlık yardımlarına müstahak olan sigortalı ya da aile bireylerinin turistik amaçla Almanya'da bulundukları sırada görmüş oldukları ve kendilerince karşılanan sağlık yardımlarına ilişkin masrafların iadesi yönünde Kuruma talepte bulunmaları halinde, söz konusu masraf tutarları Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasınca belirlenecek ücretler üzerinden ilgililere ödenecektir.
İlgililere ödeme yapılıp yapılmayacağının belirlenebilmesi için;
• Almanya'da sağlık yardımı alındığı sürelerde Kurumdan sağlık yardım hakkı olup olmadığının SPAS üzerinden kontrol edilmesi,
• Sağlık yardım hakkının olduğunun tespit edilmesi durumunda görülen tedavinin SUT hükümlerine göre acil hal kapsamında olup olmadığının ilgili SGİM/SGM tarafından bağlı olduğu sağlık sosyal güvenlik merkezine tespit ettirilmesi,
• Acil hal kapsamında sağlık yardımı yapıldığının tespit edilmesi durumunda ilgili formülerle tedavi görülen Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasından tedavi karşılığı ödenecek tutarın sorulması
gerekmektedir.
A/T 26 formüleri, KUSAS "Formüler İşlemleri" bölümünün altında yer alan "A/T 26 Formüleri İşlemleri" ekranında yapılan sağlık yardımlarına ilişkin tutarlar ve ek sayısı yazılarak düzenlenecektir. Ayrıca, söz konusu formülerin üç nüsha dökümü alınacak olup imzalanıp onaylandıktan sonra, sağlık yardımına ilişkin raporlar ve masraf faturaları da eklenerek iki nüshası tedavi olunan bölgedeki Alman hastalık kasasına, bunun tespit edilememesi halinde ise Almanya yetkili kurumuna gönderilecektir.
Ödenecek meblağın Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasınca bildirilmesine müteakip söz konusu meblağ Genel Sağlık Sigortası Uygulamaları Yönetmeliğinin 30 uncu maddesi hükümleri doğrultusunda, ödemenin yapılacağı tarihteki T.C. Merkez Bankası döviz satış kuru esas alınarak Türk Lirası üzerinden ilgililere ödenecektir.
Görülen tedavinin SUT hükümlerine göre acil hal kapsamında olmadığının tespiti durumunda masraf iadesi talebi reddedilerek, durum ilgiliye yazı ile bildirilecektir.
7.2 Almanya Sigortalısının Türkiye'de Yaptığı Sağlık Yardım Masraflarına İlişkin Geri Ödeme Talepleri
| İlgili hükümler | İrtibat Kurumları Anlaşmasının 42 nci maddesi |
| T/A 26 | Sosyal Güvenlik Kurumuna Başvuru Halinde Meydana Gelecek Olan Sağlık Yardımı Masraflarının Sorulması |
Sözleşmede öngörülen sağlık yardım hakkı formüleri olmadan veya Kuruma ibraz edilmeden Ülkemizde kendi imkânları ile tedavi gördükten sonra Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına müracaat ederek masraf iadesi talebinde bulunan kişiler için Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasınca tedavi olunan ildeki SGİM/SGM'lere gönderilen T/A 26 ile eki faturalar ve/veya belgeler, talebi alan ünite tarafından bağlı bulunulan sağlık sosyal güvenlik merkezine gönderilecektir.
Söz konusu masraf iade bildirim formüleri Almanya yetkili kurumu/hastalık kasalarınca formüler ekindeki masraf faturası bedellerinin ilgililere iadesine karar verilmiş olarak gönderildiğinden, sağlık sosyal güvenlik merkezlerince görülen tedavinin acil olup olmadığı araştırılmadan ve tedavinin anlaşmalı sağlık hizmeti sunucusu tarafından sağlanıp sağlanmadığının kontrolü yapılmadan belgelerde kayıtlı sağlık yardımlarının Sağlık Uygulama Tebliğinde (SUT) belirtilen fiyat karşılıkları ilgili üniteye bildirilecektir.
Bildirilen tutarlar, ilgili yurtdışı işlemleri servisince Kuruma gönderilen "masraf iade bildirim formülerinin" ilgili alanına yazılacak ve imzalanıp onaylandıktan sonra ilgili Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına iade edilecektir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
SAĞLIK YARDIM GİDERLERİNİN HESAPLAŞMASI İŞLEMLERİ
Sözleşme kapsamında verilen sağlık yardımlarının masraflarının ödenmesine ilişkin hususlar Sözleşmenin 17 nci ve 24 üncü maddelerinde tarif edilmiş olup, masraf ödemeleri fiili ve götürü tutarlar üzerinden gerçekleştirilmektedir.
Kurum sigortalıları, gelir/aylık sahipleri ve bunların bakmakla yükümlü aile bireylerinin Almanya'da geçici bulunmaları veya daimi ikamet etmeleri sırasında görmüş olduğu sağlık yardımı masrafları fiili hesaplaşma kapsamında gerçekleştirilmektedir.
Almanya sigortalıları, gelir/aylık sahipleri ve bunların bakmakla yükümlü aile bireylerinin Türkiye'de tedavi amaçlı, geçici görevli veya geçici (turistik) amaçlı bulunmaları ile iş kazası ve meslek hastalığı kapsamında sağlık yardımlarından faydalananların görmüş oldukları sağlık yardım masrafları fiili hesaplaşma, Almanya sigortalısının Ülkemizde daimi ikamet eden bakmakla yükümlü aile bireyleri ile gelir/aylık sahipleri ve bunların bakmakla yükümlü aile bireylerinin görmüş olduğu sağlık yardımı masrafları ise götürü hesaplaşma kapsamında gerçekleştirilmektedir.
Fiili tutarlar üzerinden hesaplaşma; bir Akit Taraf mevzuatına göre sigortalı olanlarla bunların bakmakla yükümlü oldukları aile bireylerinin, diğer Akit Tarafta geçici ikametleri sırasında hastalık, analık, iş kazası ve meslek hastalığı sigortasından sağlanan yardımlar ve tıbbi kontrollere ait masraflarının, yardımları yapan sigorta kurumunca diğer Akit Taraf kurumundan gerçek bedeller üzerinden talep ve tahsil edilmesidir.
Kurum ile Almanya yetkili kurumu arasında fiili hesaplaşma işlemleri A/T 25 formüleri ile yıl içerisinde iki yarıyıl şeklinde elektronik ortamda yapılmaktadır. Ancak, Almanya kaza sigortası ile A/T 25 U formüleri ile yapılan fiili hesaplaşmalar 3'er aylık dönemler halinde, kontrol muayenesi hesaplaşmaları ise yıllık olarak yapılmaktadır. Söz konusu hesaplaşma dönemleri aşağıda gösterilmiştir.
A/T 25 ile hesaplaşma dönemleri;
• I. Dönem : 1 Ocak - 30 Haziran
• II. Dönem : 1 Temmuz - 31 Aralık
A/T 25 U ile hesaplaşma dönemleri;
• I. Dönem : 1 Ocak - 31 Mart,
• II. Dönem : 1 Nisan - 30 Haziran,
• III. Dönem : 1 Temmuz- 30 Eylül,
• IV. Dönem : 1 Ekim-31 Aralık
1. Hesaplaşma İşlemleri
Diğer Akit Taraf ülkesinde yapılan sağlık yardım masraflarına ilişkin hesaplaşma işlemlerinde izlenecek usul ve esaslar aşağıda yer almaktadır.
1.1. Fiili Hesaplaşma
Sözleşmenin hastalık, analık ile iş kazaları ve meslek hastalıkları sigortalarına ilişkin hükümlerinin uygulanmasıyla ilgili olarak, Akit Taraflarca sağlanan sağlık yardımlarına ilişkin masraflar fiili tutarlar üzerinden yetkili kurumlar arasında tazmin edilmektedir.
1.1.1. Kurum Sigortalılarının Sağlık Yardımlarına İlişkin Hesaplaşma İşlemleri
Sözleşmenin hastalık, analık ile iş kazaları ve meslek hastalıkları sigortaları kapsamında sağlanan sağlık yardım masrafları Almanya yetkili kurumları/hastalık kasalarınca T/A 25 ve T/A 25 U formüleri ile talep edilecek olup yapılacak iş ve işlemler aşağıda açıklanmıştır.
1.1.1.1. T/A 25 Formüleri ile Yapılan Hesaplaşmalar
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 17 nci ve 24 üncü maddeleri |
| T/A 25 | Karşı Taraf Adına Yapılan Yardımlar İçin Masraf Faturası |
Sözleşmenin hastalık ve analık sigortalarına ilişkin hükümlerin uygulanmasıyla ilgili olarak, Kurum adına Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasınca sağlanan sağlık yardımlarına ilişkin masraflar fiili tutarlar üzerinden Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasınca T/A 25 formüleri ile Kurumdan talep edilmektedir.
Kurum ile Alman yetkili kurumu arasında yapılan anlaşma gereği 01/03/2017 tarihinden itibaren T/A 25 formüleri elektronik ortamda gönderilmeye başlanılmıştır.
Alman yetkili kurumunca elektronik ortamda gönderilen T/A 25 formülerleri dönemler itibariyle KUSAS "Hesaplaşma İşlemleri" bölümü altında bulunan "E-Hesaplaşma İşlemleri" ekranına aktarılmaktadır. Hesaplaşma ekranına aktarılan T/A 25 formüleri, ekrana aktarıldıktan sonra yurtdışı işlemleri servisi bulunan SGİM/SGM'ce 20 gün içerisinde kontrol ve inceleme işlemleri tamamlanacaktır.
1.1.1.2. T/A 25 U Formüleri ile Yapılan Hesaplaşmalar
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 24 üncü maddesi |
| T/A 25 U | Yardımlara Ait Masraf Faturası |
Sözleşmenin iş kazası ve meslek hastalığı sigortalarına ilişkin hükümlerin uygulanmasıyla ilgili olarak, Kurum adına Almanya yetkili kurumu/hastalık kasalarınca sağlanan sağlık yardımlarına ilişkin masraflar fiili tutarlar üzerinden Almanya yetkili kurumunca T/A 25 U formüleri ile Kurumdan talep edilmektedir.
T/A 25 U formülerinin hesaplaşması manuel yapıldığından söz konusu formülerler EHGM'ce kâğıt ortamında ilgili SGİM/SGM'ne gönderilmektedir.
Dönemler itibariyle manuel olarak gönderilen T/A 25 U formüleri, yurtdışı işlemleri servisi bulunan SGİM/SGM'ce KUSAS "Hesaplaşma İşlemleri" bölümü altında bulunan "Hesaplaşma İşlemleri" ekranına aktarılarak 20 gün içerisinde kontrol ve inceleme işlemleri tamamlanacaktır.
1.1.2. Almanya Sigortalılarının Sağlık Yardımlarına İlişkin Hesaplaşma İşlemleri
Sözleşmenin hastalık, analık ile iş kazaları ve meslek hastalıkları sigortaları kapsamında sağlanan sağlık yardım masrafları Kurumca Almanya yetkili kurumları/hastalık kasalarından A/T 25 ve A/T 25 U formüleri ile talep edilmekte olup yapılacak iş ve işlemler aşağıda açıklanmıştır.
1.1.2.1. A/T 25 Formüleri ile Yapılan Hesaplaşmalar
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 17 nci ve 24 üncü maddeleri |
| A/T 25 | Karşı Taraf Adına Yapılan Yardımlar İçin Masraf Faturası |
Sözleşmenin hastalık ve analık sigortalarına ilişkin hükümlerin uygulanmasıyla ilgili olarak, Almanya adına Kurumca sağlanan sağlık yardımlarına ilişkin masraflar, fiili tutarlar üzerinden Kurumca A/T 25 formüleri ile Almanya yetkili kurumundan talep edilecektir.
Kurumumuz ile Alman yetkili kurumu arasında yapılan anlaşma gereği 01/03/2017 tarihinden itibaren A/T 25 formüleri elektronik ortamda gönderilmeye başlanılmıştır.
Almanya'dan sağlık yardımına hak kazananların 01/04/2014 tarihinden sonraki sağlık hizmet sunucularında oluşan tedavi giderleri MEDULA'dan alınan verilere göre MOSİP üzerinde A/T 25 formülerine aktarılmakta ve dönemler itibariyle oluşturulan bu formüler elektronik ortamda Alman Yetkili Kurumuna gönderilmektedir.
1.1.2.2. A/T 25 U Formüleri ile Yapılan Hesaplaşmalar
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 24 üncü maddesi |
| A/T 25 U | Yardımlara Ait Masraf Faturası |
Sözleşmenin iş kazası ve meslek hastalığı sigortalarına ilişkin hükümlerin uygulanmasıyla ilgili olarak, Almanya yetkili kurumu adına Kurumca sağlanan sağlık yardımlarına ilişkin masraflar fiili tutarlar üzerinden Kurumca A/T 25 U formüleri ile Almanya yetkili kurumundan talep edilecektir.
Almanya'dan sağlık yardımına hak kazananların 01/04/2014 tarihinden sonraki sağlık hizmet sunucularında oluşan tedavi giderleri MEDULA'dan alınan verilere göre MOSİP üzerinde A/T 25 U formülerine aktarılarak söz konusu formüler dönemler itibariyle elektronik olarak oluşturulmaktadır. Ayrıca, A/T 25 U formülerinin hesaplaşması manuel yapıldığından söz konusu formülerlerin dökümleri MOSİP üzerinden EHGM'ce alınarak posta yolu ile Alman yetkili kurumuna gönderilecektir.
1.2. Götürü Hesaplaşma
Götürü tutarlar üzerinden hesaplaşma; sadece bir Akit Taraf mevzuatına göre sağlık yardımlarına müstahak olan kişilerin, diğer Akit Tarafta daimi ikametleri sırasında sağlık yardımı yapılıp yapılmadığına bakılmaksızın ilgili sağlık yardım formülerindeki süreye bağlı olarak tespit edilecek olan ay sayılarına göre belirlenecek tutarların diğer Akit Taraf yetkili kurumundan talep edilmesidir.
1/5/1987 tarihli Hastalık Sigortası İçin İrtibat Kurumları Anlaşmasının 60 ıncı maddesine istinaden götürü hesaplaşma yöntemi sadece Almanya'dan sağlık yardım hakkını elde etmiş ve daimi olarak Türkiye'de ikamet edenlere yapılan sağlık yardım masraflarının hesaplaşılması için kullanılmaktadır.
1.2.1. Götürü Hesaplaşma İşlemleri
| İlgili hükümler | İrtibat Kurumları Anlaşmasının 60 ıncı maddesi |
| T/A 27 | … Yılına Mahsus Olmak Üzere SGİM/SGM'ye Ödenecek Aylık Götürü Meblağlara Ait Liste |
Almanya sigortalılarının Ülkemizde daimi ikametleri sırasında, bu kişilere sağlık yardımı yapılıp yapılmadığına bakılmaksızın T/A 9 veya T/A 20 formülerindeki süreye bağlı olarak tespit edilecek olan ay sayılarına göre belirlenecek götürü tutarlar Almanya yetkili kurumundan talep edilecektir.
Almanya yetkili kurumunca, hesaplaşması yapıldığı gerekçesiyle T/A 27 formüleri ile gönderilen kişilere ait ay sayılarının YUPASS "Aylık Ortalama Bedeller" bölümünün altında bulunan "Gelen Ay Girişi İşlemleri" ekranına girişi 20 gün içerisinde yurtdışı işlemleri servisi bulunan SGİM/SGM'ce, hesaplaşma işlemleri ise EHGM tarafından yapılacaktır.
1.2.2. Götürü Hesaplaşma İtiraz İşlemleri
| İlgili hükümler | İrtibat Kurumları Anlaşmasının 60 ıncı maddesi |
| T/A 27/2 | Aile Fertlerine ve Aylık veya Gelir Sahiplerine Ait Aylık Götürü Meblağlarda Yapılan Yanlış Hesaplaşma Hakkında Bildiri |
Götürü hesaplaşma kapsamında Kurumdan sağlık yardımlarından yararlanan kişilere ait T/A 27 formülerinin Almanya yetkili kurumunca gönderilmemesi veya ay sayılarının eksik gönderilmesi halinde gönderilmeyen veya eksik gönderilen ay sayıları A/T 27/2 itiraz formüleri ile Almanya yetkili kurumundan talep edilecektir.
EHGM'nin talimat yazısına istinaden YUPASS "Aylık Ortalama Bedeller" bölümündeki "İtiraz İşlemleri" alanının altında bulunan "İtiraz İşlemleri" "Toplu Döküm" ekranından yurtdışı işlemleri servisi bulunan SGİM/SGM'ce A/T 27/2 itiraz formülerinin toplu dökümleri alınarak EHGM'ye gönderilecektir.
A/T 27/2 itiraz formülerleri Almanya yetkili kurumuna EHGM'ce iletilecektir.
2. Tıbbi Kontrole İlişkin Masraflar
Bir Akit Taraf mevzuatına göre sigortalı olan kişinin, diğer Akit Tarafta geçici ya da daimi ikameti sırasında maluliyet durumunun tespit edilebilmesi için gerekli olan tıbbi kontroller, kişinin sigortalı olduğu Akit Tarafın talebi üzerine ilgilinin geçici ya da daimi ikamet yeri kurumu tarafından yapılmaktadır. Bu kontrollere ilişkin masrafların hesaplaşmasında yapılacak işlemler aşağıda yer almaktadır.
2.1. Kurum Sigortalılarının Tıbbi Kontrolüne İlişkin Masraf Bildirimi
Almanya'da geçici ya da daimi ikamet eden Kurum sigortalılarının maluliyet veya iş göremezlik durumlarının tespit edilebilmesi için öngörülen tıbbi kontroller, SGİM/SGM'nin talebi üzerine Almanya yetkili kurumu tarafından yapılacaktır.
Tıbbi kontroller neticesinde ortaya çıkan masrafların Kuruma bildirimi, kişilere ait masraf tutarlarının gösterildiği liste ile Almanya yetkili kurumunca yapılmaktadır. Tıbbi kontrollerin hesaplaşma işlemleri ise EHGM tarafından sonuçlandırılacaktır.
Söz konusu hesaplaşma işlemlerinin gerçekleştirilebilmesi için, tıbbi kontrol talebinde bulunan SGİM/SGM'ce talep yazısının bir örneği ve Almanya yetkili kurumunca raporun düzenlenmiş olduğunu gösterir yazı EHGM'ye gönderilecektir.
Şayet tıbbi kontroller her iki Akit Tarafın mevzuatlarının uygulanması için yapılıyorsa, masraflar Almanya yetkili kurumunca karşılanacaktır.
2.2. Almanya Sigortalılarının Tıbbi Kontrolüne İlişkin Masraf Bildirimi
Ülkemizde geçici ya da daimi ikamet eden Almanya sigortalılarının maluliyet veya iş göremezlik durumlarının tespit edilebilmesi için talep edilen tıbbi kontroller, Kurum tarafından yapılacaktır.
Almanya yetkili kurumunca gönderilen yazıya istinaden tıbbi kontrol tedavileri YUPASS üzerinden yapılacaktır. Sisteme ilk defa kayıt olan kişilere ilgili SGİM/SGM'ce YUPASS'ta tescil kaydı açılarak YUPASS numarası verilecektir.
Tıbbi kontrol yapılacak kişiler için YUPASS "Gerçek Bedeller" bölümünün altındaki "Tıbbi Tedavi İşlemleri" ekranından aktivasyon açılacaktır.
Bu kişilere, YUPASS numarası ile birlikte kimlik veya pasaportlarını da ibraz ederek Kurumun sevk ettiği sağlık hizmet sunucusunda Kurum adına tıbbi kontrolünü yaptıracakları hususunda bilgi verilecektir.
Yapılan tıbbi kontroller neticesinde ortaya çıkan masraflar için MEDULA'dan alınan verilere göre MOSİP üzerinden kişilere ait oluşturulan masraf tutarlarının gösterildiği listenin dökümü EHGM'ce alınarak Alman yetkili kurumuna gönderilecektir.
Tıbbi kontrollerin hesaplaşma işlemleri EHGM tarafından yapılacaktır.
Şayet tıbbi kontroller her iki Akit Tarafın mevzuatlarının uygulanması için yapılıyorsa, masraflar Kurumca karşılanacaktır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
ÖLÜM SİGORTASI (CENAZE MASRAFLARI)
Sözleşmenin 19 uncu maddesine göre Akit Taraflardan birinin mevzuatı kapsamında sigortalı olan kimse diğer Akit Taraf ülkesinde öldüğü taktirde, sigortalı olduğu Akit Taraf ülkesinde ölmüş gibi cenaze masraflarına hak kazanmaktadır.
Ölüm masrafı, yardıma müstahak olan kişinin diğer Akit Taraf ülkesinde ikamet etmekte olması halinde de yetkili kurum tarafından ödenmektedir.
Her iki Akit Taraf mevzuatına göre cenaze masrafı ödenmesi mümkün olan hallerde, cenaze masrafı, ölüm hangi Akit Taraf ülkesinde vaki olmuş ise o Taraf mevzuatına göre, ölüm Akit Tarafların ülkeleri dışında vuku bulmuş ise, ölen kimse son olarak Akit Taraflardan hangisinin ülkesinde oturmuş ise o yer mevzuatına göre ödenmektedir.
Nihai Protokolün 11 inci maddesinin (c) fıkrasına göre gelir/aylık sahiplerine cenaze parası Almanya yetkili kurumunca gelir veya aylık bağlanması hakkındaki dilekçenin kabul edilmesinden sonra ödenmektedir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
İŞ KAZALARI ve MESLEK HASTALIKLARI SİGORTASI
1. İş Kazası ve Meslek Hastalığı Yardımları
Sözleşmeye göre iş kazaları sigortasına ilişkin yardımlar Akit ülkelerin kendi mevzuatlarına göre sağlanmaktadır.
Sözleşmenin 20 nci maddesi gereği Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre meslek hastalığının derecesinin ve yardım hakkının tespitinde diğer Akit Tarafta meydana gelmiş meslek hastalıkları da dikkate alınır.
Meslek hastalığının her iki ülkedeki çalışmalar sonucu ortaya çıktığının tespit edilmesi durumunda iki ülkede meslek hastalığı yapıcı işlerde geçen sigortalılık süreleri birleştirir.
Birleştirilen sigortalılık sürelerine göre her bir Akit Taraf, kendi ülkesinde geçen gün oranında ve bu sürelere ait kazançları esas alınarak gelir bağlamaktadır.
Örnek: Türkiye'de 1/1/1970-31/12/1972 tarihleri arasındaki 1080 günün tamamı ve Almanya'da 1/1/1991-31/12/2020 tarihleri arasındaki çalışmalarından 3025 günü meslek hastalığı yapıcı işlerde geçen ve toplam 4105 günü bulunan sigortalı 5/1/2021 tarihinde meslek hastalığı geliri talebinde bulunmuştur. Bu durumda Türkiye'deki kazançları esas alınarak meslek hastalığı geliri hesaplanacaktır. Hesaplanan gelir tutarı X 1080/4105 oranında Sözleşmeye göre kısmi meslek hastalığı geliri olarak ilgiliye ödenecektir.
ALTINCI BÖLÜM
AYLIK İŞLEMLERİ
Aylıklara ilişkin olarak Kurum ile Almanya emeklilik kurumları arasındaki belge alışverişi işlemleri ile Sözleşmeye göre aylık bağlama işlemleri SGİM/SGM'ler tarafından yürütülecektir.
1. Malullük, Yaşlılık ve Ölüm Aylığı Taleplerine İlişkin İşlemler
Sözleşmenin 29 uncu maddesine göre her iki Akit Tarafta birden çalışması bulunan bir sigortalının Akit Taraflardan birindeki prim ödeme gün sayısı, aylığa hak kazanmaya yetiyorsa bu Akit Taraf sadece kendi mevzuatına göre geçen sigortalılık sürelerini dikkate alarak aylık bağlayabilmektedir. Sadece bir Akit Taraf mevzuatına göre geçen sürelerin aylığa hak kazanmaya yetmemesi durumunda Sözleşmenin 27 nci maddesine göre diğer Akit Taraftaki sigortalılık süreleri, aynı zamana
rastlamamak kaydıyla birleştirilecektir.
Sözleşme kapsamında malullük, yaşlılık veya ölüm aylıklarına hak kazanılması için Kanunun 4/1-(a), 4/1-(b) ve 4/1-(c) bendi ve 506 sayılı Kanunun geçici 20 nci maddesi kapsamındaki çalışmalar, Almanya sigorta kurumlarınca gönderilen TR 4 ve/veya TR 5 formülerinde belirtilen sigortalılık süreleriyle aynı zamana rastlamamak koşulu ile birleştirilebilmektedir.
Her iki Akit Taraftaki sürelerin birleştirilmesi sonucu sigortalının aylığa hak kazanamaması durumunda, Taraflar sosyal güvenlik sözleşmesi imzalamış bulundukları üçüncü bir ülkedeki sigortalılık sürelerini de aynı zamana rastlamamak koşulu ile birleştirebilmektedir.
Sözleşme, sigortalıların Sözleşmenin yürürlük tarihinden önceki hizmetlerini de kapsadığından, herhangi bir yardıma hak kazanılmasında bu süreler de dikkate alınacaktır. Ancak Sözleşmenin 54 üncü maddesine göre, Sözleşmenin yürürlüğe girmesinden önce meydana gelmiş sigorta vakaları için bağlanacak aylıklar, müracaat tarihi esas alınarak ödenmeye başlanacaktır.
Aylıklara ilişkin Kurum ile Almanya emeklilik kurumları arasında yürütülmesi gereken işlemlerin tamamı sigortalının son çalışmasının geçtiği SGİM/SGM tarafından yürütülecektir.
1.1. Türkiye'den Yapılan Malullük, Yaşlılık ve Ölüm Aylığı Taleplerine İlişkin İşlemler
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 27 nci, 28 inci ve 29 uncu maddeleri, İdari Anlaşmanın 7 nci maddesi |
| TR 1 | Aylık Talebiyle İlgili Kesin Durumun Yetkili Sigorta Kurumuna İntikali |
| TR 2 | Sigortalıya Malullük veya Yaşlılık Aylığı Bağlanması Hakkında Dilekçe |
| TR 3 | Dul / Yetim Aylığı Bağlanması Hakkında Dilekçe |
| TR 3 a | Yetim Aylığı İçin Kısaltılmış Dilekçe |
| TR 4 | Yardıma Hak Kazanılması İçin Hesaplanması İcap Eden Sigorta Süreleri hakkında Bilgiler |
| TR 5 | Maden Yer Altında Geçen Çalışma Sürelerine Ait Bilgiler |
| TR 6 | Çalışmaya Ait Sual Belgesi |
| TR 7 | Aylık ile İlgili Kararın Yetkili Sigorta Merciine Bildirilmesi |
| TR 12 | Teferruatlı Tıbbi Rapor |
Sigortalı ve aylık sahibi hakkındaki bilgi ve belgeler Almanya yetkili kurumuna gönderilirken TR 1 formüleri, ilgili kutucuklar işaretlenerek talebe göre TR 2, TR 3, TR3a TR 4, TR 12 formülerlerinden ilgili olanların Almanya emeklililik kurumlarına gönderilmesinde üst yazı yerine kullanılacaktır. Söz konusu formüler düzenlenirken formülerin ilgili alanlarının tamamı doldurulacak ve düzenleyen SGİM/SGM'nin iletişim bilgileri de eksiksiz olarak kaydedilecektir.
Sigortalının talebinin Kanunun 4/1-(a) ve 4/1-(b) bentleri kapsamında değerlendirilmesi gerekiyorsa aylık taleplerine ilişkin formülerlerin düzenlenmesi ve Almanya emeklilik kurumuna gönderilmesi işlemleri, sigortalının son çalışmasının geçtiği ya da Kurumdan aylık alıyor olması halinde aylık dosyasının bulunduğu SGİM/SGM tarafından yürütülecektir. Bu kapsamdaki sigortalıların Almanya yetkili kurumlarından hizmet isteme ve hizmet gönderme işlemleri de sigortalının son çalışmasının geçtiği ya da Kurumdan aylık alıyor olması halinde aylık dosyasının bulunduğu SGİM/SGM tarafından yapılacaktır.
Sigortalıların aylık taleplerine ilişkin işlemler aşağıdaki şekilde yürütülecektir.
1.1.1. Sigortalının Son Çalışmasının Geçtiği ya da Kurumdan Aylık Alıyor Olması Halinde Aylık Dosyasının Bulunduğu SGİM/SGM'ye Başvuru Yapması
Sözleşmeye göre aylık bağlanması için SGİM/SGM'lere başvuran aylık talep sahipleri, öncelikle yurtdışı işlemleri servislerine yönlendirilecektir.
Bu servislerce aylık talep formüleri sigortalının veya hak sahibinin durumuna uygun olarak bilgisayar ortamında düzenlenecektir. Ayrıca sigortalıdan bir örneği Ek-4'de yer alan "Sosyal Güvenlik Sözleşmelerine Göre Akit Ülkelerden Gelir/Aylık Talep Dilekçesi" ile birlikte varsa Almanya'da geçen sigortalılık sürelerine ait belge örnekleri alınacaktır.
Sigortalının Ülkemizdeki hizmetlerinin toplanması, birleştirilmesi ve tespitine yönelik işlemler, cari usul ve esaslar dahilinde yürütülecek olup, talep sahibinin Ülkemizde geçen çalışmalarına ait TR 4 formüleri sigortalının son çalışmasının geçtiği ya da Kurumdan aylık alıyor olması halinde aylık dosyasının bulunduğu SGİM/SGM tarafından düzenlenerek onaylanacaktır.
İlgilinin maden yer altında geçen çalışmasının bulunması halinde ayrıca TR 5 formüleri de düzenlenecektir.
Malullük aylığı talebi söz konusu ise sigortalının başvurduğu SGİM/SGM tarafından sağlık hizmeti sunucusuna sevk edilerek TR 12 formülerinin düzenlenmesi sağlanacaktır. Sevk işleminde formülerin sigortalının kişisel bilgilerini içeren bölümleri SGİM/SGM tarafından doldurulacaktır.
TR 2, TR 3 ile gereği halinde TR 3a ve malullük aylığı talebi durumunda TR 12 formüleri, ikişer nüsha olarak düzenlenecek, formülerlerin bir nüshası dosyasında muhafaza edilecek diğer nüshası TR 1 formüleri ekinde Almanya yetkili kurumuna gönderilecektir.
Kurum tarafından ekleri ile birlikte gönderilen formülerleri alan Almanya yetkili kurumu, sigortalının talebini kendi mevzuatı kapsamında değerlendirecektir. Almanya emeklilik kurumunca aylık kararının ilgili SGİM/SGM'ye veya Kamu Görevlileri Emeklilik Daire Başkanlığına (KGEDB) TR 7 formüleri ile bildirilmesi halinde ayrıca bir işlem yapılmaksızın ilgili formüler dosyasında muhafaza edilecektir.
Sigortalının Ülkemizdeki aylık talebine ilişkin işlemlerde yürürlükteki usul ve esaslar dahilinde, sigortalının son çalışmasının geçtiği SGİM/SGM tarafından yürütülecek ve aylık kararı sigortalıya ve Almanya yetkili kurumuna bildirilecektir.
Almanya yetkili kurumundan hizmet isteme işlemleri sigortalının son çalışmasının geçtiği SGİM/SGM tarafından TR 1 formüleri ile yapılacaktır.
1.1.2. Sigortalının Son Çalışmasının Geçtiği ya da Kurumdan Aylık Alıyor Olması Halinde Aylık Dosyasının Bulunduğu SGİM/SGM'den Farklı Bir SGİM/SGM'ye Başvuru Yapması
Sözleşmeye göre aylık bağlanması için SGİM/SGM'lere başvuran aylık talep sahipleri, öncelikle yurtdışı işlemleri servisine yönlendirilecektir.
Bu servislerce yapılacak kontrol neticesinde sigortalının başvurusunun son çalışmasının geçtiği ya da Kurumdan aylık alıyor olması halinde aylık dosyasının bulunduğu SGİM/SGM'den farklı bir SGİM/SGM'de olduğunun tespit edilmesi halinde, aylık talebini alan SGİM/SGM'ce aylık talebine ilişkin formülerinin bütün bölümleri sigortalı ile birlikte bilgisayar ortamında doldurulacaktır.
Malullük aylığı talebi söz konusu ise talep sigortalının başvurduğu SGİM/SGM tarafından sigortalının son çalışmasının geçtiği ya da Kurumdan aylık alıyor olması halinde aylık dosyasının bulunduğu SGİM/SGM'ye yönlendirilecektir. İlk müracaatın yapıldığı SGİM/SGM tarafından sigortalının başvurduğu ildeki sağlık hizmet sunucusuna sevk işlemi yapılacak ve sonrasında TR 12 formülerinin düzenlenmesi sağlanacaktır. Sevk işleminde TR 12 formülerinin sigortalının kişisel bilgilerini içeren kısımları SGİM/SGM tarafından doldurulacaktır.
TR 2, TR 3 ile gereği halinde TR 3a ve malullük aylığı talebi durumunda TR 12 formüleri, "Sosyal Güvenlik Sözleşmelerine Göre Akit Ülkelerden Gelir/Aylık Talep Dilekçesi" ile birlikte varsa Almanya'da geçen sigortalılık sürelerine ait diğer belge örnekleri alınarak sigortalının son çalışmasının geçtiği ya da Kurumdan aylık alıyor olması halinde aylık dosyasının bulunduğu SGİM/SGM'ye gönderilecektir.
Sigortalının son çalışmasının geçtiği ya da Kurumdan aylık alıyor olması halinde aylık dosyasının bulunduğu SGİM/SGM tarafından yapılacak diğer işlemler Genelgenin bu bölümünde yer alan "1.1.1. Sigortalının Son Çalışmasının Geçtiği ya da Kurumdan Aylık Alıyor Olması Halinde Aylık Dosyasının Bulunduğu SGİM/SGM'ye Başvuru Yapması" başlığı altındaki açıklamalara göre sonuçlandırılacaktır.
1.1.3. Kanunun 4/1-(c) Bendi Kapsamındaki Sigortalıların Aylık Talebine İlişkin İşlemler
Son çalışması Kanunun 4/1-(c) bendi kapsamında olan veya 2829 sayılı Kanuna ya da Kanunun 53 üncü maddesine göre Kanunun 4/1-(c) bendi kapsamında aylık bağlanması gereken sigortalıların aylık taleplerine ilişkin formüler, ikamet edilen veya başvuru yapılan yerdeki SGİM/SGM tarafından düzenlenerek iki nüsha halinde Almanya emeklilik kurumuna gönderilmek üzere EHGM KGEDB'ye iletilecektir. Bu kapsamdaki sigortalıların Almanya emeklilik kurumlarından hizmet isteme ve hizmet gönderme işlemleri aylık alanlar için EHGM KGEDB tarafından, aylık almayanlar için ise EHGM Kamu Görevlileri Tescil ve Hizmet Daire Başkanlığı tarafından yürütülecektir.
1.1.4. Türkiye'de Çalışması Bulunmayanların Almanya'dan Aylık Talebine İlişkin İşlemler
Ülkemizde çalışması bulunmayanların Almanya'dan aylık talebinde bulunmak için Kuruma yaptığı başvurulara ilişkin tüm işlemler, bu bölümün "1.1. Türkiye'den Yapılan Malullük, Yaşlılık ve Ölüm Aylığı Taleplerine İlişkin İşlemler" başlığı altında yapılan açıklamalar doğrultusunda ilgilinin başvurduğu SGİM/SGM tarafından gerçekleştirilecektir.
1.2. Almanya'dan Yapılan Malullük, Yaşlılık ve Ölüm Aylığı Taleplerine İlişkin İşlemler
| İlgili hükümler | Sözleşmenin 27 nci, 28 inci ve 29 uncu maddeleri, İdari Anlaşmanın 7 nci maddesi |
| TR 1 | Aylık Talebiyle İlgili Kesin Durumun Yetkili Sigorta Kurumuna İntikali |
| TR 2 | Sigortalıya Malullük veya Yaşlılık Aylığı Bağlanması Hakkında Dilekçe |
| TR 3 | Dul / Yetim Aylığı Bağlanması Hakkında Dilekçe |
| TR 3a | Yetim Aylığı İçin Kısaltılmış Dilekçe |
| TR 4 | Yardıma Hak Kazanılması İçin Hesaplanması İcap Eden Sigorta Süreleri hakkında Bilgiler |
| TR 5 | Maden Yer Altında Geçen Çalışma Sürelerine Ait Bilgiler |
| TR 6 | Çalışmaya Ait Sual Belgesi |
| TR 7 | Aylık ile İlgili Kararın Yetkili Sigorta Merciine Bildirilmesi |
| TR 12 | Teferruatlı Tıbbi Rapor |
Almanya'da ikamet eden sigortalılar, her türlü aylık ve hizmet birleştirme taleplerini Almanya yetkili kurumuna yapacaklardır. Almanya emeklilik kurumu, malullük, yaşlılık ve ölüm aylığı ile hizmet birleştirilmesine ilişkin her türlü taleplerini TR 1 formülerine ilgili formüleri de ekleyerek sigortalının son çalışmasının geçtiği ya da Kurumdan aylık alıyor olması halinde aylık dosyasının bulunduğu SGİM/SGM'ye bildirecektir. Bu birimin bilinmemesi halinde talep belgeleri EHGM'ye gönderilecek olup EHGM tarafından da ilgili SGİM/SGM'ye gönderilecektir. Almanya emeklilik kurumunun taleplerine ilişkin tüm işlemler, bu SGİM/SGM'deki yurtdışı işlemleri servisi tarafından yürütülecektir.
Almanya'dan gelen aylık taleplerinin sigortalının son çalışmasının geçtiği ya da Kurumdan aylık alıyor olması halinde aylık dosyasının bulunduğu SGİM/SGM'den farklı bir SGİM/SGM'ye gönderilmesi durumunda, talep geciktirilmeksizin sigortalının son çalışmasının geçtiği ya da Kurumdan aylık alıyor olması halinde aylık dosyasının bulunduğu SGİM/SGM'ye iletilecektir.
Talebi alan SGİM/SGM, Kurum mevzuatı ve Sözleşme hükümleri kapsamında gerekli değerlendirmeler sonucu alacağı kararı sigortalıya doğrudan, Almanya emeklilik kurumuna ise TR 7 formüleri ile bildirecektir.
Malullük aylığı taleplerinde Almanya emeklilik kurumu tarafından TR 12 formüleri de gönderilecektir. Söz konusu formüler Kurumca yetkilendirilmiş sağlık tesislerince düzenlenmiş rapor olarak kabul edilerek maluliyet tespiti yapılacaktır. Almanya'dan gelen malullük aylığı talepleri de Kurum mevzuatı çerçevesinde değerlendirilerek aylık talebi sonuçlandırılacaktır.
Mevcut raporlara göre sigortalının maluliyetine karar verilememesi ve Kurum sağlık kurulunca ek rapor istenmesi halinde, dosyanın bulunduğu SGİM/SGM, sağlık kurulunun belirttiği arazlarla ilgili ek raporu, masrafları Kurumca karşılanmak üzere Alman sigorta kurumundan talep edecektir. Söz konusu rapor düzenlendikten sonra Alman sigorta kurumunca rapor masrafları talep edildiğinde, rapor masraflarına ait hesaplaşma işlemlerinin yapılmasını teminen ilgili SGİM/SGM'ce Alman sigorta kurumunun masraf talep ve rapor gönderme üst yazıları ile birlikte Kurumca sigorta kurumundan ek rapor isteme yazısının bir örneği EHGM YSEDB'ye gönderilecektir.
Sigortalının aylık talebinin, Kanunun 4/1-(c) bendi kapsamında değerlendirilmesi gerekiyorsa yukarıda sayılan işlemler EHGM KGEDB tarafından yürütülecektir.
1.3. Malullük, Yaşlılık ve Ölüm Aylığı Taleplerine İlişkin Diğer Hususlar
Sözleşmenin uygulanmasına dair Almanya yetkili kurumları dışındaki diğer kurumların sigortalılar ya da mevzuatla ilgili bilgi taleplerine, yetkili kurum olmamaları nedeniyle taleplerinin karşılanamayacağı ve bu taleplerin Sözleşmeye göre Almanya yetkili kurumlarına yapılması gerektiği şeklinde cevap verilecektir.
Almanya emeklilik kurumuna TR 4 formüleri ile Ülkemiz hizmetleri bildirirken ilgilinin 3201 sayılı Kanuna göre Almanya dahil borçlandığı tüm süreler, formülerde "N" kodu ile bildirilecektir. Formülerde isteğe bağlı sigortalılık süreleri gösterilirken açıklama bölümüne en son prim ödenme tarihi de belirtilecektir. Ayrıca talep edilmesi halinde 3201 sayılı Kanuna göre borçlanılan sürelere istinaden bağlanan aylık miktarları da Almanya emeklilik kurumlarına bildirilecektir.
2. Aylıkların Hesaplanması
Sözleşmeye göre aylık bağlama işlemleri aşağıda açıklanmıştır.
2.1. Sözleşme Kapsamında Müstakil Aylık Bağlanması
Sözleşmenin 29 uncu maddesine göre başvuru sahibinin aylığa hak kazanmasında sadece Türkiye'deki sigortalılık sürelerinin yeterli olması durumunda, Kanunun ilgili hükümlerine göre aylık bağlama işlemleri gerçekleştirilecek, Almanya'da geçen süreler aylığın hesabında dikkate alınmayacaktır.
Örnek 1: Almanya'da 1/1/1992-31/12/1993 tarihleri arasında 720 gün, Türkiye'de Kanunun 4/1-(a) bendi kapsamında 1/5/1995-31/12/2015 tarihleri arasında fasılalı olarak 6575 gün çalışması olan ve 21/08/2020 tarihinde yaşlılık aylığı talebinde bulunan, 2/3/1962 doğumlu erkek sigortalıya sadece Türk mevzuatına tabi geçen hizmetleriyle yaşlılık aylığı bağlanabilmesi için; Türkiye'deki ilk işe giriş tarihine göre (1/5/1995) 25 yıllık sigortalılık süresi, 5750 prim ödeme gün sayısı ve 55 yaş şartlarının oluşması gerekmektedir.
Buna göre, yaşlılık aylığı talep tarihinde Türkiye'de 25 yıllık sigortalılık süresi, 6575 günü ve 58 yaşı bulunan sigortalıya, Almanya'da geçen sigortalılık süreleri dikkate alınmaksızın, Ülkemizde geçen çalışmalarına göre müstakil yaşlılık aylığı bağlanacaktır.
Örnek 2: Almanya'da 1/1/1991-31/12/1993 tarihleri arasında 1080 gün; Türkiye'de 1/2/1995-31/5/2020 tarihleri arasında Kanunun 4/1-(b) bendi kapsamında 9120 gün hizmeti bulunan 1/1/1960 doğumlu erkek sigortalı 22/7/2020 tarihinde yaşlılık aylığı talebinde bulunmuştur.
Kanunun 4/1-(b) bendi kapsamında geçen hizmetleri dikkate alındığında talep tarihi itibariyle 55 yaş ve 25 tam yıl prim ödeme koşullarını yerine getiren sigortalıya Almanya'da geçen sigortalılık süreleri dikkate alınmaksızın müstakil yaşlılık aylığı bağlanacaktır.
2.2. Sözleşme Kapsamında Kısmi Aylık Bağlanması
Sözleşmenin 27 nci maddesi gereği, Türkiye'deki sigortalılık sürelerinin aylığa hak kazanmaya yetmemesi durumunda, aynı zamana rastlamamak kaydıyla Almanya'daki süreler birleştirilmekte ve aylığa hak kazanma durumu değerlendirilmektedir. Aylık bağlama işlemi yapılırken sadece Türkiye'de geçen çalışmalara ait prime esas kazançlar dikkate alınacaktır.
Kısmi aylık, (Toplam prim ödeme gün sayısı üzerinden hesaplanan teorik aylık miktarı x Türk mevzuatına göre geçen prim ödeme gün sayısı) / (Toplam prim ödeme gün sayısı) formülüne göre hesaplanacaktır.
Örnek 1: Almanya'da 1/2/1993-31/12/1998 tarihleri arasında 2130 gün, Türkiye'de Kanunun 4/1-(a) bendi kapsamında 1/6/2001-31/3/2019 tarihleri arasında fasılalı olarak 4220 gün çalışması olan ve 2/6/2020 tarihinde yaşlılık aylığı talebinde bulunan 1/7/1963 doğumlu erkek sigortalıya sadece Türk mevzuatına tabi geçen hizmetleriyle yaşlılık aylığı bağlanabilmesi için; Türkiye'deki ilk işe giriş tarihine göre (1/6/2001) 25 yıllık sigortalılık süresi, 4500 prim ödeme gün sayısı ve 60 yaş veya 7000 prim ödeme gün sayısı ve 60 yaş şartlarının oluşması gerekmektedir.
2/6/2020 tarihli talebe göre, Türkiye'deki çalışmalar ile aylık bağlanması için gerekli olan yaş, prim ödeme gün sayısı ve sigortalılık süresi şartları oluşmadığından ilgiliye müstakil yaşlılık aylığı bağlanmasına imkan bulunmamaktadır.
Ancak, Almanya'da çalışmaya başlanılan 1/2/1993 tarihi, ilk işe giriş tarihi olarak kabul edilerek kısmi yaşlılık aylığı bağlanabilmesi için 25 yıllık sigortalılık süresi, 5675 prim ödeme gün sayısı ve 54 yaş şartlarının oluşması gerekmektedir. Yaşlılık aylığı talep tarihi itibariyle aylık bağlama şartları oluştuğundan ilgiliye Almanya süreleri de dikkate alınarak kısmi yaşlılık aylığı bağlanacaktır.
Aylık bağlanırken sadece Türkiye'de geçen çalışmalara ait prime esas kazançlar dikkate alınmak suretiyle Türkiye'de ve Almanya'da geçen toplam 6350 gün üzerinden teorik aylık hesaplanacak ve bulunan tutarın Türkiye'de geçen 4220 gün çalışmaya istinaden 0,6646 (4220/6350 = 0,6646) oranı kısmi aylık olarak ödenecektir.
Örnek 2: Almanya'da 20/11/1999-19/11/2014 tarihleri arasında 5400 gün; Türkiye'de 31/1/2015-31/12/2015 tarihleri arasında Kanunun 4/1-(b) bendi kapsamında 331 gün hizmeti bulunan ve maluliyeti Kurumca kabul edilen 1/1/1970 doğumlu kadın sigortalı 2/3/2020 tarihinde malullük aylığı talebinde bulunmuştur.
Sigortalı talepte bulunduğu tarih itibari ile Kanuna göre malullük aylığı bağlama şartlarını yerine getiremese de Sözleşmeye göre malullük aylığı bağlama şartlarını yerine getirdiğinden 1/4/2020 tarihi itibariyle (331/5731= 0,0578 sabit sayı oranıyla) kısmi malullük aylığı bağlanacaktır.
Örnek 3: Türkiye'de T.C. Emekli Sandığı (4/1-c) kapsamında 1/5/1988- 30/6/1989 tarihleri arasında fasılalı olarak 390 gün, 1/3/2015-31/12/2015 tarihleri arasında Kanunun 4/1-(b) bendi kapsamında 300 gün hizmeti bulunan ve 1/7/1985-31/12/1986 tarihleri arasındaki 540 gün askerlik borçlanma süresini aynı kapsamda 13/11/2016 tarihinde ödeyen 1/1/1958 doğumlu erkek sigortalının Almanya'da da 20/11/1990-19/11/2005 tarihleri arasında 5400 gün hizmeti bulunmaktadır. Sigortalı 2/3/2020 tarihinde yaşlılık aylığı talebinde bulunmuştur. Askerlik süreleri de dahil edilerek her iki statüde geçen sürelere bakıldığında, 2829 sayılı Kanuna göre hizmetin en çok bulunduğu Kanunun 4/1-(b) bendi kapsamında ilgiliye Sözleşmeye göre kısmi yaşlılık aylığı bağlanacaktır.
3. Ortak Hükümler
3.1. 180 Günden Az Sigortalılık Süreleri
1/4/1987 tarihinde iptal edilen Sözleşmenin 27 nci maddesinin üçüncü fıkrasına göre bu tarihten önce aylık talebinde bulananların söz konusu taleplerinin incelenebilmesi için 180 gün staj süresinin bulunması gerekmekte idi. Bu tarihte yürürlüğe giren Sözleşme hükümlerine göre staj süresi kaldırılarak Akit Taraflarda 1 gün hizmeti olanlara da diğer şartları taşımaları kaydıyla aylık bağlanması imkanı getirilmiştir.
1/4/1987 tarihinden önce aylık talebinde bulunup, Ülkemizde 180 günden az sigortalılık süresi bulunduğu için aylık talepleri reddedilenlerden bu tarihten önce Almanya emeklilik kurumlarınca aylık bağlananların Ülkemizdeki hizmetleri Almanya tarafından değerlendirildiğinden ilgililerin Ülkemizde hizmetleri yok sayılmaktadır.
Bunların 1/4/1987 tarihinden sonra Ülkemizde yeniden çalışmaları olmadığı sürece yeni aylık talepleri, Sözleşmenin mülga 27/3 maddesine göre hizmetleri Almanya tarafından değerlendirildiği gerekçesi ile reddedilecektir.
Bunlardan 1/4/1987 tarihinden sonra Ülkemizde çalışmaları olanlara ise sadece bu tarihten sonraki hizmetlerine istinaden aylık bağlanabilecektir.
3.2. Kanun'un Ek 19 uncu Maddesinin Sözleşme Aylıkları İçin Uygulanmaması
5510 sayılı Kanunun Ek 19 uncu maddesinde, bu Kanun veya bu Kanunla yürürlükten kaldırılan ilgili kanun hükümlerine göre malullük veya yaşlılık sigortasından ödenen aylıklar ve aylıklar ile birlikte her ay itibarıyla yapılan ödemeler toplamının dosya bazında, 8/2/2006 tarihli ve 5454 sayılı Kanunun 1 inci maddesi uyarınca yapılacak ek ödeme dahil 1.500 Türk Lirasından az olamayacağı, aynı maddenin üçüncü fıkrasında ise uluslararası sosyal güvenlik sözleşmeleri gereğince bağlanan kısmi aylıklar için bu madde hükümlerinin uygulanmayacağı öngörülmüştür.
Bu kapsamda, bu Genelgenin 6 ncı bölümündeki kısmi aylık hesaplamasına ilişkin "2.2. Sözleşme Kapsamında Kısmi Aylık Bağlanması" başlığı altındaki formülde yer alan teorik aylık hesaplanırken de Kanunun Ek 19 uncu maddesinde yer alan 1.500 Türk Lirasına yükseltme işlemi yapılmadan sabit sayı bulunarak aylık bağlama işlemi sonuçlandırılacaktır.
3.3 Prim İade İşlemleri
| İlgili hükümler | Alman Rant Reform Yasası Md. 210 |
| T | Prim İadesi Talep Dilekçesi |
| TR11 | Prim İadesi Talep Dilekçesinin Alman Sigorta Merciine İntikali |
Almanya'da çalışan vatandaşlarımızın bu ülke sigorta kurumlarına yatırılmış olan primleri yazılı istekleri üzerine;
• İki yıllık bekleme süresinin doldurulması,
• Almanya'yı terk etmiş olunması
halinde kendilerine veya ölümleri halinde geride kalan hak sahiplerine iade edilmekte olup kısmi prim iadesi mümkün bulunmamaktadır.
Prim iadesi işlemleri 01/01/1983 tarihinden itibaren SGİM/SGM'ye devredilmiştir. Bu nedenle, prim iadesi talebinde bulunanların işlemleri talepte bulunulan SGİM/SGM'ce sonuçlandırılacaktır.
Prim iadesi talebinde bulunanlara, sadece kendilerinden kesilen primlerin iade edileceği, işveren paylarının iade edilmeyeceği, prim iadesi gerçekleştikten sonra Almanya'daki hizmetlerinin tasfiye olacağı ve primlerin tekrar Almanya sigorta mercine iade suretiyle ihyasının mümkün olmayacağı hakkında bilgi verilecektir.
Almanya prim iadesi için iki dilde hazırlanmış olan "T" formüleri ilgilinin beyanları esas alınarak dört nüsha olarak doldurulacak ve iki nüshası talebi destekleyen ilgili evraklarla birlikte TR 11 formüleri ekinde Almanya sigorta kurumuna gönderilecektir.
"T" formüleri düzenlenirken talepte bulunanın;
• Türkiye'deki sigortalılık durumu, formülerin "IV. Türkiye'deki sigorta durumu/1.Türk Emeklilik sigortalarında mecburi sigortalılık mevcut muydu?" bölümündeki "evet/hayır" seçeneklerinden birisi işaretlenerek belirtilecektir. Türkiye'de mecburi sigortalılığın bulunması halinde bu bölümdeki ilgili statüye sigortalılığın başlangıç ve bitiş tarihi mutlaka yazılacaktır.
• Formülerin "IV. Türkiye'deki sigorta durumu/2. Alman sigortalılık süreleri diktate alınarak hesaplanmış olan bir Türk aylığı alınıyor mu?" seçeneğindeki "evet" seçeneği sadece talepte bulunanın Sözleşmeye göre aylık alması halinde işaretlenecek, diğer durumlarda ise "hayır" seçeneği işaretlenecektir.
Türkiye'de sigortalı çalışması bulunan sigortalıların prim iade işlemleri sigorta sicil numarası üzerinden, Türkiye'de sigortalı çalışması bulunmayanların prim iade işlemleri ise SGİM/SGM'ce bu konuda açılacak dosya üzerinden yürütülecektir.
Prim iadesi ile ilgili diğer hususlar aşağıda yer almaktadır.
17/3/1987 tarihine kadar Almanya'yı terk etmiş vatandaşlarımız Türkiye'de mecburi sigortalı olsalar bile bekleme süresinden etkilenmezler.
65 yaşını doldurdukları halde her iki ülkedeki prim ödeme süreleri toplamı 5 yılı (60 ay) bulmayan vatandaşlarımız 24 aylık bekleme süresine tabi değildir.
Tutuklu olarak geçen süreler ile 5510 sayılı Kanun ve bu Kanunla mülga kanunlara göre isteğe bağlı sigortaya prim ödenen süreler 2 yıllık bekleme süresine dahil edilmektedir.
Almanya'daki prim ödeme süreleri de dikkate alınarak Kurumca kısmi aylık bağlananların primleri iade edilmemektedir.
Bekleme süresinin dolmamamış olması sebebiyle prim iadesi almadan ölen sigortalının dul eşine veya yetimlerine, Sözleşmeye göre kısmi dul yetim aylığı bağlanmamış olması koşulu ile prim iadesi yapılabilmektedir.
Prim iadesi tutarı, talepte bulunanın tercihine göre Almanya'da ya da Türkiye'de bir banka hesabına havale edilebileceği gibi, vekaletname ibrazı halinde vekile de ödenebilmektedir.
3.4. Gelir ve Aylıklarda İndirim
Ülkemiz mevzuata göre gelir ve aylıkların birleşmesi halinde, aylık veya gelirlerin indirime tabi tutulması gerektiği durumlarda Sözleşmenin 10 uncu maddesine göre Almanya'dan alınan gelir veya aylıklar da bu kapsamda değerlendirilecektir. Ancak, Türkiye ve Almanya'daki sosyal sigorta mevzuatları gereğince hak kazanılan aylık ve gelirlerin birleşmesi nedeniyle her iki ülkenin yardımları sınırlaması gerekiyor ise her iki ülke, mevzuatları gereğince azaltacakları meblağın yarısı oranında indirim yapacaklardır.
Örnek: Sözleşmeye göre, Almanya'dan hem yaşlılık aylığına, hem de kaza gelirine hak kazanması nedeniyle yaşlılık aylığı indirimine tabi tutulan ve buna ilişkin bilgileri TR 2 belgesinde ya da TR 8 belgesinde belirtilen sigortalıya Kurumumuzca bağlanan sözleşme aylığından da 1/4 oranında indirim yapılacaktır.
YEDİNCİ BÖLÜM
ALMANYA ÇOCUK PARASI
1. Çoçuk Parasına İlişkin İşlemler
Sözleşmenin;
• 33 üncü maddesinde, Akit Taraflardan birinin ülkesinde çalışan ve çocukları diğer Akit Taraf ülkesinde ikamet eden bir kimse, çocukları çalışmakta olduğu ülkede ikamet ediyormuş gibi, çalıştığı ülke mevzuatına göre çocuk parasını alacağı ve buna ilişkin yöntemin nasıl olacağı,
• 33 a maddesinde ise sigortalının kendisine ödenen çocuk zamlarını çocukların bakımında kullanmadığı takdirde, çocuk parasının çocuklara bakan kişilere ödeneceği,
• 34 üncü maddesinde Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre çocuk zammına hak kazanılması, sigortalılık sürelerinin veya muadili sürelerin tamamlamasına bağlı olan hallerde, her iki Akit Taraf ülkelerinde birbirini takiben geçen bütün sürelerin nazara alınacağı
hüküm altına alınmıştır.
Buna göre Almanya'da çalışan sigortalının Türkiye'de ikamet eden çocukları için ödenmesi gereken çocuk parasının Almanya yetkili kurumunca ödenmesi için tanzim edilmesi gereken belgelerle ilgili işlemler aşağıda açıklandığı şekilde yapılacaktır.
1.1. KG 65t-a Formüleri
| İlgili hükümler | Sözleşmesinin 33 a maddesi |
| KG 65t-a | Türk Alman Sosyal Güvenlik Sözleşmesinin 33a Maddesine Göre, Ödenecek Çocuk Parası |
Almanya sigortalısının almakta olduğu çocuk parasını Türkiye'de ikamet eden çocuklarının bakımında kullanması gerekmektedir. Çocuk parasının sigortalı tarfından Türkiye'deki çocuğa gönderilmemesi durumunda bu durumun belirtilerek çocuklara bakan kişi tarafından Almanya yetkili kurumundan çocuk parası talep edilmesi halinde, ilgili SGİM/SGM'ce KG 65t-a formülerinin ilgili alanlarına çocuklara bakan kişinin bildireceği banka adı ve IBAN numarası ile birlikte sigortalıya ve çocuklara ait bilgiler tam ve doğru yazılarak söz konusu formüler üç nüsha düzenlenerek imzalanıp onaylandıktan sonra iki nüshası EHGM'ye gönderilecektir. Ayrıca, KG 65t-a formüleri ile birlikte çocuklara bakan kişi tarafından doldurulup imzalanan taahhütname (dilekçe) ve çocuklara ait medeni hal belgesi (vukuatlı nüfus kayıt örneği/V.N.K.Ö) de gönderilecektir.
KG 65t-a formüleri EHGM'ce Almanya yetkili kurumuna gönderilecektir.
Çocuk parası, Almanya yetkili kurumu tarafından direkt çocuklara bakan kişinin IBAN numarasına gönderilmektedir. Çocuk parasının ödenmesinde Kurumun aracılığı söz konusu değildir.
1.2. KG 57t-a Formüleri
| İlgili hükümler | Sözleşmesinin 33a maddesi |
| KG 57t-a | Öğrenim Durumu Belgesi |
KG 57t-a formüleri Türkiye'de ikamet eden ve ön lisans, lisans ve yüksek lisans eğitimi gören Almanya sigortalısının 18 yaşından büyük çocuklarının öğrenim durumlarının tespiti için Almanya yetkili kurumu tarafından düzenlenen bir formülerdir.
KG 57t-a formüleri, sigortalının çocuğu tarafından elden ilgili SGİM/SGM'ye ibraz edilebileceği gibi Almanya yetkili kurumu tarafından da posta yolu ile gönderilebilmektedir.
KG 57t-a formülerinin ilgili alanları çocuğun öğrenim belgesine istinaden SGİM/SGM'ce doldurularak onaylanacak ve öğrenci belgesi ve V.N.K.Ö. ile birlikte talep sahibine elden verilecek veya Almanya yetkili kurumuna posta ile gönderilecektir.
1.3. KG 53t-a Formüleri
| İlgili hükümler | Sözleşmesinin 33a maddesi |
| KG 53t-a | Medeni Hal Durumu Belgesi |
KG 53t-a formüleri, Almanya sigortalısının bağlı olduğu Alman yetkili kurumundan çocuk parası talep etmesi halinde Türkiye'de ikamet eden çocuklarının, çocuk parası hakkının bulunup bulunmadığının tespiti için Almanya yetkili kurunu tarafından talep edilen bir formülerdir.
KG 53t-a formüleri, sigortalının çocuğu tarafından elden EHGM'ne veya ilgili SGİM/SGM'ne ibraz edilebileceği gibi Almanya yetkili kurumu tarafından da posta yolu ile gönderilebilmektedir.
KG 53t-a formülerinin ilgili alanları çocukların V.K.N.Ö bilgilerine istinaden EHGM'ce veya SGİM/SGM'ce doldurularak onaylanacak ve talep sahibine elden verilecek veya Almanya yetkili kurumuna posta ile gönderilecektir.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER
Sözleşmenin uygulamasındaki diğer hususlarla ilgili yapılacak iş ve işlemler aşağıda açıklanmıştır.
1. Para Yardımları
Akit Tarafların birinin mevzuatına göre ödenecek para yardımlarının hesaplanmasında diğer Akit Tarafta ikamet eden aile bireyleri de nazara alınmaktadır.
Para yardımlarının diğer Akit Tarafta ikamet eden bir kimseye ödenmesinde ödemenin ikamet edilen ülkede geçerli bulunan para birimi ile yapılmasında ödemeyi yapacak sigorta merci yetkilidir. Söz konusu ödemeler doğrudan ilgili kimseye ödenmektedir.
2. Gelir/Aylıkların Transferi
Sözleşmenin 4a maddesi ve Nihai Protokolünün 5 inci maddesinin (e) fıkrasının ikinci cümlesine göre, Akit Taraflarca bağlanan gelir/aylıklar ilgililerin diğer Akit Tarafta veya üçüncü bir ülkede ikamet etmeleri halinde de ödenmeye devam edilmektedir.
Sözleşme kapsamında bağlanan gelir/aylıklar ilgililerin talebi üzerine Kurum mevzuatında öngörülen usule göre diğer bir ifade ile transfer masraflarının aylık alıcıları tarafından ödenmesi şartıyla
Almanya'ya veya üçüncü bir ülkeye transfer edilmektedir.
Kurumdan Sözleşme kapsamında gelir/aylık bağlanan ve Almanya'da ikamet eden Alman vatandaşların söz konusu gelir aylıkları, talebe bakılmaksızın Alman emeklilik kurumu aracılığı ile ödenmek üzere Almanya'ya transfer edilecektir.
3. Avans ve Yersiz Ödemelerin Tahsili
Sözleşmenin 49 uncu maddesinin birinci fıkrasına göre Akit Taraflardan birinin sigorta merciince ödenen avans miktarı ile ilgililere yersiz ve fazla yapılan ödeme miktarları bu kurumun talebi üzerine diğer kurumca yapılacak aylık ödemelerinden mahsup edilerek bu kuruma transfer edilmektedir.
Söz konusu avansın mahsup işleminde, yetkili kurumun avans ödenen tarih aralığını bildirmesine müteakip, gelir veya aylığı ödeyecek kurumca aynı süre için hesaplanan tutar henüz ilgiliye ödenmemişse bu tarafa transfer edilmektedir. Ancak hesap edilen tutar ilgiliye ödenmişse bu taleple ilgili işlem yapılmamaktadır.
Almanya emeklililik kurumlarınca Türkiye'de ikamet eden kişilere yapılan fazla ve yersiz ödemelerin ilgililerden tahsil edilerek gönderilmesi yönündeki taleplerle ilgili olarak sadece borç miktarı bildirilerek ödemenin doğrudan Alman emeklilik kurumlarına yapılması yönünde ilgililere yazı gönderilecektir.
Diğer yandan, Sözleşmenin 49 uncu maddesinin üçüncü fıkrası belirtilerek Alman sigorta kurumlarınca, Kurumdan gelir/aylık alıp Almanya'da sosyal yardım müessesinden yardım görenlerin gelir/aylıklarının bu müesseselere ödenmek üzere kurumlarına transfer edilmesi talepleri kabul edilmeyecektir.
4. Tazminat (Rücu) Talepleri
Sözleşmenin 50 nci maddesinin;
• Birinci fıkrasında, Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre, diğer Akit Taraf ülkesinde olan bir sigorta vakası dolayısı ile yardıma hak kazanan bir kimse diğer Akit Taraf nizamlarına göre üçüncü bir şahıstan zararın tazminini istemek hakkına sahip ise bu hak, ilgili mevzuat dairesinde, yardımı yapacak olan Akit Tarafın Sosyal Sigorta Merciine intikal edeceği,
• İkinci fıkrasında, Akit Taraflardan birinin Sosyal Sigorta Mercii üçüncü bir şahıstan doğrudan doğruya bir tazminat istemek hakkına sahip ise, diğer Akit Tarafın bu hakkı tanıyacağı,
• Üçüncü fıkrasında, aynı sigorta vakası dolayısı ile Akit Taraflardan her ikisinin Sosyal Sigorta Mercileri de tazminat isteme hakkına sahip iseler, bunların müteselsil alacaklı sayılacağı, bu sosyal sigorta mercilerinin alınacak tazminatı yapacakları yardımlarla orantılı olarak paylaşacakları
hüküm altına alınmıştır.
Sözleşme kapsamında rücu alacaklarına ilişkin işlemler aşağıda belirtildiği şekilde yapılacaktır.
4.1. Kurumun Rücu Alacakları
Sosyal güvenliği Kurumumca sağlanan sigortalıların Almanya'da bulundukları esnada 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 21 inci, 39 uncu ve 76 ncı maddelerinde sözü edilen durumlara maruz kalmaları halinde üçüncü kişilere rücu edilecek Kurum alacaklarına ilişkin
işlemler, Sözleşmenin 50 nci maddesi hükümlerine göre Almanya yetkili kurumu tarafından gerçekleştirilmektedir.
Kurum sigortalısının Almanya'da bulunduğu esnada meydana gelen bir sigorta vakası (trafik kazası, kavga, cinayet gibi) nedeniyle ortaya çıkan Kurum zararının olaya sebebiyet veren ve kusurlu bulunan üçüncü şahıslardan tahsili hususunda gerekli işlemler öncelikle kazaya maruz kalan sigortalının kayıtlı bulunduğu SGİM/SGM tarafından tespit edilerek başlatılacaktır.
Kurum sigortalısının uğramış olduğu sigorta vakası sonucu ölümü halinde geride kalanlara bağlanan aylıkların, yaralanması halinde ise sigortalılara yapılan sağlık yardımlarının karşılanması için SGİM/SGM'ce temin edilecek olan olayın meydana geldiği yer, olaya el koyan adli merciler, buna ilişkin diğer bilgi/belgeler ve Kurum zararını gösterir belgenin talep yazısı ekinde EHGM'ye gönderilecektir.
Almanya yetkili kurumu ile rücu alacaklarına ilişkin işlemler EHGM'ce yapıldığından SGİM/SGM'ce rücu alacaklarına ilişkin olarak Alman yetkili kurumu ile doğrudan yazışma yapılmayacaktır.
4.2. Alman Yetkili Kurumunun Rücu Alacakları
Almanya sigortalılarının Ülkemizde bulundukları esnada meydana gelen bir sigorta vakası (trafik kazası, kavga, cinayet gibi) nedeniyle ortaya çıkan zararının, olaya sebebiyet veren ve kusurlu bulunan üçüncü şahıslardan tahsili hususunda talep Almanya yetkili kurumunca Sözleşmenin 50 nci maddesi gereği T/A 1542 a formüleri veya resmi yazı ile EHGM'ye gönderilmektedir.
Söz konusu rücu talebi EHGM'ce talimat yazısı ekinde olayın meydana geldiği ildeki SGİM/SGM'ye gönderilecektir.
SGİM/SGM'ce aşağıda belirtildiği şekilde işlem yapılacaktır:
• Trafik kazası için; olaya sebebiyet veren aracın kayıtlı bulunduğu sigorta şirketi, aracın sürücüsü ve maliki kusurları oranında ödemekle yükümlü bulunduğundan, sigorta şirketine poliçelerinde kayıtlı limit dahilinde, sigorta şirketinin ödeyeceği tutar Alman yetkili kurumunun talebini karşılamıyor ise kalan tutar için aracın sürücüsü ve malikine de kusurları oranında duyuru yapılacaktır.
• Kavga veya cinayet sonucu olay meydana gelmiş ise olaya sebebiyet veren ve kusurlu bulunan kişi/kişilere duyuru yapılacaktır.
Sözleşme gereği rücu işlemleri ile ilgili olarak idari yardımlaşma kapsamında yapılan işlemlerden Kurum sadece ilgililere duyuru yapmakla yükümlü olup, zorlayıcı tedbir uygulanmamaktadır.
Alman yetkili kurumunun talebine istinaden SGİM/SGM tarafından kusurlu bulunan üçüncü şahıslardan tahsil edilen tutarlar Alman yetkili kurumunun bildirmiş olduğu IBAN ve BIC numarasına tahsil edildiği günkü kurdan AVRO'ya çevrilerek havale edilecektir.
Alman yetkili kurumuna yapılan işlemler hakkında EHGM'ce bilgi verileceğinden, SGİM/SGM'ce söz konusu işlemler sonucu EHGM'ye bildirilecektir.
5. Prim Alacaklarının İcra Yoluyla Tahsili
Sözleşmenin 43 üncü ve 51 inci maddelerine göre bir Akit Taraf yetkili kurumuna prim borcu olup diğer Akit Tarafta ikamet edenlerden prim alacaklarının icra yoluyla tahsili alacaklı Akit Tarafın talebi üzerine diğer Akit Taraf yetkili kurumunca yapılacaktır.
5.1. Kurum Sigortalılarının Prim Borçlarının İcra Yoluyla Tahsili İçin Talep Belgesi
| İlgili Hükümler | Sözleşmenin 43 üncü ve 51 inci maddeleri |
| A/T 51 | Almanya'da Prim Tahsili Talebi |
Sözleşmenin 43 üncü ve 51 inci maddelerine göre Kuruma prim borcu olup Almanya'da ikamet edenlerden prim alacaklarının icra yoluyla tahsili Kurumun talebi üzerine Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasınca yapılacaktır.
Kuruma prim borcu olup Almanya'da ikamet eden kişilerden prim alacaklarının Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasınca ilgiliden tahsil edilmesi için doldurulacak olan "A/T 51" ve "A/T 51a sosyal sigortaya ödenmemiş primler hakkında karar bildirimi" formülerlerinde; borçlunun adı ve soyadı, doğum tarihi, Almanya'daki adresi, ödemenin yapılacağı banka adı, Kurum BIC ve IBAN numarası ile "I. Borçlanılan Prim" ve "II. Borçlanılan Primlere İlişkin Gecikme Zamları" alanları Kurumca eksiksiz doldurulacak ve onaylanarak Almanya yetkili kurumuna gönderilecektir.
Prim alacaklarının icra yoluyla tahsiline ilişkin işlemler Sigorta Primleri Genel Müdürlüğü'nce (SPGM) gerçekleştirilecektir.
5.2. Almanya Sigortalılarının Prim Borçlarının İcra Yoluyla Tahsili İçin Talep Belgesi
| İlgili Hükümler | Sözleşmenin 43 üncü ve 51 inci maddeleri |
| T/A 51 | Türkiye'de Prim Tahsili Talebi |
Sözleşmenin 43 üncü ve 51 inci maddelerine göre Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına prim borcu olup Ülkemizde ikamet edenlerden prim alacaklarının icra yoluyla tahsili Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasının talebi üzerine Kurumca yapılacaktır.
Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına prim borcu olup Ülkemizde ikamet edenlerden prim alacaklarının Kurumca ilgiliden tahsil edilmesi talebiyle ilgili Almanya'dan gelen "T/A 51" ve "T/A 51a sosyal sigortaya ödenmemiş primler hakkında karar bildirimi" formülerlerine istinaden ilgiliden tahsil edilmesi için mevzuatımızda öngörülen usullerle takip ve tahsili işlemleri ilgilinin ikamet ettiği ildeki SGİM/SGM tarafından yapılacaktır.
İlgiliden tahsil edilen miktar T/A 51 formülerinin ilgili alanında belirtilen Almanya yetkili kurumu/hastalık kasasına ait hesap numarasına gönderilecek ve Almanya yetkili kurumuna da bu hususta yazıyla bilgi verilecektir.
ÜÇÜNCÜ KISIM
SÖZLEŞMENİN UYGULANMASINA İLİŞKİN ORTAK VE DİĞER HUSUSLAR
1. Başvuruların Alınması
Sözleşmenin 46 ncı maddesi gereği, Akit Taraflardan birinin emeklilik kurumuna gönderilmesi gereken dilekçenin, diğer Akit Taraf yetkili kurumuna verilmiş olması durumunda dilekçe, ilgili Akit Taraf kurumuna verilmiş sayılır. Bu şekilde Almanya emekli kurumuna gönderilmesi gereken ancak
Kuruma intikal eden dilekçeler geciktirilmeksizin TR 1 formüleri ekinde Almanya emeklilik kurumuna gönderilecektir.
Aynı şekilde Kuruma verilmesi gerektiği halde Almanya yetkili kurumuna verilmiş olan dilekçeler, Almanya yetkili kurumu tarafından TR 1 formüleri ekinde Kuruma gönderilir. Ayrıca, Almanya emekli kurumuna yapılmış olan başvuru tarihi, Kuruma yapılmış başvuru tarihi olarak esas alınacaktır.
Malullük veya yaşlılık aylıkları ile ilgili olarak talep sahibinin Sözleşmeye göre iki Tarafa verilmiş kabul edilen tahsis talebinden birisinden veya her ikisinden aylık bağlanmadan vazgeçmesi mümkün bulunmaktadır. Kurumdan aylık talebinden vazgeçilmesinde 6/11/2011 tarihli ve 2018/38 sayılı Genelge hükümleri esas alınacaktır.
2. Sağlık Yardımları Hakkındaki Formülerlere İlişkin İşlemler
Almanya yetkili kurumu tarafından usulüne uygun olarak düzenlenerek Kuruma faks, e-posta ya da diğer elektronik ortamlarda gönderilen sağlık yardımları hakkındaki formüler işleme alınarak gereği yapılacaktır. Bu şekilde gönderilen formülerde ıslak imzalı olma şartı aranmayacaktır.
3. Aylık Taleplerine İlişkin İşlemler
Sözleşmenin aylık bağlanması ve talep belgelerinin Almanya emeklilik kurumuna intikali ile ilgili yapılacak diğer işlemler aşağıda açıklanmıştır.
• Almanya'dan aylık bağlama ve hizmet isteme talepleri sigortalının son defa çalıştığı, SGİM/SGM tarafından Kurum intranet sayfasında "Kurumsal/ Dokümanlar/ Yurtdışı/ Yabancı Ülke Sigorta Kurumlarının Adresleri" bölümünde isim ve adresleri belirtilen sigortalının bağlı olduğu Alman irtibat bürosuna gönderilecektir. Sigortalının bağlı olduğu irtibat bürosu bilinmiyorsa talepler Alman Kuzey Bavyera Emeklilik Sigortası Kurumuna gönderilecektir.
• Almanya'ya yapılan malullük aylığı taleplerine bağlı olarak SGİM/SGM'ye intikal eden teferruatlı tıbbi rapor (TR 12) ve ekleri tercümesinin yapılması için EHGM'ye gönderilecektir. Tercümesi yapılan rapora istinaden sigortalının malul sayılıp sayılmadığına ilişkin karar alınması için rapor ve ekleri ilgili SGİM/SGM tarafından bağlı olduğu Kurum Sağlık Kuruluna gönderilecektir.
• Ülkemizde ikamet edenlerden Almanya mevzuatına göre ölüm sigortasından dul yetim aylığı talebinde bulunanların hak sahibi olup olmadıklarına bakılmaksızın ilgili TR 3 veya TR 3a talep formüleri tanzim edilerek Almanya emeklilik kurumlarına gönderilecektir.
• Sigortalıların aylık taleplerine istinaden Sözleşmenin 27 nci maddesine istinaden hizmet birleştirilmesi esnasında Ülkemiz hizmetleri ile Almanya sigortalılık sürelerinin çakıştığının tespit edilmesi halinde Ülkemizde geçerli olduğu kabul edilen süreler esas alınacak, aynı süreye rastlayan Almanya süreleri ise birleştirme kapsamı dışında tutulacaktır. Ülkemiz hizmetlerinin geçerli olup olmadığı cari usullere göre belirlenecektir.
• Talep tarihinden önce Almanya'da çalışması bulunan Kanunun 4/1-(a), 4/1-(b) ve 4/1-(c) bendi kapsamındaki sigortalıların veya ölümü halinde hak sahiplerinin Türkiye'deki prim ödeme gün sayısının müstakil aylık bağlanmasına yeterli olması durumunda bağlanacak aylık Sözleşme kapsamında bağlanan aylık olarak değerlendirilecektir.
• Aylık talep başvurularına ve aylık bağlama işlemlerine ilişkin bu Genelgede yer almayan hususlarda Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği hükümleri ile 6/11/2018 tarihli ve 2018/38 sayılı Genelge hükümleri uygulanacaktır.
4. Almanya'da Yetişen Çocuklar İçin Sigortalılık Süresi Tespiti
Alman mevzuatında yapılan değişiklik ile 11/8/2010 tarihine kadar, bu ülkede çocuk yetiştirme süreleri bulunan ancak, Alman mevzuatı gereğince yaşlılık aylığı bağlanması için gerekli olan 60 aylık prim ödeme şartını Türkiye'deki ve Almanya'daki hizmetleri ile birlikte 65 yaşını bitirecekleri tarihe kadar dolduramayanlara, eksik sürelerini borçlanarak 60 aylık prim ödeme şartını yerine getirip yaşlılık aylığı alma imkanı getirilmiştir.
Almanya mevzuatında, Türkiye'ye kesin dönüş yapmış olanların eksik sürelerini borçlanmalarına imkan veren yasa, 11/8/2010 tarihinden geçerli olmak üzere yürürlükten kaldırılmıştır.
Bununla birlikte Almanya'da çocuk yetiştirme süreleri bulunan ve kesin dönüş yapan vatandaşlarımızın aşağıda yapılan açıklamalar çerçevesinde çocuk yetiştirme sürelerinin emeklilikte değerlendirilmesine devam edilecektir.
Almanya'da çocuk yetiştirmiş olanların öncelikle, ikamet ettikleri ilde bulunan SGİM/SGM'ye başvurarak, Kurumumuz sgk.net (intra )/uygulamalar/yurtdışı/ formülerler bölümünde yayımlanan "Çocuk Yetiştirme Sürelerinin/Çocuk Yetiştirmeden Dolayı Dikkate Alma Sürelerinin Tespiti Dilekçesi"ni (V 800 formunu) eksiksiz ve gerçeğe uygun olarak doldurduktan sonra doğrudan Alman emeklilik kurumuna göndererek Almanya'daki çocuk yetiştirme sürelerini tespit ettirmeleri gerekmektedir.
Almanya'da çocuk yetiştirme süresi 10 yıla kadar tanındığından ve sadece Almanya'da doğan çocuklara değil Türkiye'de doğan çocuklar için de sigortalılık süresi verildiğinden Türkiye'de doğmuş ve
10 yaşından önce Almanya'da yetişmiş çocukların da V 800 formuna kayıt edilmesi hususunda vatandaşlarımızın bilgilendirilmesi gerekmektedir.
Almanya'da çocuk yetiştirme süreleri bulunan ve bu sürelerle Alman mevzuatına göre yaşlılık aylığı bağlanması için gerekli olan 60 aylık prim ödeme şartını yerine getiremeyenler, eksik sürelerini Türkiye Cumhuriyeti ile Federal Almanya Cumhuriyeti Arasındaki Sosyal Güvenlik Sözleşmesinin 2 nci maddesinde sayılan mevzuatlardaki sigortalılık hallerinden birine tabi olarak ya da isteğe bağlı sigortaya prim ödeyerek veya 5510 sayılı Kanunun 41 inci maddesinde sayılan hizmet sürelerini anılan maddeye göre veya 3201 sayılı Kanuna göre yurt dışı sürelerini (Alman mevzuatına göre geçerliliğini koruyan süreler hariç) borçlanarak tamamlayabileceklerdir.
5. İrtibat Kurumları ile Yapılacak Yazışmalar
Sağlık yardım formülerlerinin gönderilmesi, talep edilmesi ve ilk görevlendirmeler ile aylık taleplerine ilişkin tüm yazışmalar, ilgili SGİM/SGM tarafından Almanya'daki yetkili kurumlar/hastalık kasaları ile yapılacaktır. Meslek hastalığı ile ilgili yazışmalar ise yetki devri kapsamında devir işlemleri gerçekleşene kadar EHGM tarafından yapılmaya devam edilecektir.
Sağlık yardımları ile ilgili yazışmalar formüler üzerinde veya YUPASS sisteminde iletişim bilgileri kayıtlı olan hastalık kasalarıyla yapılacak olup hastalık kasasının adresinin tespit edilememesi durumunda ve mevzuat tayiniyle ilgili yazışmalar Alman Sağlık Sigortası Yurtdışı İrtibat Kurumu (GKV-Spitzenverband DVKA - Postfach 20 04 64 - 53134 Bonn/ Almanya) ile yapılacaktır.
Aylık taleplerine ilişkin yazışmaların yapılacağı Almanya emeklilik sigortası irtibat kurumları iletişim bilgileri, Kurum intranet sayfasında "Kurumsal/ Dokümanlar/ Yurtdışı/ Yabancı Ülke Sigorta Kurumlarının Adresleri" bölümünde yayınlanmıştır.
Sözleşmenin 45 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca yazışmalarda Akit Taraflardan birinin resmi dili kullanılacaktır.
6. Kişisel Verilerin Paylaşımı
İdari Anlaşmanın 14 üncü maddesine göre kişisel verilerin Sözleşmeye veya İdari Anlaşmaya istinaden bir Akit Taraftan diğerine iletilmesini gerektiren durumlarda verilerin iletilmesi ve korunmasında Akit devletlerin iç mevzuatları esas alınır.
Ayrıca, 22-26 Ekim 2018 tarihleri arasında Ankara'da gerçekleştirilen Türkiye-Almanya irtibat kurumları toplantısı neticesinde imzalanan protokol ile yetkili mercilerin sosyal güvenliğe ilişkin gerekli tüm bilgileri birbirlerine bildirecekleri kararlaştırılmış olup, söz konusu protokolde;
1. Aylığın bağlanması, aylıkta değişikliğin meydana gelmesi veya aylığın iptal edilmesi,
2. Sigorta sürelerinde değişikliğin meydana gelmesi,
3. Sigortalı olarak çalışılmaya başlanması,
4. Hak sahibinin veya hak sahibi çocuğun (yetim) vefat etmesi,
5. Yetim kız çocuğunun evlenmesi,
6. Dul kadının/erkeğin yeniden evlenmesi,
7. Devamlı ikametin başka bir devlete nakil edilmesi,
8. Adresin değişmesi,
9. Başka bir devletin vatandaşlığına geçilmesi,
10. Çocuğun dul kadının/erkeğin bakımından alınması,
11. Bir çocuğun evlat edinilmesinin bildirilmesi
hususlarındaki verilerin iki ülke arasında paylaşılması kararlaştırılmıştır.
Buna göre, sigortalılara ait Kurum kayıtlarından elde edilebilen kişisel veriler, talep edilmesi halinde Almanya yetkili kurumları ile paylaşılabilecektir.
Ayrıca, söz konusu verilerin, sosyal güvenlik ile ilgili mevzuatın uygulanması dışında başka bir amaçla kullanılamayacağı hususu veriyi talep eden Alman yetkili kurumuna iletilecektir.
7. Yürürlükten Kaldırılan Düzenlemeler
Türkiye Almanya Sosyal Güvenlik sözleşmesinin uygulamasına yönelik daha önce yayımlananan ve Genelge ekinde yer alan (Ek- 5) genelgeler, genel yazılar ve e-YURTDİSİ talimatları bu Genelgenin yayımı tarihinden geçerli olmak üzere yürürlükten kaldırılmıştır.
Bilgi edinilmesini ve gereğini rica ederim.